Posted on 1 Comment

Gevolgen klimaatdoelen voor auto-industrie geven Gele Hesjes voet aan de grond in Duitsland

Zo’n 1500 burgers demonstreerden onlangs in Stuttgart. Hun motieven waren vergelijkbaar met die van de eerste ‘gele hesjes’ in Frankrijk. Ondertussen lekten regeringsplannen uit waardoor de protesten verder aan kunnen zwellen.

Aanleiding was het uitlekken van ideeën van een regeringscommissie. Een bijna verdubbeling van de benzineaccijns en een 50-procent-quotum voor elektrische auto’s tot 2030, plus het oude Groene plan voor een snelheidsbeperking van 130 km/u op alle snelwegen. Federaal minister van Verkeer Andreas Scheuer (CSU) kon niet hard genoeg weerspreken dat er in deze richting gedacht wordt.

Veldtocht tegen de automobiliteit

De schade is al aangericht, de marsrichting bekend: Na de aanhoudende aanval op diesel, werken de planners achter de regering aan de finale veldtocht tegen de automobiliteit en daarmee tegen de belangrijkste industrie van Duitsland, tegen miljoenen consumenten en werknemers en daarmee uiteindelijk tegen Duitsland als belangrijk vestigingsland voor hoogwaardige industrie.

Eerste grotere gele-hesjes-demonstratie

De plannen kwamen onbedoeld naar buiten, juist op het moment dat in autostad Stuttgart gebeurde waarvoor de gevestigde politiek al maanden vreest: de eerste grotere gele hesjes-demonstratie in Duitsland. Zo’n 1500 burgers verzamelden zich daar naar Frans voorbeeld in de waarschuwingsvesten. De demonstratie was vooral gericht tegen de dieselverboden. De demonstranten wierpen de deelstaatregering van Groenen en CDU in Baden-Württemberg ‘onteigening’ voor. Als organisator van de manifestatie trad de Porsche-medewerker Ioannis Sakkaros op.

Links-radicale tegendemonstranten

Ook in Wiesbaden hielden burgers een gele hesjes-demonstratie. Hoewel in de hoofdstad van de deelstaat Hessen slechts zo’n honderd mensen deelnamen aan de demonstratie, bericht de Wiesbadener Kurier over positieve weerklank bij de meeste passanten. Grotesk was echter dat onmiddellijk enkele tientallen agressieve links-radicalen opdoken, de demonstranten tegenhielden en “nazi’s” brulden. De misselijke staat van hedendaags Duits links kan nauwelijks plastischer verbeeld worden: Normale burgers demonstreren tegen de aantasting van hun bestaansvoorwaarden en linkse figuren, die zich ooit als voorvechters van de kleine man opwierpen, snellen toe om de kritische burgers te blokkeren.

Afkoelende conjunctuur

Ook in Frankrijk waren vermeende ‘klimaatdoelen’ en de effecten ervan de vonk die de woede van burgers deed ontvlammen. Inmiddels is de beweging echter veel breder. Ook in Duitsland kan de woede op niet al te lange termijn verder gevoed worden: Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) heeft de conjunctuurverwachtingen van Duitsland voor 2019 namelijk sterker naar beneden bijgesteld dan voor welk ander groot industrieland ook. Een hoofdoorzaak ligt volgens het IMF in de zwakke vraag naar auto’s ten gevolge van de anti-dieselcampagne. Een sterk afkoelende conjunctuur zou echter ook wel eens wat luchtkastelen van de politiek van hun financiële basis kunnen beroven. De economische en sociale kosten van de ideologische verblinding zullen voor de Duitsers alleen maar duidelijker worden.

Posted on

Griekenland trekt leeg en vergrijst, nieuwe bailout kwestie van tijd

Vanwege gebrek aan toekomstperspectief verlaten steeds meer jonge Grieken hun land. En degenen die blijven, beginnen steeds minder vaak een gezin. Ondertussen is de Griekse regering vooral bezig met aan de macht blijven. Het lijkt een kwestie van tijd voor Griekenland bij het Europese Stabiliteitsmechanisme (ESM) aanklopt voor een nieuwe bailout.

Door gebrek aan toekomstperspectief, lage lonen en hoge werkloosheid hebben sinds 2010 ruim 360.000 Grieken hun land verlaten op zoek naar een betere toekomst. Dit getal noemt het toonaangevende Griekse economische onderzoeksinstituut KEPE. Omdat het bestuur van land meer op zijn bord krijgt dan het aankan en dus niet ieder vertrek geregistreerd wordt, zijn er zelfs deskundigen die er van uit gaan dat sinds 2010 reeds meer dan een half miljoen Grieken de wijde wereld in getrokken is.

Jonge vakkrachten

Meer dan 90 procent van hen die hun vaderland verlaten hebben is jonger dan 40 jaar oud. Het is vooral de uittocht van vakkrachten die gemerkt wordt. Volgens de Griekse vakorganisatie voor artsen zijn sinds 2010 naar schatting 18.000 jonge artsen en duizenden verplegers uit Griekenland vertrokken. Ook ingenieurs en andere hoog gekwalificeerde mensen hebben hun biezen gepakt. De meerderheid van hen werkt volgens het Duitse weekblad Der Spiegel in het Verenigd Koninkrijk, Duitsland en de Golfstaten. Veel jonge mensen zonder beroepskwalificatie worden niet eens geregistreerd, maar vertrekken ongemerkt naar naburige EU-landen om als seizoensarbeider of oproepkracht door te ploeteren.

