Posted on

Sergej Skripal – Een toevallige vondst

Toen op 4 maart 2018 op een bank in de Britse stad Salisbury de bewusteloze lichamen van Sergej Skripal en zijn dochter Julia werden gevonden gebeurde dat door een zekere Abigail McCourt. Volgens het verhaal in de lokale Britse pers, wandelde zij die dag met haar moeder in Salisbury en zag vader en dochter Skripal op die bank en was ongerust. Zij riep er haar moeder en verpleegster Alison McCourt bij om hulp.

Maar wat blijkt nu? Deze Alison McCourt is … een kolonel in het Britse leger en hoofdverpleegster van dat leger. Een maand voor die vondst werd ze trouwens benoemd tot kolonel. Een toeval? Het geheim gehouden verhaal lekte in januari dit jaar uit toen moeder Alison haar dochter Abigail voordroeg voor een prijs wegens heldenmoed in die zaak en gegeven door Spire FM, een lokaal radiostation. Pech dus.

MI6

Maar dat gaat verder. Zo blijkt volgens de website Moon of Alabama een zekere Pablo Miller de man te zijn die mee het dossier rond Sergej en Julia Skripal beheerde. En dat is een gewezen Britse diplomaat die als agent van de Britse veiligheidsdienst MI6 voordien Sergej Skripal voor zijn dienst rekruteerde.

Hij werkt nu via Orbis Group samen met Christopher Steele die andere gewezen agent van MI6, de man die op vraag van Hillary Clinton het alleen op roddel gebaseerde plasseksrapport over Donald Trump maakte. Toeval?

De Britse regering vaardigde onmiddellijk toen de zaak bekend raakte trouwens een nota uit die het de Britse pers verbood om in deze zaak de naam van de gewezen geheim agent Pablo Miller te vermelden.

Integrity Initiative

Bovendien is Pablo Miller betrokken bij het Britse project Integrity Initiative, een zaak van de Britse regering, een aantal journalisten en de geheime diensten om Jeremy Corbyn, de leider van de Britse Labour partij, te bekladden en ook de russofobie aan te wakkeren. Een internationaal project met vertakkingen naar onze VUB. Iets wat vraagtekens plaatst bij deze wetenschappelijke instelling. Allemaal toevallig dus. Die Britten toch.

http://www.novini.nl/het-integrity-initiative-en-de-propagandaoorlog-tegen-rusland/

Novichok

Oh ja, alhoewel de zestienjarige Abigail volgens het verhaal de eerste was om vader en dochter Skripal te helpen hield zij geen verwondingen of ziektes over aan dit contact. Dit terwijl de Britten beweren dat hier sprake was van novichok, volgens de Britten toen het meest dodelijke gif ooit gemaakt. Het Brits verhaal van de Skripals doet dan ook meer en meer denken aan een of andere roman over geheime diensten en dodelijke giffen.

Alleen lijkt het leven van Sergej en Julia Skripal door deze zaak verwoest. Julia wou terug naar Rusland maar dat is zo te zien onmogelijk. Of hoe men mensenlevens verwoest om een politiek doel te bereiken.

Posted on

MH17 – Een ander scenario voor de BUK-beelden

In de dagen na de MH17-ramp doken een aantal fotos en videos op van een BUK-installatie in het oosten van Oekraïne. De beelden dienen als bewijs dat een BUK op de tragische dag onderweg was naar een lanceerplaats vanwaar het MH17 zou neerschieten. Het kritisch bekijken van een aantal details van deze beelden roept echter vragen op. Tezamen met onderzoek ter plaatse ontstaat het beeld dat een heel ander scenario mogelijk is en misschien zelfs waarschijnlijker.

In dit artikel zal een groot deel van het bewijsmateriaal onder de loep worden genomen dat naar buiten is gekomen over de aanwezigheid van de vermeende Russische BUK-installatie. Het gaat hier om audio-opnames, foto’s en video’s. Specifiek wordt er gekeken naar een aantal bijzonderheden die verband houden met dit bewijsmateriaal. Het gaat hier om zaken die moeilijk te verklaren vallen indien wordt aangenomen dat het materiaal is opgenomen op 17 juli 2014, de dag waarop vlucht MH17 werd neergeschoten. Aan de hand van deze bijzonderheden in het bewijsmateriaal schuiven we de hypothese naar voren dat een deel van het bewijsmateriaal eerder is gemaakt.

Het is goed om te benadrukken dat dit artikel niet gaat over wie of wat MH17 heeft neergeschoten. Zelfs in het geval het bewijsmateriaal inderdaad op een eerdere dag is gemaakt, dan zegt dan nog steeds niets over wie wel of niet vlucht MH17 heeft neergeschoten. Dit artikel trekt ook niet in twijfel dat er een trailer met daarop een BUK-TELAR-installatie heeft gereden tussen Donetsk en Snezjnoe op 17 juli 2014. Wij melden dat meerdere journalisten, waaronder ook Novini, met mensen hebben gesproken die een dergelijke BUK-installatie hebben zien rijden op de 17e.

Verder pretendeert dit artikel niet het Alfa en Omega te zijn over het audio-, video- en fotomateriaal dat van de BUK zou zijn gemaakt noch over de conclusies die hieruit worden getrokken. We spreken hier bewust van een hypothese, omdat vooralsnog niet valt uit te sluiten dat de bijzonderheden op een andere manier te verklaren zijn. Hoe het ook gegaan mag zijn, om een sluitend verhaal te krijgen kunnen de bijzonderheden in het bewijsmateriaal niet worden genegeerd.

Inleiding

Het zijn de dagen na de 17 juli; MH17 is net neergeschoten, de wrakstukken van het toestel liggen in de velden rondom Petropavlovka en Rossypnoe. Het toestel is neergekomen op een slagveld, midden in een nog woedende burgeroorlog. Het is een vreemde wereld, massa’s journalisten doen verslag van de ramp, terwijl veel inwoners van het gebied gebukt gaan onder een oorlog. Tezelfdertijd vindt een leger aan journalisten, bloggers en twitteraars langzaam hun weg naar een reeks tweets, foto’s en video’s die stuk voor stuk wereldberoemd zullen worden. Op de foto’s en video’s is te zien hoe een BUK-TELAR wordt getransporteerd op een vrachtwagen vanuit Donetsk naar Snezjnoe. De link wordt al snel gelegd tussen deze BUK en de MH17 die eveneens die dag werd neergeschoten. Daar blijft het niet bij. De Oekraïense geheime dienst (SBOe) publiceert niet lang na de ramp een reeks telefoongesprekken die  van soldaten zouden zijn die een rol zouden hebben gehad bij het neerschieten van vlucht MH17. Wereldwijd pakken media een telefoongesprek op, eveneens gelekt door de SBOe, van een rebellencommandant die toegeeft het toestel te hebben neergeschoten. De BUK op de foto’s wordt in de tijd volgende op de ramp door Bellingcat (BC) geïdentificeerd als behorende tot de 53. Luchtdoelraketbrigade in Koersk. Het Joint Investigation Team (JIT) zou deze conclusie laten overnemen.

Rusland en een wederom twijfel wekkende presentatie

Tot op de dag van vandaag ontkent Rusland dat het de BUK heeft geleverd aan de pro-Russische rebellen in het Donbass gebied. Sindsdien heeft Rusland al vaak gewezen op een andere uitleg van de feiten, met weinig succes. Veelal heeft het informatie verstrekt die deels twijfelachtig was. Zo gaf het een satellietfoto vrij van wat Oekraïense BUKs zouden moeten zijn geweest. Er is echter een probleem met deze foto’s: zowel social media-onderzoek van Bellingcat als onderzoek van Novini ter plaatse suggereert sterk dat het gebied onder controle was de pro-Russische rebellen. Hoewel niet uitgesloten kan worden dat de voertuigen door de (zwak verdedigde) frontlinie zijn gereden, stond de BUK wel zo’n kilometer noordelijk van posities die vanwege hun ligging op de heuvel eigenlijk alleen de pro-Russische rebellen een tactisch voordeel geven.

Het gevolg van dit soort blunders van de kant van de Russische Federatie, is dat haar persconferenties slechts weinig serieus worden genomen door westerse media. Dit was niet veel anders voor de meest recente presentatie van het Russische ministerie van Defensie over MH17. In het kort presenteerde het ministerie het volgende: 1. Het liet archiefdata zien dat raketdelen die eerder waren gepresenteerd door het JIT naar Oekraïne waren getransporteerd voor het uiteenvallen van de Sovjet-Unie. 2. Het ministerie van defensie presenteerde een onderschept gesprek van een Oekraïense officier die uit woede zei dat ze nog een Boeing neer zouden schieten. 3. Het ministerie wees erop dat de foto’s van de BUK bewerkt waren omdat lijnen die parallel zouden moeten zijn niet op hetzelfde punt uitkwamen in het oneindige. 4. Er werd gewezen op bijzonderheden van een foto van de BUK die in Snezjnoe is gemaakt.

Zowel het telefoongesprek als de archiefdata zijn moeilijk te controleren. Het argument over de parallelle lijnen is echter simpelweg incorrect: De voorgestelde methode mag weliswaar juist zijn. Maar, als de lijnen in eerste instantie niet parallel waren, is het niet meer dan logisch dat de lijnen ook niet uitkwamen in hetzelfde punt in het oneindige. Met andere woorden de kijkers van de presentatie werd een rad voor ogen gedraaid met onjuiste informatie.

Snezjnoe – Een Moonwalkende BUK

Nog een fout wordt gemaakt door het Russische ministerie van defensie door erop te wijzen dat de BUK achteruit zou rijden. Het ministerie gebruikt namelijk dezelfde foute locatie als het JIT in haar presentatie van 2016.  Burgeronderzoeker Max van der Werff wees al op de fout van het JIT in zijn artikel 1000 dagen. Bijgevolg klopt de conclusie dat de BUK achteruit zou rijden niet.

Route die de BUK-TELAR aflegde volgens het JIT in rood. Groene ster geeft aan waar de eerdergenoemde foto is gemaakt. Groene pijl waar de BUK-TELAR is gefilmd in Snezjnoe. De rode ster geeft de locatie aan waar, volgens het JIT, de BUK-TELAR is ontladen van de Volvo-trailer (kaart: Max van der Werff.) https://youtu.be/Sf6gJ8NDhYA?t=279            

Snezjnoe – Zon en schaduwen

Wat echter vreemd is, is het moment waarop de bovenstaande foto is genomen ten opzichte van een video die wat verder op zou zijn genomen. De tijd waarop de foto is genomen kan namelijk worden achterhaald aan de stand van de zon die met schaduwen kan worden bepaald. Volgens dergelijke schaduwanalyse die is uitgevoerd door burgeronderzoeker Misha Kobs, zou de foto zijn gemaakt om 13:45 uur.

Een tweede beeld van de BUK in Snezjnoe is wat verder op weg richting de lanceerlocatie gemaakt. Kobs dateerde deze video als zijnde gemaakt ergens tussen 12:30 en 13:00 uur. Bijgevolg wees een andere burgeronderzoeker, Hector Reban, erop dat deze video eerder moet zijn gemaakt dan de eerdergenoemde foto (13:45 uur). De foto die dus intuïtief eerder zou moeten zijn gemaakt dan de video, blijkt uit de stand van de zon op de foto en de video dus later te zijn genomen. Eveneens is het interessant te noemen dat een tweet van 12:53 uur beschrijft dat erop dat moment een BUK de stad Snezjnoe binnenrijdt. Slecht zeven minuten later is de vrachtwagen gestopt, de BUK afgeladen en al een eind op weg richting de rampplek.

Makejevka – Een onbelangrijke video

Een auto wordt plots aan de kant gezet. De video waar het geheel op is vastgelegd lijkt in eerste instantie niet te verraden wat de motieven van de bestuurder zijn geweest om zijn auto ineens in de berm tot stilstand te brengen. Dan klinkt er van buiten: “NIET FILMEN!” terwijl een legerjeep voorbij de auto rijdt. Onze cameraman is inmiddels op de achterbank gekropen en verstopt waarschijnlijk zijn camera. Dan pas wordt duidelijk wat er aan de hand is: drie Gvozdika’s, een type mobiele houwitser, rijden langs de stilstaande auto voorbij. Vlak daarna volgen twee tanks. Ze laten duidelijk sporen achter op het wegdek. “Heb je het gefilmd?”, vraagt vervolgens een vrouwelijke stem. “Ja, is het antwoord.”

Het lijkt een schijnbaar onbelangrijke video te zijn, gemaakt twee dagen voor de ramp, op de 15e. Alleen de stemmen van twee burgers die, net als zoveel van hun medebewoners, zich verbazen en onder de indruk zijn van zwaar oorlogstuig terwijl de wereld om hen heen snel verandert.

Twee dagen later (17 juli) zou naar verluidt weer een video worden opgenomen op deze weg. Weer begint de video weinig zeggend. Een auto die op een kruising links afslaat. En al rijdende langs deze weg, passeert de filmende auto een colonne voertuigen. Een van de voertuigen is een vrachtwagen. En op de vrachtwagen staat de BUK die wereldberoemd zou worden.

Er is echter iets bijzonders aan de hand met de weg. Burgeronderzoeker Max van der Werff merkte op dat de sporen die de tanktracks achterlieten plotseling waren verdwenen in de BUK-video die twee dagen later was opgenomen.

De Makejevka-video en een bijzonder gesprek

Het Oekraïense leger en de pro-Russische rebellen zijn op het moment van de MH17-ramp verwikkeld in een gevecht op leven en dood. Een grote hoeveelheid troepen van het Oekraïense leger dreigt te worden ingesloten tussen de Russische grens en door rebellen gecontroleerd gebied. De enige corridor die open is voor het Oekraïense leger ligt vlak ten zuiden van een belangrijke heuvel: Saoer Mogila. Als de rebellen de grens met Rusland bereiken betekent dat dat de Oekraïense troepen zullen worden ingesloten, het is dan alleen een kwestie van tijd voor hun munitie en andere voorraden op zijn.

Zover is het echter nog niet. Aan beide kanten wordt hard gevochten en één van de mensen die daar op dat moment vecht aan de kant van de rebellen is Chmoerij. Hij belt een andere rebel op, Botsman. Wat hij dan niet weet, is dat zijn gesprek wordt opgenomen door de SBOe die het later ook naar buiten zou brengen. Volgens de makers van de opname, de SBOe, vindt het gesprek plaats om 09:08 uur ’s morgens. Op het moment dat de BUK nog in Donetsk moet zijn geweest en volgens de video zou ook Chmoerij daar zijn. Dat levert echter een opmerkelijk telefoongesprek op.

(Vertaling door Novini omdat de oorspronkelijke vertaling in het Engels door de SBOe het aan finesse ontbrak)

Chmoerij: Ja, Boltsman, ik luister.
Botsman: Hallo (oudere) broer, hoe gaat het?
Chmoerij: Hallo. Nou, niet heel erg (goed). We zitten nu in Marinovka, daarom niet zo heel erg (goed). We houden vol.
Boltsman: Wat gebeurt daar?
Chmoerij: Nou, wat denk je? Ze schieten contact op ons met GRAD(-raketten). Alleen nu is er een onderbreking. We hebben ook zojuist een vliegtuig neergeschoten, een Soechoj. We hebben tenminste een BUK-M ontvangen. Ze proberen weg te breken uit Zelenopole en ze hebben maar één route, via mij. Gisteren hebben we twee Soechojs neergeschoten. Vandaag een tweede. Godzijdank is er in de ochtend een BUK-M aangekomen. Het is wat makkelijker geworden. Maar in het algemeen, natuurlijk, is het moeilijk.

