Posted on

Duitse bondsdag kritisch over Merkels beschuldiging van Iran

Iran

Aan de vooravond van een zitting van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties stelden de Duitse bondskanselier Angela Merkel, de Franse president Emmanuel Macron en de Britse premier Boris Johnson zich relatief laat, maar nog altijd zonder enig bewijs, demonstratief achter de Amerikaanse kijk op de aanval op olie-installaties in Saoedi-Arabië op 14 september. Namelijk dat Iran er achter zou zitten. Dit blijft in de Duitse politiek echter niet onweersproken.

Plaatsvervangend fractievoorzitter van de socialistische partij Die Linke, Sevim Dagdelen, een vertrouweling van Sahra Wagenknecht, heeft klip en klaar gemaakt dat de Duitse regering überhaupt geen eigen waarnemingen of bewijzen van derden heeft voor de bewering dat Iran voor de aanval verantwoordelijk is. Dit deelde de politica mee na de zitting van de commissie Buitenlandse Zaken van de Bondsdag afgelopen woensdag.

Ongefundeerde beschuldiging van Iran

“Bondskanselier Merkel heeft zich met haar beschuldigingen tegen Iran kennelijk geheel overgegeven aan de Amerikaanse geheime diensten”, aldus Dagdelen. Volgens haar handelen Merkel en minister van Buitenlandse Zaken Heiko Maas “onverantwoordelijk en blind voor de geschiedenis” wanneer ze “ongefundeerde beschuldigingen van de Amerikaanse regering of de koppensnellersdictatuur in Saoedi-Arabië” overnemen, in plaats van de resultaten van onafhankelijk internationaal onderzoek af te wachten.

“In tegenstelling tot Merkel en Maas is Die Linke de leugens van de Amerikaanse geheime diensten over vermeende massavernietigingswapens in Irak niet vergeten, die als voorwendsel voor de oorlog en bezetting van dat land in 2003 dienden.”

Beschamende solidariteit met Saoedi-Arabië

Een dag eerder noemde Dagdelen het reeds “beschamend” dat het Brits-Frans-Duitse trio het Saoedische koningshuis onvoorwaardelijke solidariteit verzekerde, zonder ook maar met een woord Riaads verantwoordelijkheid voor de humanitaire catastrofe in Jemen te noemen. De gemeenschappelijke verklaring is bovendien de nagel in de doodskist van het internationale atoomakkoord met Iran, dat de Europese landen juist gepoogd hadden overeind te houden.

Bewijzen zien

Dagdelen is niet de enige die kritisch is. Ook de waarnemende SPD-fractievoorzitter Rolf Mützenich eiste bewijzen na de gemeenschappelijke verklaring van het drietal. “Dat verwachten we in de komende dagen van de regering te horen”, aldus Mützenich voor de radio. Zelfs de buitenlandwoordvoerder van de Groenen, Omid Nouripour houdt de gezamenlijke verklaring voor “een misstap”. Er is weliswaar een zekere plausibiliteit voor de Iraanse verantwoordelijkheid, stelde hij tegenover Deutsche Welle. Het is echter “roekeloos” om voor afronding van het onderzoek al een oordeel te vellen.

Houthi-rebellen eisten aanval op, niet Iran

De aanval van 14 september werd opgeëist door de Houthi-rebellen, die oorlog voert tegen een door Saoedi-Arabië aangevoerde coalitie in Jemen. Niettemin beweert Saoedi-Arabië dat Iran achter de aanval zit. En Washington lijkt deze toedracht nog meer toegedaan dan Riaad. Iran wijst de beschuldigingen echter van de hand.

Posted on

Wagenknecht kritisch over omgang Die Linke met AfD-kiezers

Sahra Wagenknecht

De socialistische partij Die Linke was onder de grootste verliezers in de deelstaatverkiezingen in Saksen en Brandenburg. In beide deelstaten zakten de socialisten terug naar ruim tien procent. Mocht hun enige deelstaatpremier Bodo Ramelow eind oktober in Thüringen ook nog weggestemd worden, kon de storm wel eens losbarsten in de partij. Sahra Wagenknecht wil lessen trekken.

De spanning is bij Die Linke toch al om te snijden. Co-fractievoorzitter in de Bondsdag, Sahra Wagenknecht maakte haar partij medeverantwoordelijk voor het goede resultaat van de AfD. Die Linke was volgens de politica “vele jaren lang de stem van de ontevredenen”. “Door ons van onze vroegere kiezers te vervreemden, hebben we het de AfD gemakkelijk gemaakt. In zoverre zijn wij medeverantwoordelijk voor hun succes”, aldus Wagenknecht.