Sinds het begin van de crisis in 2009 heeft Griekenland een kwart van zijn economische kracht verloren. Inmiddels groeit het Bruto Binnenlands Product weliswaar, maar slechts op zeer gering niveau. In 2017 was het 1,4 procent, net twee procent in het daaropvolgende jaar. Het werkloosheidscijfer ligt rond de 20 procent. Onder de 15-24-jarigen is zelfs 42 procent werkzoekend.

Regering houdt de moed erin

Desalniettemin proberen de machthebbers in Athene optimistisch te doen. Premier Alexis Tsipras kondigde in zijn nieuwjaarstoespraak voor Griekenland “een jaar van hoop, vertrouwen en creativiteit” aan. Eindelijk zouden de Grieken weer “zonder betutteling en bevelen” van internationale geldschieters over hun lot beslissen.

In Brussel heeft men van deze woorden met argwaan kennis genomen. Want pas eind augustus vorig jaar werd Athene uit het miljardenkredietprogramma van de internationale instanties ontslagen. Om het eerste staatsbankroet van een EU-lidstaat te verhinderen, hadden EU en Internationaal Monetair Fonds (IMF) van 2010 289 miljard euro ter beschikking gesteld. Daaraan waren harde bezuinigingsvoorwaarden verbonden, waaraan de regering zich nu schijnbaar niet meer gebonden voelt. Zelfs de onder druk van de EU doorgevoerde pensioenhervorming staat weer ter discussie.

‘Het Afrika van Europa’

En dat blijft niet zonder gevolgen. In de internationale vergelijking van het vestigingsklimaat ‘Doing Business’ van de Wereldbank viel Griekenland onder de 190 geëvalueerde staten in het afgelopen jaar van plaats 61 naar 67. EU-deskundigen spreken reeds van ‘het Afrika van Europa’. Persbureau DPA meldt dat economen onlangs nog een sterk beroep op de regering deden om de in de crisis ingeslagen koers aan te houden.

Zo riep de Griekse centrale bank in haar jongste rapport over het monetair beleid op tot voortzetting van de structuurhervormingen, verdere privatiseringen, afbouw van bureaucratie en een belastinghervorming. Daarvan hangt het volgens de centrale bank af wanneer Griekenland zich weer kan herfinancieren op de kapitaalmarkt.

Politieke verhoudingen

Maar de regering in Athene is voorlopig vooral bezig met aan de macht blijven. In het nieuwe jaar staat er parlementsverkiezingen op de rol. Tsipras en zijn kabinet hebben die zo lang mogelijk voor zich uitgeschoven. Maar uiterlijk in de herfst moeten de stemgerechtigden onder de elf miljoen inwoners van het land ter stembus. Tsipras’ Syriza zou volgens peilingen nog slechts op 23 procent van de stemmen komen. In 2015 was dat nog circa 36 procent. De nationaal-conservatieve Onafhankelijke Grieken (ANEL) die de regering aan een meerderheid helpen zouden met  2 procent niet eens over de kiesdrempel meer komen.

Gevreesd wordt bovendien voor extreem instabiele politieke verhoudingen. Ook dit geldt als reden waarom jongeren in groten getale emigreren. Maar weinig Grieken zien de toekomst met vertrouwen tegemoet en weinigen kunnen zich voorstellen onder de huidige omstandigheden een gezin te beginnen. Het geboortecijfer is dermate laag, dat deskundigen voor de komende vijf decennia verwachten dat de Griekse bevolking met de helft krimpt. De gevolgen daarvan zouden drastisch zijn. Naar inschatting van economen zou de pensioengerechtigde leeftijd van nu 67 naar 73 jaar opgeschroefd moeten worden.

Nieuwe hulpkredieten

Kostas Simitis van de oppositionele sociaaldemocratische partij PASOK vreest dat Athene al snel weer om nieuwe hulpkredieten zal moeten vragen. De sociaaldemocraat, die van 1996 tot 2004 premier van Griekenland was, denkt niet dat zijn land financieel op eigen benen kan staan. In de EU gaat men er ook reeds vanuit dat Griekenland op afzienbare termijn opnieuw bij het Europese Stabiliteitsmechanisme aan zal moeten kloppen, zo stelde Simitis tegenover het Griekse weekblad To Vima. De politiek oud-gediende geldt als iemand die goed op de hoogte is en hij staat met zijn pessimistische inschatting niet alleen. Aan het begin van het jaar schilderen diverse Griekse commentatoren een grimmig beeld. Alleen zieken, zwakken en ouden van dagen zouden voor het land behouden blijven. Wie een toekomstperspectief zoekt, denkt onvermijdelijk aan emigratie, aldus KEPE.

Posted on

Niets zo hardleers als de Duitse ‘elite’

De kloof tussen volk en elite in Duitsland wordt alleen maar groter. Vier voorbeelden laten zien waarom dat zo is.