Botsman: Wat kan ik zeggen? Als je iets nodig hebt, bel me en ik komt direct.

Chmoerij: Dank je wel broer. Ik ga… in een uur of twee, het lijkt alsof het nu even stil is. Ik ga binnen twee uur naar Donetsk. Omdat er daar drie Gvozdika’s zijn aangekomen. Ik neem de Gvozdika’s hier naartoe, omdat het we hier nu heel moeilijk hebben.

Er zijn een heleboel dingen aan te merken op dit gesprek. Volgens de SBOe zou Chmoerij zich bevinden in Donetsk op het moment dat het telefoongesprek plaatsvindt. Hij geeft in het gesprek echter aan in Marinovka te zijn, vlakbij de grens met Rusland bij Saoer Mogila en daarmee nabij de plek waar de BUK zou hebben gestaan volgens het JIT toen het de MH17 uit de lucht zou schieten. Eveneens is opmerkelijk dat Chmoerij zegt dat over een uur of twee naar Donetsk te zullen gaan waar hij drie Gvozdika’s wil gaan halen. Over de BUK-M die zich daar op dat moment ook bevindt zegt hij niets.

Over de BUK, die zich dus volgens JIT op dat moment nog in Donetsk bevindt, zegt hij dat ze die al hebben ontvangen en lijkt de BUK haast in verband te brengen met een Soechoj die ze in de ochtend hebben neergeschoten. (Opmerkelijk is overigens ook dat Oekraïne beweert die dag niet te hebben gevlogen.) Eveneens klinkt de uitspraak van Chmoerij dat ze ‘in de loop van de morgen’ een BUK-M hebben ontvangen wel vreemd omdat het nog maar negen uur zou zijn volgens de SBOe.

Beelden van een rookpluim gemaakt een dag voor de ramp met de MH17. De rookpluim toont sterke gelijkenissen met een rookpluim van een BUK-raket. Het is echter ook niet uit te sluiten dat het gaat om het lanceren van (slechts) een enkele Smerch-raket.

En tot slot terug naar onze video die op de 15e is gemaakt. Zoals gezegd zijn op de video drie Gvozdika’s te zien die Donetsk binnen rijden. Hoewel een scenario denkbaar is waarin er meerdere groepen van Gvozdika’s hebben rondgereden in die dagen, lijkt dit ook wat verbazingwekkend. Veel lokale bewoners geven namelijk aan dat in die dagen zwaar militair materieel een zeldzaamheid was, dat werd pas later gebruikelijker. Bovendien vond op de 17e een ander transport plaats vanuit Donetsk naar het oosten. Namelijk een transport van een tweetal tanks en een soort ‘Mad Max’-achtige vrachtwagen van het Diesel Bataljon.

Russische commandant, zijn tijd ver vooruit

Bijna drie jaar is hij voor de wereld niets meer geweest dan een vraagteken. Een man die eerder alleen bekend was onder zijn pseudoniem ‘Orion’ kreeg plots een gezicht. Het onderzoekscollectief Bellingcat wist door middel van het speuren door telefoondatabanken uiteindelijk het nummer van Orion terug te vinden bij een aankoop die hij had gemaakt. Zodoende wisten ze hem te koppelen aan een eveneens mysterieuze Ivannikov. Een man die een officier zou zijn van de GRU, met specialisatie in luchtdoelsystemen en die werkzaam zou zijn geweest als minister van Defensie van Zuid-Ossetië. De ontdekking van Bellingcat werd wereldnieuws omdat er weer een Russische officier werd gekoppeld aan de BUK die in verband wordt gebracht met de MH17-ramp.

De mysterieuze ‘Orion’ kwam voor het eerst in beeld doordat de SBOe een telefoongesprek van hem naar buiten had gebracht. In het telefoongesprek belt Orion met de onderminister van Defensie van de Volksrepubliek Loegansk (LNR), ‘Oleg’, het volgende wordt gezegd:

Oleg: Ik heb het vliegtuig eruit gewerkt in ‘Stanitsa’ (hiermee wordt hoogstwaarschijnlijk bedoeld de plaats ‘Stanitsa Loeganska’), ik heb gemist. (Ook mogelijk: ‘Hij heeft gemist’)
Orion: Uitstekend. Ze nemen wraak voor (neergeschoten) vliegtuigen. Maar we hebben nog een paar dagen over. We hebben al een BUK en we zullen ze naar de hel schieten.
Oleg: Ja, ik weet het.

Opmerkelijk is dat de SBOe dit gesprek dateert op 14 juli 2014. Dat wil zeggen dat het gesprek is opgenomen twee dagen voordat de BUK het door rebellen gecontroleerde gebied zou binnenrijden. Indien de interpretatie klopt dat de BUK zich al in de Oekraïne bevindt op de 14e, zou de BUK veel eerder aanwezig zijn geweest dan tot nu toe wordt aangenomen.

De BUK gaat terug en geen front die het tegenhoudt

De wereld is in schok door de MH17-tragedie. De video’s en foto’s van de BUK zullen al snel als een puzzel in elkaar vallen. De eerste kranten die Rusland beschuldigen liggen al bij de drukker. Maar er is één vrachtwagenchauffeur die zijn taak hoe dan ook uit zal voeren. Zijn taak is de BUK, die volgens het JIT MH17 uit de lucht schoot, terug naar Rusland te brengen. Dat zou echter niet onopgemerkt blijven, zijn vrachtwagen met BUK wordt vastgelegd terwijl hij door Loegansk rijdt. Alleen de vertrouwelijkheid van zijn missie zou hem kunnen doen terugdeinzen: De vrachtwagen, met BUK en al, reed namelijk dwars door een gebied dat door Oekraïne wordt gecontroleerd.

De video van de BUK bleek te zijn gemaakt door een Oekraïense informant en naar buiten gebracht door Oekraïne. Aan de hand van de achtergrond van de video werd het mogelijk vast te stellen dat de video was gemaakt in Loegansk. De BUK maakte vanaf de lanceerlocatie, via een behoorlijke omweg, zijn weg naar Rusland. De snelweg waarover de BUK reed, ging echter dwars door door Oekraïne gecontroleerd gebied.

De verdeling van het gebied maakt het dus op zijn minst zeer merkwaardig dat de vrachtwagen met BUK deze route heeft afgelegd. Het verdient ook genoemd te worden dat Lysenko, woordvoerder van de Nationale Veiligheidsraad van Oekraïne, de dag ervoor meldde dat er een video was gemaakt van een BUK in Loegansk. Een andere BUK-video uit Loegansk is niet bekend, indien hij het had over de hierboven genoemde video, zou deze volgens de algemeen aangenomen volgorde van de gebeurtenissen nog niet zijn gemaakt.

Getuigen in Torez

De trailer en de BUK wegen gezamenlijk meer dan 50 ton. Een behoorlijke opgave voor een vrachtwagen om te trekken, maar ook zeker niet onmogelijk. De wit met blauwe Volvo heeft het waarschijnlijk het zwaarst gehad op het moment dat de vrachtwagencombinatie een heuvel opklom in Torez. Vlak daarna heeft de trailer naar alle waarschijnlijk even halt gehouden. Hoe het ook zij, in Torez is nog een foto gemaakt van de BUK met trailer en wel bovenop die heuvel vlakbij een benzinestation. De foto toont de BUK op een zonnige dag, geen wolkje aan de lucht. De BUK mag wel wat ver weg zijn van de fotograaf, hij staat er duidelijk op, inclusief de details van het camouflagenet.

Het was bij ditzelfde benzinestation dat burgeronderzoeker Van der Werff zijn speurtocht zou voortzetten. Een van de mensen die hij daar sprak bleek inderdaad het tafereel te hebben gezien. Er was slechts één klein detail dat niet klopte: de dag was niet juist. De man had de vrachtwagencombinatie niet gezien op de dag van de ramp, maar ervoor.

Onvermijdelijk bracht het onderzoek ook Novini naar deze plek. Novini wist een getuige te vinden die misschien nog wel interessanter was dan die van Van der Werff. Uit veiligheidsoverwegingen is het niet verantwoord de identiteit van de man bekend te maken. Wel kan Novini deze getuige en zijn/haar waarneming met zekerheid koppelen aan de bovenstaande foto. Daarmee wordt bedoeld dat met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid is vast te stellen dat de getuigenis van deze getuige overeenkomt met het moment waarop de foto is genomen.

Andere dag

Het zou vier jaar duren voor iemand met deze getuige zou spreken. Allereerst kan Novini aan de hand van zijn getuigenis vaststellen dat de foto zo goed als zeker authentiek moet zijn geweest. De man is erg nauwkeurig in zijn woorden; na vier jaar durft hij niet te bevestigen dat het een BUK was die hij zag. Wel leek het erop: een aantal ‘buizen’ bovenop, het camouflagenet en de truck. Gevraagd of het een Strella-10 of misschien een Uragan was, ontkende de man. Over één ding was hij echter zeker: Hetgeen hij heeft gezien was twee à drie dagen vóór de ramp met de MH17. Als de man zich niet vergist zou het ook verklaren waarom het weer zo mooi is op de foto. Op de dag van de ramp was het droog, maar bewolkt. Op de foto is er geen wolkje aan de lucht.

Als de Torez-foto inderdaad op een andere dag is gemaakt, dan is er een hele grote kans dat de video die in Torez is gemaakt van de BUK (https://www.youtube.com/watch?v=MuLd1YQXqi4) ook in de dagen voor de ramp is gemaakt. Door de overeenkomstige plooien van het camouflagenet (zie gele cirkel) in de Torez-foto en de Torez-video, is het aannemelijk dat dit beeldmateriaal vlak na elkaar is genomen. Dit wordt verder ondersteund door een overeenkomstige stand van de een na laatste velg van de BUK. Het vergelijken van de stand van de velgen van de Torez-video met die van de Donetsk-foto laat eenzelfde gelijkenis zien. De stand van de wielen wijst erop (maar is geen sluitend bewijs) dat de BUK-TELAR niet van de vrachtwagen af is gekomen tussen de tijd dat de foto in Donetsk is genomen en de tijd dat de video in Torez is genomen. Een derde argument dat erop duidt dat alle drie de foto’s niet lang na elkaar zijn genomen komt eveneens van het camouflagenet. Te zien is dat een deel van het camouflagenet naar achter is gehangen (zie blauwe pijl). Het deel van het camouflagenet maakt op dit punt dus een omgekeerde boog.

Dit betekent dat als de twee getuigenverklaringen juist zijn in ieder geval de Torez-foto verkeerd is gedateerd. Waarschijnlijk is dan dat de Torez-video op dezelfde dag is gemaakt. En tot slot is het goed mogelijk dat de Donetsk-foto niet veel voor de Torez-video is gemaakt.

Geen definitieve conclusie

Alle bovengenoemde feiten maken een zeer onsamenhangend verhaal dat zelfs tegenstrijdig is als wordt aangenomen dat de genoemde feiten zich op 17 en 18 juli 2014 hebben voorgedaan. Om de tegenstrijdigheden op te lossen dienen de video’s op een andere manier te worden geïnterpreteerd. Overeenkomstig met de Chmoeri-Botsman-video, de Orion-video en de twee getuigen in Torez, bestaat er een goede mogelijkheid dat ten minste een deel van de video’s en foto’s op een andere datum is gemaakt.

Het zou echter voorbarig zijn om resoluut voor dit scenario te kiezen. Andere scenario’s zijn eveneens mogelijk, bijvoorbeeld dat een deel van de video’s is vervalst, of dat er zelfs een heel ander scenario bestaat waar nog niet aan is gedacht. Wel moeten de tegenstrijdigheden die hierboven genoemd worden opgelost worden, want momenteel zijn de feiten over de foto’s en video’s niet consistent.

Makers van de foto’s en video’s

Het bovengenoemde scenario eist een zekere coördinatie van de makers van video’s en foto’s om hun materiaal op een bepaald moment naar buiten te brengen. In het kader van dit toch al lange artikel zal niet lang op alle makers worden ingegaan. Maar wel willen we noemen dat de maker van de Torez-video een lid was van een ultra-nationalistisch bataljon Tornado, een vrijwilliger van het Kyiv II-bataljon wordt in verband gebracht met de Torez-foto. De video in Loegansk was rechtstreeks afkomstig van de SBOe. Een video gemaakt in Zugres werd gepubliceerd op Youtube, een stil uit deze video werd gepresenteerd op een persconferentie, samen met nog twee andere stills van een tank en een vrachtwagen gemaakt vanaf dezelfde locatie, maar die video’s verschenen niet op YouTube.

‘Andere dag’-hypothese

We benadrukken nog eens dat, als deze ‘andere dag’-hypothese waar blijkt te zijn, dit nog niets zegt over wie wel of niet vlucht MH17 heeft neergeschoten. De foto’s en video’s kunnen van een andere datum zijn, maar het is nog steeds mogelijk dat de BUK de MH17 heeft neergehaald. Zij het dat de BUK in dat geval al langer aanwezig was in het oorlogsgebied. Een reden waarom de beelden verkeerd gedateerd zijn door hun makers (al dan niet gecoördineerd), kan verband houden met het willen maken van propaganda die Rusland in verband zou brengen met de ramp. Een dergelijk scenario zegt nog steeds niets over een rol die Oekraïne zou hebben gespeeld in de ramp, hoewel het natuurlijk wel leidt tot bijkomende verdachtmakingen.

Al met al is meer onderzoek nodig. Het is goed mogelijk dat het JIT op dit moment reeds over bewijsmateriaal beschikt dat het hierboven geschetste scenario uitsluit (of mogelijk bevestigt). Toch moet gezegd worden dat door de zeer beperkte tijd dat het officiële onderzoek zich heeft begeven in het gebied rond de crashsite en haar afhankelijkheid van het zich bij hen melden van getuigen, de mogelijkheid niet uitgesloten kan worden dat het onderzoek wordt gestuurd. Gezien deze omstandigheden is het weinig waarschijnlijk dat het JIT het bovengenoemde scenario uit kan sluiten.