Wagenknecht wil lessen trekken uit stemmenverlies aan AfD

Wagenknecht riep op tot een bezinning, voor wie Die Linke in de eerste plaats politiek wil voeren: “Voor de goed opgeleide, hogere middenklasse in de metropolen of voor hen die steeds harder moeten vechten om hun beetje welvaart. Als de partij mensen buiten de hippe grootstedelijke milieus wil bereiken, moet ze hun kijk op de zaak serieus nemen, in plaats van ze te beleren hoe ze moeten spreken en denken.” De partij moet er volgens de politica mee ophouden begrippen als heimat of veiligheid negatief te duiden. “Voor de meeste mensen is heimat iets heel belangrijks. Ze hechten waarde aan sociale bindingen, gezin en sociale samenhang. Sociale zekerheid is belangrijk, maar ook het beschermen voor criminaliteit. Als we dat niet accepteren, verliezen we de mensen permanent.”

De groeiende afstand tot de belevingswereld van een deel van de kiezers in de voormalige DDR, blijkt volgens Wagenknecht ook uit de omgang van Die Linke met AfD-kiezers. “Die beschimpen we graag generaliserend als racisten, hoewel velen van hen eerder links stemden”.

Rest partijtop minder zelfkritisch

Wagenknechts mede-fractievoorzitter Dietmar Bartsch bleek echter minder zelfkritisch. Tegenover het Franse persagentschap AFP gaf hij weliswaar toe dat het “altijd een nederlaag voor een linkse partij” is, “wanneer rechts zo sterk wordt”. Maar hij wilde verder geen “overhaaste” conclusies trekken. Hij gaf verder toe dat veel mensen Die Linke inmiddels als een te gevestigde partij zien, maar wilde dit niet in verband brengen met de regeringsdeelname van zijn partij in drie deelstaten. Vervolgens merkte Bartsch evenwel op dat je als regeringspartij “niet te veel stampij” kunt maken.

Machtsstrijd onderdrukt in afwachting campagne Thüringen

Achter de schermen woedt reeds langer een machtsstrijd. Nu is er discussie over de aflossing van de beide partijvoorzitters Katja Kipping en Bernd Riexinger. Met het oog op de enige deelstaatpremier van Die Linke, Bodo Ramelow, die campagne voert voor de deelstaatverkiezingen van oktober in Thüringen, wacht men echter nog met de interne putsch. Bondsdaglid Sevim Dagdelen laat er echter geen misverstand over bestaan: “We hebben leiderspersoonlijkheden nodig die bereid zijn tot verandering.”

Posted on

Had Anis Amri handlangers bij aanslag op Berlijnse kerstmarkt?

Amri

Een vreemd genoeg pas onlangs opgedoken video laat het vermoeden toe dat Anis Amri bij de aanslag in Berlijn met handlangers van de plaats delict vluchtte. Politie en openbaar ministerie verdedigen niettemin met klem de these dat Amri alleen handelde.

De aanslag van de afgewezen maar niet uitgezette Tunesische asielzoeker Anis Amri op de kerstmarkt in Berlijn op 19 december 2016 was de tot nu toe zwaarste islamistische aanslag op Duitse bodem. De dader was als risico bekend en in het vizier van verschillende overheidsdiensten. Niettemin kon hij zijn aanslag ongestoord uitvoeren. Ook bij de achtervolging en vlucht van de dader van de plaats delict liet men aanzienlijke steken vallen. Deze waren allemaal voorwerp van onderzoek in een daarna ingestelde onderzoekscommissie.

Amateurbeelden van Amri met mogelijke handlangers duiken op

Daar bleef het echter niet bij. Want ook in het onderzoek naar de aanslag, de manier waarop de slachtoffers herdacht werden en zelfs in de door de Duitse Bondsdag in 2018 ingestelde onderzoekscommissie heeft men steken laten vallen. Zo hebben leden van de onderzoekscommissie nu pas inzage in een tot voor kort niet openbare video-opname van de plaats delict. Het filmpje van 34 seconden lang werd op de avond van 19 december 2016 op de Breitscheidplatz tijdens en direct na de terroristische aanslag van Anis Amri opgenomen. Het gaat om amateurbeelden, gefilmd vanuit een nabijgelegen flat. Desalniettemin zijn de beelden scherp genoeg om het gerechtelijk onderzoek tot nu toe en vooral de direct na de aanslag afgekondigde versie dat Amri alleen handelde in twijfel te trekken.

Eerder al twijfel over stelling dat Amri alleen handelde

Direct na de aanslag bestond reeds twijfel over de stelling dat Amri alleen gehandeld zou hebben. Op de nu op televisie vertoonde nieuwe video is het gebeuren te zien rond de vrachtwagen waarmee Amri in de mensenmassa raasde. Daarbij kwamen elf mensen op de kerstmarkt om het leven. De Poolse vrachtwagenchauffeur had Amri eerder al doodgeschoten. De video toont de paniek en chaos nadat de vrachtwagen op de Budapester Straße tot stilstand is gekomen. Circa 40 meter verwijderd van de vrachtwagen liep een persoon met schoenen met witte zolen weg van de plaats delict in de richting van het metrostation Zoologischer Garten. Hem naderden drie andere personen. Men heeft de indruk dat ze bij elkaar horen.