Van alle kanten wordt de toenemende vervreemding tussen het volk en de machtselite in politiek en media beklaagd. Iedere keer als deze vervreemding op de voorgrond treedt in het publieke debat, putten de vertegenwoordigers van deze ‘elite’ zich uit in bezweringen dat ze ‘ervan geleerd’ hebben. En benadrukken ze er in de toekomst alles aan te willen doen om de kloof te verkleinen. Diverse voorbeelden uit de laatste jaren maken echter duidelijk dat deze beloftes ook in 2019 niet ingelost zullen worden.

CDU

Neem nu de CDU. Die partij heeft miljoenen kiezers verloren, haar geleidelijk maar gestaag opschuiven naar links liet een sterke conservatieve concurrent opkomen in de vorm van de AfD. Als de CDU hiervan geleerd had, zou ze tegemoet komen aan conservatieven binnen de eigen partij en achterban. Annegret Kramp-Karrenbauer had na het nipt verslaan van haar conservatievere tegenkandidaten voor het partijleiderschap bijvoorbeeld prominente conservatieve CDU’ers een positie kunnen geven. Maar AKK gaf niet thuis. Ervan geleerd? Vergeet het maar!

SPD

Voor de SPD realiseerde Martin Schulz in 2017 het slechtste verkiezingsresultaat sinds 1949. Zijn terugtreden van alle leiderschapsposities zou een gepaste reactie zijn geweest op deze nauwelijks te overtreffen motie van wantrouwen van het kiezersvolk. Maar wat doet Schulz? Hij doet alsof er niets gebeurd is en dient zich als ‘locomotief’ voor de SPD-campagne voor de Europese verkiezingen in mei aan. In welke wereld leeft de grandioos mislukte kandidaat voor het bondskanselierschap eigenlijk?

Publieke omroep

Het misnoegen over de hoogste verplichte afdracht voor de publieke omroep ter wereld houdt de gemoederen in Duitsland al jaren verhit. Meer bescheidenheid van de staatszenders zou een gepaste reactie zijn. Maar het tegendeel gebeurt: Nadat ZDF-bestuurder Thomas Bellut een verhoging van de afdracht geëist had, deed ARD-voorzitter Ulrich Wilhelm er nog een schepje bovenop door te dreigen een zaak aan te spannen in Karlsruhe, bij de hoogste Duitse rechter, als er geen gehoor gegeven zou worden aan de eis. Zo gooit de Duitse media-elite olie op het vuur van de ontevredenheid onder burgers.

Lügenpresse

Rond de jaarwisseling kwam daar het schandaal rond de prijswinnende nepjournalist van weekblad Der Spiegel Claas Relotius bij. Deze affaire was voor talrijke ‘kwaliteitsmedia’ aanleiding om heilige eden te zweren, dat ze zich niet door ideologische oogkleppen van de waarheid of zouden laten brengen. Werkelijk? De Relotius-affaire was nog niet over zijn hoogtepunt heen, of het weekblad Die Zeit beweerde dat op 1e en 2e Kerstdag 43 ‘vluchtelingen’ uit het Kanaal van Dover gered zouden zijn. De aanduiding ‘vluchtelingen’ voor mensen die illegaal van Frankrijk naar Engeland willen reizen is echter een klinkklare leugen.

De reeks voorbeelden laat zich zonder moeite uitbreiden. De conclusie is steeds dezelfde: Een narcistische ‘elite’ komt maar niet uit het uitgesleten spoor en negeert alle signalen vanuit het volk. Waarin dit gedrag uit kan monden zien we in Frankrijk.

Posted on

Kunnen Gele Hesjes en Identitaire Beweging krachten bundelen tegen systeem?

De laatste maanden zien we in verschillende landen in West-Europa dezelfde tendensen opduiken. Mensen raken gefrustreerd over de politiek en gaan de straat op. Van allerlei kleine acties en manifestaties tot grotere betogingen. Er zijn twee grondstromingen te zien, die elk vanuit een eigen achtergrond in opstand komen. 

Enerzijds heb je de groei van identitaire bewegingen in West-Europa. Van Generation Identitaire in Frankrijk en de Identitäre Bewegung Österreich, tot Schild&Vrienden in Vlaanderen, ze lijken zich allemaal te hebben aangepast aan de 21ste eeuw. In Vlaanderen is die tendens zelfs zeer opmerkelijk. Van een verouderde Vlaams-nationale beweging, komt er nu vanuit de ruïnes  een moderne organisatie die een strakke organisatie heeft en een zeer groot bereik via de sociale media. Sinds de ‘Mars tegen Marrakech’ zien we dat dit zich ook kan vertalen in mobilisatiekracht op straat. Het was alvast een veel gevarieerder en jonger publiek op de manifestatie dan in het verleden de Vlaamse beweging op de been kon brengen. De nieuwe aanpak trekt vooral jongeren aan, en  laat zien dat identiteit weer leeft bij jongeren. De grote migratiestromen en de ‘incidenten’ veroorzaakt door ‘verwarde mannen’ spelen blijkbaar bij een jonge generatie.