Voor dit artikel is gebruik gemaakt van de volgende artikels van anderen:

Posted on 1 Comment

“Over Rusland is maar één standpunt toegestaan”

Nederland behoort tot de meest Russofobe landen ter wereld. Voor diplomaat Vladimir Naydenov is het een raadsel hoe het zover heeft kunnen komen. “De contacten tussen Nederland en Rusland waren prachtig.”

diplomatieke carrière 
1977- 1978 stagiair Russische ambassade Den Haag
1978 eindexamen Hogeschool internationale betrekkingen
1978-1982 Russisch consulaat Antwerpen. Eerste medewerker
1982- 1987 Benelux-desk Russische Ministerie BuZa
1987- 1990 medewerker Russische ambassade Den Haag
1990 – 1992 cultureel- en persattaché Russische ambassade Den Haag
1992 – 1995 hoofd Benelux-desk Russische ministerie BuZa
1995 – 2000 ambassaderaad politieke afdeling Russische ambassade Den Haag
2000 – 2001 In Moskou
2001 – 2006 cultureel attaché Russische ambassade Berlijn
2006 – 2010 In Moskou
2010 – 2019 ambassaderaad, hoofd politieke afdeling Russische ambassade Den Haag

Vladimir Naydenov is de éminence grise van de Russische ambassade in Den Haag. In 1977 ging hij daar als stagiair aan de slag. Sindsdien woonde en werkte hij afwisselend in voornamelijk Den Haag en Moskou. Hij zag liefst vijf Nederlandse premiers voorbijkomen: van Dries van Agt tot en met Mark Rutte. Hij ontmoette ze allemaal. In zijn functie van tolk begeleidde Naydenov vele delegaties van Nederlandse en Russische politici, zakenmensen, kunstenaars en anderen.

Sinds 2010 staat hij aan het hoofd van de politieke afdeling van de ambassade. Hij volgt in die functie de Nederlandse buitenlandpolitiek op de voet. Zowel door het bijwonen van debatten in de Tweede Kamer, als door de Nederlandse kranten te spellen en contacten te onderhouden met het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken. Met lede ogen heeft Naydenov zien gebeuren hoe er “in korte tijd weinig overbleef van de uitstekende vriendschapsrelatie die Nederland en Rusland in de jaren negentig met elkaar hadden ontwikkeld.” Met als voorlopig dieptepunt: “Minister Bijleveld van Defensie die zegt dat Nederland in oorlog is met Rusland.”

Een gesprek met Vladimir Naydenov over onder meer de bijdrage die Nederland begin jaren tachtig leverde aan de ontspanning met de Sovjet-Unie, het rampzalig verlopen Nederland-Ruslandjaar 2013, de afwikkeling van de ramp met MH17, Russische bommenwerpers die de Noordzeekust frequenteren, de uitzetting van Russen die gepoogd zouden hebben de OPCW in Den Haag te hacken, de volgzaamheid van Nederlandse journalisten – en last but not least de dreigende terugkeer van de discussie over plaatsing van Amerikaanse kruisraketten op Nederlands grondgebied.

In 1989 liepen er militairen van de Sovjet-Unie mee in de Nijmeegse Vierdaagse. In 1990 zei u daarover in een interview met Elsevier: “Als iemand mij vijf jaar geleden had verteld dat er Russische militairen naar een NAVO-land zouden komen en daar met Amerikaanse militairen in hetzelfde kampement zouden logeren, dan had ik dat niet geloofd.” Wat had u zich vijf jaar geleden niet voor kunnen stellen wat er nu gebeurt?

Dat Russische militairen niet meer meelopen in de Vierdaagse, omdat zij niet meer welkom zijn hier. Voor de gebeurtenissen in Oekraïne in 2014 liepen jaarlijks militairen mee uit Pskov, een zusterstad van Nijmegen. Ik had mij in het algemeen niet kunnen voorstellen dat er in zo’n korte tijd zo weinig zou overblijven van de vriendschapsrelatie die Nederland en Rusland in de jaren negentig met elkaar hadden ontwikkeld. De contacten tussen Nederland en Rusland waren prachtig.

Hoe ontwikkelde zich die vriendschapsrelatie?

In 1981, toen de spanningen groot waren tussen de Sovjet-Unie en het Westen, is er een Nederlandse delegatie van de Tweede Kamer naar Moskou gegaan. Ook Ruud Lubbers, die later premier werd en het afgelopen jaar helaas is overleden, maakte deel uit van die delegatie. De parlementariërs brachten een enorme stapel foto’s mee van de demonstratie op het Museumplein in Amsterdam tegen de komst van Amerikaanse kruisraketten. Ze presenteerde die foto’s aan Andrey Gromyko, de toenmalige minister van Buitenlandse Zaken. Ik was daarbij als tolk aanwezig en ik kreeg als relatiegeschenk een stropdas. Die was helemaal blauw, met een witte afbeelding van de Ridderzaal. Het bleek een traditie te zijn van delegaties van Tweede Kamerleden om stropdassen te schenken. Ik heb er sindsdien heel wat ontvangen. De das die ik vandaag draag is er één van.

De parlementaire delegaties van Nederland hebben in de jaren tachtig een enorme bijdrage geleverd aan de ontspanning, aan het einde van de Koude Oorlog, en aan de verbetering van de betrekkingen tussen onze landen.

In 1985 werd het begin van het einde ingeluid van de Sovjet-Unie met het aantreden van Michail Gorbatsjov als president.

Ik herinner mij als de dag van gisteren 21 november 1986. Dat was de dag dat premier Ruud Lubbers en zijn minister van Buitenlandse Zaken Hans van den Broek in Moskou waren. Er was een belangrijke bespreking tussen Van den Broek en onze minister van Buitenlandse Zaken Edoeard Sjevardnadze over ontwapening, en dan vooral over het terugdringen van het aantal kernwapens. Die bespreking begon om 9 uur ’s ochtends en eindigde pas om half 2 ’s middags. Russische toponderhandelaren namen eraan deel. Daarom duurde het ook zo lang. Zij hebben Van den Broek zeer serieus genomen. Zij vonden dat hij met concrete voorstellen kwam, met compromissen die zowel voor de Sovjet-Unie als de Verenigde Staten aanvaardbaar waren. Toponderhandelaar Juli Kwizinski heeft gezegd: “Nederlanders zijn slimme mensen. Ze komen met goede suggesties voor hoe je problemen kunt oplossen.” Van de NAVO-landen heeft met name Nederland geprobeerd tot goede compromissen te komen. Nederland is een soort politieke katalysator geweest voor de totstandkoming van het INF-verdrag.

Het verbod op het gebruik van raketten voor de middellange afstand dat Michail Gorbatsjov en Ronald Reagan in 1987 overeenkwamen staat inmiddels op losse schroeven. Donald Trump heeft aangekondigd het INF-verdrag op te zeggen.

Wat nu gebeurt, kan ik mij nauwelijks voorstellen. En wat mij nog het meest verbaast is de opstelling van Nederland. Ik ging er van uit dat Nederlanders zouden protesteren tegen deze eenzijdige stap van Amerika. De Nederlandse politiek heeft nu gezegd: “Wij steunen de Amerikanen in de opzegging van het verdrag.” Ik vind dat onvoorstelbaar. Nederlandse politici zouden toch moeten weten met hoeveel moeite het verdrag tot stand is gekomen en welke rol ze er bij hebben gespeeld? Denk ook aan de demonstraties van Nederlanders begin jaren tachtig, tegen de plaatsing van kernraketten in Woensdrecht, de eindeloze discussies in de Tweede Kamer, en de daaropvolgende blijdschap in Nederland toen men hoorde dat het verdrag een feit was.

Er staan in de Nederlandse kranten soms berichten over Russische bommenwerpers die langs de Noordzeekust vliegen. Wat doen die daar?

Zij maken oefenvluchten. Zoals de NAVO-landen dat doen langs de Russische grens. Het zijn geen schendingen van het nationale luchtruim. Zij vliegen in de ruimte waarin dat is toegestaan. Tussen 1992 en 2011 waren er geen Russische oefenvluchten, maar de NAVO is in die periode wel doorgegaan met oefenvluchten langs de Russische grens. Toen wij in antwoord daarop de oefenvluchten hervatten, ontstond daarover in de pers veel verontwaardiging. Wij hebben toen tegen Nederland en andere NAVO-landen gezegd: “Laten we rond de tafel gaan zitten, en zien of we hierover een akkoord kunnen sluiten. Vooral ook om misverstanden te voorkomen.” Want de vluchten zijn op zichzelf niet gevaarlijk, alleen wel dat ze onverwacht komen. Maar de NAVO heeft gezegd: “Wij zijn niet geïnteresseerd in onderhandelingen daarover.”

U zegt: “De vluchten zijn op zichzelf niet gevaarlijk.” Maar het gaat hier wel om strategische bommenwerpers. Met of zonder bommen aan boord?

Dat weet niemand. Maar ik denk geen bommen. Daarvoor is de situatie nog niet gespannen genoeg. Wij hebben in Rusland ook genoeg middelen om af te weren. Men hoeft niet met kernbommen te vliegen. Dat heeft geen zin, en het is gevaarlijk.

Het Amerikaanse onderzoeksbureau Pew Research vroeg mensen in 25 landen naar hun mening over Rusland. Nederland kwam uit de bus als meest Russofobe land. Hoe verklaart u dit?

Het is de uitkomst van Amerikaans onderzoek. Ik baseer mijn idee daarover op de opinie van de Nederlanders met wie ik in contact sta.

De Nederlanders met wie u in contact staat zijn waarschijnlijk geen doorsnee Nederlanders.

Dat er negatief gedacht wordt over Rusland zal in elk geval kloppen voor Nederlandse politici, en ook voor de Nederlandse pers. De Nederlandse pers draagt het beleid uit van de Nederlandse overheid. Ik zie dat vooral bij de Nederlandse Publieke Omroep (NPO), waar kennelijk maar één standpunt is toegestaan. Dat is toch geen vrije meningsuiting? Niet zo vreemd. De NPO is eigendom van de Nederlands staat. De vrijheid van pers bestaat niet. Nergens, Nederland niet uitgezonderd.

De commerciële zenders en kranten zijn niet in bezit van de Nederlandse overheid.

Ook daar zie je maar één standpunt over Rusland, dat van de overheid. En ook daarin verschilt Nederland niet van Rusland, want ook in Rusland laten journalisten  zich doorgaans leiden door de mainstream, al moet ik zeggen dat er in Rusland meer diversiteit bestaat dan in Nederland. In Russische talkshows zie je burgers uit tal van landen, Amerikanen, Britten, Oekraïners, Polen, Nederlanders, die daar het standpunt uitdragen van hun land. Op de Nederlandse televisie zie je nooit een Rus die de Russische visie uitdraagt. Nou ja, één keer onze ambassadeur, Alexander Shulgin, en één keer de tweede man van onze ambassade, Boris Zhilko.

Maar in elk geval beseft men in Rusland heel goed welke landen het slechtst over Rusland denken. De laatste jaren is Nederland bij die groep gekomen.

Hoe verklaart u dat in Nederland de opinie zo slecht is over Rusland?

Dat is voor mij een groot raadsel. Want vanaf eind jaren tachtig tot 2013 waren wij zeer goed bevriend. De betrekkingen waren perfect. Als ik met mijn Nederlandse gesprekspartners praat, dan zeggen zij: “Alles is begonnen in 2014, toen jullie de Krim annexeerden.” Maar dat is niet zo. De grote ommekeer kwam in 2013, tijdens het Nederland-Ruslandjaar. In dat jaar was er een aaneenschakeling van incidenten, niet in Rusland, maar hier in Nederland. Vooral rond de LHBT-campagne. Toen onze president Vladimir Poetin in april 2013 naar Nederland kwam, waren er enorme betogingen in Amsterdam, bij de Hermitage, het Scheepvaartmuseum.

U doelt op de betogingen tegen wat in Nederland genoemd wordt ‘de anti-homowetgeving’ in Rusland?

Van een anti-homowetgeving is absoluut geen sprake in Rusland. Er is een wetgeving, maar die is niet gericht tegen homo’s. U moet het in perspectief zien. In de jaren dat Rusland democratiseerde en er steeds meer openheid kwam, heeft de homobeweging zich enorm ontwikkeld. Moskou was, en is misschien nog steeds, de stad met de meeste homoclubs ter wereld. Niemand heeft die clubs gesloten. Er werd voor ons alleen een grens bereikt toen activisten naar lagere en middelbare scholen gingen om met kinderen te praten over homoseksualiteit. Dat wilden wij niet. Daar is die wetgeving voor bedoeld. Dat dat niet meer mogelijk is.

U denkt dus dat de LHBT-campagne in Nederland de betrekkingen tussen de landen heeft geschaad?

Om het Nederland-Ruslandjaar te vieren was er in zomer van 2013 een galaconcert georganiseerd op het Museumplein in Amsterdam. Dat dreigde mis te gaan omdat burgemeester Eberhard van der Laan toestemming had gegeven voor de organisatie van een protestmanifestatie van het COC op hetzelfde tijdstip, op dezelfde plek. Ik had niet de indruk dat dit van het COC uitging. Ik heb toen namelijk op de ambassade gesproken met vertegenwoordigers van het COC die contact met ons hadden opgenomen omdat ze zich zorgen maakten. Zij wilden voorkomen dat er confrontaties zouden ontstaan tussen de bezoekers van de twee evenementen. En natuurlijk wilden ook wij dat niet. Dat is uiteindelijk ook niet gebeurd. We hebben met het COC afgesproken dat zij eerst hun manifestatie zouden houden, en wij later zouden beginnen. Er zijn na afloop van de COC-manifestatie ook nog bezoekers van die manifestatie naar het Russische galaconcert gegaan. Niet om te demonstreren, maar om te kijken en te luisteren.

Het verliep dus vreedzaam, de twee evenementen op het Museumplein, maar u vermoedt dat er is aangestuurd op een confrontatie?

Ik ben er van overtuigd dat achter de mensen van het COC die geen confrontatie met ons wilden, iemand stond die wel een confrontatie wilde.

Wie kan dat geweest zijn? Burgemeester Van der Laan?

Ik weet het niet. Maar het is waar dat burgemeester Van der Laan toestemming heeft gegeven voor de organisatie van de beide evenementen op hetzelfde tijdstip en op dezelfde plek. Als onze ambassade en het COC niet samen geregeld hadden dat de evenementen na elkaar zouden plaatsvinden, dan had het goed mis kunnen lopen.

Heeft u het vermoeden dat er ook op andere momenten in het Nederland-Ruslandjaar is aangestuurd op confrontatie?

De problemen rond het Nederlandse Greenpeace-schip Arctic Sunrise.

Greenpeace probeerde een boorplatform van Gazprom te bezetten, als protest tegen de Russische oliewinning bij het Noordpoolgebied. U ziet dat als een provocatie?

Ik ben ervan overtuigd. Waarom heeft men uitgerekend in het Nederland-Ruslandjaar die actie georganiseerd?

Is Greenpeace ook niet in andere jaren actief geweest in de Russische wateren?

Absoluut niet.

Het kan toch ook toeval zijn geweest?

Misschien. Maar als ik al die toevalligheden bij elkaar optel, dan zie ik een bepaalde trend.

Het Nederland-Ruslandjaar begon met de dood van een Russische activist en asielzoeker in een Nederlandse cel, Aleksandr Dolmatov.

Dat was in januari. Hij pleegde zelfmoord in het detentiecentrum Rotterdam. Hoe heeft dat kunnen gebeuren?

Er is een Russische diplomaat door de Nederlandse politie opgepakt, omdat hij zijn kinderen zou mishandelen.

Dmitry Borodin was de tweede man van de ambassade, gevolmachtigd minister. Hij werkt nu in België. Hij is een vriend van mij. Ik ken hem heel goed, en ook zijn vrouw en kinderen. Het is volkomen idioot wat men hier over hem en zijn familie heeft beweerd.

