Posted on

MH17-onderzoeker op Oekraïense ‘blacklist’-site Myrotvorets

Max van der Werff Myrotvorets

Max van der Werff, een Nederlander die onderzoek deed naar het neerhalen van de MH17, is op de Oekraïense website Myrotvorets gezet. Deze site plaatst de namen en persoonlijke gegevens van mensen die het als ‘anti-Oekraïens’ beschouwt. Er zijn al eens een journalist en een politicus vermoord, kort nadat hun gegevens op deze site gezet werden.

Max van der Werff is bekend vanwege zijn MH17-onderzoek en zijn eerdere onderzoek naar Nederlandse oorlogsmisdaden in Indonesië ten tijde van de zogeheten politionele acties in dat land. Eerder dit jaar bracht Van der Werff samen met regisseur en documentairemaakster Yana Yerlashova de documentaire MH17: Call for Justice uit. Daarin wordt kritisch gekeken naar het MH17-onderzoek door het JIT en ook de rol van Oekraïne. De documentaire brengt onder andere aan het licht dat telefoongesprekken die een belangrijke rol spelen in de MH17-zaak zijn bewerkt door de Oekraïense geheime dienst SBOe.

“Propaganda voor het agressorland”

Van der Werff is op de website gezet vanwege “aantasting van de soevereiniteit en de territoriale integriteit van Oekraïne”, het “illegaal de Oekraïense grens oversteken” en “deelnemen aan het maken van propaganda voor Rusland (het agressorland) tegen Oekraïne”, aldus Myrotvorets.

Max van der Werff op Myrotvorets

Vermoord na plaatsing op Myrotvorets

Myrotvorets is een website die functioneert als een databank van mensen die kritisch staan tegenover het Oekraïens-nationalistische discours rond het conflict in het oosten. De website houdt de namen bij, e-mailadressen en in veel gevallen zelfs huisadressen van mensen die zich hebben verzet tegen Oekraïne. Bijvoorbeeld van soldaten die in de DNR en LNR vechten, maar even goed ook van politici en journalisten die zich kritisch verhouden tot de machthebbers in Kiev. Dit leidde er al toe dat in 2015 de Oekraïense schrijver Oles Buzina en Oekraïens parlementslid Oleg Kalashnikov vermoord werden vlak nadat zij op deze website waren geplaatst.

Oproep Duitse regering tot sluiting Myrotvorets genegeerd

In 2018 riep het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken Oekraïne op om de website te sluiten. Die oproep kwam nadat Myrotvorets de voormalig bondskanselier Gerhard Schröder op de site zette, vanwege zijn vermeende goedkeuring van het Russische handelen op de Krim. Myrotvorets reageerde hierop door te stellen dat de oproep van het Duitse ministerie een “aanval op de soevereiniteit en de territoriale integriteit van Oekraïne” was en een “rechtvaardiging van de Russische agressie tegen Oekraïne”.

Bont gezelschap op Myrotvorets

Bekende personen die op de website staan zijn de Amerikaanse acteur Steven Seagal en zelfs de voormalige president van Georgië en gouverneur van Odessa Michail Saakasjvil, nadat hij uit de gratie viel in Oekraïne.

Reactie Max van der Werff

“Ik laat dit niet over mijn kant gaan”, stelt Max van der Werff tegenover Novini. Van der Werff vraagt zich af of het alleen propaganda en een poging tot intimidatie is van Myrotvorets of dat er ook een officiële aanklacht tegen hem is. De documentairemaker overweegt juridische stappen tegen Myrotvorets.

De Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ) reageerde niet op een e-mailverzoek van Novini om commentaar.

http://www.novini.nl/nieuwe-mh17-documentaire-met-belangrijke-getuigen/

Posted on

Syrië – België steunt Al Qaida

België legde eind vorige week samen met Koeweit en Duitsland een resolutie voor aan de VN-Veiligheidsraad waarin ze vroegen om een staakt-het-vuren in de Syrische provincie Idlib.(1) Hier staan een aantal terreurgroepen waaronder vooral de aan al Qaida gelieerde Hayat Tahrir al Sham, Jaysh al Izza en de Turkestan Islamic Party, een beweging met veel Chinese Oeigoeren, tegenover het Syrische leger gesteund door Rusland en ook Iran.

Daarbij stelt onze regering in het ontwerp van resolutie:“Syrië viseert systematisch burgers en civiele doelwitten, zoals hospitalen en scholen…..Met het gemeenschappelijke voorstel van resolutie wil ons land de Veiligheidsraad aanzetten tot collectieve actie om de burgerbevolking in Syrië te hulp te schieten.”

Zoals de VN en ook de Westerse regeringen al herhaalde malen in het publiek stelden is de strijd tegen de terreur erg belangrijk. En de strijd tegen al Qaida en haar bondgenoten hoort daar uiteraard bij. Het staat normaal gezien hier zelfs centraal.

Dubbele maatstaven inzake burgerslachtoffers

Ten tijde van de oorlog tegen ISIS, een afsplitsing van al Qaida, werden hele steden, veelal met de burgerbevolking er nog in, zoals in het Syrische Raqqa en de Iraakse miljoenenstad Mosoel, mede door Belgische bombardementen grotendeels met de grond gelijk gemaakt. Naar burgers omkijken deed men hier niet. En van wederopbouw van Raqqa toen eens ISIS eenmaal weg was is er onder Amerikaanse controle trouwens geen sprake.

Hoeveel doden daarbij vielen is nooit geteld en schattingen hierover waren zeldzaam. Maar geen probleem. Volgens onze toenmalige minister van Defensie Steven Vandeput (N-VA) heeft onze luchtmacht daarbij geen enkel burgerslachtoffer gemaakt. Laat staan dat er hospitalen, markten of scholen werden geraakt. Onze bommen beschikken blijkbaar dus over een systeem waarbij ze zodra deze burgers ruiken rechtsomkeer maken en elders ontploffen. En onze pers die dit allemaal slikte.

Internationaal recht

Bovendien had België toen het doelwitten in Syrië bestookte toestemming moeten vragen aan de Syrische regering. Nergens gelezen in onze kranten. Het was nochtans een verplichting die men expliciet in de VN-resolutie wist te vermelden. Pas met die clausule erin gingen Rusland en China akkoord. De VS en haar vazallen in de NAVO wilden immers eerst die clausule niet opnemen.

Ze zouden dan desnoods Damascus kunnen bombarderen stellende dat ISIS daar ook zit. Een herhaling van Libië. En bommen gooien op Syrië zonder VN-toelating is, zoals ook een onzer politieke topfiguren hier tijdens een debat opmerkte, een oorlogsmisdaad.

België steunde terreurgroepen

Maar zoals uit een serie documenten blijkt steunde België in het verleden al die terreurgroepen en liet men in de EU toe dat ISIS tot kort voor de bevrijding van Mosoel in 2017 Bulgaarse wapens kreeg. Aangekocht door Saoedi-Arabië en de VS.(3)

Ook steunde men zelfs, zoals blijkt uit een Amerikaans document van de DIA (4), de militaire inlichtingendienst, de inval in Irak van ISIS en de oprichting van een kalifaat in die regio. Wat de woordvoerder van Didier Reynders tijdens een gesprek nadien poogde te ontkennen.

Mohammed al Jolani (al Nusra) met Bin Laden en Ayman al Zawahiri - Augustus 2012
In het midden Abu Mohammed al Jolani, chef van nu Hayat Tahrir al Sham en vroeger Jabhat al Nusra. Het is een officiële foto van al Jolani gemaakt ter gelegenheid van de aankondiging van wat hij noemde de afscheiding van zijn groep van al Qaida. Links Bin Laden en rechts Ayman al Zawahiri, officieel de huidige leider van al Qaida. Van een afscheiding gesproken.

Propaganda voor terreurbewegingen

Bovendien heeft journalist Montasser Alde ’emeh, die zich al jaren uitgeeft voor een informant van de Belgische Staatsveiligheid – wat die dienst nooit ontkende – via de media onverbloemde propaganda zitten maken voor die terreurbewegingen. (5) Volgens zijn beweringen om er zo in te infiltreren. Maar hij stelde hen wel voor als de goede jongens, strijders voor een ideaal en lokte zo ongetwijfeld nieuwe rekruten voor Syrië.

Met andere woorden: Onze Staatsveiligheid, regering en de hen hier steunende media lokten als dit klopt jihadisten naar Syrië en Irak die in sommige gevallen dan nadien terugkeerden om toe te slaan in o.m. Zaventem, Maalbeek, Charlie Hebdo en de Bataclan in Parijs. Het lijkt iets voor het Comité I dat namens het parlement de veiligheidsdiensten moet controleren.

Pers neemt propaganda Al Qaida over

Is dit medeplichtigheid aan massamoord en terreur? Maar geen zorgen want wees zeker, niemand van de verantwoordelijken voor deze totale waanzin zal zich hier gerechtelijk of zelfs politiek ooit voor moeten verantwoorden.

Dat men nu in dit persbericht klakkeloos de propaganda van al Qaida overneemt dat het Syrische leger in Idlib ‘systematisch burgers, hospitalen en scholen’ viseert wekt dan ook niet de minste verbazing. Want bewijzen voor dit soort beweringen zijn er niet. Men neemt de verklaringen van al Qaida gewoon over. In wezen is dit ontwerp van resolutie dan ook een wat domme en nutteloze poging tot het redden van het kalifaat van al Qaida in Idlib.

Koeweit grote financier salafistische bewegingen

En dat Koeweit hier mee aan boord is hoeft evenmin te verwonderen. Het land steunt financieel wereldwijd immers allerlei salafistische bewegingen. Maar voor onze diplomatie is dit geen enkel probleem om hen in deze zaak mee aan boord te nemen. Leve dus de koppensnellers en bommengooiers? Hoe moeten de slachtoffers van al die terreur zich over dit ‘diplomatiek’ optreden voelen???

België leverde wapens aan Emiraten voor Al Qaida in Jemen

Ook in Jemen steunt België al Qaida, hier dan al Qaida in het Arabisch Schiereiland, de afdeling die verantwoordelijk is voor het bijna geheel uitroeien van de redactie van het tijdschrift Charlie Hebdo. Zo levert FN uit Herstal, een Waals overheidsbedrijf, schiettuig aan de Verenigde Arabische Emiraten die het ondanks een certificaat van eindgebruiker, dan doorgeeft aan de lokale afdeling van al Qaida. En geen kat in de Wetstraat die protesteert. (6)

FN Herstal Minimi
De minimi (minimitraillette) van FN-Herstal is populair niet alleen bij de legers van de NAVO maar ook bij al Qaida op het Arabisch Schiereiland. Het is een open geheim dat echter in onze media wordt verzwegen.De Duitse zender Die Welle toonde zelfs een video met beelden waarop de serienummers van zo’n wapen bij al Qaida te zien zijn. Ze kwamen van Herstal en werden via Antwerpen geleverd aan de Verenigde Arabische Emiraten. Zelfs Amnesty International verzwijgt het in haar laatste rapport over wapens in Jemen. “We weten dat niet”, was het antwoord bij de Britse ngo.De Morgen bestede aan die zaak van Belgische wapens in Jemen dit jaar toen het bekend raakte 6 artikels zonder echter de naam al Qaeda te vermelden. De omerta. Waals premier Willy Borsu (MR), eigenaar van FN, beloofde op 8 mei dit jaar een onderzoek. Ben benieuwd naar het resultaat.Een verbod op wapenuitvoer naar Saoedi-Arabië is dus niet voldoende. Ook de andere landen op dat Arabisch schiereiland behoudens Oman moeten minstens hieronder vallen. Wie weet komt die afdeling van al Qaida met zo’n minimi’s haar werk bij Charlie Hebdo afmaken.

Het hoeft dan ook niet te verbazen dat het woord al Qaida in de Belgische ontwerpresolutie niet te bespeuren valt. Het mag immers niet te sterk opvallen dat Didier Reynders hier al Qaida poogt te redden van verdere ondergang en dat zijn bewering over de strijd tegen de terreur een grote leugen is. Het heet boerenbedrog.

Buitenlandse terroristen in Idlib

Bovendien vechten daar in Idlib ook enkele duizenden buitenlandse terroristen waaronder ook Belgische en stelt de VN dat men als terroristisch erkende groepen zoals Hayat Tahrir al Sham moet bestrijden. Een staakt-het-vuren zou dus eerdere VN-resoluties over de zaak tegenwerken. Maar in diplomatie mag men gewoon alles verwachten. Arrogantie en agressie koppelt men er naadloos aan hypocrisie.

Uiteraard zijn daar honderdduizenden burgers het slachtoffer van die oorlog en dreigen er veel doden te vallen. Maar dat was ook zo toen België op vraag/eis van de VS ook ISIS aanviel. Geen haan kraaide toen over de mogelijke burgerslachtoffers. Charles Michel, Didier Reynders en minister van Defensie Steven Vandeput zwegen in koor en bombardeerden er zoals hun Nederlandse collega’s op los. En geen persmuskiet die bezwaren maakte.