Anderzijds heb je de opstanden van de ‘gele hesjes’. De druk van de belastingen op loon, accijnzen op benzine, de btw op energievoorzieningen… Het treft de mensen in de geldbuidel. We horen vaker dat er geen geld is om de lage pensioenen op te krikken, en de werkende bevolking komt niet vooruit op financieel vlak. De naweeën van de financiële crisis zijn dan ook dat de huidige generatie van pas afgestudeerden opgezadeld zit met torenhoge schulden. De QE-operaties (kwantitatieve geldverruiming, red.) van de ECB om meer dan 1000 miljard euro in de economie te pompen blijken slechts doekjes voor het bloeden te zijn geweest, maar het systeem blijft rot. Ondertussen zijn de schuldigen van de financiële crisis vrijuit gegaan voor de immense risico’s die ze hebben genomen met het spaargeld van de mensen en is de schuldenberg allerminst afgenomen.We kunnen dus nog uitkijken naar een volgende zeepbel die ons te wachten staat.

Identitair en sociaal-economisch

Over de verhouding tussen die twee grondstromen valt veel te zeggen. De identitaire en de sociaal-economische hebben altijd een wat vreemde verhouding gehad. Als we kijken naar de verouderde links/rechts-as zijn ze aan elkaar tegengesteld. Die zou bij rechts een (neo)liberale economische koers plaatsen, en bij links een progressief ethisch beleid. Voorbeelden zijn nog altijd legio te vinden die zich hier aan vasthouden. Anderzijds hebben de beide symptomen één gemeenschappelijke vijand en is het uit pragmatisch oogpunt al moeilijker te begrijpen waarom radicaal-links en radicaal-rechts niet samenwerken tegen de gemeenschappelijke vijand, het liberale politieke systeem.

Een sociaal-economisch beleid dat zich afzet tegen het centraal bankierssysteem en de groeiende ongelijkheid op mondiale schaal zou perfect kunnen samengaan met een cultureel conservatief beleid dat zich eveneens afzet tegen de grote migratiestromen en het verdwijnen van onze cultuur en tradities.

Problemen op links

Voor de radicale linkerzijde zijn er echter twee problemen om zich te verzoenen met rechts. Enerzijds is de verzorgingsstaat gefundeerd op het centraal bankierssysteem. De overheid heeft jaren alsmaar meer kunnen uitgeven dankzij de leningen en staatsobligaties die ze via de ECB heeft kunnen verkrijgen. Hoe groter de schaal waarop de overheid zijn leningen kan verspreiden, hoe meer cadeautjes die kan uitgeven. Het cliëntelisme is een belangrijk deel van de economische crisis. De voorbeelden van een Griekse overheid die zijn begroting niet op orde wist te houden, zitten bij iedereen die de financiële malaise heeft gevolgd wellicht nog in het geheugen.Niet toevallig werden ze een aardig handje geholpen door de bankiers van Goldman Sachs om hun begrotingen
op te smukken. Dat er nog steeds een ex-Goldman Sachs-jongen verantwoordelijk is voor de ECB en voor
het bijdrukken van meer dan 1000 miljard euro in de geldvoorraad is dus geen toeval. Het perverse aan het systeem is dat de grote meerderheid van het geld in omloop niet bij de ‘kleine man’ terecht komt, maar dat hadden jullie wellicht al door.Anderzijds is er de omschakeling van de linkerzijde van een communistische beweging, naar een cultuur-marxistische beweging. Onder invloed van de Frankfurter Schule zijn ze zich voor hun engagement gaan baseren op het aanvallen van hun eigen cultuur en tradities op basis van een hoog schuldcomplex. De zwarte
pieten-discussie, opiniestukken waarin het lidwoord ‘het’ geproblematiseerd wordt tot de ‘refugees welcome’-campagnes liggen in dat rijtje. Dan hopen ze met een progressieve coalitie aan de macht te kunnen komen, terwijl de groene partijen en links-liberale partijen als D66 net de partijen zijn van gegoede stadsmensen die welvaren bij het kapitalistisch systeem. Van een systeemverandering kan er dus met zo’n benadering ook geen sprake zijn.

Problemen op rechts

Langs rechterzijde zijn er ook zwakke punten te vinden. Eén daarvan is dat de laatste jaren, zeker sinds 9/11
een groot deel van rechts blijft hameren op ‘islamisering’ terwijl dit eerder een gevolg is van het liberale migratiebeleid én vanuit een bewuste sponsoring en bewapening door onze overheden van jihadisten in het Midden-Oosten. Bovendien worden zo de migranten geviseerd in plaats van de schuldigen van het systeem. Dat de grote migratiestromen georganiseerd zijn vanuit het Midden-Oosten door het bewust destabiliseren van die landen en het financieren van ngo’s om migranten naar Europa te brengen mogen we op rechts nooit vergeten.

Voorbij de patstelling

De hoop dat we voorbij deze patstelling geraken moet erin zitten dat het ongenoegen van de mensen zich op het politieke systeem gaat richten en naar onze politici en de overheid in zijn geheel. Dat heeft een verbindende kracht. Aan beide zijden van het politieke spectrum is er de keuze om zich als nuttige idioot in te laten zetten voor een falend liberaal systeem, of zich te richten op een systeemverandering. De journalisten van de mainstream media, de ordediensten en de politici vormen één front. Werpt de bevolking zich er tegenin, of blijft ze onderling verdeeld?

Posted on

Duitsland is geen Frankrijk, maar Merkel speelt met vuur

Nadat haar favoriet Annegret Kramp-Karrenbauer tot nieuwe leider van de CDU gekozen was, reisde Merkel demonstratief zelf naar Marrakesh om het migratiepact te ondertekenen. De wisseling van de wacht in de Duitse regeringspartij kon echter wel eens onrustige tijden inluiden.