Wat is er volgens u nog meer misgegaan in het Nederland-Ruslandjaar?

Er zijn LHBT-activisten naar Moermansk gegaan, om te proberen daar een manifestatie te organiseren. Wat hadden die mensen in Moermansk te zoeken? Waarom gingen ze niet naar Ankara, Turkije? Of naar Riaad, Saoedi-Arabië? Daar zijn echte schendingen van homorechten. En probeer daar ook maar eens te demonstreren.

U gelooft hoe dan ook niet in een ongelukkige samenloop van omstandigheden? U denkt dat geprobeerd is de feestelijkheden rond het Nederland-Ruslandjaar te verstoren?

Ik kan het mij bijna niet anders voorstellen. Ik stel mij de vraag: In de betrekkingen tussen Nederland en Rusland  loopt alles prima. Er zijn goede contacten op alle niveaus. Er zijn over en weer bezoeken, er wordt goed onderhandeld over diverse kwesties. Premier Rutte gaat naar Lubmin, een stadje in Duitsland, naar de opening van de gaspijpleiding Nord Stream 1, en voert daar vriendschappelijke gesprekken met Dmitri Medvedev, de toenmalige Russische president. En dan plotseling, in het Nederland-Ruslandjaar gebeuren al die dingen.

Als er is aangestuurd op een rampzalig Nederland-Ruslandjaar, wie kan daar dan belang bij hebben gehad?

Ik mag geen beschuldigingen uiten als ik geen bewijzen heb. Zeker niet aan het adres van onze Nederlandse vrienden. Maar kijk naar de Verenigde Staten. Aan het begin van de tweede termijn van Obama, in 2013, begint alles mis te gaan in de betrekkingen tussen Rusland en de Verenigde Staten. Is het toeval dat tegelijk hetzelfde gebeurde tussen Rusland en Nederland?

U noemde net de ontmoeting van Rutte en Medvedev bij de opening van Nord Stream 1 als voorbeeld van dingen die goedgingen in 2013. Was dat een willekeurig voorbeeld? We weten nu dat de Amerikanen fel gekant zijn tegen Nord Stream 2 en de aanvoer van Russisch gas naar Europa in het algemeen.

Er werd in de Verenigde Staten destijds geen campagne gevoerd tegen Nord Stream 1 zoals nu tegen Nord Stream 2.

U noemde het rampzalig verlopen vriendschapsjaar als verklaring voor de omslag in de publieke opinie over Rusland. Maar denkt u niet dat MH17 daar ook een grote rol in heeft gespeeld? Nederland wijst hiervoor al vier jaar met de vinger naar Rusland.

Natuurlijk. Maar MH17 kwam een jaar later, in 2014. De opinie over Rusland was toen al verslechterd.

Klopt mijn indruk dat de Russische ambassade zich erg op de vlakte heeft gehouden ten aanzien van MH17? Heeft de ambassade bijvoorbeeld ooit geprobeerd in contact te treden met nabestaanden van de slachtoffers?

We hebben geen contact gehad met nabestaanden. Ons heeft daarvoor nooit een verzoek bereikt.

Het afgelopen jaar protesteerde een aantal nabestaanden bij de ambassade. Toen is niemand van u even met die mensen gaan praten?

Als die mensen hadden gezegd dat ze een petitie wilden overhandigen of gevraagd hadden om een gesprek met de ambassadeur, dan waren we daar zeker op ingegaan. Maar ook hier geldt: ons heeft geen verzoek bereikt.

Eén van u had er ook even naartoe kunnen lopen.

Hoe kunnen wij daar onbekommerd naartoe lopen? MH17 is zo’n gevoelige kwestie. Je weet niet wat je aantreft. Je kunt niet in de ziel kijken van die mensen. Misschien willen ze wel helemaal geen Russen zien. Worden ze heel kwaad. Als van hun een teken was uitgegaan dat ze iemand van de ambassade wilden spreken, dan waren we er zeker heengegaan. En sowieso protesteerden ze voor de verkeerde ambassade. Wij zien onszelf niet als schuldig aan de ramp.

U erkent dat MH17 een grote rol speelt in de manier waarop Nederlanders naar Rusland kijken. Heeft de Russische ambassade nooit gedacht: Wij willen dat beeld corrigeren?

Ik zou niet weten welke actie wij daarop kunnen ondernemen. Als mensen vragen hebben over MH17, dan reageren we daar op. Meer kunnen wij niet doen. De rest laten wij over aan de mensen in Moskou die zich bezighouden met het onderzoek naar de ramp.

Vladimir Naydenov (foto: Eric van de Beek)

De Russische ambassade spreekt zich via Twitter wel uit over Nederlands-Russische kwesties. Maar dat gebeurt in het Engels. Dat is dan kennelijk niet om een Nederlands publiek te bereiken?

Ik lees geen Twitter-berichten van de ambassade.

Hoe zijn de contacten van uw ambassade met de pers? De Amerikaanse ambassade organiseert persreizen, ontvangt journalisten in de ambassadeurswoning, betaalt zelfs voor artikelen. U doet dat allemaal niet? U doet niks aan pr?

Wij kunnen aan de pers niet aanbieden wat de pers niet wil. Maar de pers is altijd welkom hier. Onze ambassadeur is een zeer open man. Als een krant hem vraagt voor een interview is hij altijd bereid. Wel op voorwaarde dat alles wat hij zegt ook gepubliceerd wordt. Dit om te voorkomen dat uitspraken van hem niet in een hele verkeerde context geplaatst worden, zoals een keer gebeurd is met een Nederlandse krant, waarvan ik de naam niet zal noemen.

Die voorwaarde stelt hij ook aan tv-ploegen?

Ja. Er mag niet geknipt worden in interviews met hem.

Dat zou misschien kunnen verklaren waarom we de Amerikaanse ambassadeur veel vaker zien op televisie en in de kranten dan de Russische ambassadeur.

De Amerikaanse ambassadeur is misschien vaker op televisie omdat hij zegt wat men in Nederland wil horen.

U vindt de Nederlandse pers bevooroordeeld?

Zie de selectieve manier waarop de Nederlandse pers heeft bericht over de jaarlijkse persconferentie van president Poetin van afgelopen maand.

Kranten hebben een beperkte ruimte. Die kunnen geen integrale verslagen plaatsen van persconferenties.

Poetin zei dingen die van groot belang zijn voor Nederland, maar daarover stond helemaal niets in de kranten.

Welke dingen van groot Nederlands belang zei Poetin die niet door de Nederlandse pers zijn opgepikt?

Over kruisraketten. Hij heeft gezegd dat men niet beseft hoe gevaarlijk de tijd is waarin wij leven. Mensen zijn gaan denken dat wat nu gebeurt een soort computerspelletje is. Poetin noemde als voorbeeld strategische raketten zonder kernkop die de Amerikanen in gebruik willen gaan nemen. Hij zei: “Hoe kunnen wij, als zo’n raket gelanceerd wordt vanuit een onderzeeër, tijdig vaststellen of die een nucleaire lading heeft of niet? We hebben maar een paar seconden om te bepalen hoe we daarop reageren.” Poetin waarschuwde dat de veiligheidsdrempel zo een stuk lager komt te liggen.

Hij doelde daarmee ook op wat u eerder aansneed in dit gesprek: de Amerikaanse opzegging van het INF-akkoord?

Ja. En dat raakt direct aan de veiligheid van Nederland en andere Europese landen. Want wat als het INF-verdrag in de prullenbak wordt gegooid? Dan gaan we terug naar de tijd waarin het de vraag was: “Waar in Europa zullen de Amerikaanse raketten voor de middellange afstand worden opgesteld?” En dan zal gedacht worden aan dezelfde landen als in de jaren tachtig: Duitsland, Nederland en België.

Nog even terug naar MH17: Nederland en Australië hebben Rusland aansprakelijk gesteld voor de ramp. Ze willen hierover onderhandelen met Rusland, maar afgelopen maand werd bekend dat Rusland daar niets voor voelt.

Wij hebben gezegd: “Wij zijn bereid om met Nederland rond de tafel te gaan, maar niet op basis van een aansprakelijkstelling aan het adres van Rusland.”

Het is zeker dat Oekraïne schuld heeft. Die heeft het luchtruim niet gesloten boven een oorlogsgebied. Toch stelt Nederland Oekraïne niet aansprakelijk.

En dus is het uitgesloten dat Nederland en Rusland nog met elkaar in onderhandeling zullen gaan over MH17?

[pullquote]Misschien verklap ik nu een staatsgeheim.[/pullquote]

Er ligt nu van Nederland een nieuw voorstel op tafel. De Nederlanders zijn inmiddels bereid een gesprek te voeren op basis van een open agenda. Dat is acceptabel voor ons. Misschien verklap ik nu een staatsgeheim, een Nederlands staatsgeheim, maar dit is wat ik gehoord heb.

Er kan nu dus ook gesproken worden over de Oekraïense schuld aan de ramp?

Dat neem ik aan ja. Met een open agenda is alles bespreekbaar.

Terugkerend naar het thema van dit interview, de steeds verder verslechterende Nederlands-Russische betrekkingen: In 2017 beschuldigden de MIVD en AIVD Rusland ervan cyberaanvallen te plegen, nationale verkiezingen te beïnvloeden, de publieke opinie te bespelen en de traditionele media weg te zetten als onbetrouwbaar. Later dat jaar sprak minister Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken over Russen die nepnieuws verspreidden in Nederland.

Wat kan ik daarop zeggen? Er komt een nieuw begrotingsjaar aan, iedereen wil meer geld uit de staatsruif. En dus brengen de MIVD en AIVD een jaarverslag uit waarin ze spreken over een Russische dreiging. Ik vraag u: Waar blijven de bewijzen van al deze beschuldigingen die men ons voor de voeten werpt?

De Nederlandse overheid heeft de Russische ambassade nooit bewijzen getoond?

Het enige wat mevrouw Ollongren doet is praten, en voor veel gedoe zorgen in de pers en in de Tweede Kamer. Ze komt nooit met bewijzen.

Als de ene staat de andere ergens openlijk van beschuldigt is het de gewoonte de ambassadeur op het matje te roepen. Is dit gebeurd naar aanleiding van de jaarverslagen van de AIVD en MIVD en van datgene wat minister Ollongren heeft geroepen over Russisch nepnieuws?

Nee. Onze ambassade is alleen op het matje geroepen over de vermeende hackpoging van het wifi-netwerk van de OPCW, en over de aansprakelijkstelling inzake MH17.

In het algemeen: Wat het Westen doet is Rusland beschuldigen van datgene wat ze zelf in Rusland doet. Zoals inmenging in verkiezingen. Het Westen, en met name Nederland, heeft zich altijd gemengd in onze verkiezingen. Er bestaat in Nederland een instituut, het Nederlands Instituut voor Meerpartijendemocratie, waar alle grote politieke partijen die vertegenwoordigd zijn in de Tweede Kamer aan deelnemen. Dat mengt zich al jarenlang in de Russische politiek.

Nederland heeft zelfs in de jaren negentig geprobeerd politieke partijen op te richten in Rusland, zoals een christendemocratische partij. Degene die dat geprobeerd heeft, is nog steeds actief in de Nederlandse politiek. Ik zal daarom zijn naam niet noemen. Van die partij is trouwens niks terecht gekomen. Hij heeft mij zelf verteld waarom niet. Al het Nederlandse geld dat in die partij was gestoken, was terecht gekomen in de zakken van ‘schoften’, zoals hij degenen noemde die hem hadden moeten helpen met de oprichting van die partij.

Mengt Nederland zich nog steeds in de Russische verkiezingen?

Ik weet niet precies hoe de situatie nu is. Maar vroeger was er het zogenaamde Matra-programma van het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken. Het ministerie zei: “Matra heeft niks te maken met politiek. We geven geen geld aan organisaties. We ondersteunen alleen projecten.” Maar als je keek welke projecten dat waren, dan werd meteen duidelijk welke organisaties daar achter zaten. Het waren meestal projecten op het gebied van mensenrechten en de vrijheid van pers. De Russische overheid is daar trouwens niet op tegen. Het is niet verboden. Het is alleen zo dat de organisaties die buitenlands geld ontvangen dat moeten melden bij de Russische belastingdienst. Daar is niks vreemds aan. In heel veel landen is dat precies zo. In de Verenigde Staten is het zelfs nog veel strenger geregeld dan in Rusland. 

De Russische krant Novaya Gazeta is via het Nederlandse Matra-programma gefinancierd. Onder voormalig PvdA-minister Bert Koenders van Buitenlandse Zaken is Nederland begonnen met het steunen van wat genoemd werd ‘onafhankelijke Russischtalige media’. Dat is u waarschijnlijk bekend? De financiering verloopt via Free Press Unlimited.

Ik weet dat er is geprobeerd zoiets op te zetten met Polen, maar daarvan is dacht ik niks gekomen. Ik merk er althans niets van. Sowieso, als de heer Koenders of de heer Blok teveel geld heeft mogen zij dit uitgeven, maar in Rusland merken we er niks van.

De Russische overheid heeft nooit gedacht: We gaan in antwoord op de activiteiten van de Nederlandse overheid ‘onafhankelijke Nederlandstalige media’ steunen in Nederland en België?

We hebben alleen RT en Sputnik die actief zijn in het buitenland.

RT en Sputnik brengen geen nieuws in het Nederlands.

In Rusland is de belangstelling voor de Nederlandse taal sterk afgenomen. Nederlands wordt op steeds minder hogescholen in Rusland als vak aangeboden. Ik vind dat erg. Nederlands is de grootste van de kleinere talen van Europa. Er zijn meer mensen die Nederlands praten dan mensen die een Scandinavische taal spreken. Toch is er in Rusland meer belangstelling voor Scandinavische talen dan voor het Nederlands. In de sovjet-tijd had je nog Radio Moskou. Dat was een zender op de korte-golf in het Nederlands. Toen ik daar voor het eerst van hoorde dacht ik: “Niemand luistert daarnaar.” Maar toen ik naar Nederland kwam, en begon te werken als cultureel attaché, bleek dat er een gezelschap in Nederland bestond, genaamd ‘Vrienden Radio Moskou’. In heel Nederland bleken er groepjes trouwe luisteraars te zijn. Er waren er zelfs die aanboden reportages te maken over Russische culturele evenementen in Nederland.

NRC publiceerde onlangs een groot artikel met de kop: Russische ambassade in Den Haag is een zenuwcentrum voor spionage. Hoe is dit ontvangen bij u op de ambassade?

De taak van elke ambassade is informatie te verzamelen over het gastland. De Nederlandse ambassade doet dat ook in Moskou. Als men dat ‘spionage’ noemt, dan is dat misschien ook ‘spionage’. Ik weet dat niet.

NRC beschuldigt uw ambassade van spionage met name vanwege het contact dat er geweest is tussen een medewerker van de ambassade en de vier GRU-officieren die het land zijn uitgezet op beschuldiging van een mislukte hack van het wifi-netwerk van de OPCW.

Degene die de GRU-officieren van het vliegveld heeft afgehaald en ze naar hun hotel heeft gebracht is de secretaris van de ambassadeur. Hij heeft niks met spionage te maken. Dat is absoluut quatsch.