NAVO-landen en salafistische koninkrijken onketenden burgeroorlog in Syrië

Maar dit drama is niet veroorzaakt door de Syrische regering. Het zijn de landen van de NAVO en enkele salafistische koninkrijken en emiraten die zo nodig tienduizenden terroristen naar Syrië moesten sturen om zo een burgeroorlog te ontketenen. Wat de regering in Damascus nu doet is het opkuisen van de smeerlapperij veroorzaakt door onder meer Didier Reynders. En er is geen alternatief voor dit Syrische beleid. Spijtig.

Staakt het vuren en tegenoffensief Al Qaida

Ondertussen kondigde men in Syrië nog maar eens een staakt-het-vuren af. In wezen een toegeving van Rusland, Syrië en Iran aan Turkije dat zoals Reynders de vrienden van al Qaida wil redden. Waar Rusland om Turkije wat te vriend te houden – en de NAVO te verzwakken – voorlopig en slechts deels mee instemt.

Syrië - Kaart - M5 - Hamma-Aleppo
In de akkoorden tussen Turkije, Rusland en Iran was afgesproken dat de weg M5 (Hier foutief M1 genoemd) weer open zou gaan voor regeringsverkeer tussen Damascus en Aleppo. Het kwam er niet van en vermoedelijk heeft het leger dit stuk van Syrië als haar volgende doelwit. Met daarbij de steden Maarrat al Numan, Saraqib en Khan al Asal, de plaats waar in april 2013 voor het eerst in Syrië heel vermoedelijk door die salafisten sarin werd gebruikt.

Met als vraag hoeveel uren dit staakt-hut-vuren nog gaat standhouden. Al na twee dagen waren er de eerste schermutselingen. Bij al Qaida geeft men ondanks de recente grote militaire nederlaag geen kik en poogde men met drones dinsdag de Russische luchtmachtbasis in Syrië te bombarderen. En nog maar eens zonder zo te zien enig resultaat. Wel zou Turkije nu toegeeflijker worden voor de Syrische en Russische eisen.

Syrische leger wil verder oprukken

Het Syrische leger geeft nu de indruk te willen oprukken naar de stad Maarrat al Numan, de grootste van de provincie. Ook de stad Saraqib komt dan in het vizier. Kwestie van de M5 richting de stad Aleppo onder controle te krijgen. Dat was al bij vroegere staakt-het-vuren zo afgesproken. Twee recente tegenoffensieven van al Qaida en haar bondgenoten raakten nergens en resulteerden in alleen maar meer van die terroristen bevrijde steden.

Schermutselingen aan Turkse grens

Opvallend is daarbij dat sinds een paar dagen aan de grens met Turkije er incidenten zijn geweest tussen Turkse grenswachten en leden of sympathisanten van die jihadistische groepen. Die wilden naar Turkije vluchten maar werden met geweld tegengehouden. Hierbij vielen ook schoten en veel verwensingen naar de Turkse regering. Al Qaida & co in de provincie Idlib is als de Titanic. Wel blijft het orkest nog eventjes spelen. Met steun van Reynders.


Noten

1)https://diplomatie.belgium.be/nl/newsroom/nieuws/nieuwsberichten/2019/belgie_vraagt_aandacht_voor_humanitaire_situatie_idlib

2) https://www.un.org/press/en/2019/sc13935.doc.htm

3) https://www.conflictarm.com/reports/weapons-of-the-islamic-state/.

Het is een rapport van de Britse ngo Conflict Armament Research dat in 2017 op vraag van de EU en de Duitse regering gemaakt is. De EU, haar lidstaten en de Europese media zullen het bestaan van dit explosief dossier echter verzwijgen. Of hoe een lidstaat van de EU op massale schaal ongestraft wapens leverde aan ISIS toen diezelfde EU hen bombardeerde.

4) https://www.globalresearch.ca/defense-intelligence-agency-create-a-salafist-principality-in-syria-facilitate-rise-of-islamic-state-in-order-to-isolate-the-syrian-regime/5451216

Het is een van de belangrijkste documenten uit deze oorlog en zowat iedereen die dit volgt kent het. Specialisten zoals de Amerikaanse professor Joshua Landis zwijgen er echter over. Ook ‘expert’ Montasser bezit dit document – Het werd hem in aanwezigheid van getuigen na een Dendermondse voordracht persoonlijk gegeven – maar zal er eveneens over zwijgen  Op Buitenlandse Zaken in Brussel kent men het natuurlijk.

Hetzelfde voor Pieter Stockman, die andere specialist, die met Montasser het boek ‘de jihadkaravaan’ schreef waarin de problemen met die Syriëstrijders geweten werd aan… de sociale achterstelling. Die is er wel maar dat is als oorzaak secundair.

Deze poogde later op de website Bellingcat samen met Guy Van Vlierden, Bassam Ayachi, Syriëstrijder en de peetvader van het Molenbeekse salafisme, wit te wassen. Een man die tot vorig jaar in Europa ongestraft kon werken.

5) – De Standaard; 3 juni 2014, “Laten we eens stoppen met de Belgische Syriëstrijders te criminaliseren en te demoniseren.” column, Montasser Alde’emeh.

– Knack 22 februari 2017, “De jihadisten naderen hun einddoel: Jeruzalem’, Jan Lippens in gesprek met Montasser Alde’emeh. “Zes: vernietiging van Israël en de verovering van Jeruzalem als eindfase. ‘Dat staat allemaal in detail beschreven in pamfletten en teksten die dateren van lang voor de opkomst van de IS’, verduidelijkt AlDe’emeh. ‘Als je dat hele stappenplan bekijkt, zijn we nu voorbij fase vier. De jihadisten zitten vandaag aan de grens van Israël. In de Zuid-Syrische stad Daraa, aan de grens met Jordanië en rond de Golanhoogte zijn Al-Qaedastrijders en jihadisten van andere milities sterk aanwezig.”

Ze zijn er ondertussen verdreven door het Syrische leger dit o Ondanks de uitgebreide en in de Israëlische media goed gedocumenteerde berichtgeving over Israëlische steun aan hen. Tot heden pleegde geen enkele van die jihadistische groepen trouwens al een aanslag in Israël. Alleen zuiver Palestijnse groepen houden zich daar mee bezig. Naast dan de Libanese Hezbollah, aartsvijand van al Qaeda & Co.

De Belgische terrorist Abdelkader Belliraj, volgens vier insiders een agent van de Mossad, had vlak voor de aanslagen in de VS van 11 september 2001 in Afghanistan een privaat gesprek met zowel Bin Laden als met toen nummer twee Ayman al Zawahiri. Deze beweringen van Montasser zijn dan ook lachwekkend en pure fantasie. Zeker daar Israël al die groepen die actief waren aan haar grens zelfs bewapende.

– De Morgen, 27 mei 2017, gesprek van Joël De Ceulaer met Montasser Alde’emeh. “Ik heb met plezier een paar jaar lang de hypocriet uitgehangen, in dienst van de Staatsveiligheid.”

– De Standaard; 12 juli 2014, Maxie Eckert en Eline Bergmans, “De VRT-nieuwsdienst had na zijn aankomst in Syrië even telefonisch contact met Montasser Al-De’emeh. Hij zou er logeren bij het Al-Nusra-front, dat banden heeft met Al-Qaeda….. ‘Het zijn jongeren die op zoek zijn naar een houvast in het leven, die gefrustreerd zijn door het onrecht in het Midden-Oosten. Ik schrok toen ik hen hoorde zeggen dat ze gelukkiger zijn in Syrië, omdat ze er kunnen leven met eer. En daarenboven een zwembad en een auto ter beschikking hebben.’

6) Deutsche Welle, 29-11-2018, Kersten Knipp, ‘Yemen: The devastating war waged with European weapons’ https://www.dw.com/en/yemen-the-devastating-war-waged-with-european-weapons/a-46515199?fbclid=IwAR1UF3Mdn8n30UHn1CXZcZWvob8CK-C5ehcXq4dQE3wdoqFoUs3DjT3haiU

Posted on 1 Comment

Syrië – Bevrijding provincie Idlib lijkt begonnen

De strijd om de bevrijding van de Syrische provincie Idlib lijkt maandagochtend begonnen met de inname door het Syrische leger van enkele dorpen in het noorden van de provincie Hama die aan Idlib grenzen.

Het was al zeker een week duidelijk dat die strijd om de controle over het laatste jihadistische bolwerk in Syrië elk ogenblik kon starten. Was de Russische luchtmacht al enkele maanden niet meer actief boven dit gebied, dan was die plots al meer dan een week er dagenlang in de aanval gegaan. Waarbij de intensiteit elke dag toenam. Ook vielen die jihadisten tevergeefs met drones de Russische luchtmachtbasis van Hmeimim aan.

Het gevecht om het door de terreurgroepen bezette Syrische gebied rond de provincie Idlib (donkergroene kleur) lijkt gestart. Al maanden was daar een soort van oorlog gaande die geen oorlog was. Met dagelijkse korte beschietingen heen en weer en kleinere aanvallen om de posities van de vijand beter te leren kennen. Het ooit door onze media dood verklaarde al Qaida lijkt in Syrië naar de uitgang te gaan.

 

Geen Turkse reactie

Zo waren er volgens pro-Syrische media de voorbije 24 uur een 200 aanvallen van de Russische luchtmacht. Duidelijk een voorbode van een Syrische regeringsoffensief. Opvallend is zeker het bombardement zaterdag van een Turkse observatiepost vlakbij Shir Mughoz in die provincie waarbij 2 Turkse soldaten gewond raakten.

Alhoewel geen absolute zekerheid bestaat over wie de daders zijn, stelden zowel de Turkse als Syrische overheidspers dat de beschieting het werk was van het Syrische leger. Desondanks kwam er vanuit de Turkse regering zelfs geen braaf protest. Stilte was het woord. Wat gezien het normaal felle karakter van de Turkse president Recep Erdogan meer dan opmerkelijk te noemen is.

Vorige week was er echter een nieuwe samenkomst van Iran, Turkije en Rusland en met praktische zekerheid zal daar de toekomst van de provincie Idlib besproken zijn. Evenals wat nu het begin lijkt van een door Moskou gesteund militair regeringsoffensief. Een militaire actie die in de Syrische regeringsmedia al zo’n twee weken lang werd aangekondigd.

Offensief

Deze ochtend zouden de dorpen Al Bana en al Janabra door het leger zijn ingenomen en zou de strijd volop woeden rond de heuvel Tal Othman, een hoogte die grote delen van dit gebied overziet, en het stadje Qalat al Madiq. Allen gelegen in noorden van de provincie Hama. Recente berichten hebben het over de inname van die strategische heuvel en een mislukt jihadistisch tegenoffensief.

Het door de jihadisten gecontroleerde gebied met als kern de provincie Idlib. Het paarse deel is het door het Turkse leger bezette Syrische gebied. Het zwarte deel is Turks grondgebied, het bruine het territorium waar de Syrische regering de baas is. De rode stippen zijn de Turkse observatieposten met aan de rand van deze zone de Russische waarnemers. Merk ook de aanwezigheid op van Iraanse militairen. Hezbollah lijkt daarentegen volgens deze kaart hier afwezig. De gevechten situeren zich in het zuidwesten* van het jihadistisch gebied in de omgeving van de autoweg M5.

 

Hoe gaat Westen reageren?

Vraag is hoe het Westen gaat reageren. De recente verwittiging van de Britse Liefdadigheidscommissie dat hulp leveren aan Idlib eventueel steun aan het terrorisme kan betekenen is hierbij belangrijk. En die commissie kan Britse ngo’s bestraffen. Het kan leiden tot het zich terugtrekken van allerlei door die ngo’s georganiseerde belangrijke voorzieningen voor al Qaida. Naast dan ook voor de burgerbevolking natuurlijk.

http://www.novini.nl/europese-steun-aan-al-qaida/

Wel verschenen gisteren en deze ochtend opnieuw de klassieke indianenverhalen over de zogenaamde vatenbommen van het Syrische leger; Wie weet krijgen we weer berichten in de media over het gebruik door het Syrische leger van chemische wapens. Iemand sarin?

Wel erkennen alle klassieke westerse dag- en weekbladen nu de aanwezigheid in Idlib van Al Qaida. Het nooit gerespecteerde staakt-het-vuren rond de provincie Idlib is zo te zien dus voorbij. De schoonmaak van Syrië kan verder gaan.

Qatar

Intussen heeft volgens de pro-Syrische website al Masdar de regering in Damascus aan Qatar de toestemming gegeven om gebruik te maken van het Syrische luchtruim. Dit zou nog steeds volgens diezelfde bron het resultaat zijn van de bemiddeling van Iran. Teheran heeft in het conflict tussen Qatar en Saoedi-Arabië de kant gekozen van Qatar.