Nog op hetzelfde partijcongres waar Annegret Kramp-Karrenbauer (ook wel spotten ‘Angelas Kleine Kopie’ genoemd) tot voorzitter van de CDU gekozen werd, zond ze verzoenende signalen uit in de richting van de conservatieve partijvleugel. De nog resterende conservatieven in de CDU hadden gehoopt op een koerswijziging, maar hun kandidaat Friedrich Merz legde het nipt af tegen AKK.

Conservatieven in de CDU

Onder de conservatieve CDU’ers heerst echter scepsis over de substantie achter de retoriek van de nieuwe partijleider. Ze uiten zich gereserveerd over haar. Te lang, te vast en ogenschijnlijk uit diepe overtuiging is Kramp-Karrenbauer Merkel jarenlang in alles gevolgd. Hoe daaruit nu ineens ‘vernieuwing’ en dan nog wel in conservatieve zin zou moeten voortkomen blijft raadselachtig.

Het linkse weekblad Der Spiegel jubelt dan ook over het “definitieve einde van de Union (zoals we die kennen)”. Met de overwinning van Merkels favoriet zijn volgens het tijdschrift de laatste traditionele CDU-lijnen gekapt. Zo lijkt de bijna succesvolle kandidatuur van Friedrich Merz een finale krachtverzameling van de conservatieven in de CDU te zijn geweest.

Merkel demonstratief naar Marrakesh

Als om te bewijzen dat er helemaal niets zal veranderen nu ze geen partijleider meer is, vloog Merkel hoogst persoonlijk naar Marrakesh voor de VN-migratietop, waar het omstreden Migratiepact ondertekend werd. Oorspronkelijk wilde de bondskanselier helemaal niet zelf naar die top gaan. Haar deelname moest echter een “signaal” zijn, dat ze haar koers tegen alle weerstand in door zal zetten.

Gele hesjes

De Franse president Emmanuel Macron had ook naar Marrakesh willen komen, maar moest afzeggen, omdat hem momenteel zijn land om de oren vliegt. Hij is in zijn poging om zijn beleid, tegen alle kritiek onder de bevolking in, door te zetten faliekant gefaald. Hij heeft een burgerlijk protest uitgelokt dat nauwelijks nog tot bedaren te brengen is.

Veel te laat en te weifelend heeft Macron gereageerd. Inmiddels heeft de roep om het stoppen van de brandstofprijsverhoging zich uitgebreid naar een zeer uiteenlopend scala aan eisen, zodat ook een politieke tegemoetkoming daaraan veel complexer geworden is. Zo kan het gaan wanneer de politieke elite van een land de groeiende woede onder de bevolking te lang eenvoudigweg negeert of probeert weg te zetten als extreem-rechts of dom gemor van het klootjesvolk.

Woede neemt toe

Duitsland is nog geen Frankrijk. Maar de tendensen zijn vergelijkbaar. Ook veel Duitsers zien in Berlijn de arrogantie van de macht aan het werk, die de belangen van de eigen burgers negeert. De woede neemt toe en de binnenlandse inlichtingendienst maakt zich al ernstige zorgen waartoe dat kan leiden.

Merkels demonstratieve reis naar de VN-top, haar koppige vasthouden aan het omstreden migratiepact, het verzwaart de hypotheek voor haar erfgenamen alleen maar. Het voorbeeld van de Gele Hesjes in Frankrijk laat zien dat uiteindelijk een maatregel als verhoging van de brandstofaccijns kan volstaan om de vlam in de pan te doen slaan. Daarna zijn de ontwikkelingen nauwelijks nog onder controle te brengen.

Posted on

Italië kijkt wel uit, maar niet naar Europa

De spreekwoordelijke inkt van het zoveelste Italiaanse coalitieakkoord over de toekomst van het eigen land en die van Europa is nog niet droog of president Macron van Frankrijk roept de Italianen met luide stem op om nu strak naar het pijpen van Europa te dansen – en dus ingrijpend te gaan hervormen – of er zwaait binnenkort wat. Wat en wanneer dat dan zal zijn, is nog onbekend. Maar leuk voor de Italiaanse bevolking wordt het niet. Zoveel is wel zeker. De nieuwe Italiaanse regering – nog niet droog achter de oren – reageerde als door een wesp gestoken. “Rot op!”, “We dulden geen buitenlandse inmenging in onze binnenlandse aangelegenheden”, “Bemoei je met je eigen zaken!”, “Alsof Frankrijk er zo goed voorstaat”, “Nee dus”.

Van alle kanten wordt er op gewezen dat de Euro en in het kielzog daarvan Europa, ineens weer een nieuw breekpunt hebben bereikt, al was het alleen maar vanwege het verschil van inzicht dat steeds scherper duidelijk wordt tussen het systeemvriendelijke beleid van de rijke lidstaten aan de ene kant, en de wens om een burgervriendelijk beleid van de arme lidstaten aan de andere kant. Worden de banken van Europa gered of de burgers van Europa? Deze kwestie wordt nog eens extra actueel nu Bulgarije, Kroatië en Roemenië op het punt staan om toe te treden tot het Europese Wisselkoersmechanisme II – een voorstadium voor toetreding tot de Euro, potentiële lidstaten die bepaald niet rijk genoemd kunnen worden. Het goede nieuws is dat deze aanstaande leden wél en misschien zelfs nog meer dan ooit tevoren, het Europese verlichte ideaal aanhangen van democratie, recht en rechtvaardigheid, eerlijkheid, veiligheid en van welvaart en welzijn voor iedereen. Enkele maanden geleden gingen de Roemenen voor deze idealen zelfs massaal de straat voor op. De bevolking verdient ons respect.