Overheidsdiensten legden beelden als irrelevant terzijde

De betrokken overheidsdiensten argumenteerden tot nog toe steeds dat uit de videobeelden geen relevante gegevens voor het onderzoek of de vervolging naar voren kwamen. Steeds meer deskundigen twijfelen daar echter aan. Want op een andere video van een bewakingscamera van de Berliner Verkehrsbetriebe was te zien dat de aanslagpleger rode schoenen met witte zolen droeg. De man in de nieuwe video, die eveneens witte zolen draagt, waar drie anderen zich bij aansluiten, zou Amri kunnen zijn, de anderen zijn handlangers.

Handlangers mogelijk zelfde mensen die Amri hielpen vluchten

Ook als er voor de handlangers buiten het filmpje (nog) geen bewijzen zijn, stelt de opname deze kwestie opnieuw nadrukkelijk aan de orde. Het zou om dezelfde personen kunnen gaan, die hem mogelijk in de volgende vier dagen bij zijn vlucht dwars door West-Europa naar Italië hielpen. Dit alles ondanks intensieve klopjacht in heel Duitsland in de dagen voor Kerst. Pas op 23 december beëindigden politie-agenten in het Italiaanse Sesto San Giovanni zijn vlucht.

Duitse overheid speelt met veiligheid burgers

De vraag of Amri handlangers of helpers had, bleef in de evaluaties van de commissie tot nog toe compleet buiten beschouwing en lijkt de veiligheidsdiensten ook niet te interesseren. Zo speelt de Duitse overheid met de zekerheid van haar burgers. Want van eventuele handlangers die niet vastgenomen worden, gaat nog altijd een dreiging uit.

Dat Amri binnen een netwerk ageerde staat in ieder geval vast. Zo is bekend dat hij contacten onderhield in het salafistenmilieu rond de Berlijnse Fazilet-moskee. Ook connecties met groepen rond de eveneens Noord-Afrikaanse plegers van aanslagen in Frankrijk en België in 2015 en 2016 dringen zich op.

Posted on

Keniacoalitie Brandenburg en Saksen oogt nu al instabiel

Keniacoalitie

Na de verkiezingen voor de landdagen van Saksen en Brandenburg zijn drie-partijencoalities bestaande uit CDU, SPD en Groenen in beide deelstaten de meest waarschijnlijke uitkomst van de coalitieonderhandelingen. Maar voordat men überhaupt met de onderhandelingen voor de zogeheten Keniacoalitie kon beginnen, dienden de eerste problemen zich reeds aan.

In Potsdam waren de verkennende gesprekken amper begonnen of een van de leiders trok zich terug. Ingo Senftlebene, lijsttrekker, partij- en fractievoorzitter van de CDU, trad vijf dagen na de verkiezingen af in alle genoemde functies. CDU-secretaris Steeven Bretz meldde dat Senftleben niet meer aan de verkennende gesprekken voor een coalitie deel zou nemen en dat hij ook niet beschikbaar is voor een post in de deelstaatregering. Met zijn aftreden zou Senftleben een stabiele coalitie van SPD en CDU mogelijk willen maken.

Linkse CDU-leider Brandenburg onder druk

De CDU had onder Senftleben met minder dan 16 procent van de stemmen het tot nu toe slechtste resultaat in de Brandenburgse deelstaatverkiezingen behaald. De christendemocraten vielen daarmee achter de SPD en de AfD terug. Kort na de verkiezingen kwam Senftleben binnen zijn partij al onder druk te staan. In de eerste vergadering van de nieuwe fractie eisten de afgevaardigden Saskia Ludwig en Frank Bommert de verkiezing van een nieuw fractiebestuur. Deze motie werd verworpen. Maar met het oog op de plannen voor een coalitie met SPD en Groenen was het evengoed een alarmsignaal. Van de 15 CDU-afgevaardigden stemden er namelijk zes voor de motie van Ludwig. Dit terwijl de voorgenomen coalitie van SPD, CDU en Groenen in de landdag slechts op een meerderheid van vijf zetels zou steunen.

Groenen waarschuwen voor rechtse overname CDU Brandenburg

Na het aftreden van Senftleben roemde het lijsttrekkersduo van de Groenen, Ursula Nonnemacher en Benjamin Raschke de CDU-politicus als het “liberale en ruimdenkende uithangbord van de CDU”. De Groenen waarschuwden dat een coalitie met hen niet mogelijk zou zijn als de rechtervleugel rond Ludwig en Bommert de CDU-fractie zou overnemen.

Puur rekenkundig is in de Brandenburgse landdag ook een coalitie van SPD, Die Linke en de Groenen of een coalitie van SPD, CDU en Freie Wähler mogelijk. Beide varianten zouden echter slechts een meerderheid van een zetel hebben.