Een van de reden is het gigantisch grote gasveld, ‘s werelds grootste, van Pars dat in de territoriale wateren van beide landen ligt en zij verder willen ontwikkelen. Maar Qatar was een grote sponsor in Syrië van al Qaida en aan de Moslimbroeders gelieerde terreurgroepen zoals Ahrar al Sham.

Rapporten

Groepen die bovendien de steun hadden van Turkije. Qatar was ook de financier van allerlei best als nep te beschouwen rapporten over Syrische regeringsterreur die dan dankzij ngo’s als Amnesty International en Human Rights Watch geloofwaardigheid kregen.

Waarna deze de voorpagina’s van o.m. De Standaard en De Morgen ‘sierden’. Wat Syrië van Qatar in ruil kreeg is nog onduidelijk. Maar die via Syrië lopende luchtverbinding is voor Qatar zeer belangrijk. Gedaan met de grote omleidingen dus.


* Eerder werd geschreven dat de gevechten zich situeren in het noordoosten van de provincie Hama vlakbij Idlib. Dit blijkt fout te zijn. De gevechten grijpen vooral plaats in het noordwesten nabij de vlakte van al Ghab.

Merkwaardig is dat er voor zover bekend tot heden geen enkele Westerse regering protesteerde. Ook die van het Arabisch schiereiland niet. Zeer belangrijk is ook dat er blijkbaar volledige radiostilte over dit offensief is in Turkije. Intussen zou volgens Syrische regeringsbronnen een jihadistisch tegenoffensief mislukt zijn.

Posted on

Rusland reageert op vluchten Amerikaanse bommenwerpers met vluchten boven Noordzee

Eind maart hebben de Verenigde Staten meerdere vluchten met strategische bommenwerpers uitgevoerd nabij Russisch grondgebied. Inmiddels heeft Rusland geantwoord met het uitvoeren van soortgelijke vluchten, onder andere boven de Noordzee.

Op 18 maart maakten de Amerikaanse strategische bommenwerpers vluchten boven de Oostzee. De toestellen vlogen hierbij in het Estse luchtruim en naderden daarbij Sint-Petersburg, de op een na grootste stad van Rusland, tot zo’n 200 kilometer afstand. Deze eerste vlucht viel samen met het jubileum van de dag waarop de Krim en Sebastopol officieel deel werden van de Russische Federatie.

Eerdere Amerikaanse vluchten

Een soortgelijke vlucht werd uitgevoerd op 23 maart en 26 maart. De bommenwerpers werden onderschept door Russische jagers. De B-52’s voeren een aantal trainingsmissies uit met als doel de interoperabiliteit te vergroten. Het is niet de eerste keer dat Amerikaanse B-52-bommenwerpers (tijdelijk) in Europa worden gestationeerd en vluchten uitvoeren. Het is echter wel de grootste inzet van dergelijke bommenwerpers sinds de Irakoorlog in 2003.

Russische vluchten boven Noordzee

Als antwoord op de vluchten van de strategische bommenwerpers van de VS, heeft Rusland deze week twee vluchten uitgevoerd met Tu-160-bommenwerpers. Hierbij werd onder andere geoefend op het in de lucht bijtanken van de vliegtuigen. In de laatste vlucht vlogen twee Tu-160’s uit die gedurende hun vlucht werden onderschept en begeleid door straaljagers van de Deense en Britse luchtmacht.

Posted on 2 Comments

Nederland potentieel doelwit in kernoorlog

Door het opzeggen van het INF-verdrag is Nederland teruggekomen in de wereld van de Koude Oorlog. In de oorlog van nucleaire dreigingen is Nederland echter niet een passieve speler, maar speelt het ook zelf actief mee op het nucleaire speelveld. 

Reeds lang wordt vermoed dat er ook op Nederlands grondgebied kernwapens worden opgeslagen, namelijk op de luchtmachtbasis in Volkel. Deze vermoedens werden bevestigd toen Wikileaks een cable naar buiten bracht uit 2009 over een bijeenkomst tussen de Amerikaanse ambassadeur in Duitsland (Phil Murphy), assistent-staatssecretaris Phillip Gordon en Christoph Heusgen, buitenlandse en veiligheidszakenadviseur van bondskanselier Angela Merkel.

In het gesprek merkt Gordon op een gegeven moment op dat het belangrijk is om het voorstel van het verwijderen van kernraketten in het coalitieakkoord goed te doordenken. In de cable staat:

“Bijvoorbeeld, een terugtrekking van nucleaire wapens uit Duitsland en mogelijk uit België en uit Nederland zou het Turkije politiek erg moeilijk maken om haar eigen voorraad te handhaven, ondanks dat het nog steeds overtuigd was van de noodzaak dit te doen.”

Ruud Lubbers

Ook vertelde in 2013 oud-premier Ruud Lubbers in een interview aan National Geographic Channel over zijn tijd als vaandrig op vliegbasis Volkel. In het interview vertelt de oud-premier dat hij in zijn diensttijd ‘nucleaire onderdelen’ heeft moeten categoriseren. Ook vertelt hij over 2013:

“Ik had toch nooit gedacht, dat wij in 2013 nog die onderdelen in Volkel zouden hebben. Ik had toen al lang gedacht dat na Reykjavik en het succes van de 0-0 en na het einde van de Koude Oorlog, dat er op één of andere manier dit allemaal verder zijn weg zou vinden. Maar ergens is nog altijd toch die, ook nu nog weer, die verleiding om weer in een conflict als het ware in een soort Koude Oorlog-verhouding weer te komen.”

Naast de aanwezigheid van nucleaire wapens op de luchtbasis Volkel zijn er geruchten dat er nabij de marinebasis in Den Helder eveneens op enig moment kernwapens opgeslagen zijn. Deze informatie is echter gedateerd, indien correct zou het gaan om kruisraketten.

Kernwapentaak voor Nederland

De atoomwapens die hoogstwaarschijnlijk op vliegbasis Volkel liggen zijn geen wapens die zelfstandig naar hun doel kunnen komen: daar zijn vliegtuigen voor nodig. Momenteel wordt die rol vervuld door de F-16. Maar met de aanschaf van de F-35 door de Nederlandse luchtmacht, zal deze rol moeten worden overgenomen door het nieuwe toestel.

Op Volkel zouden B-61-kernbommen opgeslagen liggen.

Nederland is overigens verplicht een dergelijke missie uit te voeren vanuit NAVO-verband. Dit werd onder andere duidelijk uit een antwoord van toenmalig minister van defensie Hennis-Plasschaert aan de Tweede Kamer. Reagerende op de Motie-Van Dijk in 2014 waarin werd aangenomen dat de F-35 geen kernwapentaak zou mogen uitvoeren, gaf de minister aan:

“Nederland heeft in NAVO-verband een kernwapentaak. Met de uitvoering van deze taak is één squadron F-16’s belast, zoals in antwoord op schriftelijke vragen van het lid Van Velzen (SP), ingezonden op 14 februari 2005, is medegedeeld. Zoals reeds in 2002 op schriftelijke vragen is geantwoord (Kamerstuk 26 488, nr. 9), is het de bedoeling dat de F-35 deze taak van de F-16 zal overnemen.”

Keuze voor Joint Strike Fighter

Het ligt overigens in de rede dat Nederland mede vanwege deze verplichting de F-35 heeft aangeschaft. Veel van de toenmalige concurrenten van de F-35 worden beschouwd als niet in staat te zijn kernwapens af te leveren.

Hoewel de Tweede Kamer zich in 2014 uitsprak tegen het geven van een kernwapentaak aan de F-35, gaf de minister toen ook al aan dit niet uit te kunnen voeren maar dat zij daarvoor in de plaats zou streven naar ontwapening. Aangezien de internationale verhoudingen van Nederland met Rusland zijn verscherpt, is de kans vergroot dat de Tweede Kamer haar opstelling in de toekomst zal wijzigen. Deze kans wordt verder vergroot daar de Adviesraad Internationale Vraagstukken het advies heeft gegeven dat het nieuwe toestel ook dergelijke wapens moet mogen afleveren.

Nederland: een doelwit in een kernoorlog

De aanwezigheid van kernwapens op Nederlands grondgebied en de kernwapentaak maken Nederland ook een potentiële dreiging voor een land als Rusland. Deze kernwapens kunnen namelijk in een eventuele oorlog tegen de Russische Federatie worden ingezet. Nederlandse piloten waren ook voor een dergelijk doel opgeleid in de Koude Oorlog: namelijk om kernwapens te laten vallen op grondgebied van het Warschaupact.

In een eventuele kernoorlog met Rusland zou een dergelijk scenario zich herhalen en dus moeten de Russen rekening houden met de Nederlandse dreiging. Deze dreiging gaat in het geval van Nederland voornamelijk uit van Volkel en mogelijk van Den Helder. Vandaar de vluchten van Russische bommenwerpers nabij Nederlands luchtruim.

Russische bommenwerpers nabij Nederlands luchtruim

Het is overigens zeer onwaarschijnlijk dat de Tu-160-bommenwerpers die langs Nederland door internationaal luchtruim vliegen bewapend zijn met kernwapens vanwege veiligheidsoverwegingen. Een ongeluk met een kernwapen zou immers als een nucleaire aanval kunnen worden geïnterpreteerd. Ook is het zeer de vraag of de vluchten gelden als potentiële oefeningen omdat het erg gevoelig ligt dergelijke scenario’s te oefenen. Maar niettemin vervullen de vluchten van de Russische bommenwerpers nabij Nederlands luchtruim een afschrikkingsfunctie naar de Nederlands politiek. De boodschap is: “Jullie hebben kernbommen, gebruik ze niet tegen ons, anders gebruiken wij onze wapens.”

Een Nederlands antiballistisch raketsysteem?

Twee weken na de Kamerbrief dat de Russische 9M729-raket het INF-verdrag zou overtreden, kwam het kabinet met een Nationaal Plan Defensie-uitgaven ten behoeve van de NAVO. Hierin wordt geschreven dat Nederland voornemens is meer F-35-toestellen aan te schaffen, haar speciale en cyberoperaties-component wil vergroten en ook haar vuurkracht te land en ter zee wil vergroten. Vooral dat laatste blijkt interessant te zijn. Hierin wordt de wens uitgesproken om de Nederlandse ‘Zeven Provinciën-klasse’-fregatten uit te rusten met een (verbeterd) antiballistisch raketsysteem (ABM-systeem).

In de bijlage wordt beschreven: “De additionele ABM-systemen zullen de NAVO voorzien van een ABM-sensor en wapensystemen zoals werd verzocht in het ‘2017 capability target package’.”  Hierbij gaat het om het aanschaffen en integreren van raketten die ballistische raketten tot in de ruimte kunnen onderscheppen. De ABM-raketten betreffen waarschijnlijk de SM-3 raket. In eerdere oefeningen bleek verbeterde radar van de ‘Zeven Pronvinciën’-klasse al over voldoende capaciteit te beschikken om dergelijke ballistische-raketten te detecteren, maar het schip is afhankelijk van andere (veelal Amerikaanse) schepen om de ballistische raketten te vernietigen. De aanschaf van de SM-3 raket zou dit veranderen maar wel voor een kostenplaatje van zo’n 20 miljoen per stuk.

Posted on

2019 zal geen vrede brengen in Syrië

De maand december staat alom bekend als een periode van verrassingen en surprises en dat gold afgelopen maand zeker voor Syrië. De eerste verrassing kwam afgelopen 19 december uit Washington, waar president Trump vrolijk twitterde dat hij de in Syrië gestationeerde Amerikaanse militairen zou weghalen. Nauwelijks een week later zorgde Israël op 25 december voor een kerstsurprise door vanuit het Libanese luchtruim raketten af te vuren op doelen in de Syrische hoofdstad Damascus. Twee ontwikkelingen die in Syrië het nodige vuurwerk beloven voor het nieuwe jaar 2019.

Het besluit van Trump kwam voor objectieve kenners van de situatie niet echt als een verrassing. De Amerikaanse president had bij eerdere gelegenheden reeds aangegeven dat hij wars was van een langdurige militaire betrokkenheid bij de oorlog in Syrië. Trump kan in vele opzichten een ongeleid projectiel worden genoemd, maar hij is een expert in het aanvoelen van de ‘mood’ van de Amerikaanse kiezers. Het Amerikaanse publiek, dat in meerderheid waarschijnlijk niet eens Syrië op een kaart zou kunnen aanwijzen, is oorlogsmoe.