Tot overmaat van ramp komt ineens weer de door velen vermaledijde transferunie van schulden om de hoek kijken, als teken van solidariteit tussen arm en rijk, echter meer nog als een enigszins wanhopige laatste poging van onder andere Duitsland en Frankrijk om de overmatige schuldenlast die Europa nu al zo lang teistert, eerlijk over de lidstaten te verdelen. Inderdaad mag verwacht worden dat Zuid- en Oost Europa hier baat bij zullen hebben, maar veel meer dan een tijdelijk effect zal er waarschijnlijk niet van uitgaan. Na een poosje zal duidelijk worden dat de arme lidstaten niet rijker worden, maar de rijke lidstaten wel armer. Bij het nivelleren van bezit werkt dit op deze wijze, dus waarom niet bij het nivelleren van schulden? Uiteindelijk gaat het bij een teveel aan schulden om slechts één kernvraag van menselijke aard, namelijk de vraag of mensen leven om te werken dan wel werken om te leven. 

Terug naar Italië. Zoals het zich nu laat aanzien wil de nieuwe regering geen bemoeienis van het buitenland (Europa) met het eigen economisch en sociaal beleid. Kennelijk wil men wel de lusten maar niet de lasten van Europa hebben. Het gaat echter verder dan dat. Italië streeft naar een ideologische ommekeer van het beleid. Men wil burgers in belangrijke mate ontlasten van schulden, in plaats van hen daarmee te belasten. Burgers moeten de aanjagers van de economie worden en daar hebben ze productief geld voor nodig. Als ze dat eenmaal consumptief besteden (in eigen land) ontstaat een economische spiraal naar boven, in plaats van de huidige spiraal naar beneden. Heeft Italië Europa daarvoor nodig? Wel zeker. Maar tot het zover is kan het Europa missen als kiespijn.

Posted on

Wat is chaos? Een cultuur-filosofisch gesprek

Na eerder de vraag ‘Wat is cultuur?‘ uitgediept te hebben, voerden Wim van den Bergh van de Batavieren Podcast en uitgever en filosoof Tom Zwitser onlangs opnieuw een uitgebreid gesprek met elkaar. Nu vanuit de tegenovergestelde benadering: ‘Wat is chaos?’ Dit mede naar aanleiding van dingen die de Canadese hoogleraar psychologie en cultuurcriticus Jordan Peterson daar enige tijd geleden over zei op de conferentie van De Nederlandse Leeuw.

“De vraag wat chaos precies is”, aldus Zwitser “is heel interessant, want niemand heeft daar direct een beeld bij. Hooguit zou je kunnen zeggen: chaos is een gefragmenteerde orde of datgene wat eerst ordelijk in elkaar zat, maar versplinterd is of kapot is. En dat ervaar je als chaos. Maar chaos zelf? Wat kan chaos nou zelf zijn? Dat is eigenlijk veel lastiger.”

Het gesprek van zo’n anderhalf uur is hier te bekijken:

Tom Zwitser ~ Heerlijke platte wereld

 

Posted on 1 Comment

Labour kiest anti-Blair tot leider

De leden van de Britse Labour-partij hebben zaterdag met een overtuigende meerderheid Jeremy Corbyn tot leider gekozen van de centrumlinkse oppositiepartij. Corbyn staat bekend als een uitgesproken socialist en pacifist en is daarmee het tegendeel van oud-Labour-leider Tony Blair, die zich dan ook fel tegen het vooruitzicht van Corbyns partijleiderschap uitsprak.

In de afgelopen weken brachten zo’n 423.000 mensen een stem uit op één van de vier kandidaten voor het leiderschap. Zaterdag bleek Corbyn de verkiezing in één ronde overtuigend gewonnen te hebben met 59,5% van de uitgebrachte stemmen.

Waar het partij-establishment de voorkeur had voor een vage middenkoers, kiest de Labour-achterban hiermee voor een duidelijk linkse koers. Na twee relatief kleurloze partijleiders, Gordon Brown en Ed Milliband, krijgt Labour daarmee een leider die in zijn campagne pleitte voor herkenbare socialistische speerpunten als de renationalisatie van de spoorwegen en nutsbedrijven, en de invoering van een maximumloon om exorbitante topsalarissen tegen te gaan. Corbyn is al sinds de jaren ’80 lid van het Lagerhuis en staat er als backbencher om bekend regelmatig tegen de partijlijn in te gaan.