Het NRC heeft hem niet gevraagd voor wederhoor?

Nee.

De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov heeft gezegd dat de vier GRU-officieren in Nederland waren op ‘routinereis’. Wat wil dat zeggen?

Zij waren naar Nederland gekomen om technische werkzaamheden te verrichten op de ambassade. Ik ben geen technische man. Ik weet niet welke geheimen onze ambassade heeft, maar elke ambassade beschikt over bijzondere apparatuur. De vier officieren logeerden tegenover de OPCW in het Marriott-hotel. En dus stond hun auto daar geparkeerd. Daar was niks bijzonders aan. Als wij Russische delegaties ontvangen, dan verwijzen we ze standaard naar het Marriott. Omdat dat hotel vlakbij onze ambassade gelegen is en ook omdat we er een prijsafspraak mee hebben.

Waarom denkt u dat Nederland Rusland vals wil beschuldigen?

Die beschuldiging maakt deel uit van een campagne die wordt gevoerd tegen ons land. Minister Bijleveld van Defensie heeft gezegd dat Nederland in oorlog is met Rusland. De beschuldiging van haar over Russen die geprobeerd zouden hebben de OPCW te hacken is een voorbeeld van hoe Nederland die oorlog voert, in dit geval door middel van propaganda.

Mevrouw Bijleveld is een verhaal apart. Toen zij Commissaris van de Koningin was in de provincie Overijssel nam zij een heel andere houding aan ten opzichte van Rusland. Zo heeft zij meerdere malen onze ambassadeur uitgenodigd om naar Enschede te komen. Dit in verband met de geschiedenis van de Rusluie uit Vriezenveen en de topbijeenkomst die de burgemeester van Losser wilde organiseren tussen Reagan en Gorbatsjov. Alles umsonst.

Wat moet er veranderen om de betrekkingen tussen de landen te verbeteren?

Wij moeten meer met elkaar in contact treden. Er moeten meer uitwisselingen komen. Nederlandse parlementariërs moeten weer naar Rusland komen. Problemen kun je alleen oplossen als je met elkaar praat.


Novini heeft navraag gedaan bij stichting De 4Daagse over Russische militairen die niet meer welkom zouden zijn bij de Nijmeegse Vierdaagse. De stichting schrijft in een reactie: “Een korte blik in onze administratie bevestigt inderdaad dat er de afgelopen jaren geen militaire deelnemers hebben deelgenomen die zich hebben geregistreerd met een adres in Pskov. Wel hebben er de afgelopen jaren steeds enkele militairen met de Russische nationaliteit deelgenomen aan de Vierdaagse. Het is dus niet juist dat het Russische militairen niet toegestaan zou zijn om in te schrijven voor de Vierdaagse.”

Posted on

De 10 meest gelezen artikels van 2018

In het afgelopen jaar heeft Novini weer iedere week diverse artikels gepubliceerd, uiteenlopend van nieuwsberichten tot uitgebreide interviews en van opiniestukken tot reportages. Sommige artikels trokken meer lezers dan andere, hieronder sommen we de tien meest gelezen artikels van 2018 op.

10. Dutchbat – Militairen bleken op gifbelt gestationeerd

Dit artikel werd pas eind november gepubliceerd en heeft niettemin de top tien van 2018 gehaald. Edwin Giltay haalde met zijn reportage, waarvoor hij met diverse betrokkenen sprak, dan ook feiten boven water die andere media nog niet vermeld hadden.

http://www.novini.nl/dutchbat-militairen-bleken-op-gifbelt-gestationeerd/

9. ‘MH17-onderzoek deugt niet’

De ramp met de MH17 uit juli 2014 hield de Nederlanders ook in 2018 nog altijd bezig. Na zijn duo-interview met Max van der Werff en Marcel van den Berg in juli 2017, sprak hij een jaar later opnieuw met MH17-expert Max van der Werff.

http://www.novini.nl/mh17-onderzoek-deugt-niet/

8. Onzin en hysterie over gifaanval in Verenigd Koninkrijk

Willy Van Damme duikt altijd diep in de materie en zegt vervolgens waar het op staat. In andere artikelen ontleedde hij de oorlog tegen Syrië en de beschuldigingen over gifgasaanvallen. Toen de Britse regering echter Rusland beschuldigde van poging tot moord op Britse ingezetenen, beende Van Damme ook deze kwestie in een reeks artikelen volkomen uit.

http://www.novini.nl/onzin-en-hysterie-over-gifaanval-in-verenigd-koninkrijk/

7. MH17 – ‘JIT-getuige gemarteld door Oekraïne’

In de zomer van 2018 schreef Stefan Beck een reeks artikelen over de ramp met MH17, op basis van zijn journalistieke handwerk ter plaatse. Anders dan mainstream-journalisten snijdt Beck nergens een bocht af, maar blijft hij steeds genuanceerd verschillende kanten en mogelijke scenario’s belichten.

http://www.novini.nl/mh17-jit-getuige-gemarteld-door-oekraine/

6. Defensie flatert voort

Afgelopen zomer publiceerden we op Novini eveneens een artikel van Jeroen Stam, waarin hij een overzicht geeft van recente misstanden bij Defensie. De neiging om zaken in de doofpot te stoppen lijkt wel in het DNA van dit instituut te zitten. Het grote nadeel daarvan is dat het Defensie belemmert om van haar fouten te leren.

http://www.novini.nl/defensie-flatert-voort/

5. “Belasting is diefstal”

Een opvallend geluid, dat door zijn radicaliteit veel lezers trekt en fel bediscussieerd wordt. Het is ieders morele plicht zo weinig mogelijk belasting te betalen, vindt belastingadviseur Toine Manders. Manders staat voor zijn principes en wil ze desnoods voor de rechter verdedigen.

http://www.novini.nl/belasting-is-diefstal/

4. MH17 – Grote brokstukken MH17 nog op rampplek

In de zomer van 2018 schreef Stefan Beck een reeks artikelen over de ramp met MH17, op basis van zijn journalistieke handwerk ter plaatse. Anders dan mainstream-journalisten snijdt Beck nergens een bocht af, maar blijft hij steeds genuanceerd verschillende kanten en mogelijke scenario’s belichten.

http://www.novini.nl/mh17-grote-brokstukken-mh17-nog-op-rampplek/

3. “Demonisering Poetin is zeer gevaarlijk”

In februari sprak Eric van de Beek met Marie-Thérèse ter Haar, de grande dame van de Nederlands-Russische betrekkingen. Zij maakt zich ernstig zorgen over de anti-Poetin-retoriek in de Nederlandse pers en politiek.

http://www.novini.nl/demonisering-poetin-is-zeer-gevaarlijk/

2. “Het zijn de slechtsten die regeren”

Het bestuur van westerse landen vertoont kenmerken van een kakistocratie, vindt cognitiewetenschapper Tjeerd Andringa. “Het zijn de slechtsten die regeren.” De enigen die hier een einde aan kunnen maken, zijn wijzelf. “Geopolitiek wordt bepaald aan de keukentafel.” Dit interview uit juni werd verslonden door de lezers en is in korte tijd uitgegroeid tot een klassieker in de kanon van menig tweep.

http://www.novini.nl/het-zijn-de-slechtsten-die-regeren/

1. Waarom Lubach het nét niet snapt en we juist allemaal op Facebook moeten blijven

Marjolein van Pagee bezorgde ons met dit scherpe opiniestuk de nodige logistieke problemen. Ze haakte ermee in op een oproep van de bekende televisiepersoonlijkheid Arjen Lubach om Facebook te verlaten. Het artikel trok in korte tijd veel lezers. Naast onze vaste lezers, ging het daarbij natuurlijk ook om lezers die zich over het algemeen niet voor (geo)politiek interesseren, maar wel gebruik maken van Facebook en naar Zondag met Lubach kijken. Van Pagee wist met haar opinie door te dringen tot het gesprek van de dag in menig bedrijfskantine.

http://www.novini.nl/waarom-lubach-het-net-niet-snapt-en-we-juist-allemaal-op-facebook-moeten-blijven/

Net buiten de top 10:

Naast deze tien artikels waren er natuurlijk nog ettelijke stukken die net buiten de top tien vallen. Bijvoorbeeld dit stuk van onze vaste columnist Gerard Koning:

http://www.novini.nl/wierd-duk-geeft-antifa-koekje-van-eigen-deeg/

 

Posted on

Nepnieuws genaamd Novitsjok

Toen men Boris Johnson, de clown die voor Brits minister van Buitenlandse Zaken speelt, recent vroeg waarom hij zo zeker was dat de Russen Sergey Skripal en zijn dochter Julia met dat gif novitsjok hadden pogen te vermoorden was die heel zeker van zijn stuk.

Hij wist het, beweerde hij, van de wetenschappers van het militair instituut in Porton Down, de instelling die al decennia onderzoek doet rond biologische en chemische wapens. En hij had het hen zelfs persoonlijk gevraagd en zij hadden mij gezegd geen twijfel te hebben dat het de Russen waren geweest, opperde clown Boris.

Porton Down bekent

Gisteren gaf Gary Aitkenhead, het hoofd van Porton Down, een interview met Sky Television over de zaak. Die stelde nu dat men wel zeker was over novitsjok maar niet wist wie de daders waren of waar het vandaan kwam en dat men praktisch zeker ook nooit de herkomst ervan zal kennen.

Het interview gebeurde volgens de Londense krant The Times met instemming en op vraag, lees bevel, van de Britse premier Theresa May die ongetwijfeld vooraf ook de inhoud ervan zal hebben besproken. Van een ontmaskering gesproken.

Mensen zonder enig bewijs beschuldigen van moord heet laster en eerroof. Geen probleem voor GAL, alias Gerard Alsteens die hier al persoonlijk Poetin aanwees als de dader van de gifgasaanval op vader en dochter Skripal. Zou hij die info gekregen hebben van clown Boris? Knack van 28 maart 2018. De man is hier niet aan zijn proefstuk.

 

Om toch nog overeind te blijven beweerde May nu dat ze ook andere informatie had om zich op te baseren zoals dat afkomstig van haar inlichtingendiensten. Maar als Porton Down niets weet dan is dat in wezen ook zo voor MI6 want die werken in die zaken steeds nauw samen met Porton Down. Beiden vallen nu eenmaal onder Defensie.

Bovendien zit Gary Aitkenhead hier gewoon uit zijn nek te kletsen. Novitsjok is geen naam voor een specifiek zenuwgas maar een verzamelnaam voor een serie met sarin verwante giffen die men in Rusland in de jaren ‘70 en ‘80 experimenteel maakte.

Het woord novitsjok betekent letterlijk vertaald nieuwkomers en is een naam die de Russen voor hun experimenten nooit gebruikten. We weten met andere woorden nog steeds niet welk gif werd gebruikt of wat de samenstelling ervan is.

Julia en Sergey Skripal. Volgens de in de VS verblijvende Russische wetenschapper Vil Mirzayanov zou 2 mg zogenaamde novitsjok, de term komt van hem, voldoende zijn om 50 mensen te doden. Julia zou volgens de Britse overheid aan de beterende hand zijn. Vader Sergeys toestand wordt omschreven als stabiel. In de media zijn al de meest zotte verhalen te lezen over hoe ze besmet zouden zijn met dit gifgas. Speculatie troef.

 

De OVCW

De verklaring van Aitkenhead is trouwens niet nieuw. Reeds eerder werd hier al gemeld dat Porton Down in een officieel document stelde niet te weten welk gif men gebruikte en wat de herkomst ervan was. Woensdag kwam in Den Haag de Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens (OVCW) op vraag van Rusland bij elkaar om over de zaak te debatteren.

Die OVCW stuurde vorige week een aantal mensen naar het Verenigd Koninkrijk om meer over de affaire te weten te komen. En de strategie rond de zaak moest dus woensdag besproken worden. Dit rapport zou echter pas over een paar weken klaar zijn.

Slecht nieuws voor Londen zou het feit zijn dat deze missie onder leiding staat van een Chinees specialist. En China is geen vriend van de Britse regering. Dat rapport dreigt dus slecht uit te draaien voor May. Was dat de reden voor het interview met Aitkenhead om zo die voor haar negatieve boodschap komende van het OVCW voor te zijn?

Vermoedelijk ook zien de Britten dat ze te ver zijn gegaan en van hun ‘partners’ in de NAVO teveel vroegen en bij hen nu stevig in het krijt staan. Want in dit soort zaken is het dat men minstens een, hier stevige, wederdienst doet. En dan is het de vraag wat May aan haar partners in ruil beloofde te doen. Iets over Brexit?

Het viel trouwens eergisteren op dat de Britten eindelijk ook consulaire bijstand gaan toelaten voor de Russische Julia Skripal. Een verplichting onder internationaal recht waar de Britten arrogant hun laars aan veegden. De Russen vroegen ook om via het OVCW samen te werken. Wat Londen weigerde. Zoals het ook op de vele vragen vanuit Moskou weigeren te antwoorden.

De OVCW in Den Haag. Gaat de OVCW hier wel professioneel werk leveren of zich zoals in Syrië laten gebruiken door propaganda te verspreiden voor oorlogsdoeleinden?

Terwijl de Britten 23 Russische diplomaten en diplomatiek personeel het land uitzetten nam Moskou er geen genoegen mee en zette het naast die 23 nog meer dan 50 anderen uit het land.

Voor Moskou mogen er vanaf nu maar evenveel Britse diplomaten in Rusland zijn als er Russische in het Verenigd Koninkrijk zijn. En zie, de Britten namen geen tegenmaatregelen. Iets wat ze onder de klassieke regel van de wederkerigheid zo hadden kunnen doen. Ze zwegen bij dit bekend raken merkwaardig genoeg zelfs.

Jeremy Corbyn

Eigenaardig is ook dat deze rel bijna onmiddellijk gevolgd werd door een nieuwe erg vieze en massale aanval op Jeremy Corbyn, de leider van de Labour partij en kandidaat premier. Waarbij men stokoude verhalen over vermeend ‘anti-Semitisme’ bovenhaalde.

Zo bracht de BBC recent Jeremy Corbyn in beeld als de man van Moskou. Sidder en beef Britten voor Rode Corbyn. In marketingtermen noemt men zoiets karaktermoord.

 

Wat vragen oproept. Waarom? En waarom juist nu en een die bovendien door de Britse media duidelijk was gecoördineerd? Zelfs de BBC deed mee door hem af te beelden achter een foto van een rood gekleurd Moskou. Corbyn als de agent van Moskou.

Bekend is dat als gevolg van de Brexit de huidige Britse regering en de Conservatieve partij in een staat van burgeroorlog verkeert. Het doet de continue ruzies binnen onze regering Charles Michel gelijken op een picknick in het park. Hoopte May via die herrie rond Skripal en die moddercampagne tegen Corbyn haar populariteit op te krikken?

Het lijkt vergezocht maar in de politiek weet je maar nooit. Een oorlog beginnen of een groot incident uitlokken om bij de bevolking steun te krijgen voor bepaalde andere maatregelen of terug populair te worden lijkt fantasie. Maar het zou niet de eerste keer in de geschiedenis zijn dat zoiets gebeurt. Barry Levinson, de bekende Amerikaanse filmmaker, maakte rond dit thema zelfs de film ‘Wag the dog’.