Trump speelde daar handig op in. En het geeft te denken dat na zijn besluit in het vrijwel voltallige Amerikaanse politieke en media-establishment een soort van collectieve hysterie uitbarstte. Uit protest diende zijn minister van Defensie James Mattis onmiddellijk zijn ontslag in. Trump werd echter de zondebok van de rampzalige Syrië-strategie van het Westen, dat er in het Midden-Oosten vaak bedenkelijke bondgenoten op nahield die de westerse politiek richting Syrië aanstuurden.

Dubbele pech

Syrië had de dubbele pech dat het sinds de Koude Oorlog tot het Russische kamp behoorde ėn een president had die in religieus opzicht tot de alawitische minderheid behoorde. Voor soennitische landen als Turkije en Saoedi-Arabië vormde de Syrische oorlog daarom een dankbare aanleiding om in Damascus eveneens een soennitisch regime te installeren. Het Westen voelde er wel voor om het pro-Russische regime in Syrië te wippen en herhaalde daarom het desastreuze scenario dat na 1979 in Afghanistan was toegepast.

Radicale islamitische milities werden gesteund en bewapend om al-Assad te verdrijven. In Afghanistan leidde dat indertijd tot de oprichting van al-Qaida. In Syrië kwam hieruit de Islamitische Staat (IS) voort. Om dit globale gevaar te elimineren werden in Syrië de Koerden ingezet, wat onder meer NAVO-bondgenoot Turkije in Russische armen dreef. Te midden van deze chaos ontwikkelde de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo in de zomer van 2018 een nieuw Syrië-beleid. De Amerikanen zouden in dit land blijven totdat de laatste Iraanse milities Syrië hadden verlaten. Het idee dat 2000 Amerikaanse soldaten de naar schatting 80.000 man sterke Iraanse milities zouden kunnen dwingen om uit Syrië te vertrekken was vanaf het begin volslagen onrealistisch geweest.

Dwarsbomen van Rusland en Iran

Het Amerikaanse vertrek uit Syrië werd vrijwel over de gehele linie omschreven als een overwinning voor Iran en Rusland. Maar sinds de Russische militaire interventie in Syrië stond het reeds vast dat deze beide landen als overwinnaars uit de bus zouden komen. In tegenstelling tot het Westen hadden Moskou en Teheran namelijk vitale belangen in Syrië die ze bereid waren desnoods gewapenderhand te verdedigen. De belangrijkste vraag is daarom thans wat eigenlijk de westerse belangen in Syrië zijn? Er is een situatie ontstaan die suggereert dat het dwarsbomen van Rusland en Iran in Syrië nog de enige overgebleven doelstelling is.

Militaire situatie in de Mashreq, december 2018 (kaart: BlueHypercane761)

Terecht wordt opgemerkt dat de IS nog lang niet verslagen is, wat een reden zou zijn om de Amerikaanse militairen in Syrië te houden. Hier doet zich echter iets merkwaardigs voor waarover in de Arabische sociale media volop wordt gespeculeerd. De Amerikaanse militairen bevinden zich in het oosten van Syrië in een regio die loopt van de stad Deir al-Zor in het noorden tot al-Tanf in het zuiden vlakbij de Jordaanse grens. Dit blijkt echter precies het gebied te zijn waar de nog overgebleven IS-strijders hun toevlucht hebben gezocht en waar ze redelijk veilig lijken te zijn. Hoe kan men deze contradictie verklaren? In de Arabische wereld luidt de gangbare opinie dat de IS in Syrië net door de Verenigde Staten wordt beschermd. Buiten beschouwing latende of dit juist is of complete onzin, geeft het aan hoe in het Midden-Oosten over het Westen wordt gedacht.

Syrische Koerden

Een veelgehoord bezwaar tegen de Amerikaanse terugtrekking luidt dat hierdoor de Syrische Koerden werden verraden. Een steekhoudend argument, waarbij echter niet de realiteit uit het oog moeten worden verloren. De Syrische Koerden vochten niet tegen de IS om het Westen een plezier te doen maar omdat IS zich in regio’s bevond die de Syrische Koerden wilden integreren in hun eigen toekomstige autonome provincie Rojava. Een fata morgana omdat geen enkele staat in het Midden-Oosten dit zou toestaan, zoals het mislukte referendum over onafhankelijkheid van de Irakese Koerden bewees.

De Verenigde Staten hebben de Syrische Koerden inderdaad ingezet om IS te verslaan. Maar de Koerden hebben op hun beurt de Amerikaanse militairen gebruikt om zichzelf te beschermen omdat ze omringd zijn door hen vijandig gezinde mogendheden en milities. Zelfs als de Amerikaanse evacuatie uit Syrië langer gaat duren dan oorspronkelijk gedacht, doen de Syrische Koerden er goed aan om het op een akkoordje te gooien met de regering in Damascus. Een weinig aanlokkelijk vooruitzicht, maar alle andere opties zullen voor de Koerden desastreus uitpakken. De Turkse minister van defensie Hulusi Akar heeft reeds beloofd dat “de Syrische Koerden zullen worden begraven in de greppels die ze zelf hebben aangelegd’’.

Israël

Volgens critici betekent de Amerikaanse terugtrekking uit Syrië eveneens een ernstige aderlating voor Israël, dat zich zorgen maakt over de toenemende Iraanse activiteiten in Syrië. De Verenigde Staten hebben echter nog steeds 40.000 militairen in de regio waarvan zich zo’n 6000 in Irak bevinden. Israël zou zich eerder zorgen dienen te maken over zijn relaties met Moskou.

Nadat als een gevolg van een Israëlische luchtaanval op 18 september vorig jaar een Russisch IL-20 vliegtuig uit de lucht werd geschoten waren deze relaties reeds ernstig bekoeld. Sinds deze datum waagden Israëlische straaljagers zich niet meer in het Syrische luchtruim, maar de Israëlische aanval afgelopen Eerste Kerstdag op Damascus wakkerde de Russische woede nog verder aan. Deze aanval had twee civiele vliegtuigen die respectievelijk in Beiroet en Damascus wilden landen in direct gevaar gebracht. Volgens Russische militaire bronnen gebeurde dit met opzet, wat moeilijk te controleren valt.

Kaarten opnieuw geschud

Moskou was erin geslaagd om met zowel Iran als Israël samen te werken. Velen vroegen zich af voor welk van deze beide landen Rusland uiteindelijk zou kiezen. Alles wijst erop dat de keuze op Iran zal vallen, wat een Iraans-Israëlische confrontatie in Syrië dichterbij brengt. Dit terwijl in het noorden Turkije staat te trappelen om Syrië binnen te vallen om hier de Koerden te elimineren. De Koerden die op hun beurt steeds vaker slaags raken met de Arabische stammen in deze regio. President Trump noemde dit Syrische moeras onlangs een land van ‘’zand en dood’’. Een handjevol Amerikaanse militairen zal hierbij geen gewicht in de schaal leggen. Wie denkt dat de Syrische burgeroorlog zijn einde nadert is waarschijnlijk te optimistisch. Na de Amerikaanse terugtrekking worden de kaarten opnieuw geschud.

Posted on 1 Comment

“Over Rusland is maar één standpunt toegestaan”

Nederland behoort tot de meest Russofobe landen ter wereld. Voor diplomaat Vladimir Naydenov is het een raadsel hoe het zover heeft kunnen komen. “De contacten tussen Nederland en Rusland waren prachtig.”

diplomatieke carrière 
1977- 1978 stagiair Russische ambassade Den Haag
1978 eindexamen Hogeschool internationale betrekkingen
1978-1982 Russisch consulaat Antwerpen. Eerste medewerker
1982- 1987 Benelux-desk Russische Ministerie BuZa
1987- 1990 medewerker Russische ambassade Den Haag
1990 – 1992 cultureel- en persattaché Russische ambassade Den Haag
1992 – 1995 hoofd Benelux-desk Russische ministerie BuZa
1995 – 2000 ambassaderaad politieke afdeling Russische ambassade Den Haag
2000 – 2001 In Moskou
2001 – 2006 cultureel attaché Russische ambassade Berlijn
2006 – 2010 In Moskou
2010 – 2019 ambassaderaad, hoofd politieke afdeling Russische ambassade Den Haag

Vladimir Naydenov is de éminence grise van de Russische ambassade in Den Haag. In 1977 ging hij daar als stagiair aan de slag. Sindsdien woonde en werkte hij afwisselend in voornamelijk Den Haag en Moskou. Hij zag liefst vijf Nederlandse premiers voorbijkomen: van Dries van Agt tot en met Mark Rutte. Hij ontmoette ze allemaal. In zijn functie van tolk begeleidde Naydenov vele delegaties van Nederlandse en Russische politici, zakenmensen, kunstenaars en anderen.

Sinds 2010 staat hij aan het hoofd van de politieke afdeling van de ambassade. Hij volgt in die functie de Nederlandse buitenlandpolitiek op de voet. Zowel door het bijwonen van debatten in de Tweede Kamer, als door de Nederlandse kranten te spellen en contacten te onderhouden met het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken. Met lede ogen heeft Naydenov zien gebeuren hoe er “in korte tijd weinig overbleef van de uitstekende vriendschapsrelatie die Nederland en Rusland in de jaren negentig met elkaar hadden ontwikkeld.” Met als voorlopig dieptepunt: “Minister Bijleveld van Defensie die zegt dat Nederland in oorlog is met Rusland.”

Een gesprek met Vladimir Naydenov over onder meer de bijdrage die Nederland begin jaren tachtig leverde aan de ontspanning met de Sovjet-Unie, het rampzalig verlopen Nederland-Ruslandjaar 2013, de afwikkeling van de ramp met MH17, Russische bommenwerpers die de Noordzeekust frequenteren, de uitzetting van Russen die gepoogd zouden hebben de OPCW in Den Haag te hacken, de volgzaamheid van Nederlandse journalisten – en last but not least de dreigende terugkeer van de discussie over plaatsing van Amerikaanse kruisraketten op Nederlands grondgebied.

In 1989 liepen er militairen van de Sovjet-Unie mee in de Nijmeegse Vierdaagse. In 1990 zei u daarover in een interview met Elsevier: “Als iemand mij vijf jaar geleden had verteld dat er Russische militairen naar een NAVO-land zouden komen en daar met Amerikaanse militairen in hetzelfde kampement zouden logeren, dan had ik dat niet geloofd.” Wat had u zich vijf jaar geleden niet voor kunnen stellen wat er nu gebeurt?

Dat Russische militairen niet meer meelopen in de Vierdaagse, omdat zij niet meer welkom zijn hier. Voor de gebeurtenissen in Oekraïne in 2014 liepen jaarlijks militairen mee uit Pskov, een zusterstad van Nijmegen. Ik had mij in het algemeen niet kunnen voorstellen dat er in zo’n korte tijd zo weinig zou overblijven van de vriendschapsrelatie die Nederland en Rusland in de jaren negentig met elkaar hadden ontwikkeld. De contacten tussen Nederland en Rusland waren prachtig.

Hoe ontwikkelde zich die vriendschapsrelatie?

In 1981, toen de spanningen groot waren tussen de Sovjet-Unie en het Westen, is er een Nederlandse delegatie van de Tweede Kamer naar Moskou gegaan. Ook Ruud Lubbers, die later premier werd en het afgelopen jaar helaas is overleden, maakte deel uit van die delegatie. De parlementariërs brachten een enorme stapel foto’s mee van de demonstratie op het Museumplein in Amsterdam tegen de komst van Amerikaanse kruisraketten. Ze presenteerde die foto’s aan Andrey Gromyko, de toenmalige minister van Buitenlandse Zaken. Ik was daarbij als tolk aanwezig en ik kreeg als relatiegeschenk een stropdas. Die was helemaal blauw, met een witte afbeelding van de Ridderzaal. Het bleek een traditie te zijn van delegaties van Tweede Kamerleden om stropdassen te schenken. Ik heb er sindsdien heel wat ontvangen. De das die ik vandaag draag is er één van.

De parlementaire delegaties van Nederland hebben in de jaren tachtig een enorme bijdrage geleverd aan de ontspanning, aan het einde van de Koude Oorlog, en aan de verbetering van de betrekkingen tussen onze landen.

In 1985 werd het begin van het einde ingeluid van de Sovjet-Unie met het aantreden van Michail Gorbatsjov als president.

Ik herinner mij als de dag van gisteren 21 november 1986. Dat was de dag dat premier Ruud Lubbers en zijn minister van Buitenlandse Zaken Hans van den Broek in Moskou waren. Er was een belangrijke bespreking tussen Van den Broek en onze minister van Buitenlandse Zaken Edoeard Sjevardnadze over ontwapening, en dan vooral over het terugdringen van het aantal kernwapens. Die bespreking begon om 9 uur ’s ochtends en eindigde pas om half 2 ’s middags. Russische toponderhandelaren namen eraan deel. Daarom duurde het ook zo lang. Zij hebben Van den Broek zeer serieus genomen. Zij vonden dat hij met concrete voorstellen kwam, met compromissen die zowel voor de Sovjet-Unie als de Verenigde Staten aanvaardbaar waren. Toponderhandelaar Juli Kwizinski heeft gezegd: “Nederlanders zijn slimme mensen. Ze komen met goede suggesties voor hoe je problemen kunt oplossen.” Van de NAVO-landen heeft met name Nederland geprobeerd tot goede compromissen te komen. Nederland is een soort politieke katalysator geweest voor de totstandkoming van het INF-verdrag.