Keniacoalitie enige realistische variant in Saksen

Ook in Saksen geldt een zogeheten Keniacoalitie van CDU, SPD en Groenen als de enige realistische variant, om zonder de AfD een getalsmatig stabiele regeringscoalitie te vormen. Maar net als in Potsdam verlopen ook in Dresden de voorbereidingen al stroef. Terwijl in Brandenburg het aftreden van de CDU-lijsttrekker voor scepsis bij de Groenen zorgde, irriteert de Groenen in Saksen een CDU-nominatie.

Daarbij gaat het om de kandidatuur voor het ambt van voorzitter van de Landdag. Bij een stemming in de CDU-fractie won de zittende voorzitter van de Landdag Matthias Rößler het van Andrea Dombois. Tijdens de campagne sprak Rößler zich voor een minderheidscoalitie en tegen samenwerking met de Groenen uit. Verder kwam Rößler onder vuur te liggen, omdat hij de voormalige chef van de binnenlandse veiligheidsdienst Hans-Georg Maaßen tijdens de campagne als spreker uitnodigde.

Veel conflictstof tussen CDU en Groenen in Saksen

Naast personele kwesties, zijn er in Saksen ook andere potentiële conflicten tussen CDU en Groenen. Op veel beleidsterreinen liggen de standpunten ver uit elkaar, van de Saksische politiewet tot het uitfaseren van steenkool en de Groene eis om leerlingen van verschillende niveau in het middelbaar onderwijs langer bij elkaar in de klas te laten zitten.

http://www.novini.nl/saksen-uitsluiten-coalitie-met-afd-riskant-voor-cdu/

Links eist grote concessies van CDU

De federale partijvoorzitter van de Groenen Robert Habeck zei kort na de verkiezingen al dat hij in coalitiebesprekingen grote concessies van de CDU verwacht. Ook de deelstaatpremier van Thüringen, Bodo Ramelow (Die Linke) deed inmiddels zijn duit in het zakje over de coalitievorming in Saksen. Ramelow, die sinds 2014 regeert met een coalitie van Die Linke, SPD en Groenen, waarschuwde: “Gedwongen coalities als afweer tegen de AfD brengen niets goeds.” Om vervolgens te verduidelijken dat hij daarmee niet bedoelde dat de CDU niet met links moest gaan regeren, maar dat de CDU de linkse partijen vooral hun zin moest geven.

Saksen-Anhalt laat zien dat Keniacoalitie weinig stabiel is

Maar hoeveel concessies de CDU ook aan SPD en Groenen doet, een garantie voor een stabiele regering is het niet. Dat blijkt wel uit het voorbeeld van Saksen-Anhalt. In Magdeburg regeert immers deelstaatpremier Reiner Haseloff (CDU) sinds 2016 met SPD en Groenen. Binnen Haseloffs partij klinkt regelmatig gemor dat hij te veel concessies aan de Groenen doet. Vooral in het landbouwbeleid, asielkwesties en het uitfaseren van steenkool liggen de opvattingen van CDU en Groenen dikwijls ver uit elkaar. Ook tussen belangrijke actoren in de coalitie lijkt het vertrouwen al zover verbruikt, dat er sprake is van een constante crisisstemming. Binnen deze tot nog toe enige Keniacoalitie kwam het reeds meermaals tot dusdanig oplopende conflicten dat de coalitie bijna sneuvelde.

Posted on

Saksen – Uitsluiten coalitie met AfD riskant voor CDU

Michael Kretschmer (CDU), deelstaatpremier Saksen

Het opgelucht ademhalen waarmee de lijsttrekkers van de SPD in Brandenburg en de CDU in Saksen reageerden op hun resultaten in de deelstaatverkiezingen was overduidelijk gespeeld. Hoewel beide partijen hun positie als sterkste partij in hun deelstaat hebben weten te behouden, blijven hun resultaten een oorvijg. 

Bijzonder problematisch is de situatie na de verkiezingen voor de Saksische deelstaatpremier Michael Kretschmer en de CDU. Kretschmer heeft iedere samenwerking met verkiezingswinnaar AfD uitgesloten. Zodoende heeft hij geen andere keus dan een drie-partijencoalitie te vormen met de Groenen en de verpulverde zeven-procent-SPD.

CDU profileerde zich conservatief, maar gaat met Groenen regeren

Juist in Saksen stuiten de Groenen met hun standpunten als een snel afscheid van steenkool op massief verzet onder (centrum)rechtse kiezers van zowel CDU als AfD. Een van de redenen dat het verlies van de CDU in Saksen nog relatief meeviel, was dat hij zijn partij een enigszins conservatief profiel wist te verlenen. Dit in tegenstelling tot zijn Brandenburgs CDU-collega Ingo Senftleben, die naar Die Linke als mogelijke coalitiepartner lonkte, wat in een verkiezingsdebacle uitmondde.

Waar Kretschmer zijn partij een grotere nederlaag bespaart heeft door zich conservatief te profileren, kan hij zijn kiezers niet dan bitter teleurstellen door met de Groenen in zee te gaan. De verkiezingsuitslag in Saksen wijst op iets anders dan op een coalitie van CDU, Groenen en SPD. 60 procent van de kiezers heeft immers op de AfD of op een zich conservatief profilerende CDU gestemd. Een centrumrechtse coalitie ligt derhalve het meest voor de hand.