Posted on

Onzin en hysterie over gifaanval in Verenigd Koninkrijk

Een golf van hysterie gaat op dit ogenblik door het Verenigd Koninkrijk en die golf heeft ook haar gevolgen voor de VS en de rest van de EU. Hoe diep de haat in Europa voor dat land ook is en Brexit of niet, al na enkele dagen liep men in Parijs, Berlijn en de rest van de EU braafjes in de Britse pas. Merkwaardig. En wee diegene die twijfels heeft aan wat de Britse premier Theresa May beweert. Haar woorden zijn heilig, een dogma.

Onder spionnen

Volgens het verhaal van de Britse regering werden ene Sergey Skripal en zijn dochter Yulia zwaar ziek aangetroffen op een bank in de Britse stad Salisbury en liggen ze sindsdien in kritische toestand in een hospitaal. Skripal is een Rus die voor de Britten spioneerde en die na zijn veroordeling in Rusland en wat jaren cel geruild was voor andere spionnen.

De Britse premier Theresa May schreeuwt het tegen iedereen uit dat de Russen het zenuwgas novichok hebben gebruikt tegen twee in haar land verblijvende Russen. Boris Johnson, haar minister van Buitenlandse Zaken, stelde zelfs dat Poetin persoonlijk hiervoor de opdracht gaf. Nog een beetje geduld en we horen dat Poetin zelf met een vermomming dat gif in Salisbury rondstrooide.

 

En, stelde de Britse regering al na enkele dagen, zij waren het slachtoffer van een aanval met het zenuwgas novichok. En dat, stelde zij met nog meer overtuiging, is een Russisch zenuwgas dat niemand anders in de wereld heeft. Conclusie: Daders bekend!

Het zo bij Amazon te bestellen boek van de Russische overloper Vil Mirzayanov. Het is deze man die enkele jaren geleden naar een journalist van de Washington Post met dit verhaal over novichok stapte. Het is maar wat je gelooft natuurlijk. En het voordeel hiervan is dat men nooit kan bewijzen dat zijn beweringen allemaal nep zijn.

Hoe zij weet dat niemand anders dit novichok heeft is natuurlijk een goeie vraag die onze kranten tot op heden echter niet stelden. Het is nochtans een zeer logische vraag, maar waar dus ook geen antwoord op komt. Een andere vraag die niemand in de traditionele pers stelt is of er dan wel bewijzen zijn dat dit novichok werkelijk bestaat en wat het precies is.

Het is, stellen de bijeengeroepen ‘experts’, tot zelfs 10 keer krachtiger dan het uiterst dodelijke VX waarvan een druppel op zelfs dikke kleding al dodelijk is. Maar hier overleefden beide slachtoffers dan die aanval met dit ‘nog dodelijker’ gas. Wat in de kranten dan weer zorgt voor soms hilarische veronderstellingen. Logisch denken is dan niet meer nodig, het is zelfs een doodzonde.

Uiteindelijk is er voor zover bekend maar een man die beweert dat novichok bestaat en dat is Vil Mirzayanov, een gewezen militair en wetenschapper die overliep naar … de VS. Nog een voor het Westen werkende spion dus. Voor Rusland zijn dit mensen die voor een flink pak dollars hun land hebben verraden.

En wie gelooft nu eenmaal de verhalen van spionnen en geheime diensten?  Hetzelfde voor die van regeringen of de klassieke media. Naïeve mensen natuurlijk die mits men de leugens voldoende herhaalt die toch voor waar aannemen.

Volgens Boris Johnson, de Britse minister van Buitenlandse Zaken, was het de Russische nu herkozen president Vladimir Poetin die hoogstpersoonlijk het bevel gaf voor die aanval. Vragen we zijn bewijzen voor deze toch wel heel zware aanklacht tegen een staatshoofd?

En ja, er is recent nog een andere persoon opgedoken die het bestaan van novichok bevestigde. En dat is de Brit Hamish de Bretton-Gordon (1) die in de media steeds als een specialist wordt omschreven. Zonder echter in veel gevallen te zeggen wie deze expert precies is. En dat heeft zoals een kritisch waarnemer kan vermoeden natuurlijk zijn reden.

Eurazië

Hamish de Bretton-Gordon, een in het Verenigd Koninkrijk veelgevraagd ‘onafhankelijk expert’ over chemische en biologische wapens en volgens de Britse media ook een specialist wat betreft terreur. Hij is ook COO van SecureBio Limited dat op 8 juni 2015 overgenomen werd door Avon Protection Systems Inc. Volgens zijn eigen verklaring was hij als Brits militair actief in Syrië en Irak. Ongetwijfeld in een ‘onafhankelijke’ functie. Maar dan heeft de man dankzij die vermeende aanvallen ook meer werk. Kassa!

De man is namelijk een vroegere topmilitair en de gewezen commandant van de Britse militaire eenheid actief rond chemische en biologische oorlogvoering. Hij was nadien zelfs verantwoordelijk bij de NAVO voor die problematiek. Met andere woorden: Hij is dus heel waarschijnlijk een man gelieerd aan MI6, de Britse buitenlandse veiligheidsdienst en zo nog een spion.

Bovendien werd Rusland vorig jaar nog door de lidstaten aangesloten bij de Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens (OVCW) in Den Haag door de lidstaten, waaronder die van de NAVO met het Verenigd Koninkrijk, geprezen omdat het alle chemische wapens in haar bezit had laten vernietigen.

Een ontwapening die gebeurde onder leiding van de VS. Een land dat ondanks de internationale verplichtingen nog steeds zijn chemische wapens niet liquideerde. Het Nederlandse overheidsinstituut Clingendael nam hier zelfs nog de verdediging van Rusland op zich. Die ontmanteling werd vorig jaar trouwens gevierd met het plaatsen van een herinneringsplak. Maar nu klinkt plots een ander geluid.

Maar heeft alleen Rusland dan dat vermaarde gif, als het al bestaat? Wie weet? Wat wel bekend is, is dat die naar de VS overgelopen spion Vil Mirzayanov op 18 december 2008 bij de uitgeverij Outskirts Press het boek ‘State Secrets – An Insider’s Cronicle of the Russian Chemical Weapons Program’ publiceerde. (2)

Daarin staat volgen zijn verhaal die formule voor het maken van novichok. En dat zou volgens de man zelfs vrij gemakkelijk te produceren zijn. En wie wil kan dit boek bij Amazon voor de luttele prijs van 5,89 pond sterling in digitale versie zo kopen. En dan aan de slag gaan?

Beweren dat dit dus, als het al zou gebruikt zijn en effectief bestaat, met zekerheid afkomstig is van Rusland is dan ook totale onzin. Maar er is op dit ogenblik in het Westen tegen Rusland – en vooral Poetin want men moet in de propagandaoorlog het kwaad steeds personifiëren – een oorlogshetze aan de gang die steeds maar in crescendo gaat. En dus zijn beschuldigingen als die van premier Theresa May geen verrassing.

 

Het doel hiervan is duidelijk: Verhinderen dat er een te nauwe samenwerking komt op het Euro-Aziatische continent. De grote vrees van de VS. En dus worden critici van die beweringen over Rusland van de Britse regering in de Britse media of doodgezwegen of met karrevrachten drek begoten.

Zo wou Jeremy Corbyn, de leider van Labour, die beschuldigingen niet geheel overnemen en dus kreeg ook hij die tonnen drek over zich heen. Met daarbij als smeuïge extra de klassieke persverhalen over Corbyn als de vriend van Moskou en de cryptocommunist. Een landverrader dus.

Hetzelfde voor Craig Murray, gewezen Brits ambassadeur in Oezbekistan, die tal van vragen stelde bij het verhaal en als kenner van de Britse diplomatie en het militaire establishment wees op het eigenaardige taalgebruik van premier May over de kwestie. (3) Wat de massamedia natuurlijk ontging.

Zo stelt hij dat May in haar toespraak voor het parlement in deze zaak sprak over:

“ This use of a military-grade nerve agent, of a type developed by Russia, constitutes the first offensive use of a nerve agent in Europe since the Second World War.

Verder schrijft Murray dat Porton Down, het Britse militair centrum voor onderzoek naar chemische en biologische wapens, verre van zeker is dat dit het werk is van Rusland. Het is voor hem de reden waarom men specifiek voor het woord ‘developed’ koos en niet sprak over het produceren door Rusland van dit novichok. “Het is zorgvuldig verwoorde propaganda van een type ontwikkeld door leugenaars”, schrijft hij.

Nepaanvallen

Het doet dan ook denken aan de woorden die de vroegere premier Tony Blair in maart 2003 gebruikte om Saddam Hoessein en Irak te beschuldigen van het bezitten van zogenaamde massavernietigingswapens.

En zoals de Britse pers toen waanzinnige verhalen produceerde over een voor de Britten gevaarlijke Saddam lopen de Britse media, gevolgd door o.m. De Standaard en de NRC, ook nu weer als een kip zonder kop achter May aan en creëren een klimaat van hysterie nodig voor desnoods een nieuwe oorlog. Zo kopte de Londense krant Sunday Times dit weekend dat Rusland op elk ogenblik het Britse elektriciteitsnet ging aanvallen en uitschakelen. Beef Britten, beef.

The Sunday Times is eigendom van Rupert Murdoch die ook eigenaar is van de Britse krant The Sun die in 2003 vlak voor de Britse aanval op Irak zijn lezers wijsmaakte dat Saddam binnen het uur het Verenigd Koninkrijk kon aanvallen met zijn gifgassen. Dit en gelijkaardige nonsens van de Britse media zorgden er toen voor dat de Britten in meerderheid toch achter die oorlog gingen staan.

The Sunday Times, eigendom van mediamagnaat Rupert Murdoch (foto), deed er zondag nog een flinke scheut bovenop en schreef dat de Russen elk ogenblik het Britse elektriciteitsnet via een cyberaanval dreigden te saboteren. In 2003 blokletterde zijn krant The Sun nog dat Saddam Hoessein geen uur nodig had om het Verenigd Koninkrijk met chemische en biologische wapens aan te vallen. Waarna toenmalig premier Tony Blair Irak kon aanvallen. Murdoch had eerder Tony Blair als premier aan de macht gebracht.

Het is trouwens vrij klassiek om via die nepaanvallen een oorlog te beginnen of te doen escaleren. Zo is er het incident in de Golf van Tonkin van 2 augustus 1964 waarbij de VS beweerde dat Vietnam in die golf het Amerikaanse oorlogschip USS Maddox had aangevallen. Het startschot voor de massale Amerikaanse bombardementen op het toenmalige Noord-Vietnam. Achteraf bleek die aanval door de VS verzonnen

Een gelijkaardig incident is dat rond de Duitse radiozender Sender Gleiwitz (de plaats ligt nu in Polen en heet Gliwice). Deze zender werd in de nacht van 31 augustus op 1 september 1939 ogenschijnlijk door Poolse militairen aangevallen. Waarna die via de zender een korte radioboodschap uitzonden.

Het was het sein voor Adolf Hitler om de dag nadien Polen aan te vallen. En dit was het definitief begin van de Tweede Wereldoorlog. Achteraf bleek de aanval echter gewoon het werk te zijn van SS’ers die verkleed waren als Poolse officieren en handelden in opdracht van de SS-leiding.

Dat dit verhaal dus eveneens nep is zou daarom zeker niet mogen verbazen. Uiteindelijk hebben wij over deze zaak alleen de woorden van de Britse regering. En wie in ‘s hemelnaam neemt dit zomaar aan voor de waarheid. Onze massamedia natuurlijk. Dat deze hysterie de met de Brexit en een grote impopulariteit worstelende May goed uitkomt ziet men daar natuurlijk niet. En een kritische pers ziet men natuurlijk evenmin.

 


1) Hamish de Bretton-Gordon is ook de man die op 30 januari 2018 in een door Anthony Deutsch gemaakt bericht van het persbureau Reuters beweerde dat er definitief bewijs is dat de Syrische regering herhaaldelijk het zenuwgas sarin had gebruikt. Immers, stelde hij, komt in alle onderzochte gevallen de stof hexamine voor en dat wijst zonder twijfel in de richting van de Syrische regering.

Alleen is hexamine een veel gebruikte stof die onder meer dienstig is in de voedingsnijverheid – In de EU bekend als nummer E239 – en bij de productie van springstoffen. Een naar verluidt in Syrië tegenwoordig veel voorkomende materiaal. In dit verhaal stelde men de Bretton-Gordon voor als een onafhankelijk expert. Conclusie: Die man en Reuters zijn voor geen haar te vertrouwen.

Zie Reuters, Anthony Deutsch: ‘Exclusive: tests link Syrian stockpile to largest sarin attack – sources’. https://www.reuters.com/article/us-syria-crisis-chemicalweapons-exclusiv/exclusive-tests-link-syrian-government-stockpile-to-largest-sarin-attack-sources-idUSKBN1FJ0MG.

De journalist citeerde in dit stuk uit een volgens hem geheim rapport van de OVCW. Een verhaal dat men daardoor echter niet op haar waarheidsgehalte kan controleren. Een klassieke truc van de media om allerlei liefst straffe niet verifieerbare beweringen te doen.

Waarna andere gelijkaardige media zoals bijvoorbeeld CNN of de Washington Post dit als het bewijs aan hun lezers of kijkers serveren als zijnde bewezen. Of hoe men leugens verkoopt als de waarheid. 

2) Insurge, ‘The UK government is manufacturing its nerve agent case for ‘action’ on Russia – Official claim that ‘Novichok’ points solely to Russia discredited, 14 maart 2018, Nefeez Ahmed, https://medium.com/insurge-intelligence/the-british-governments-russia-nerve-agent-claims-are-bullshit-a69b4ee484ce

3) Global Research, Craig Murray, ‘Of a Type Developed by Liars: The Evolving “Novichok” Nerve Agent Saga’, 16 maart 2018, https://www.globalresearch.ca/of-a-type-developed-by-liars-the-evolving-novichok-nerve-agent-saga/5632406

Posted on

“Ieder mens heeft wel iets te verbergen”

Volgens Cybersecurity-expert Arjen Kamphuis stevenen we in Nederland af op een politiestaat. Met inlichtingendiensten die alles van iedereen weten, heeft het individu niks meer in te brengen tegen de machtige overheid.

Arjen Kamphuis adviseert bedrijven en overheden over de beveiliging van hun netwerken. Zakelijk gaat het hem voor de wind, maar in zijn missie burgers te doordringen van het belang van privacy lijkt hij een roepende in de woestijn. “Ik moet stoppen mij daarover boos te maken”, zegt hij. “Ik probeer het inmiddels te bekijken met een geamuseerde verbaasdheid.”

Een gesprek (op persoonlijke titel) over: de killswitches van de NSA, de lessen van de Tweede Wereldoorlog, het hacken van stemcomputers, chantage en intimidatie van inlichtingendiensten, de CIA als hoeder van de democratie, tv’s die je in de gaten houden, terroristen die altijd hun paspoort achterlaten, Russische fantoomhackers, de War on Terror, de Volkskrant die ons Irak heeft ‘ingeluld’, de iPads van het kabinet Rutte, de marteling van Julian Assange en het grote wachten op het ‘digitale equivalent van de Watersnoodramp’.