Het verbod op het gebruik van raketten voor de middellange afstand dat Michail Gorbatsjov en Ronald Reagan in 1987 overeenkwamen staat inmiddels op losse schroeven. Donald Trump heeft aangekondigd het INF-verdrag op te zeggen.

Wat nu gebeurt, kan ik mij nauwelijks voorstellen. En wat mij nog het meest verbaast is de opstelling van Nederland. Ik ging er van uit dat Nederlanders zouden protesteren tegen deze eenzijdige stap van Amerika. De Nederlandse politiek heeft nu gezegd: “Wij steunen de Amerikanen in de opzegging van het verdrag.” Ik vind dat onvoorstelbaar. Nederlandse politici zouden toch moeten weten met hoeveel moeite het verdrag tot stand is gekomen en welke rol ze er bij hebben gespeeld? Denk ook aan de demonstraties van Nederlanders begin jaren tachtig, tegen de plaatsing van kernraketten in Woensdrecht, de eindeloze discussies in de Tweede Kamer, en de daaropvolgende blijdschap in Nederland toen men hoorde dat het verdrag een feit was.

Er staan in de Nederlandse kranten soms berichten over Russische bommenwerpers die langs de Noordzeekust vliegen. Wat doen die daar?

Zij maken oefenvluchten. Zoals de NAVO-landen dat doen langs de Russische grens. Het zijn geen schendingen van het nationale luchtruim. Zij vliegen in de ruimte waarin dat is toegestaan. Tussen 1992 en 2011 waren er geen Russische oefenvluchten, maar de NAVO is in die periode wel doorgegaan met oefenvluchten langs de Russische grens. Toen wij in antwoord daarop de oefenvluchten hervatten, ontstond daarover in de pers veel verontwaardiging. Wij hebben toen tegen Nederland en andere NAVO-landen gezegd: “Laten we rond de tafel gaan zitten, en zien of we hierover een akkoord kunnen sluiten. Vooral ook om misverstanden te voorkomen.” Want de vluchten zijn op zichzelf niet gevaarlijk, alleen wel dat ze onverwacht komen. Maar de NAVO heeft gezegd: “Wij zijn niet geïnteresseerd in onderhandelingen daarover.”

U zegt: “De vluchten zijn op zichzelf niet gevaarlijk.” Maar het gaat hier wel om strategische bommenwerpers. Met of zonder bommen aan boord?

Dat weet niemand. Maar ik denk geen bommen. Daarvoor is de situatie nog niet gespannen genoeg. Wij hebben in Rusland ook genoeg middelen om af te weren. Men hoeft niet met kernbommen te vliegen. Dat heeft geen zin, en het is gevaarlijk.

Het Amerikaanse onderzoeksbureau Pew Research vroeg mensen in 25 landen naar hun mening over Rusland. Nederland kwam uit de bus als meest Russofobe land. Hoe verklaart u dit?

Het is de uitkomst van Amerikaans onderzoek. Ik baseer mijn idee daarover op de opinie van de Nederlanders met wie ik in contact sta.

De Nederlanders met wie u in contact staat zijn waarschijnlijk geen doorsnee Nederlanders.

Dat er negatief gedacht wordt over Rusland zal in elk geval kloppen voor Nederlandse politici, en ook voor de Nederlandse pers. De Nederlandse pers draagt het beleid uit van de Nederlandse overheid. Ik zie dat vooral bij de Nederlandse Publieke Omroep (NPO), waar kennelijk maar één standpunt is toegestaan. Dat is toch geen vrije meningsuiting? Niet zo vreemd. De NPO is eigendom van de Nederlands staat. De vrijheid van pers bestaat niet. Nergens, Nederland niet uitgezonderd.

De commerciële zenders en kranten zijn niet in bezit van de Nederlandse overheid.

Ook daar zie je maar één standpunt over Rusland, dat van de overheid. En ook daarin verschilt Nederland niet van Rusland, want ook in Rusland laten journalisten  zich doorgaans leiden door de mainstream, al moet ik zeggen dat er in Rusland meer diversiteit bestaat dan in Nederland. In Russische talkshows zie je burgers uit tal van landen, Amerikanen, Britten, Oekraïners, Polen, Nederlanders, die daar het standpunt uitdragen van hun land. Op de Nederlandse televisie zie je nooit een Rus die de Russische visie uitdraagt. Nou ja, één keer onze ambassadeur, Alexander Shulgin, en één keer de tweede man van onze ambassade, Boris Zhilko.

Maar in elk geval beseft men in Rusland heel goed welke landen het slechtst over Rusland denken. De laatste jaren is Nederland bij die groep gekomen.

Hoe verklaart u dat in Nederland de opinie zo slecht is over Rusland?

Dat is voor mij een groot raadsel. Want vanaf eind jaren tachtig tot 2013 waren wij zeer goed bevriend. De betrekkingen waren perfect. Als ik met mijn Nederlandse gesprekspartners praat, dan zeggen zij: “Alles is begonnen in 2014, toen jullie de Krim annexeerden.” Maar dat is niet zo. De grote ommekeer kwam in 2013, tijdens het Nederland-Ruslandjaar. In dat jaar was er een aaneenschakeling van incidenten, niet in Rusland, maar hier in Nederland. Vooral rond de LHBT-campagne. Toen onze president Vladimir Poetin in april 2013 naar Nederland kwam, waren er enorme betogingen in Amsterdam, bij de Hermitage, het Scheepvaartmuseum.

U doelt op de betogingen tegen wat in Nederland genoemd wordt ‘de anti-homowetgeving’ in Rusland?

Van een anti-homowetgeving is absoluut geen sprake in Rusland. Er is een wetgeving, maar die is niet gericht tegen homo’s. U moet het in perspectief zien. In de jaren dat Rusland democratiseerde en er steeds meer openheid kwam, heeft de homobeweging zich enorm ontwikkeld. Moskou was, en is misschien nog steeds, de stad met de meeste homoclubs ter wereld. Niemand heeft die clubs gesloten. Er werd voor ons alleen een grens bereikt toen activisten naar lagere en middelbare scholen gingen om met kinderen te praten over homoseksualiteit. Dat wilden wij niet. Daar is die wetgeving voor bedoeld. Dat dat niet meer mogelijk is.

U denkt dus dat de LHBT-campagne in Nederland de betrekkingen tussen de landen heeft geschaad?

Om het Nederland-Ruslandjaar te vieren was er in zomer van 2013 een galaconcert georganiseerd op het Museumplein in Amsterdam. Dat dreigde mis te gaan omdat burgemeester Eberhard van der Laan toestemming had gegeven voor de organisatie van een protestmanifestatie van het COC op hetzelfde tijdstip, op dezelfde plek. Ik had niet de indruk dat dit van het COC uitging. Ik heb toen namelijk op de ambassade gesproken met vertegenwoordigers van het COC die contact met ons hadden opgenomen omdat ze zich zorgen maakten. Zij wilden voorkomen dat er confrontaties zouden ontstaan tussen de bezoekers van de twee evenementen. En natuurlijk wilden ook wij dat niet. Dat is uiteindelijk ook niet gebeurd. We hebben met het COC afgesproken dat zij eerst hun manifestatie zouden houden, en wij later zouden beginnen. Er zijn na afloop van de COC-manifestatie ook nog bezoekers van die manifestatie naar het Russische galaconcert gegaan. Niet om te demonstreren, maar om te kijken en te luisteren.

Het verliep dus vreedzaam, de twee evenementen op het Museumplein, maar u vermoedt dat er is aangestuurd op een confrontatie?

Ik ben er van overtuigd dat achter de mensen van het COC die geen confrontatie met ons wilden, iemand stond die wel een confrontatie wilde.

Wie kan dat geweest zijn? Burgemeester Van der Laan?

Ik weet het niet. Maar het is waar dat burgemeester Van der Laan toestemming heeft gegeven voor de organisatie van de beide evenementen op hetzelfde tijdstip en op dezelfde plek. Als onze ambassade en het COC niet samen geregeld hadden dat de evenementen na elkaar zouden plaatsvinden, dan had het goed mis kunnen lopen.

Heeft u het vermoeden dat er ook op andere momenten in het Nederland-Ruslandjaar is aangestuurd op confrontatie?

De problemen rond het Nederlandse Greenpeace-schip Arctic Sunrise.

Greenpeace probeerde een boorplatform van Gazprom te bezetten, als protest tegen de Russische oliewinning bij het Noordpoolgebied. U ziet dat als een provocatie?

Ik ben ervan overtuigd. Waarom heeft men uitgerekend in het Nederland-Ruslandjaar die actie georganiseerd?

Is Greenpeace ook niet in andere jaren actief geweest in de Russische wateren?

Absoluut niet.

Het kan toch ook toeval zijn geweest?

Misschien. Maar als ik al die toevalligheden bij elkaar optel, dan zie ik een bepaalde trend.

Het Nederland-Ruslandjaar begon met de dood van een Russische activist en asielzoeker in een Nederlandse cel, Aleksandr Dolmatov.

Dat was in januari. Hij pleegde zelfmoord in het detentiecentrum Rotterdam. Hoe heeft dat kunnen gebeuren?

Er is een Russische diplomaat door de Nederlandse politie opgepakt, omdat hij zijn kinderen zou mishandelen.

Dmitry Borodin was de tweede man van de ambassade, gevolmachtigd minister. Hij werkt nu in België. Hij is een vriend van mij. Ik ken hem heel goed, en ook zijn vrouw en kinderen. Het is volkomen idioot wat men hier over hem en zijn familie heeft beweerd.

Wat is er volgens u nog meer misgegaan in het Nederland-Ruslandjaar?

Er zijn LHBT-activisten naar Moermansk gegaan, om te proberen daar een manifestatie te organiseren. Wat hadden die mensen in Moermansk te zoeken? Waarom gingen ze niet naar Ankara, Turkije? Of naar Riaad, Saoedi-Arabië? Daar zijn echte schendingen van homorechten. En probeer daar ook maar eens te demonstreren.

U gelooft hoe dan ook niet in een ongelukkige samenloop van omstandigheden? U denkt dat geprobeerd is de feestelijkheden rond het Nederland-Ruslandjaar te verstoren?

Ik kan het mij bijna niet anders voorstellen. Ik stel mij de vraag: In de betrekkingen tussen Nederland en Rusland  loopt alles prima. Er zijn goede contacten op alle niveaus. Er zijn over en weer bezoeken, er wordt goed onderhandeld over diverse kwesties. Premier Rutte gaat naar Lubmin, een stadje in Duitsland, naar de opening van de gaspijpleiding Nord Stream 1, en voert daar vriendschappelijke gesprekken met Dmitri Medvedev, de toenmalige Russische president. En dan plotseling, in het Nederland-Ruslandjaar gebeuren al die dingen.

Als er is aangestuurd op een rampzalig Nederland-Ruslandjaar, wie kan daar dan belang bij hebben gehad?

Ik mag geen beschuldigingen uiten als ik geen bewijzen heb. Zeker niet aan het adres van onze Nederlandse vrienden. Maar kijk naar de Verenigde Staten. Aan het begin van de tweede termijn van Obama, in 2013, begint alles mis te gaan in de betrekkingen tussen Rusland en de Verenigde Staten. Is het toeval dat tegelijk hetzelfde gebeurde tussen Rusland en Nederland?

U noemde net de ontmoeting van Rutte en Medvedev bij de opening van Nord Stream 1 als voorbeeld van dingen die goedgingen in 2013. Was dat een willekeurig voorbeeld? We weten nu dat de Amerikanen fel gekant zijn tegen Nord Stream 2 en de aanvoer van Russisch gas naar Europa in het algemeen.

Er werd in de Verenigde Staten destijds geen campagne gevoerd tegen Nord Stream 1 zoals nu tegen Nord Stream 2.

U noemde het rampzalig verlopen vriendschapsjaar als verklaring voor de omslag in de publieke opinie over Rusland. Maar denkt u niet dat MH17 daar ook een grote rol in heeft gespeeld? Nederland wijst hiervoor al vier jaar met de vinger naar Rusland.

Natuurlijk. Maar MH17 kwam een jaar later, in 2014. De opinie over Rusland was toen al verslechterd.

Klopt mijn indruk dat de Russische ambassade zich erg op de vlakte heeft gehouden ten aanzien van MH17? Heeft de ambassade bijvoorbeeld ooit geprobeerd in contact te treden met nabestaanden van de slachtoffers?