Grootste partij per kiesdistrict in Saksen
Grootste partij per kiesdistrict in Saksen

Görlitz toont risico van uitsluiting AfD

Hoe gevaarlijk een linkse coalitie voor de CDU kan worden, is te zien aan de burgemeestersverkiezing in Görlitz afgelopen juni. Daar was de ‘iedereen tegen de AfD’-strategie bijna mislukt. De AfD-kandidaat behaalde tegen het front van CDU tot Die Linke mar liefst 45 procent. Beduidend meer nog dan er daar in andere verkiezingen op de AfD stemden.

Görlitz maakte duidelijk dat het averechts kan werken om de AfD overal van uit te sluiten. Zelfs wanneer alle andere partijen, gesteund door media, kerken, vakbonden en werkgeversorganisaties en wat niet al, de rangen sluiten. Steeds minder burgers in het oosten van Duitsland blijken gevoelig voor de demonisering van de AfD. Bovendien dreigt voor de CDU verdere afkalving, als centrumrechtse CDU-kiezers al te sterk de indruk krijgen dat hun stemmen misbruikt worden om een coalitie te vormen die een links beleid voert. Voor de CDU zouden de deelstaatverkiezingen van afgelopen zondag dan ook een wake-up-call moeten zijn.

Posted on

Brandenburg – AfD kan sterkste partij worden in SPD-bolwerk

Potsdam, Brandenburg

Deelstaatverkiezingen in Brandenburg waren steeds een uitgemaakte zaak. De SPD leverde de deelstaatpremier. Maar nu zou de situatie kunnen veranderen. Kort voor de verkiezingen op 1 september heeft de AfD goede kans om de grootste partij te worden in Brandenburg. 

In de peilingen behalen de nationaal-conservatieven 19 à 22 procent. Voor de SPD dreigt daarentegen een fors verlies. Waar de sociaaldemocraten in 2014 nog 31,9 procent van de stemmen behaalden, staan ze nu in de peilingen tussen de 17 en 22 procent. De CDU staat rond de 18 procent, Die Linke op 14 à 18 en de Groenen op 12 à 17. De FDP lijkt net over de kiesdrempel te komen en na vijf jaar weer terug te kunnen keren in de landdag. Ook is het niet uitgesloten dat de Freie Wähler enkele zetels bemachtigen.

Groenen kunnen coalitie SPD en Linke overeind houden

Sinds 2009 regeren SPD en Die Linke in Potsdam. De zittende deelstaatpremier Dietmar Woidke (SPD) vreest voor zijn post. Mogelijk kan hij zijn regering voortzetten door de Groenen in de coalitie te betrekken. De Groenen deden het nooit bijzonder goed in Brandenburg (onder de kiesdrempel tot circa zes procent), maar hebben nu federaal de wind in de rug. Er wordt al gespeculeerd dat de uit Brandenburg afkomstige co-partijvoorzitter Annalena Baerbock minister zou kunnen worden in de deelstaatregering.

“Slechte stemming” in Brandenburg

Er heerst in Mitteldeutschland een “slechte stemming” bij delen van de bevolking, zo stelde onlangs oud-deelstaatpremier Matthias Platzeck, die de commissie ’30 jaar Duitse eenheid’ leidt. Van de traditionele partijen en hun discours hebben ze zich afgekeerd. Daarmee maakt Platzeck een toespeling op het naar verwachting goede resultaat voor de AfD.

“AfD zal het nog beter doen dan voorspeld”

AfD-lijsttrekker Andreas Kalbitz, die in 2017 Alexander Gauland opvolgde als fractievoorzitter, gaat er vanuit “dat de AfD het nog beter zal doen dan voorspeld”. Woidke vreest dat de AfD de verkiezingen op 1 september zelfs wint. “We schilderen de mensen geen schrikbeeld”, zo waarschuwde Woidke in een e-mail aan circa 6500 SPD-leden in de deelstaat, “maar een AfD-overwinning kan bittere realiteit worden”.  Een grote donateur heeft nu een brochure gefinancierd voor de SPD, die in de laatste dagen voor de verkiezingen huis-aan-huis verspreid moet worden en moet ‘voorlichten’ over het vermeende gevaar dat de AfD zou zijn.

CDU sluit coalitie met AfD uit, ondanks interne verdeeldheid

De CDU staat er intussen niet goed voor. Haar hoop in een grote coalitie met de SPD de deelstaatpremier te kunnen leveren, lijkt een volstrekte illusie. Een coalitie met de AfD hebben de christendemocraten uitgesloten, ook al wordt er intern verschillend over gedacht. Kalbitz gaat er echter vanuit dat de CDU zich uiteindelijk zal moeten verzoenen met de nieuwe realiteit. Hij verwacht dat de CDU op termijn openlijker en zakelijker om zal gaan met de AfD. “Ik ben er zeker van: De toon van de CDU zal veranderen.”