Je hebt gestemd op lijsttrekker Ancilla van de Leest van de Piratenpartij. Ze heeft geen zetel gehaald in de Tweede Kamer. Teleurgesteld?

Ik vind het jammer voor Nederland dat we geen Ancilla hebben in Den Haag. Het tekent de collectieve hersenloosheid, het totale gebrek aan toekomstvisie. Negentig procent van het politieke debat ging over vragen als: ‘U bent een zetel gedaald in de peilingen, wat vindt u daarvan?’ Over belangrijke vraagstukken als het klimaat en digitale burgerrechten werd niet of nauwelijks gesproken.

Je bent verhuisd naar Duitsland. Daar is het anders?

In Nordrhein-Westfalen, dat vergelijkbaar is met Nederland qua inwonertal en economie, beschikt de Piratenpartij over 17 van de 237 zetels. Duitsland heeft natuurlijk ook een andere geschiedenis, of eigenlijk: ze hebben andere lessen getrokken uit hun geschiedenis. Duitsers erkennen dat ze dader kunnen zijn of zijn geweest. Ze leren hun kinderen vanaf hele jonge leeftijd: dit is wat er is gebeurd, en het kon gebeuren omdat wij het hebben laten gebeuren, en het is jouw plicht als Duitse burger om het nooit meer te laten gebeuren. Vergelijk dat met Nederland. Toen ik in de jaren zeventig en tachtig in het basis- en middelbaar onderwijs zat, heb ik vooral geleerd: de Duitsers waren slecht, wij waren goed en Anne Frank was zielig. Op 6 mei 1945 zat heel Nederland in het verzet met terugwerkende kracht, en never mind de politionele acties in Nederlands-Indië.

Politiek in Nederland is een belangenstrijd tussen individuen en groepen. Er is geen grotere context, een collectief verhaal, iets waar we met z’n allen voor staan of naartoe willen. Dat maakt het allemaal heel plat en leeg. En intussen rooft het corporate gebeuren in Nederland de hele tent leeg.

Waarschijnlijk was de uitslag voor de Piratenpartij anders geweest als er gestemd was met stemcomputers?

We hebben wel schertsend gezegd dat als de overheid zo stom was geweest van stemcomputers gebruik te maken, er maar één manier was om het ze voorgoed af te leren, en dat was: de verkiezingen hacken en de Piratenpartij 148 zetels te geven. Met alles wat we nu weten, over de diverse zwakheden in het systeem, was het zeker gelukt met tien of twintig man en een half jaartje voorbereiding.

Helemaal makkelijk was het geweest als we nog de oude Nedaps hadden gehad, waarvan de Nederlandse overheid zei dat er geen problemen waren, totdat er een paar hackers, Rop Gonggrijp en zijn club, op televisie demonstreerden dat het tegendeel het geval was. Die geschiedenis heeft geleerd dat het geen zin heeft een rationeel gesprek te voeren op een kamertje in een ministerie. Als er een rotte vis is, dan moet je die demonstratief voor het gezicht houden van de dames en heren politici, publiekelijk, met alle media erbij.

Zijn er concrete aanwijzingen geweest dat de Russen zich hebben willen bemoeien met onze verkiezingen?

Ik heb nog nooit iets gezien wat daar op wijst, en ook niet dat ze zich hebben willen bemoeien met de Amerikaanse verkiezingen. Ik heb wel bewijzen gezien dat de CIA in meer dan tachtig nationale verkiezingen heeft geïntervenieerd.

Hoe is het gesteld met onze privacy? Wat is daar nog van over?

Tenzij je radicale maatregelen neemt zijn de levens in de westerse wereld 100 % transparant voor een hele lange lijst diensten, en dat beperkt zich niet tot statelijke actoren, maar dat kunnen ook grote bedrijven zijn, die al dan niet samenwerken met overheden, en in die rol ook zelf toegang hebben tot dingen.

Je telefoon kan afgeluisterd worden, je laptop, je smart-tv. Eigenlijk wisten we dit al voor de onthullingen van Edward Snowden in 2013, maar sinds Snowden kennen we de technische details, en na Snowden nog weer wat meer technische details.

Wikileaks kwam in maart 2017 met Vault 7, een nieuwe reeks onthullingen over de technologische werkwijzen van de CIA.  Is het nog erger dan we dachten?

Telkens als we weer iets leren, blijkt het toch weer een tikkeltje erger te zijn. Ik ga er nu van uit dat alles wat technisch mogelijk is en voor minder dan tien miljard dollar gebouwd kan worden, ook daadwerkelijk bestaat. Vrijwel alle gebruikelijke technologie die we hebben is niet te vertrouwen, want zit onder een buitenlandse killswitch, een soort achterdeurtje, waarmee deze vanuit het buitenland kan worden uitgezet, en ook dat alle informatie die er doorheen beweegt, kan worden bekeken en gemanipuleerd.

Als het er op aankomt, kun je dus niks vertrouwen, niet dat het systeem dat jij gebruikt voor jou werkt, dat de informatie die je ziet klopt en dat de informatie die je er in stopt terecht komt waar je wilt dat die terecht komt. Het is niet jouw computer. Je mag wel met je vingers aan het toetsenbord zitten, en je ziet wel iets op het scherm, en soms kan het ook best wel kloppen, maar jij hebt daar niks over te vertellen. Dus als jij je computer gebruikt en daar iets mee doet in Nederland, bijvoorbeeld een ziekenhuis, gemeente of bedrijf aansturen, dan kan dat prima, maar het is alleen bij de gratie van een buitenlandse partij die op dat moment niet de knop indrukt.

Want als die buitenlandse partij de knop indrukt?

Dan kan het zijn dat jouw systeem het helemaal niet meer doet, of misschien nog wel erger: dat datastromen gemanipuleerd worden, en dat je dus denkt dat je de werkelijkheid ziet, maar dat het iets heel anders is.  Je denkt bijvoorbeeld dat je een artikel leest op de website van de NOS, maar het is geen artikel van de NOS, het is een artikel dat ze willen dat je leest en waarvan je denkt dat het betrouwbare informatie is.

We weten uit de Snowden-documenten dat men die technische mogelijkheden heeft om de inhoud te manipuleren van een pagina terwijl die reist van de webserver naar jouw computer. Je kunt dus op het niveau van individuele gebruikers het nieuws aanpassen. Je kunt op die manier verwarring stichten, groepen tegen elkaar opzetten.

Ik zeg niet dat het dagelijks gebeurt bij iedereen, maar de technische capaciteit is er. In elk geval weten we dat Amerikaanse inlichtingendiensten een lange geschiedenis hebben van het creëren van narratieven om beleidsdoelstellingen te halen. Noem het nepnieuws. Voor 2016 heette het nog propaganda.

Wat is voor jou de grootste openbaring van Vault 7?

Dat daadwerkelijk operationeel gebruik wordt gemaakt van de technische mogelijkheden die Snowden geopenbaard heeft. En dat er dus geen enkele rem zit op de activiteiten van Amerikaanse geheime diensten om elk apparaat waar zij informatie mee kunnen verzamelen te manipuleren en daarvoor in te zetten.  Er is geen enkele wettelijke of morele limiet.

En dat doen ze met medewerking van de fabrikanten?

Vaak wel. Bedrijven als Apple hebben geen enkele keuze. Als een Amerikaanse inlichtingendienst iets van ze vraagt, dan kunnen ze geen ‘nee’ zeggen. Dan is het: ‘ja’, of ‘ja graag’. Het maakt dus ook niet uit of Apple daar met liefde aan meewerkt of met frisse tegenzin. Voor jou als eindgebruiker is het resultaat hetzelfde. De Amerikaanse overheid is de grootste klant, en heeft ze wettelijk by the balls.

Waarom is privacy zo belangrijk? Velen hebben een houding van: ‘Ik heb niks te verbergen, Ze mogen alles van mij weten, behalve mijn pincode’.

Privacy is het mensenrecht dat je hebt om al die andere mensenrechten te kunnen bevechten. Als jij je wilt verzetten tegen de macht, of dat nou een bedrijf is of een overheid, dan heb je samen met anderen daarvoor privacy nodig om je te kunnen organiseren als tegenmacht. Als je dat niet hebt, dan ben je volledig overgeleverd aan de machtigen van deze planeet. En als zij zich misdragen, dan kun jij niks meer terugdoen.

Dan maakt het bijvoorbeeld niet meer uit dat jij als journalist bronbescherming hebt, omdat je je bronnen dan in de praktijk niet meer kunt beschermen, want die hebben geen privacy meer. Het is dan niet langer mogelijk om met onderzoeksjournalistiek bedrijven en overheden scherp te houden. Dan eindig je dus in een heel vervelend soort samenleving, waarvan we de afgelopen eeuw genoeg voorbeelden hebben gezien.

De gsm van Merkel werd afgeluisterd door de NSA, weten we dankzij Snowden. En de VS chanteren Duitsland met afgeluisterde informatie, onthulde een Duitse insider, Werner Weidenfeld, live in een tv-show.

Duitsland is nog steeds een bezet land. En met behulp van hun inlichtingendiensten houden de Amerikanen het ook bezet. Het doel van mass surveillance, grootschalige observatie, is altijd geweest; de politieke en economische manipulatie van andere landen door de VS.

Toch gebeurt er in Duitsland wel iets. Onderdelen van de Duitse overheid stappen af van onveilige computersystemen, ze versleutelen hun dataverkeer en gebruiken niet langer reguliere smartphones. In tegenstelling tot Nederland overigens, waar de iPads in de kabinetsvergadering op tafel liggen.

De Bundesnachrichtendienst (BND) is een paar keer gemept door de Duitse overheid omdat onderdelen van de BND trouwer bleken te zijn aan hun Amerikaanse partners dan aan de Duitse overheid die ze formeel aanstuurt.

Maar zo’n BND, die gedetailleerde dossiers heeft over iedereen die in Duitsland politiek iets voorstelt, is heel moeilijk politiek te managen, want die hebben alle dirty details over alle politici. Als die dus vervelend worden, dan lopen ze het risico dat hun dossier terecht komt op de redactie van Bild.

Ook Duitsland heeft zijn Deep State?

Alle landen hebben dat in zekere zin. Duidelijker dan in Duitsland zie je het in het Verenigd Koninkrijk. Daar zijn MI5 en MI6 een staat in een staat. Er is geen enkel toezicht op. Elke politicus in het land weet: ‘Don’t fuck with MI5’. Want elke joint die je hebt opgestoken sinds je zestiende en elke seksuele escapade staat in je dossier en kan zo bij The Sun belanden.

Ze bestaan al bijna een eeuw, en hebben nog nooit een budgetreductie gehad. Of het nu oorlog was of vrede. Fuckups, of geen fuckups. De enige rode draad is altijd geweest: meer macht, meer mensen, meer middelen.

Iedere politicus heeft wel iets te verbergen en is dus chantabel?

Ieder mens heeft wel eens iets gedaan in zijn leven waarvan hij liever niet heeft dat zijn vrouw, zijn moeder, zijn kinderen en de rest van de wereld het weet. Dat is namelijk omdat we allemaal maar mensen zijn. En dan sta je kansloos tegenover een organisatie die heel goed is in alles weten, en daar vrijwel onbeperkt middelen tegenaan kan gooien, en ook nog volledig buiten de wet kan opereren. Inlichtingendiensten worden niet beperkt door wat mag. Ze doen in grote lijnen wat ze willen. Er is in theorie wel een wettelijk kader, maar in de praktijk is het een wassen neus.

De Commissie Stiekem, die vanuit de Tweede Kamer toezicht houdt op de AIVD en MIVD, is een wassen neus?

Het zit in de natuur van de inlichtingendiensten dat ze buiten de wet opereren, omdat ze zich anders niet te weer kunnen stellen tegen andere inlichtingendiensten. Dus dat het zo werkt is goed te begrijpen.

Mensen lijken graag bereid hun privacy te offeren in ruil voor meer veiligheid. Ze denken dat hiermee terroristische aanslagen kunnen voorkomen en dat zware misdrijven, zoals moord en de handel in kinderporno, beter kunnen worden aangepakt.  Zijn we er in veiligheid op vooruitgegaan? Zijn er veel aanslagen voorkomen?

Londen is de stad met het grootste aantal bewakingscamera’s per hoofd van de bevolking en per vierkante meter, meer dan enige andere plek op aarde.  Een paar jaar geleden is er een groot intern rapport van de London Metropolitan Police gelekt. De conclusie was: ‘It doesnt work’. Er is geen enkel bewijs dat al die camera’s preventief werken of significant helpen in de opsporing.

In 1993 was er de spraakmakende zaak van de moord op het 2-jarige jongetje James Bulger In Liverpool. Die werd opgelost dankzij bewakingscamera’s in een winkelcentrum.

Als je ergens een miljard pond tegenaan gooit , dan is er altijd wel een resultaatje te vinden. Maar de vraag die je je altijd moet stellen is: wegen de kosten en de beperking van de burgerrechten op tegen de resultaten? En ook: kun je met hetzelfde geld meer bereiken als je het anders besteedt, bijvoorbeeld aan meer dienders op straat en beter onderwijs?

We hebben ondanks al die bewakingscamera’s onlangs weer een aanslag gehad in Londen. De dader was bekend bij de politie.

Het heeft dus weer niet gewerkt. Parijs, Brussel, Madrid, London 2005, Bali, 9/11… mass surveillance heeft niet geholpen.

We leven nu 16 jaar na 9/11. Kijk wat de War on Terror die daaruit voortvloeide ons heeft gebracht. We zijn onveiliger dan ooit. Want we hebben een hele serie failed states gecreëerd, die een bron zijn geworden van ellende.

Vergelijk wat we nu doen met de manier waarop ze destijds de IRA hebben aangepakt. Toen de IRA wekelijks bommen liet ontploffen in Londen, heeft niemand voorgesteld dat we Belfast gingen bombarderen, of dat we een land gingen bezetten dat niks te maken hadden met de bommen van de IRA.

Experts van MI5 en FBI zeggen ook allemaal: Je rolt een terroristisch systeem niet op met mass surveillance, en ook niet met militaire interventies. Dat weten we van de ervaring die we in Europa hebben met het oprollen van de IRA, en ook de ETA, de Rote Armee Fraktion en de Rode Brigades. Je rolt ze op met goed politiewerk en door te onderhandelen met de civiele poot van zo’n organisatie over de grieven die zij hebben. Je moet die grieven adresseren, of in elk geval bespreekbaar maken, zodat je ze omkat van een terroristische organisatie naar een legitieme, politieke organisatie, die binnen een democratisch kader kan strijden voor de belangen van hun achterban.

Overigens zien wij ons in het Westen als slachtoffers van het terrorisme, maar als ik even naar de cijfers kijk, dan komen wij er nog goed vanaf. West-Europa is een paar honderd mensen kwijt geraakt. Irak zo’n 2 miljoen. Terrorisme in Europa is een statistisch randverschijnsel. Er gaan meer mensen dood in West-Europa aan slecht gelegde stoeptegels, doordat ze hun heupen breken en overlijden aan de complicaties, dan aan terrorisme.