We hebben geen contact gehad met nabestaanden. Ons heeft daarvoor nooit een verzoek bereikt.

Het afgelopen jaar protesteerde een aantal nabestaanden bij de ambassade. Toen is niemand van u even met die mensen gaan praten?

Als die mensen hadden gezegd dat ze een petitie wilden overhandigen of gevraagd hadden om een gesprek met de ambassadeur, dan waren we daar zeker op ingegaan. Maar ook hier geldt: ons heeft geen verzoek bereikt.

Eén van u had er ook even naartoe kunnen lopen.

Hoe kunnen wij daar onbekommerd naartoe lopen? MH17 is zo’n gevoelige kwestie. Je weet niet wat je aantreft. Je kunt niet in de ziel kijken van die mensen. Misschien willen ze wel helemaal geen Russen zien. Worden ze heel kwaad. Als van hun een teken was uitgegaan dat ze iemand van de ambassade wilden spreken, dan waren we er zeker heengegaan. En sowieso protesteerden ze voor de verkeerde ambassade. Wij zien onszelf niet als schuldig aan de ramp.

U erkent dat MH17 een grote rol speelt in de manier waarop Nederlanders naar Rusland kijken. Heeft de Russische ambassade nooit gedacht: Wij willen dat beeld corrigeren?

Ik zou niet weten welke actie wij daarop kunnen ondernemen. Als mensen vragen hebben over MH17, dan reageren we daar op. Meer kunnen wij niet doen. De rest laten wij over aan de mensen in Moskou die zich bezighouden met het onderzoek naar de ramp.

Vladimir Naydenov (foto: Eric van de Beek)

De Russische ambassade spreekt zich via Twitter wel uit over Nederlands-Russische kwesties. Maar dat gebeurt in het Engels. Dat is dan kennelijk niet om een Nederlands publiek te bereiken?

Ik lees geen Twitter-berichten van de ambassade.

Hoe zijn de contacten van uw ambassade met de pers? De Amerikaanse ambassade organiseert persreizen, ontvangt journalisten in de ambassadeurswoning, betaalt zelfs voor artikelen. U doet dat allemaal niet? U doet niks aan pr?

Wij kunnen aan de pers niet aanbieden wat de pers niet wil. Maar de pers is altijd welkom hier. Onze ambassadeur is een zeer open man. Als een krant hem vraagt voor een interview is hij altijd bereid. Wel op voorwaarde dat alles wat hij zegt ook gepubliceerd wordt. Dit om te voorkomen dat uitspraken van hem niet in een hele verkeerde context geplaatst worden, zoals een keer gebeurd is met een Nederlandse krant, waarvan ik de naam niet zal noemen.

Die voorwaarde stelt hij ook aan tv-ploegen?

Ja. Er mag niet geknipt worden in interviews met hem.

Dat zou misschien kunnen verklaren waarom we de Amerikaanse ambassadeur veel vaker zien op televisie en in de kranten dan de Russische ambassadeur.

De Amerikaanse ambassadeur is misschien vaker op televisie omdat hij zegt wat men in Nederland wil horen.

U vindt de Nederlandse pers bevooroordeeld?

Zie de selectieve manier waarop de Nederlandse pers heeft bericht over de jaarlijkse persconferentie van president Poetin van afgelopen maand.

Kranten hebben een beperkte ruimte. Die kunnen geen integrale verslagen plaatsen van persconferenties.

Poetin zei dingen die van groot belang zijn voor Nederland, maar daarover stond helemaal niets in de kranten.

Welke dingen van groot Nederlands belang zei Poetin die niet door de Nederlandse pers zijn opgepikt?

Over kruisraketten. Hij heeft gezegd dat men niet beseft hoe gevaarlijk de tijd is waarin wij leven. Mensen zijn gaan denken dat wat nu gebeurt een soort computerspelletje is. Poetin noemde als voorbeeld strategische raketten zonder kernkop die de Amerikanen in gebruik willen gaan nemen. Hij zei: “Hoe kunnen wij, als zo’n raket gelanceerd wordt vanuit een onderzeeër, tijdig vaststellen of die een nucleaire lading heeft of niet? We hebben maar een paar seconden om te bepalen hoe we daarop reageren.” Poetin waarschuwde dat de veiligheidsdrempel zo een stuk lager komt te liggen.

Hij doelde daarmee ook op wat u eerder aansneed in dit gesprek: de Amerikaanse opzegging van het INF-akkoord?

Ja. En dat raakt direct aan de veiligheid van Nederland en andere Europese landen. Want wat als het INF-verdrag in de prullenbak wordt gegooid? Dan gaan we terug naar de tijd waarin het de vraag was: “Waar in Europa zullen de Amerikaanse raketten voor de middellange afstand worden opgesteld?” En dan zal gedacht worden aan dezelfde landen als in de jaren tachtig: Duitsland, Nederland en België.

Nog even terug naar MH17: Nederland en Australië hebben Rusland aansprakelijk gesteld voor de ramp. Ze willen hierover onderhandelen met Rusland, maar afgelopen maand werd bekend dat Rusland daar niets voor voelt.

Wij hebben gezegd: “Wij zijn bereid om met Nederland rond de tafel te gaan, maar niet op basis van een aansprakelijkstelling aan het adres van Rusland.”

Het is zeker dat Oekraïne schuld heeft. Die heeft het luchtruim niet gesloten boven een oorlogsgebied. Toch stelt Nederland Oekraïne niet aansprakelijk.

En dus is het uitgesloten dat Nederland en Rusland nog met elkaar in onderhandeling zullen gaan over MH17?

[pullquote]Misschien verklap ik nu een staatsgeheim.[/pullquote]

Er ligt nu van Nederland een nieuw voorstel op tafel. De Nederlanders zijn inmiddels bereid een gesprek te voeren op basis van een open agenda. Dat is acceptabel voor ons. Misschien verklap ik nu een staatsgeheim, een Nederlands staatsgeheim, maar dit is wat ik gehoord heb.

Er kan nu dus ook gesproken worden over de Oekraïense schuld aan de ramp?

Dat neem ik aan ja. Met een open agenda is alles bespreekbaar.

Terugkerend naar het thema van dit interview, de steeds verder verslechterende Nederlands-Russische betrekkingen: In 2017 beschuldigden de MIVD en AIVD Rusland ervan cyberaanvallen te plegen, nationale verkiezingen te beïnvloeden, de publieke opinie te bespelen en de traditionele media weg te zetten als onbetrouwbaar. Later dat jaar sprak minister Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken over Russen die nepnieuws verspreidden in Nederland.

Wat kan ik daarop zeggen? Er komt een nieuw begrotingsjaar aan, iedereen wil meer geld uit de staatsruif. En dus brengen de MIVD en AIVD een jaarverslag uit waarin ze spreken over een Russische dreiging. Ik vraag u: Waar blijven de bewijzen van al deze beschuldigingen die men ons voor de voeten werpt?

De Nederlandse overheid heeft de Russische ambassade nooit bewijzen getoond?

Het enige wat mevrouw Ollongren doet is praten, en voor veel gedoe zorgen in de pers en in de Tweede Kamer. Ze komt nooit met bewijzen.

Als de ene staat de andere ergens openlijk van beschuldigt is het de gewoonte de ambassadeur op het matje te roepen. Is dit gebeurd naar aanleiding van de jaarverslagen van de AIVD en MIVD en van datgene wat minister Ollongren heeft geroepen over Russisch nepnieuws?

Nee. Onze ambassade is alleen op het matje geroepen over de vermeende hackpoging van het wifi-netwerk van de OPCW, en over de aansprakelijkstelling inzake MH17.

In het algemeen: Wat het Westen doet is Rusland beschuldigen van datgene wat ze zelf in Rusland doet. Zoals inmenging in verkiezingen. Het Westen, en met name Nederland, heeft zich altijd gemengd in onze verkiezingen. Er bestaat in Nederland een instituut, het Nederlands Instituut voor Meerpartijendemocratie, waar alle grote politieke partijen die vertegenwoordigd zijn in de Tweede Kamer aan deelnemen. Dat mengt zich al jarenlang in de Russische politiek.

Nederland heeft zelfs in de jaren negentig geprobeerd politieke partijen op te richten in Rusland, zoals een christendemocratische partij. Degene die dat geprobeerd heeft, is nog steeds actief in de Nederlandse politiek. Ik zal daarom zijn naam niet noemen. Van die partij is trouwens niks terecht gekomen. Hij heeft mij zelf verteld waarom niet. Al het Nederlandse geld dat in die partij was gestoken, was terecht gekomen in de zakken van ‘schoften’, zoals hij degenen noemde die hem hadden moeten helpen met de oprichting van die partij.

Mengt Nederland zich nog steeds in de Russische verkiezingen?

Ik weet niet precies hoe de situatie nu is. Maar vroeger was er het zogenaamde Matra-programma van het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken. Het ministerie zei: “Matra heeft niks te maken met politiek. We geven geen geld aan organisaties. We ondersteunen alleen projecten.” Maar als je keek welke projecten dat waren, dan werd meteen duidelijk welke organisaties daar achter zaten. Het waren meestal projecten op het gebied van mensenrechten en de vrijheid van pers. De Russische overheid is daar trouwens niet op tegen. Het is niet verboden. Het is alleen zo dat de organisaties die buitenlands geld ontvangen dat moeten melden bij de Russische belastingdienst. Daar is niks vreemds aan. In heel veel landen is dat precies zo. In de Verenigde Staten is het zelfs nog veel strenger geregeld dan in Rusland. 

De Russische krant Novaya Gazeta is via het Nederlandse Matra-programma gefinancierd. Onder voormalig PvdA-minister Bert Koenders van Buitenlandse Zaken is Nederland begonnen met het steunen van wat genoemd werd ‘onafhankelijke Russischtalige media’. Dat is u waarschijnlijk bekend? De financiering verloopt via Free Press Unlimited.

Ik weet dat er is geprobeerd zoiets op te zetten met Polen, maar daarvan is dacht ik niks gekomen. Ik merk er althans niets van. Sowieso, als de heer Koenders of de heer Blok teveel geld heeft mogen zij dit uitgeven, maar in Rusland merken we er niks van.

De Russische overheid heeft nooit gedacht: We gaan in antwoord op de activiteiten van de Nederlandse overheid ‘onafhankelijke Nederlandstalige media’ steunen in Nederland en België?

We hebben alleen RT en Sputnik die actief zijn in het buitenland.

RT en Sputnik brengen geen nieuws in het Nederlands.

In Rusland is de belangstelling voor de Nederlandse taal sterk afgenomen. Nederlands wordt op steeds minder hogescholen in Rusland als vak aangeboden. Ik vind dat erg. Nederlands is de grootste van de kleinere talen van Europa. Er zijn meer mensen die Nederlands praten dan mensen die een Scandinavische taal spreken. Toch is er in Rusland meer belangstelling voor Scandinavische talen dan voor het Nederlands. In de sovjet-tijd had je nog Radio Moskou. Dat was een zender op de korte-golf in het Nederlands. Toen ik daar voor het eerst van hoorde dacht ik: “Niemand luistert daarnaar.” Maar toen ik naar Nederland kwam, en begon te werken als cultureel attaché, bleek dat er een gezelschap in Nederland bestond, genaamd ‘Vrienden Radio Moskou’. In heel Nederland bleken er groepjes trouwe luisteraars te zijn. Er waren er zelfs die aanboden reportages te maken over Russische culturele evenementen in Nederland.

NRC publiceerde onlangs een groot artikel met de kop: Russische ambassade in Den Haag is een zenuwcentrum voor spionage. Hoe is dit ontvangen bij u op de ambassade?

De taak van elke ambassade is informatie te verzamelen over het gastland. De Nederlandse ambassade doet dat ook in Moskou. Als men dat ‘spionage’ noemt, dan is dat misschien ook ‘spionage’. Ik weet dat niet.

NRC beschuldigt uw ambassade van spionage met name vanwege het contact dat er geweest is tussen een medewerker van de ambassade en de vier GRU-officieren die het land zijn uitgezet op beschuldiging van een mislukte hack van het wifi-netwerk van de OPCW.

Degene die de GRU-officieren van het vliegveld heeft afgehaald en ze naar hun hotel heeft gebracht is de secretaris van de ambassadeur. Hij heeft niks met spionage te maken. Dat is absoluut quatsch.

Het NRC heeft hem niet gevraagd voor wederhoor?

Nee.

De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov heeft gezegd dat de vier GRU-officieren in Nederland waren op ‘routinereis’. Wat wil dat zeggen?

Zij waren naar Nederland gekomen om technische werkzaamheden te verrichten op de ambassade. Ik ben geen technische man. Ik weet niet welke geheimen onze ambassade heeft, maar elke ambassade beschikt over bijzondere apparatuur. De vier officieren logeerden tegenover de OPCW in het Marriott-hotel. En dus stond hun auto daar geparkeerd. Daar was niks bijzonders aan. Als wij Russische delegaties ontvangen, dan verwijzen we ze standaard naar het Marriott. Omdat dat hotel vlakbij onze ambassade gelegen is en ook omdat we er een prijsafspraak mee hebben.