Niet alleen deelstaatverkiezingen in Brandenburg

Op 1 september vinden er tevens deelstaatverkiezingen plaats in Saksen, waar de CDU vanouds de grootste partij is. Hier wijzen de peilingen erop dat de AfD enkele procentpunten achter de CDU eindigt. Eind oktober volgen dan deelstaatverkiezingen in Thüringen, waar CDU, Die Linke en AfD alle drie nog kans lijken te maken de grootste partij te worden. In Thüringen wordt de AfD geleid door de omstreden Björn Höcke en is Bodo Ramelow van Die Linke momenteel deelstaatpremier.

Posted on

Voormalige volkspartijen SPD en CDU brengen geen staatslieden voort

Heiko Maas en Olaf Scholz

Hoe kleiner de voormalige volkspartijen in Duitsland worden, hoe moeilijker het lijkt te worden om ze te leiden. Dat ligt ofwel aan de partijen zelf, dan wel aan hun partijtop. 

In het geval van de SPD valt het laatste te vermoeden. Nog niet zo lang geleden bevond deze partij zich in de unieke situatie dat het voorzitterschap vacant was en niemand deze positie wou overnemen. Zoiets was nog niet eerder voorgekomen. Doorgaans zijn er meer dan genoeg mensen met politieke ambitie die zich voor zo’n leidersrol opwerpen. Als niemand wil, dan is er iets niet in de haak.

Poltici van statuur zoekt men tevergeefs

Deze zonderlinge gebeurtenis vestigde echter nadrukkelijk de aandacht op iets dat zich al aftekende: Met de overtuigingskracht, de omvang en de invloed is ook het aantal toppolitici van de voormalige volkspartijen geslonken. Politici van statuur zoekt men tevergeefs.

Uiteindelijk is het de SPD dan toch nog gelukt iemand bereid te vinden. Dat gebeurde op een curieuze manier. Er werd namelijk een proefballonnetje opgelaten dat Gesine Schwan en Ralf Stegner de partij zouden kunnen gaan leiden. Dit scenario bracht alsnog verschillende SPD-politici ertoe om zichzelf als alternatief naar voren te schuiven. Ook dit leverde echter geen topmensen op. De enige die zichzelf graag zo mag zien is minister van Financiën Olaf Scholz.

Kramp-Karrenbauer wil van lastpak Maaßen af

In tegenstelling tot de SPD, heeft de CDU in de persoon van Annegret Kramp-Karrenbauer wel reeds een partijvoorzitter. Maar wat voor een. Haar kaliber bleek nog eens in de omgang met Hans-Georg Maaßen, die van 2012 tot november 2018 voorzitter van de binnenlandse inlichtingendienst Bundesamt für Verfassungsschutz was en werd ontslagen nadat hij de regering weersprak over de toedracht van de gebeurtenissen in Chemnitz.

Kramp-Karrenbauer liet de verdenking onweersproken, dat ze deze man, die zich jarenlang zo verdienstelijk gemaakt heeft, uit de partij zou willen zetten. Omdat ze het niet met hem eens is, in essentie. Het staat echter buiten kijf dat Maaßen een lijn vertegenwoordigd die voor het Merkel-tijdperk de kern en het midden van de CDU was. We hebben het dan over een tijd dat de CDU nog circa veertig procent van de stemmen haalde in verkiezingen.

Wat ooit de kern van de CDU was, geldt nu als uiterst rechts

Alle hoop dat Kramp-Karrenbauer haar partij na Angela Merkel een periode van bezinning en herbronning zou gunnen, is hiermee definitief vervlogen. Want wat ooit de kern van de partij was, geldt nu als uiterst rechter vleugel. Het huidige midden van de CDU bevindt zich op een hellend vlak, op ideologisch verbrande aarde, die de SPD op weg naar links achtergelaten heeft. De Groenen zijn intussen de lachende derde.

Posted on

Wat afsplitsers FvD kunnen leren van afsplitsingen AfD

afsplitsingen AfD

De laatste tijd is er het nodige te doen over ex-FvD’ers die voor zichzelf willen beginnen. Een kijkje bij onze oosterburen leert echter dat dergelijke afsplitsingen weinig kans van slagen hebben. 

Sinds de oprichting van de nationaal-conservatieve Alternative für Deutschland in het voorjaar van 2013 had de jonge partij steeds weer met afsplitsingen te kampen. De afsplitsingen bleken echter nauwelijks een bedreiging te vormen voor de verkiezingsresultaten van de AfD.