Anti-Blair

Diverse meer of minder prominente (oud-)politici betoonden zich ongelukkig met het vooruitzicht dat Corbyn het partijleiderschap zou overnemen. Een van de meest uitgesproken tegenstanders is oud-premier en -partijleider Tony Blair. Waar Blair staat voor New Labour, een sociaaldemocratisch profiel dat qua economisch beleid meer op het neoliberalisme van Margaret Thatcher aantrekt, noemt Corbyn zich ‘democratisch socialist’. En waar de oud-premier zijn reputatie vestigde door het Lagerhuis voor te liegen om maar steun te krijgen voor de inval in Irak, staat Corbyn bekend als vredesactivist en criticus van het Britse kernwapenarsenaal. Bovendien kondigde hij aan dat hij als Labour-leider excuses zou maken aan het Britse volk voor de “misleiding” door zijn partijgenoot in de aanloop naar de inval in Irak door de Amerikanen, Britten en anderen en aan het Irakese volk voor het hun toegebrachte lijden. In het algemeen sprak hij zich uit voor minder Britse militaire interventies.

Corbyn staat kritisch tegenover de Noord-Atlantische Verdragsorganisatie (NAVO), de Europese Unie en het atlanticisme in het algemeen. “De EU en de NAVO zijn instrumenten van Amerikaans beleid geworden”, stelde hij in een opiniestuk in het voorjaar van 2014. De politicus sprak zich in hetzelfde stuk dan ook kritisch uit over de rol van de EU en de VS in de Oekraïense crisis, de acties van Rusland zijn “niet onuitgelokt”. Een en ander kwam hem uiteraard op kritiek te staan van neoconservatieve usual suspects als Anne Applebaum en Edward Lucas. Corbyn zou het Verenigd Koninkrijk het liefst helemaal terugtrekken uit de NAVO, maar bij gebrek aan draagvlak zou hij in ieder geval de rol van de NAVO in willen perken.

Eurofielen binnen de Labour-partij vrezen intussen dat Corbyns mild eurosceptische opstelling kan betekenen dat Labour minder eenduidig campagne zal voeren om in de EU te blijven en dat er meer ruimte komt voor eurokritische geluiden in de eigen gelederen. In 2016 of uiterlijk in 2017 wordt er in het Verenigd Koninkrijk een referendum gehouden over het al of niet lid blijven van de Europese Unie. De huidige centrumrechtse premier David Cameron wil voor die tijd een heronderhandeling van de voorwaarden van het Britse EU-lidmaatschap afgerond hebben.

De verkiezing van Corbyn tot Labour-leider werd internationaal begroet door leiders van onder andere het Griekse SYRIZA, Spaanse PODEMOS en Iers-Republikeinse Sinn Fein.

Posted on

Griekse regering wil van Trojka af uit electorale overwegingen

De Griekse regering wil, met het oog op aanstaande verkiezingen, net als de Ierse Republiek vervroegd de internationale hulpprogramma’s verlaten. Ze riskeert de definitieve economische implosie van het land.

Premier Samaras van de centrumrechtse partij Nea Dimokratia kondigde in het parlement aan dat Griekenland het reddingsprogramma van het Internationale Monetaire Fonds (IMF) reeds een jaar voor het afgesproken einde wil verlaten. Athene wil zich het komende jaar zelf op de financiële markten wagen, om het in 2010 begonnen reddingsprogramma van IMF en Europese Unie achter zich te kunnen laten. Aanleiding is niet zozeer een doorslaand succes van de hervormingen tot nu toe, als wel een politieke vlucht naar voren. Het zit er namelijk dik in dat op korte termijn nieuwe verkiezingen uitgeschreven moet worden en dat zou voor premier Samaras hoogstwaarschijnlijk het verlies van zijn positie betekenen.

In het voorjaar loopt namelijk de termijn van president Karolos Papoulias. Als de regering er vervolgens niet in slaagt de benodigde parlementaire meerderheid van 60% bijeen te krijgen voor zijn ambtsopvolger, dan moeten er nieuwe parlementsverkiezingen uitgeschreven worden. De peilingen voorspellen in dat geval een afstraffing voor de regeringspartijen en een overwinning voor de links-radicale partij Syriza van Alexis Tsipras. Het heeft er alle schijn van dat premier Samaras met het eruit gooien van de toezichthouders van het IMF en de EU in de kiezersgunst hoopt te stijgen, het is echter zeer de vraag of die opzet slaagt.

In haar poging om Tsipras op deze manier de wind uit de zeilen te nemen, neemt de regering echter een groot risico. De stap kan er namelijk toe leiden dat de Griekse schuldencrisis weer oplaait tot een acuut probleem, waarmee de volgende etappe in de eurocrisis van start gaat. Nog onlangs waarschuwde ratingbureau Standard & Poor’s voor een dreigend bankroet van de Griekse staat in de komende 15 maanden. Het bureau ziet de kansen voor het land om in de komende vijf kwartalen volledig op eigen kracht in haar behoefte aan financiering ter grootte van 43 miljard euro te voorzien zwart in.

Blijf op de hoogte van nieuws, opinie en achtergronden met een internationale focus: Volg Novini!

Het risico dat dat niet lukt neemt alleen maar toe. Het vooruitzicht dat Griekenland het euroreddingsscherm verlaat, heeft de financiële wereld namelijk opgeschrikt. Zo trokken binnen drie handelsdagen de opbrengsten voor tienjarige Griekse staatsobligaties van 6,6 procent naar rond de 9 procent. De koersen op de Atheense beurs kelderden echter, waarbij vooral – en terecht – de aandelen van de Griekse banken sneuvelden.