Waarom denkt u dat Nederland Rusland vals wil beschuldigen?

Die beschuldiging maakt deel uit van een campagne die wordt gevoerd tegen ons land. Minister Bijleveld van Defensie heeft gezegd dat Nederland in oorlog is met Rusland. De beschuldiging van haar over Russen die geprobeerd zouden hebben de OPCW te hacken is een voorbeeld van hoe Nederland die oorlog voert, in dit geval door middel van propaganda.

Mevrouw Bijleveld is een verhaal apart. Toen zij Commissaris van de Koningin was in de provincie Overijssel nam zij een heel andere houding aan ten opzichte van Rusland. Zo heeft zij meerdere malen onze ambassadeur uitgenodigd om naar Enschede te komen. Dit in verband met de geschiedenis van de Rusluie uit Vriezenveen en de topbijeenkomst die de burgemeester van Losser wilde organiseren tussen Reagan en Gorbatsjov. Alles umsonst.

Wat moet er veranderen om de betrekkingen tussen de landen te verbeteren?

Wij moeten meer met elkaar in contact treden. Er moeten meer uitwisselingen komen. Nederlandse parlementariërs moeten weer naar Rusland komen. Problemen kun je alleen oplossen als je met elkaar praat.


Novini heeft navraag gedaan bij stichting De 4Daagse over Russische militairen die niet meer welkom zouden zijn bij de Nijmeegse Vierdaagse. De stichting schrijft in een reactie: “Een korte blik in onze administratie bevestigt inderdaad dat er de afgelopen jaren geen militaire deelnemers hebben deelgenomen die zich hebben geregistreerd met een adres in Pskov. Wel hebben er de afgelopen jaren steeds enkele militairen met de Russische nationaliteit deelgenomen aan de Vierdaagse. Het is dus niet juist dat het Russische militairen niet toegestaan zou zijn om in te schrijven voor de Vierdaagse.”

Posted on

MH17 – Is een onderzoek wel zinvol?

Vier jaar na het neerschieten van de MH17 heerst er in de politiek en in de pers veel vertrouwen in het onderzoek naar de ramp. De Tweede Kamer heeft Rusland aansprakelijk gesteld voor het neerhalen van de MH17. Nu het onderzoek zo ver gevorderd is, doemt de vraag op of er nog behoefte is aan onafhankelijk onderzoek. In dit eerste artikel in een serie over de MH17 wordt een overzicht gegeven van een aantal van de meest controversiële gebeurtenissen rond de MH17 van de afgelopen jaren. Gebeurtenissen veroorzaakt door Rusland, maar ook door Nederland en Oekraïne.

Het is juli 2017, ik zit op Schiphol te wachten op mijn vliegtuig. Buiten schijnt de zon. Mijn gedachten gaan nog kort over alle dingen die ik mee had willen nemen en hopelijk ook bij me heb. Plots schiet me te binnen dat het vandaag wel eens de dag kon zijn dat de MH17 precies drie jaar geleden vanaf dezelfde luchthaven, op dezelfde tijd, misschien zelfs wel van dezelfde gate is vertrokken. Ik kijk op mijn horloge, nee, het is de 16de. Toch, het vreemde gevoel gaat niet weg.

Vreemd, omdat mijn reis eindigt waar drie jaar geleden de reis van de MH17 niet had mogen eindigen: ik reis naar Oost-Oekraïne, naar het gebied rondom de rampplek. Opzoek naar antwoorden op vragen waar veel mensen mee zitten. Vragen over de rol van Rusland, maar net zo goed over de rol van Oekraïne en over het onderzoek dat Nederland leidt.

Het treft mij dat onder veel vrienden, familieleden en kennissen het vertrouwen in het MH17-onderzoek verre van algemeen is. Onder politici en journalisten is dat anders, maar het idee leeft ‘dat we de waarheid toch nooit zullen weten’. Er wordt bijvoorbeeld op gewezen dat premier Rutte een te groot belang zou hebben bij een goede handelsrelatie met Rusland. Daarom zou zo lang zijn gewacht met het beschuldigen van Rusland. Anderen zeggen juist weer dat Rutte Oekraïne uit de wind wil houden omdat Nederland en de EU een te groot geopolitiek belang hebben bij een goede relatie met Oekraïne. Het onderzoek zou daarom, volgens deze mensen, onterecht met de vinger naar Rusland wijzen. Daar komt nog bij dat het onderzoek wordt omgeven door ondoorzichtige afspraken.

Vanuit Rusland, maar ook uit Oekraïne klinken een aantal verschillende scenario’s waarin de landen zichzelf lijken tegen te spreken. Het helpt hun zeker niet in hun geloofwaardigheid. Te midden van alle gebeurtenissen van de afgelopen vier jaar wordt hieronder een poging gedaan een overzicht te geven van de meest controversiële en markante gebeurtenissen rond de MH17 die zich in de afgelopen jaren hebben voorgedaan.

Nederland: De voorlopige uitkomsten van het onderzoek

Het nieuws dat de MH17 was neergeschoten heeft een diepe indruk achtergelaten in heel Nederland. Bijgevolg werden vrijwel direct na het neerschieten van de MH17 er in Nederland twee onderzoeken gestart. Eén onderzoek wordt geleid door de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) dit onderzoek heeft tot doel de oorzaak te vinden van de crash. Dit onderzoek houdt zich echter niet bezig met de vraag wie de dader is. Dat is anders voor het onderzoek van het Joint Investigation Team (JIT), een internationaal onderzoeksteam dat door het Nederlandse Openbaar Ministerie (OM) wordt geleid. Dit laatste onderzoek heeft voornamelijk tot doel de schuldigen aan te wijzen. Na vier jaar loopt het onderzoek van het JIT loopt nog steeds, zij het dat er twee voorlopige presentaties zijn geweest op 28 september 2016 en op 24 mei 2018. Het onderzoek van het OVV over de MH17 is inmiddels afgerond en de onderzoeksresultaten zijn op 13 oktober 2015 gepresenteerd.

* Een BUK is een luchtdoelraket-systeem dat uit meerdere voertuigen bestaat, zijnde: een commandopost, twee soorten radarvoertuigen, twee installaties waarmee raketten kunnen worden afgevuurd, de BUK-TEL en de BUK-TELAR. Waarbij TELAR staat voor Transporter Erector Launcher and Radar. De laatste is, tot op zekere hoogte, in staat zelfstandig te kunnen functioneren.

In de eerste presentatie van het OM werd de volgende voorlopige conclusie gepresenteerd. (5 – https://www.youtube.com/watch?v=2BtBEV_rAd0) Volgens het OM heeft op 17 juli 2014 een trailer een BUK-TELAR-luchtdoelraketsysteem* getransporteerd uit de stad Donetsk (gebied wat onder controle was van de pro-Russische rebellen, de zogenaamde Volksrepubliek Donetsk (DNR)), naar de stad Snezjnoje. Dit werd onder andere vastgesteld met behulp van filmpjes die verschenen zijn op sociale media. Vandaar uit zou de BUK zelfstandig verder zijn gereden naar een veld tussen Pervoemaiske en Kransij Oktyabrsk. Op deze plaats, zou volgens zowel het OM/JIT als volgens het onderzoek van het OVV de BUK hebben geschoten met een raket die vervolgens vlucht MH17 raakte. Als gevolg stortte het toestel neer bij het dorpje Petropavlovsk. Na de ramp werd de BUK-TELAR snel weggevoerd naar Rusland.

Bewijsmateriaal dat ondersteunt dat een BUK-raket door rebellen werd afgeschoten kwam uit onder andere brokstukken van het vliegtuig. Aan de hand van de baan van brokstukken van de raket door de romp kon worden bepaald waar en in welke richting de raket stond op moment van ontploffing. Dat het om een BUK-raket zou gaan werd bevestigd doordat brokstukken zijn gevonden van de raket in het vliegtuig en in het lichaam van de piloot. Met behulp van videomateriaal dat op het internet is gepubliceerd werd vastgesteld dat er inderdaad een BUK-TELAR werd vervoerd. De positie waarvandaan de BUK zou hebben geschoten is door het JIT vastgesteld met behulp van foto’s, op zijn minst één ooggetuige en telefoontaps die zijn aangeleverd door Oekraïne.

In de meest recent presentatie van het OM/JIT in mei werd een nieuw hoofdstuk toegevoegd aan het JIT-onderzoek. De BUK-TELAR die te zien is op de video’s en foto’s gemaakt in Donetsk e.o. zou volgens het JIT afkomstig zijn van de 53ste luchtdoelraketbrigade gestationeerd in Koersk in de Russische Federatie. Een aantal kenmerken van de BUK-TELAR van Donetsk zijn vergeleken met een groot aantal andere BUKs in zowel Rusland als in Oekraïne. De BUK-TELAR afkomstig uit Koersk zou overeen zijn gekomen met de BUK-TELAR in Donetsk. Deze zelfde BUK zou ook zijn gesignaleerd in een colonne militaire voertuigen rijdend in de richting van het Oekraïense grensgebied met Rusland.

Nederland: Een bevooroordeeld onderzoek

Het JIT-onderzoeksteam heeft in haar twee presentaties een vrij grondig beeld gegeven van wat er die dag is gebeurd. Toch blijven er vragen. Ondanks dat Nederlandse onderzoekers wel hebben gezocht naar stoffelijke resten op de rampplek (7 – https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2015/04/30/repatrieringsmissie-mh17-ten-einde) en grondmonsters hebben verzameld op de vermeende lanceerplek van de BUK, zegt Hoofdofficier van Justitie Fred Westerbeke in een interview met Novaya Gazeta in 2017 (6 – https://www.novayagazeta.ru/articles/2017/10/16/74192-the-purpose-is-to-bring-this-matter-to-court ): “Het onderzoek wordt verder belemmerd doordat wij het gebied niet kunnen bezoeken dat wordt gecontroleerd door de militanten. En we zijn niet in staat daar afspraken te maken, onder andere over het doen van interviews en arrestaties.” Als de journalist aan Westerbeke vraagt of er ‘op wat voor manier dan ook’ wordt gecommuniceerd met de zelfuitgeroepen volksrepublieken antwoord Westerbeke kortaf: “Wij erkennen deze entiteiten niet.” In een eerdere verklaring van het OM wordt echter niet van onwil van de zijde van de ‘militanten’ gesproken, maar wordt erop gewezen dat een dergelijk onderzoek niet mogelijk is vanwege wetgeving:

“De indruk is wel gewekt dat het gebied in Oost-Oekraïne waar vlucht MH17 is neergehaald vrij toegankelijk zou zijn voor het joint investigation team (JIT). Dat is niet het geval, en heeft te maken met de (inter)nationale regelgeving voor rechtshulp in strafzaken. Immers, de zelfverklaarde republieken DPR en LPR worden niet als autonome staten erkend.“ (8 – https://www.om.nl/onderwerpen/mh17-vliegramp/@97493/mh17-voorwerpen/ )

Met andere woorden: het onderzoeksteam wordt niet gehinderd door de zelfuitgeroepen Volksrepubliek Donetsk (DNR) maar door de nationale en internationale regelgeving. Hiermee wordt het dus in principe een politieke kwestie waarom er in het gebied van de DNR geen getuigen zijn gehoord. Het gevolg is dat het JIT afhankelijk is van getuigen die naar voren komen door middel van getuigenoproepen. Hier ontstaat de mogelijkheid van een bias in de getuigenpopulatie waardoor er in potentie de mogelijkheid bestaat dat er verkeerde conclusies worden getrokken. Nederland gaat zelfs zo ver met het handhaven van het standpunt over de zelfuitgeroepen volksrepublieken, dat het uiteindelijk niet Nederland is dat de zwarte dozen in de DNR ophaalt, maar Maleisië. (9 – https://www.volkskrant.nl/foto/rebellen-dragen-zwarte-doos-over-aan-maleisie~p3694187/)

Oekraïne: Onjuistheden in oorspronkelijke berichtgeving

Waar iedereen voor vreesde blijkt opeens waar te zijn. In de dagen vlak na de crash komt de vicepremier van Oekraïne met een vreselijk verhaal: De rebellen zouden hebben geknoeid met de zwarte dozen (3 – https://www.reuters.com/article/ukraine-crisis-blackboxes/ukraine-says-pro-russian-rebels-tampered-with-airliner-recorders-idUSL6N0PW41G20140721 ). Vermoedelijk om ervoor te zorgen dat de waarheid nooit boven tafel komt. Later komt echter hele andere informatie naar buiten; in zijn eindrapport zou het OVV melden dat er juist geen tekenen waren dat er met de zwarte dozen gesjoemeld zou zijn. ( 4 – MH17 Crash – Onderzoeksraad voor Veiligheid – Blz 47. OVV: ZWARTE DOZEN NIET BEWERKT)

Het zou niet de eerste keer zijn dat er vanuit Oekraïne onjuiste informatie naar buiten komt over de MH17. Al op de dag na de ramp schrijft Anton Gerasjtsjenko, adviseur aan het Oekraïense ministerie van binnenlandse zaken, het volgende op zijn Facebook:

“Op precies dit moment, in een wanhopige poging de consequenties van zijn daden te verbergen, probeert Rusland het rakettencomplex “BUK” te verbergen op Russisch territorium.