Bernd Lucke en de Liberal-Konservative Reformer

Bernd Lucke heeft inmiddels de handdoek in de ring geworpen. Bij de door hem opgerichte partij Liberal-Konservative Reformer (LKR) gaat bijna het licht uit. Aan de komende verkiezingen voor de landdagen van Saksen, Thüringen en Brandenburg neemt ze niet eens deel. Lucke was in 2013 een van oprichters en enige tijd voorzitter van de AfD. In 2015 sprak hij echter van een ruk naar rechts en verliet de partij. Sindsdien bracht hij nog een boek over de euroreddingspolitiek uit, maar speelt hij in het publieke debat nauwelijks nog een rol.

In de europarlementsverkiezingen van dit jaar behaalde de LKR met 0,2 procent van de stemmen niet één zetel. Eerder hadden de andere europarlementariërs die in 2014 voor de AfD gekozen waren en zich samen met Lucke afsplitsten, de LKR reeds verlaten vanwege Luckes bestuursstijl.

Lucke neemt nu zijn hoogleraarschap aan de Universiteit Hamburg weer op. De 56-jarige zal in het komende semester weer doceren, zo bevestigt een zegsvrouw van de universiteit. Over de toekomst van de nog slechts enkele honderden leden tellende partij zwijgt Lucke vooralsnog. Gezien de volledige ontstentenis aan electorale perspectieven ligt ontbinding voor de hand.

Frauke Petry en de Blaue Partei

Iets dergelijks geldt voor de Blaue Partei, die in Saksen onder de naam Team Petry wel aan de komende verkiezingen voor de landdag deelneemt. Lijsttrekker is de oud-AfD-voorzitter Frauke Petry. De gepromoveerde scheikundige verliet de AfD direct nadat ze in de herfst van 2017 in de Bondsdag gekozen was.

Haar hoop een conservatieve beweging tussen de AfD en de CDU in te vestigen lijkt inmiddels vervlogen. Zelfs in haar eigen deelstaat Saksen heeft ze amper honderd medestrijders. Haar laatste hoop is nu dat de Blaue Partei erin slaagt in de landdag gekozen te worden. ‘Conservatief. Maar fatsoenlijk’, is de verkiezingsleus van de partij. “De CDU is niet conservatief en de AfD allang niet meer fatsoenlijk. De verbinding vormt de Blaue Partei”, aldus Petry. Meetbare steun voor de partij is er echter niet. Petry heeft voorlopig haar positie als lid van de Bondsdag nog, maar het is onwaarschijnlijk dat ze daar in geval van nieuwe verkiezingen op eigen kracht terug kan keren.

André Poggenburg en de Aufbruch Deutscher Patrioten

Ook voor de enige afsplitsing van de AfD ter rechterzijde geldt dat er geen meetbare steun is. Met veel bombarie verliet deelstaatvoorzitter in Saksen-Anhalt André Poggenburg begin dit jaar de AfD. Anders dan Lucke en Petry meende hij dat zijn voormalige partij teveel toenadering zocht tot het establishment en steeds liberaler werd.

Er blijkt echter weinig animo te zijn voor de nieuwe partij Aufbruch Deutscher Patrioten. Ze slaagde er weliswaar in om in Saksen op het stembiljet te komen. Maar naar haar steeds groots aangekondigde demonstraties komen zelden meer dan enkele tientallen aanhangers.

Posted on

Triomftocht van de Duitse carrièrepolitica

carrièrepolitica Annegret Kramp-Karrenbauer

Zelfs regeringsgezinde media, die het publieke debat in Duitsland nog altijd grotendeels beheersen, moesten wat langer nadenken om argumenten te vinden om de carrièresprongen van de CDU-politici Ursula von der Leyen en Annegret Kramp-Karrenbauer te prijzen. De motieven zijn overduidelijk niet zuiver en tekenend voor de triomf van het verschijnsel carrièrepolitica.

In het geval van de nieuwe voorzitter van de Europese Commissie konden ze tenminste nog op haar verblijven in het buitenland en haar taalkennis wijzen, alsmede haar buitenlandpolitieke ervaring als minister van Defensie. Voor de nieuwe minister van Defensie Kramp-Karrenbauer was echter ook met de beste wil van de wereld niets te vinden dat haar kwalificeerde voor die post.

Carrièrepolitica AKK ziet Defensie puur als springplank

Het is al te doorzichtig dat het ministerie van Defensie voor de CDU-leider slechts een springplank naar het bondskanselierschap na Angela Merkel is. AKK ontwijkt vragen over haar ware motieven dan ook met onheldere of nietszeggende antwoorden. Ondertussen probeert ze wat aan inhoudelijk profiel te winnen door te pleiten voor meer verhoging van de Defensie-begroting.

Defensiebegroting

Scepsis is hier echter op zijn plaats. Ten eerste wil Kramp met haar eis overduidelijk demonstreren dat ze echt in Defensie geïnteresseerd is. Dat het motief om dit ambt op te nemen niets met Defensie te maken heeft, is echter zo duidelijk dat de demonstratieve eis die indruk niet weg kan nemen.

