Posted on

‘Neutraal’ Finland wil militair akkoord met Amerika

De regering van Finland onderhandelt momenteel met de Verenigde Staten over een militair samenwerkingsakkoord, dat komende herfst afgerond moet worden. Dat heeft de Finse minister van Defensie Jusi Niinistö gezegd tegenover persbureau Reuters.

Het akkoord heeft volgens Niinistö betrekking op terreinen waarop Finland reeds samenwerkt met de VS, zoals militaire training en het delen van inlichtingen en onderzoek.

In juli was de Finse minister ook al aanwezig bij de NAVO-top in Warschau. Daar tekende hij onder andere een militair samenwerkingsakkoord met het Verenigd Koninkrijk (foto). De Finse regering stuurt echter vooralsnog niet aan op NAVO-lidmaatschap en het militaire akkoord met de VS zal volgens de minister geen verplichting tot wederzijdse verdediging bevatten. De Finse regering houdt de optie dat ze later alsnog aansluiting zoekt bij de NAVO echter open.

Niinistö hoopt dat het akkoord nog voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen getekend kan worden, maar benadrukt dat hij erop vertrouwt dat het akkoord ook daarna doorgang zou kunnen vinden, ongeacht wie de volgende president wordt. Intussen hebben de Verenigde Staten reeds gevechtsvliegtuigen in Finland gestationeerd.

De laatste maanden is er in de media in diverse landen rond de Oostzee en de Botnische Golf veel te doen over een vermeende Russische militaire dreiging. Zo was er in Zweden veel ophef over een vermeende Russische onderzeeër. Dat bleek uiteindelijk een storm in een glas water te zijn. Rusland ontkent dan ook dat het een dreiging vormt voor Scandinavische of Baltische staten en wijst daarentegen op de gestage oostwaartse uitbreiding van de NAVO.

Het vanouds eveneens neutrale Zweden tekende in juni al een vergelijkbaar akkoord met de VS, terwijl het Zweedse parlement in mei de NAVO al meer toegang tot het Zweedse territorium voor trainingsdoeleinden had verleend.

Finland, dat een grens van zo’n 1.300 kilometer met Rusland heeft, was tijdens de Koude Oorlog strikt neutraal en behoorde derhalve tot de NAVO noch het Warschaupact. Van 1809 tot 1917 was Finland een autonoom groothertogdom in het Russische Rijk.

Jussi Niinistö, niet te verwarren met de centrumrechtse president Sauli Niinistö, is lid van de nationaal-conservatie partij ‘Ware Finnen’, die samen met de Centrumpartij en de liberale Nationale Coalitiepartij de huidige regering van Finland vormt.

Posted on

Regeringsdeelname Ware Finnen goed mogelijk

Juha Sipilä, leider van de Centrumpartij, die naar alle waarschijnlijkheid de Finse parlementsverkiezingen op 19 april zal winnen, staat er voor open om de eurosceptische Ware Finnen uit te nodigen voor deelname aan de nieuw te vormen regeringscoalitie, zo meldt persbureau Reuters. Ten aanzien van de verhouding tot de Europese Unie ziet Sippila wel wat strijdpunten, maar niets waar men niet uit zou kunnen komen.

In 2011 werden de nationaal-conservatieve Ware Finnen met 39 zetels de derde partij in het parlement. Er werd toen echter een regeringscoalitie gevormd onder leiding van de Nationale Coalitiepartij (KOK), met maar liefst vijf andere partijen, om de Ware Finnen te vermijden. De belangrijkste coalitiepartner van KOK is de sociaaldemocratische SDP, die heeft echter bij monde van haar partijleider Antti Rinne duidelijk laten merken dat de relaties met KOK verzuurd zijn en men zeker open staat voor samenwerking met de Centrumpartij.

Met het oog op de peilingen ligt dan ook een drie-partijencoalitie van Centrumpartij, Ware Finnen en SDP voor de hand. Volgens de peilingen zijn dat ook meteen de drie grootste partijen, aangezien KOK terugzakt naar 33 of 34 van de 200 zetels. De Centrumpartij lijkt met 53 à 56 zetels de duidelijke winnaar te worden, terwijl de Ware Finnen en de SDP met elk circa 35 zetels de tweede partij zouden kunnen worden.

Sommige Finse partijen laten zich moeilijk vergelijken met die in andere landen. Zo staat de nu regerende KOK als liberaal-conservatief bekend en is ze op EU-niveau bij de Europese Volkspartij aangesloten, haar leden in het Europees Parlement stemmen echter dikwijls afwijkend, net als bijvoorbeeld de vertegenwoordigers van de Zweedse Moderaterna. KOK ontwikkelt zich de laatste jaren in toenemende mate tot een liberale partij. De Centrumpartij daarentegen is op EU-niveau lid van de liberale ALDE, maar is geen doctrinair liberale partij, ze staat in de traditie van de noordse agrarische partijen, ze kent dan ook een meer sociaal-liberale vleugel en een meer behoudende conservatief-agrarische vleugel, de ene vleugel is ook meer internationalistisch, terwijl de andere vanouds meer hecht aan neutraliteit (tegen NAVO-lidmaatschap) en eurokritischer is.

Rusland en de EU
Een belangrijke exponent van de rechtervleugel van de Centrumpartij is oud-presidentskandidaat Paavo Väyrynen, die mogelijk minister van Buitenlandse Zaken kan worden, een andere kandidaat voor die post is de zittende sociaaldemocratische minister van Buitenlandse Zaken Erkki Tuomioja, die ook als gematigd eurokritisch bekend staat. Het lijkt er hoe dan ook op dat een nieuwe regering van Centrumpartij, Ware Finnen en SDP gereserveerder tegenover verdere Europese integratie zal staan dan de huidige regering onder leiding van de eurofiele KOK. Men zal zich allicht ook harder opstellen ten aanzien van een eventuele nieuwe bail-out voor Griekenland, zowel de Centrumpartij als de Ware Finnen stemden vanuit de oppositie tegen de tweede bail-out.

Daarnaast zou de opstelling van Finland in de kwestie van de sancties tegen Rusland enigszins kunnen veranderen. De Ware Finnen staan weliswaar als anti-Russisch bekend vanwege hun irredentisme (de partij pleit voor aansluiting van delen van het Russische Karelië die ooit Fins waren), de Centrumpartij en met name de SDP zijn bij lange na niet zo tegen Rusland gekant als KOK en zullen zich, geleid door de feitelijke economische belangen van Finland, eerder inzetten voor ontspanning in de relatie met Rusland.