De Amerikaanse president Eisenhower waarschuwde voor het military-industrial complex, de toenemende invloed van de wapenindustrie op de politiek. We kunnen inmiddels misschien spreken van een military-surveillance-industrial complex?

Mass surveillance is een extensie van hetzelfde mechanisme. Overheden willen een mechanisme in handen hebben om hun burgers in het gareel te houden, en er is niks zo effectief en goedkoop als mass surveillance. Het enige wat je hoeft te doen is mensen bang te maken om hun mening te uiten.

Arjen Kamphuis (foto: Dennis van Zuijlekom)

In workshops hoor ik mensen die ontkennen dat we in Nederland mass surveillance hebben, maar als ik ze adviseer Tor Browser te installeren, zeggen ze: ‘Dat doe ik niet, want dan gaat de overheid mij in de gaten houden’. En dat is dan een en dezelfde persoon die binnen drie minuten die twee uitspraken doet, zonder dat hij in de gaten heeft dat hij Orwelliaanse doublethink aan het plegen is. Dus: hij ontkent dat het bestaat, want, zeg hij: ‘We zijn een democratie’ – om vervolgens drie minuten later te zeggen: ‘Ik ga geen Tor downloaden want dan kom ik op de radar van de overheid’.

Mensen weigeren eenvoudig te accepteren dat de Nederlandse overheid misschien wel trekjes heeft die in die richting wijzen. Het gebruiken van Tor en het versleutelen van je e-mail is een politieke daad geworden. Je speelt je dan in de kijker.

Het feit dat er mensen zijn die dit niet durven: hun mensenrecht op privacy op legale wijze regelen – toont aan hoe stuk je samenleving al is. Dan leef je feitelijk al in een politiestaat. Het is dan weliswaar nog niet zover in Nederland dat op dagelijkse basis SWAT-teams deuren van politieke activisten komen inbeuken, maar dat is ook helemaal niet nodig, want mensen censureren zichzelf al.

Zie jij aanwijzingen dat er bewust wordt ingespeeld op de angst voor terrorisme om de privacy steeds verder af te kunnen schaffen? Jij stelt dat labiele mensen er toe worden aangezet om aanslagen te plegen.

De meeste plannen voor terroristische aanslagen in de VS na 9/11 zijn niet gemaakt door terroristen, maar door de FBI, met de bedoeling mensen die tot zoiets in staat zijn in de val te lokken. FBI-informanten voorzien ze van geld en wapens, en de FBI pakt ze op voordat ze toeslaan. In rechtszaken tegen deze mensen blijkt dan vaak dat ze helemaal niet van plan waren om een aanslag te plegen, maar dat de  informanten van de FBI flink op ze hebben ingepraat om ze zover te krijgen.

Het is toch ook opmerkelijk dat terroristen altijd paspoorten achterlaten of bij zich dragen? Ja, sorry, als je dat gelooft… Maar de meeste mensen willen het kennelijk allemaal graag geloven, of geloven het niet, maar vinden het niet belangrijk genoeg om zich er druk over te maken. Anders liepen er nu 80.000 mensen in optocht met brandende toortsen door Den Haag.

Hoe onderscheiden we een false flag van een echte aanslag?

Je bullshitradar moet keihard tekeer gaan als je ziet dat het volledige mediasysteem binnen negentig minuten na een event een compleet verhaal heeft wat intern consistent lijkt te zijn over alle mediabronnen heen.

Zie MH17. Er dwarrelden nog dingen uit de lucht, maar de hele Nederlandse media, alle instituties, onafhankelijk van elkaar, leken het complete antwoord al te hebben. Dan denk ik: ‘We are being played, again’.  Het is een psychologische tactiek: als de emoties vers zijn, dan moet je de boodschap er in rammen bij de mensen. Sla de CIA en MI5 handboeken er maar op na.

Zijn er na de onthullingen van Snowden nog dingen ten goede veranderd?

Europese instellingen mogen sinds 1 februari 2016 persoonsgegevens niet langer opslaan op Amerikaanse servers. Dat heeft het Europees Hof voor de Rechten van de Mens vastgesteld in een juridische uitspraak. Die gaat dus 180 graden in tegen de dominante technologische trend, zeker in een land als Nederland, waar we alles weggeven aan Amerikaanse bedrijven die onder Amerikaans recht opereren, ook al staan hun servers in Europa. En ondanks die uitspraak van het Hof, die hard is en niet onderhandelbaar, probeert de Europese Commissie de boel weer recht te plakken, waarbij ik dan denk: voor wie werken jullie eigenlijk? Kennelijk niet voor de belangen van Europese burgers. Daar is dus iets heel geks aan de hand.

We leven nu drieënhalf jaar na Snowden. Er is onweerlegbaar documentair bewijs dat vrijwel alle systemen die wij gebruiken in Nederland kunnen worden gemanipuleerd, afgeluisterd en uitgezet, en dat daar gebruik van gemaakt kan worden in het nadeel van onze samenleving. Dan zou je zeggen: dan gaan we iets doen. Maar in Nederland hebben we er niet eens een gesprek over.

Rationele informatie is dus kennelijk niet in staat een politiek momentum te creëren. Je hebt dan blijkbaar iets nodig, een digitaal equivalent van de Watersnoodramp van 1953, om het politieke systeem wakker te schudden. Denk bijvoorbeeld aan een crash van ons financiële systeem als gevolg van manipulatie van informatiestromen. Als mensen drie dagen geen pinbetalingen kunnen doen, dan moet je eens zien wat er gebeurt. In 1933 wisten we al dat we een probleem hadden met onze dijken, maar pas twintig jaar later, nadat de dijken waren doorgebroken, zijn we het gaan fixen.

Jij bent bevriend met Julian Assange.  Je bezoekt hem wel eens, in de ambassade van Ecuador in Londen. Hoe gaat het met hem?

Hij heeft het mentaal heel zwaar, wat goed te begrijpen is als je, zonder dat je iets hebt gedaan of in staat van beschuldiging bent gesteld, in feite gevangen zit en letterlijk met de dood bedreigd wordt door militaire hyperpowers.

Hillary Clinton heeft zich hardop afgevraagd: ‘Can’t we drone this guy?’ Haar adviseur Bob Beckel riep op tv: ‘We should illegally shoot the son of a bitch’. Als mensen op dat niveau dat soort uitspraken doen, dan is het geen lolletje meer.

De Working Group on Arbitrary Detention van de Verenigde Naties, die normaal uitspraken doet over landen als Birma, heeft een glasheldere uitspraak gedaan: de situatie waarin Julian Assange verkeerd is niet legitiem en staat gelijk aan marteling. Amerika, Zweden en het Verenigd Koninkrijk moeten onmiddellijk stoppen, hem vrijheid garanderen, en hem een schadevergoeding betalen.

In Nederland wordt het niet eens gemeld, we hebben het er niet over. Wij in Nederland hebben het liever over de persoon Assange, of je hem wel of niet leuk vindt, dan over de vraag: hoe het kan dat er geen politieke shitstorm uitbreekt over het feit dat wij nauwe banden onderhouden met landen als het Verenigd Koninkrijk en Zweden, die een journalist op zo’n manier behandelen dat de Verenigde Naties zeggen: het staat gelijk aan marteling. Als hetzelfde in Birma gebeurt, dan staat iedereen op zijn achterste benen.

Ook hier zie je: je kunt in Nederland bijna geen volwassen gesprek meer voeren over de feiten. Je kunt alleen nog op een fantasie-eilandje een beetje in de marge klooien.

Heb je Assange wel eens gevraagd waarom WikiLeaks vooral documenten lekt van de Amerikaanse overheid?

Wat je hier ziet: de media creëren een beeld van Wikileaks, en vervolgens beschuldigen ze Wikileaks van dat gecreëerde beeld. Wikileaks is begonnen met het adresseren van corruptie in Kenia in 2006. En ze doen het nog steeds: documenten lekken van andere landen dan de VS. Zoals over de corruptie binnen het Russische overheidsapparaat en staatsbedrijven. En over hoe Rusland in de jaren negentig, met behulp van Amerikaanse adviseurs van Harvard, en onder leiding van het IMF, volledig economisch werd uitgekleed en leeggeroofd, waar de Russische oligarchen uit zijn voort gekomen.

Maar op de een of andere manier vinden we dat dan weer niet interessant om over te schrijven, omdat het niet in het narratief past van het goede Amerika en het slechte Rusland. Ik neem daarom, op een handjevol uitzonderingen na, Nederlandse journalisten niet meer serieus. Het zijn een stel kleuters. Levensgevaarlijke kleuters, die met vlammenwerpers spelen, en ons straks weer een oorlog in lullen, zoals ze dat al een paar keer hebben gedaan de afgelopen vijftien jaar.

Maar het is wel zo: Wikileaks lekt vooral Amerikaanse documenten.

Ja, en met recht. Want welk ander land voert dagelijks bombardementen en dronestrikes uit op zeven landen tegelijk, en schiet burgers dood, inclusief hun eigen burgers, waarvan sommigen minderjarig zijn,  zonder vorm van proces? Dus dat een bepaald land bovenaan het lijstje van Wikileaks staat is niet gek.

De meeste mensen, zelfs journalisten die over Wikileaks schrijven, hebben de website van Wikileaks nog nooit bezocht. Het kost ook moeite, maar wat gebeurt er als je het niet doet? Dan ga je er over lezen in de Volkskrant, de krant die ons Irak heeft ingeluld.

Word jij extra in de gaten gehouden? Vanwege jouw contacten met Assange of anderen?

Ik was verhuisd naar Duitsland, had net een nieuw appartement. We waren anderhalve dag weggeweest, en bij thuiskomst, bij het openen van de buitendeur kwam de cilinder uit het slot.  Dan weet je dus dat er iemand in je huis is geweest, en als daar dan niks van waarde is verdwenen, dan weet je: het was waarschijnlijk een waarschuwing. En zo zijn er meer dingen gebeurd.

Of ik digitaal gevolgd wordt, weet ik niet. Professioneel opgezette surveillance van een inlichtingendienst heb je niet door, tenzij de dienst wil dat je die doorhebt. En heel vaak willen ze dat, om je te intimideren.

Maar jij laat je niet intimideren?

Ik ga nog wel even door. Maar de laatste jaren ben ik mij wel meer gaan focussen. Met politiek activisme kun je eindeloze hoeveelheden energie verbranden aan dingen die nergens toe leiden. Dan moet je af en toe zeggen: Deze laat ik even aan mij voorbijgaan, vraag maar aan iemand anders. Of: Hier kan ik niet winnen, dus laat maar. Wat betreft Nederland: ik weet niet meer zo goed wat je hier nog moet zeggen of doen. Zie alleen al het feit dat Nederland achterop wil lopen in de strijd tegen de klimaatverandering, terwijl wij er als eerste Europese land fysiek door zullen verdwijnen. Ik weet niet wat je daar nog over moet zeggen. In een vrije samenleving heb je het recht collectief zelfmoord te plegen, maar het is wel vreemd om het te zien gebeuren.

Door de nieuwe Nederlands afluisterwet mogen ook burgers die nergens van verdacht worden worden gevolgd. Maakt dat wat uit voor onze privacy? De NSA houdt nu toch al iedereen in de gaten?

Waarschijnlijk is de nieuwe wet bedoeld om technische praktijken die al gebeurden met terugwerkende kracht legaal te maken. Zo gaat het wel vaker namelijk. Zo heeft de Nederlands overheid, lang voordat de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv) was ingegaan, elektronische tools ingekocht, onder meer bij Israëlische bedrijven. Die tools koop je niet in als je ze niet gaat gebruiken, toch?

Destijds, toen ik sprak met mensen die werkten in die kringen, klaagden zij erover dat de Israëlische software zo ondoorzichtig was, en dat er vaak mensen uit Tel Aviv kwamen om software-upgrades te doen, en dat het hun niet werd toegestaan te kijken hoe die gasten dat deden. Het ging daarbij om software die hangt in systemen die gekoppeld zijn aan de telefooncentrales. We praten hier dus over een of meerdere Israëlische bedrijven die low level toegang hebben tot de hele communicatiestructuur van Nederland, en dus zonder dat onze overheid kan weten wat dat systeem nou eigenlijk allemaal doet. Als je die remote dus kunt controleren dan kun je ook via die remote data vanuit Nederland verplaatsen naar Tel Aviv. Wat dus bijvoorbeeld betekent dat je iedere ministersvergadering kunt afluisteren.

Jij vindt dat een Nederlands bedrijf dit zou moeten doen?

In elk geval een Europees bedrijf.

Maar een Europees bedrijf kan toch ook gegevens doorsluizen?

Ja, maar we hebben meer een vertrouwensrelatie met bijvoorbeeld Duitsland, dat geen belang heeft bij een failed state aan hun westgrens, vanwege onze integratie van economie en samenleving, dan een land ver weg als Israël. Maar daarvoor ligt nog een heel principieel feit: als je weet dat jouw nationale soevereiniteit op het spel staat, dan moet je toch gewoon ingrijpen?

Misschien geloven onze politici niet meer in nationale soevereiniteit. We voelen ons één met de landen waarmee we bevriend zijn, en alleen de rest wantrouwen we.

Het curieuze is: onze vrienden en vijanden definiëren we arbitrair en los van hun daden. Dus Rusland waarvan we niet weten of ze interveniëren in onze verkiezingen, maar het misschien doen, is onze vijand. Terwijl Amerika waarvan we honderd procent zeker weten dat ze het doen nog steeds onze vriend is. Dat is toch Alice in Wonderland?

Hoe zie jij de rol die de Amerikaanse inlichtingendiensten hebben gespeeld in de Amerikaanse verkiezingen, en de rol die ze nog steeds spelen in het onderzoek naar hoe de verkiezingen zijn verlopen? Proberen ze Trump te wippen?

Die indruk heb ik niet. Wel dat ze proberen te bewijzen dat zij de grote redders zijn van de democratie, en hij de grote klootzak is. Dat is natuurlijk de ultieme mediacoup van de CIA. Dat zij nu worden gezien als de bewakers van de democratie. Ondanks de 55 coup d’états die ze de afgelopen halve eeuw hebben gepleegd.

Dat is toch prachtig? Dat we nu naar de CIA kijken om de democratie te redden? En Trump is de ultieme afleidingsmanoeuvre, want aan de achterkant gebeuren er de gruwelijkste dingen. En wat dat betreft is hij niet anders dan Obama die ook een fantastische afleidingsmanoeuvre was voor het feit dat het buitenlandbeleid van George W. Bush gewoon doorging: de regime changes, het martelen, het bombarderen van burgers.

Je roept mensen op de NSA op kosten te jagen door gebruik te gaan maken van cryptologie.

De NSA geeft nu ongeveer 10 dollarcent per internetter per dag uit. Ga je Tor gebruiken en je e-mailverkeer versleutelen dan verhoog je de kosten voor de NSA voor jou alleen naar 100.000 dollar per dag. De NSA heeft een jaarbudget van 100 miljard dollar. Dus die kan wel tegen een stootje. Maar als mensen massaal hun privacy gaan beschermen, dan kan zelfs de NSA er niet tegenop.