SPD is tegen, carrièrepolitica Merkel drukt zich

Ten tweede moet Kramp de verhoging van de Defensiebegroting zwaar bevechten op de coalitiepartner SPD. Daarvoor heeft ze de steun van bondskanselier Merkel nodig. Merkel staat er echter om bekend zich steeds buiten inhoudelijke twisten binnen de coalitie te houden, omdat ze haar machtspositie belangrijker acht dan welke inhoudelijke kwestie ook. Het is nauwelijks voorstelbaar dat Merkel omwille van de Bundeswehr een breuk in de coalitie riskeert. Dat zou immers haar laatste twee jaren kanselierschap in gevaar brengen.

Von der Leyen als uitvoerder anti-Duits beleid

Dat Ursula von der Leyen vooral op instigatie van de Franse president Emmanuel Macron op het schild geheven werd, is al door menigeen uiteengezet. Macron bouwt steeds openlijker aan een door Frankrijk aangevoerde as binnen de EU, die duidelijk tegen Duitse belangen ingaat. Dat hij daarbij ook Duitse politici in weet te schakelen spreekt dit frappant genoeg niet tegen. Vergemeenschappelijking van schulden en andere manieren om geld uit Duitsland en andere noordelijke EU-lidstaten naar het zuiden te doen vloeien, daar komen veel van Macrons plannen op neer.

Duitsland aan het noordelijke kamp onttrekken

Onder leiding van de Nederlandse regering is er weliswaar enig verzet, maar zonder Duitsland kan dit de zuidelijke eisen niet afstoppen. Parijs rekent erop dat Von der Leyen juist als Duitse EU-federalist de ideale persoon is om Duitsland uit het noordelijke kamp los te maken.

Posted on

CSU sorteert voor op federale coalitie met Groenen

Tot voor kort liet de Beierse CSU steeds duidelijk blijken niet met de Groenen te willen regeren. Partijvoorzitter en deelstaatpremier Markus Söder zet nu echter een koerswijziging in. Onder het mom van ‘de strijd aangaan’ sorteert hij voor op een coalitie met de Groenen. Een poging om zijn kansen op het bondskanselierschap te verbeteren?

In het verleden ontbrak het hen die speelden met de gedachte aan een Duitse federale regering bestaande uit CDU/CSU en Groenen steeds om een reden aan geloofwaardigheid: De Groenen zouden het over zo’n coalitie niet alleen met de CDU, maar ook met de Beierse CSU eens moeten worden. Alleen het fundamenteel verschillende uitgangspunt in het immigratiebeleid maakte de totstandkoming van een dergelijke coalitie al haast ondenkbaar. De top van de CSU werkt er nu echter in ijltempo aan de partij niet allen ‘moderner en cooler’ te maken, maar ook voor te sorteren op een coalitie met de Groenen.

Asymmetrische demobilisatie

Na de europarlementsverkiezingen kondigde CSU-leider Markus Söder aan: “Het duel heeft van nu af aan niet meer zwart tegen rood, maar eenduidig zwart tegen groen.” Söders strategie voor dit duel is schijnbaar die van de ‘asymmetrische demobilisatie’. Oud-CDU-leider Angela Merkel paste deze strategie herhaaldelijk toe. Ze hield SPD en Groenen klein door hun standpunten te benaderen of over te nemen.

Haalt CSU CDU links in op groene dossiers?

Söder laat de laatste tijd steeds weer een staaltje van deze benadering zien. Zo zorgde hij zelfs in de CDU voor verbazing, toen hij zich voor het vervroegd uitfaseren van kolen uitsprak. “Laten we eerlijk zijn: De Duitse klimaatdoelen zijn voor 2030 alleen te bereiken, als we het uitfaseren van kolen massief stimuleren.” Eerder kondigde Söder reeds aan dat ecologie en biodiversiteit in Beieren in de toekomst meer prioriteit zouden krijgen dan ik welke andere deelstaat ook. En onlangs presenteerde de Beierse deelstaatpremier een plan om het Beierse staatsbos niet meer met winstoogmerk te beheren, maar tot ‘klimaatopslag’ te maken.

CSU-bondskanselier

Mogelijk kan de CSU met het innemen van dergelijke standpunten de opkomst van de Groenen tenminste in de deelstaat Beieren afremmen. Er zit echter nog een andere kant aan Söders nieuwe groene agenda. De CSU-leider neemt hiermee namelijk ook belemmeringen voor een coalitie met de Groenen weg. Met de nieuwe koers maakt Söder niet alleen een zwart-groene coalitie in Beieren en federaal waarschijnlijker, hij verbetert ook zijn eigen politieke carrièreperspectieven.

Het Handelsblatt vroeg zich zodoende onlangs reeds af of Söder na Franz-Joseph Strauß en Edmund Stoiber de derde CSU-voorzitter zou worden die voor de Unie van CDU en CSU als kandidaat-bondskanselier aantreedt. Dat CDU-leider Annegret Kramp-Karrenbauer door het vertrek van Ursula von der Leyen naar Brussel de kans heeft gekregen om te falen als minister van Defensie vergroot Söders kansen alleen maar.