Investeerders betwijfelen niet alleen dat Griekenland in staat zal zijn zich zelf op de financiële markten te financieren, maar ook dat het hervormingsbeleid voortgezet zal worden, wanneer de druk van EU, IMF en Europese Centrale Bank (ECB) wegvalt. Men heeft al het nodige gezien bij de afgelopen zomer gestrande poging tot hervorming van de belasting op onroerend goed, na fel protest van grondbezitters is er niets meer van terecht gekomen.

Ook de uiterst krappe meerderheid van de regering in het parlement is weinig vertrouwenwekkend. Het komt nogal eens voor dat enkele leden van de regeringspartijen een amendement van de oppositie aan een meerderheid helpen, waardoor ingrepen afgezwakt worden.

Daarnaast neemt de armoede in het land nog altijd toe. Volgens overheidsstatistieken leefde vorig jaar circa 60 procent van de bevolking op of onder de officiële armoedegrens. De oproepen tot een einde aan de bezuinigingskoers van oppositieleider Tsipras vallen dan ook in vruchtbare aarde.

Dat de stap van de Griekse regering consequenties gaat krijgen voor de rest van de EU staat als een paal boven water. Als het door vervroegde verkiezingen tot een regering van radicaal-links komt, blijft dat niet zonder gevolgen. Als Tsipras zijn beloften waarmaakt, dan kan de EU het leeuwendeel van de aan Griekenland verstrekte kredieten definitief afschrijven. De Syrizaleider wil door onderhandelingen of desnoods door unilaterale besluiten een verdere kwijtschelding van schulden afdwingen. Een andere, minder doorzichtige optie, waarop Tsipras aan zou kunnen sturen is een voortzetting van de reddingspolitiek na het wegcomplimenteren van de toezichthouders van de Trojka.

De ECB leverde onlangs al een voorproefje van hoe toekomstige reddingspakketten voor Griekenland er uit zouden kunnen zien. Athene ontving uit Frankfurt wat de Duitse publieke zender ARD “een soort blanco cheque” noemde. Griekse banken werden van liquiditeitshulp ad 12 miljard euro verzekerd, zonder de gebruikelijke voorwaarden.

Posted on

Tsjechische sociaaldemocraten laten belastingverhogingen varen omwille van coalitieakkoord

De Tsjechische sociaaldemocraten, die bij de laatste parlementsverkiezingen onverwacht enkele zetels verloren maar niettemin de grootste partij bleven, hebben een regeerakkoord bereikt met ANO en de christendemocraten. Een belangrijk punt in de onderhandelingen waren de door de sociaaldemocraten gewenste belastingverhogingen, die nu van tafel zijn.

Voor de verkiezingen bestond lange tijd de verwachting dat de sociaaldemocraten door de deconfiture van de rechtse coalitie, die ten onder ging aan interne verdeeldheid en omkopings- en afluisterschandalen, grote winst zou boeken in de parlementsverkiezingen. Daarna zouden ze dan met gedoogsteun van de communisten een minderheidsregering kunnen vormen. Hoewel de partijen die bij de centrumrechtse regering van Petr Necas betrokken waren het inderdaad slecht deden in de verkiezingen, leverde dit de sociaaldemocraten niet de verwachtte winst op. In plaats van thuis te blijven, gaven veel van centrumrechtse kiezers hun stem aan ANO, een partij die is opgericht door de rijke zakenman Andrej Babis en tot nog toe niet in het parlement vertegenwoordigd was. Ook wisten de christendemocraten, die in 2010 onder de kiesdrempel gevallen waren, kiezers terug te winnen van het liberaal-conservatieve TOP’09 van Karel Schwarzenberg. Met respectievelijk 47 en 14 zetels, waren deze twee middenpartijen in staat de sociaaldemocraten aan een meerderheid in het 200 leden tellende parlement te helpen. Daarvoor wisten ze onder andere gedaan te krijgen dat de door de sociaaldemocraten voorgenomen verhogingen van de belastingen voor ondernemers, banken, telecom- en nutsbedrijven niet doorgaan. Vooral ANO had hier een punt van gemaakt. De christendemocratische KDU-CSL wist verder steun voor gezinnen met kinderen, regelgeving tegen woeker en aanpassingen van het pensioensysteem in het akkoord opgenomen te krijgen.

Beoogd premier Bohuslav Sobotka (links), in gesprek met ANO-onderhandelaar Babis (midden) en christendemocraat Pavel Belobradek.
Beoogd premier Bohuslav Sobotka (links), in gesprek met ANO-onderhandelaar Babis (midden) en christendemocraat Pavel Belobradek.

De centrumlinkse coalitie is ook overeen gekomen het begrotingstekort onder het door de EU verlangde maximum van 3% te houden. Later deze week wordt het volledige coalitieakkoord gepresenteerd. De partijen moeten het ook nog eens worden over de verdeling van de ministersposten. Pikante vraag is of Babis, die eigenaar is van grote bedrijven in de voedselverwerkende industrie en van twee landelijke dagbladen, ook minister wordt. De schijn van belangenverstrengeling zou voor hem nooit ver weg zijn, een onverkwikkelijke positie voor een leider van een partij die zich vooral geprofileerd heeft als bestrijder van corruptie.

Momenteel regeert nog een interim-regering onder leiding van Jiri Rusnok, een vertrouweling van de socialistische president Milos Zeman. Sobotka hoopt nog voor het einde van het jaar zijn regering te kunnen presenteren.