Tien minuten geleden is een rij militaire machines inclusief de bovengenoemde “BUK” het punt 48.011623, 38.763036 op de T-0522 weg gepasseerd. Er zijn slechts tien kilometer over tot Rusland.” ( 21 –  https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fanton.gerashchenko.7%2Fposts%2F694953173924866&width=500)

Volgens de presentatie van het JIT was de BUK ten tijde van het schrijven van Gerasjtsjenko allang in Rusland. Bovendien is volgens het JIT de BUK de grens over gestoken veel verder van de locatie waar Gerasjtsjenko zegt dat het volgens hem ’10 minuten geleden’ zou hebben gestaan. Niet alleen dat, Gerasjtsjenko suggereert ook dat de BUK naar het zuiden rijdt, ook dat komt niet overeen met de onderzoeksuitkomsten van het JIT. De BUK zou namelijk volgens het OM via een hele andere weg de grens over zijn gestoken, namelijk via Loegansk.

Het zal niet de laatste keer zijn dat Oekraïne de fout in gaat. “Zover het mij bekend is”, vertelde de adviseur van de Oekraïense president Igor Smesjenko, “zijn de laatste werkende divisies met “BUK-Ms” met werkende onderdelen en raketten verkocht aan Georgië.” Smesjenko voegt hier aan toe: “In de periode van juni 2014 [Uitgaande van de volgende bijzin bedoelt Smesjenko hier juli – SB], toen de Maleisische Boeing werd neergeschoten, waren er geen werkende onderdelen en raketten van het “BUK-M” complex van Oekraïne in dat deel van het land.”( 22 – https://interfax.com.ua/news/general/270029.html)

Het hieronder staande filmpje werd op 16 juli 2014, een dag voor de crash, gepubliceerd. Locatie volgens de makers van het filmpje is ergens in de zone van de ‘Anti-terroristische operatie’ (ATO), de zone waarin gevochten werd. Ondanks de woorden van Smesjenko is een BUK-installatie duidelijk zichtbaar.

Dit artikel beperkt zich tot de twee bovengenoemde onjuist heden. Maar de twee bovengenoemde voorbeelden zijn niet de enige twee voorbeelden waarin Oekraïne de fout in ging. Wel moet worden onthouden dat liegen niet noodzakelijk duidt op schuld: In een conflict is misleiding een belangrijke component van oorlogsvoering.

Oekraïne: Een verdachte als rechercheur

Oekraïne speelt een belangrijke rol in het onderzoek. Niet alleen is Oekraïne het land op wiens grondgebied de catastrofe heeft plaats gevonden, ook is Oekraïne één van de vijf JIT-landen. Oekraïne neemt dus deel aan het onderzoek. Dit betekent dat één van de drie partijen die verdacht is van het neerschieten van de MH17 (De rebellen, Rusland en Oekraïne) zitting neemt in het onderzoek naar de vraag wie de MH17 heeft neergeschoten. Niet alleen dat, het land verkeert ook nog in staat van gewapend conflict met de andere twee verdachte partijen. Grofweg lijkt het op een moordzaak waarin er drie verdachten zijn, één van de verdachten helpt officieel mee aan het onderzoek, draagt bewijs aan en heeft ook nog eens ruzie met de andere twee verdachten. Hoewel zo’n onderzoek de potentie heeft dat het alsnog de juiste conclusie aan kan dragen, helpt het de geloofwaardigheid van het onderzoek niet.

Er is wel een goede reden waarom Oekraïne meewerkt aan dit onderzoek. De internationale luchtvaartwetgeving stelt dat in het geval van een ongeval de verantwoordelijkheid voor het onderzoek naar de ramp ligt bij het land waar het voorval zich heeft voorgedaan. In dit geval betekent dat dus dat Oekraïne de verantwoordelijkheid had om onderzoek te doen naar het ongeval. Oekraïne heeft echter dit onderzoek gedelegeerd naar de JIT-landen waar dus ook Oekraïne deel van uitmaakt. Oekraïne was dit overigens niet verplicht.

Toch steekt er wat in de overeenkomst over het JIT-onderzoek, die Oekraïne, Nederland, Australië en België hebben afgesloten. In 2014 publiceerde RTL Nieuws dat er sprake was van een geheimhoudingsovereenkomst tussen de JIT-landen Nederland, België, Australië en Oekraïne.(18 – www.rtlnieuws.nl/nieuws/australische-documenten-over-geheimhoudingsovereenkomst-mh17) De geheimhoudingsovereenkomst of Non-Disclosure overeenkomst houdt volgens RTL Nieuws in dat eerst alle partijen het eens moeten zijn voor het desbetreffende onderzoek openbaar wordt. Op navraag van RTL Nieuws over de authenticiteit van het document antwoordt het Australische ministerie van Buitenlandse Zaken:

“This agreement requires consensus among the parties before information regarding the investigation can be released. The non-disclosure of information is important to avoid jeopardising the investigation or prejudicing a future judicial proceeding arising from the investigation.” (18)

De angst ontstaat hiermee dat de JIT-overeenkomst Oekraïne een veto heeft gegeven om alle voor Oekraïne nadelige informatie weg te stemmen. Het Nederlandse ministerie van Veiligheid en Justitie heeft hierop het volgende geantwoord: “Het Australische document zegt niets anders dan dat de JIT-landen hebben afgesproken om terughoudend te zijn met het naar buiten brengen van informatie. Zij noemen dat een ‘non-disclosure agreement’, maar het is een paragraaf in de JIT-overeenkomst.” Het helpt echter niet dat het verdrag tot de dag van vandaag geheim is omdat het een diplomatiek document betreft. Nog in 2017 wordt het kabinet gevraagd of de non-disclosure-overeenkomst ook de mogelijkheid inhoudt dat een land informatie buiten het proces kan houden. Het antwoord luidt:

“De vraag veronderstelt dat sprake zou zijn van een non-disclosure-overeenkomst tussen de JIT-landen. Dat is echter nooit gezegd. De inhoud van de JIT-overeenkomst is vertrouwelijk en openbaarmaking zou de internationale verhoudingen schaden, zo is reeds aangegeven (o.a. Kamerstukken II, 2016–2017, Aanhangsel, nr. 1217 en Kamerstukken II, 2016-2017, 33 997, nr. 97).” (20)

Oekraïne: Ontbrekende radarbeelden

Een laatste belangrijk punt over Oekraïne is het ontbreken van radarbeelden van radarstations uit Oekraïne. Oekraïnes primaire radarstations zouden niet aan hebben gestaan op het moment van de ramp met de MH17. “De eerste radar was vernietigd, de tweede was in onderhoud en de derde had geen bereik”, aldus de Oekraïense Ambassadeur Olexander Horin. (25 – https://www.rtlnieuws.nl/nieuws/binnenland/oekraine-onderzoeksraad-vroeg-wel-om-radarbeelden-van-mh17-crash?_sp=2b3c99db-a4c3-4aa8-be8f-e8847ed4aa5b.1524269267907 ) Oekraïne zou, tegen verplichtingen in, hebben verzaakt te melden aan de desbetreffende instantie dat de stations niet werkten. ( 24 – http://politiek.tpo.nl/2016/02/02/mh17-oekraine-mellde-uitstaan-radars-niet-aan-eurocontrol/) Uiteindelijk zou Oekraïne wel radardata aanleveren van een mobiel radarstation dat op die dag werd getest, maar de controverse over de andere radarstations blijft. Des te meer daar Oekraïne beweert dat ook haar militaire radars niet aan zouden hebben gestaan omdat er op de dag dat de MH17 neerkwam geen vluchten zouden zijn gepland. Dit ondanks dat Oekraïne slechts twee dagen voor de catastrofe beweerde dat Russische vliegtuigen een gebouw in Snezjnoje in Oekraïne zouden hebben gebombardeerd. (26 – http://www.bbc.com/news/world-europe-28309034) (De betrokkenheid van Russische vliegtuigen in Snezjnoje is naar alle waarschijnlijkheid niet meer dan Oekraïense oorlogspropaganda.)

Rusland: De vele theorieën van Rusland

Het Russische Pervij Kanal (1 – https://www.1tv.ru/news/2014-11-14/29049-za_mgnoveniya_do_krusheniya_boinga_pod_donetskom_unikalnyy_kadr_v_analiticheskoy_programme_odnako) komt op 14 november 2014 met spectaculair nieuws: er is een foto opgedoken van de straaljager die de MH17 neerschoot. De foto is genomen precies op het moment dat de jager een raket richting de MH17 afschoot. Even spectaculair is dat de foto achteraf nep blijkt te zijn, de foto is bewerkt. (2 – http://www.bbc.com/news/magazine-35706048 , https://www.bellingcat.com/news/2014/11/14/russian-state-television-shares-fake-images-of-mh17-being-attacked/)

Een andere versie van wat er mogelijk met de MH17 kan zijn gebeurd wordt gepresenteerd door het bedrijf Almaz Antey. Overigens slechts enkele uren voor de presentatie van de OVV begint. (Er moet wel worden gezegd dat het concern al eerder in juni een voorloper van deze presentatie had gemaakt.) Het bedrijf geeft de presentaties naar eigen zeggen omdat het bedrijf wordt geraakt door sancties die tegen het bedrijf zijn ingesteld door de EU als gevolg van de ramp. De reden is dat het bedrijf Almaz Antey de producent is van o.a. het BUK-luchtafweersysteem. (10 – https://www.youtube.com/watch?v=od8hg-UL3nc)

Almaz Antey laat in haar presentatie zien waar volgens het concern de raket die de MH17 heeft neergeschoten is ontploft ten opzichte van het vliegtuig. Het bedrijf doet dit door te kijken naar de inslagen van de BUK-deeltjes in een groot aantal wrakstukken. De methode lijkt op de methode die ook het OVV en het OM hebben gebruikt. Toch komt het Almaz-Antey uit op een andere conclusie dan de Nederlandse onderzoeken. Een belangrijk element voor de andere conclusie is dat, volgens de mening van Almaz-Antey, het JIT en de OVV geen rekening hebben gehouden met de schade die aan de linker motor zou zijn aangebracht door de BUK-raket. Het bedrijf oppert dat het schadeprofiel niet kan worden verklaard met de oriëntatie die de raket volgens het OVV op het moment van ontploffen zou hebben gehad.

Aan de hand van de oriëntatie die de raket volgens Almaz Antey zou hebben gehad, bepaalt het concern twee gebieden waar vandaan zou zijn geschoten als het een BUK was. Twee gebieden, omdat het concern de berekeningen heeft uitgevoerd voor twee verschillende raketten die een BUK zou kunnen afvuren, een oude en een modernere. De locatie komt uit op een locatie veel westelijker dan die van het JIT. ( 11 – http://tass.ru/eksperiment-almaz-anteya/naturnyy-eksperiment/2343662 / https://www.youtube.com/watch?v=LKAXKwnUTg0) Belangrijke woorden die in veel publicaties over het hoofd worden gezien in deze presentatie zijn: ‘Als het een BUK zou zijn geweest’. Het concern doet namelijk nooit de uitspraak wat de MH17 zou hebben neergeschoten.( 10 – https://www.youtube.com/watch?v=od8hg-UL3nc)

Er is een groot verschil in verhaal tussen de hierboven genoemde berichten. In één bericht gaat het om een vliegtuig, in de andere weer om een BUK. Dit leidt tot wat vaak wordt gesuggereerd, dat ‘de Russen’ steeds met nieuwe onderling tegenstrijdige berichten komen. In alle eerlijkheid moet hier echter wel bij worden vermeld dat het in het geval van de straaljager om staatsmedia gaat, een bedrijf met een sterke band hebben met de overheid, toch betreft het hier niet berichtgeving van de overheid. Dus om dergelijke voorbeelden aan te halen als dat zij een standpunt vertegenwoordigen van de Russische overheid is niet juist. Wat de persconferentie van Almaz Antey betreft, moet gezegd worden dat ook de Russische minister van buitenlandse zaken Sergej Lavrov naar de resultaten van dit onderzoek verwijst. ( Link: https://www.youtube.com/watch?v=7uvp7kojPHM )

Rusland: Verklaringen van de overheid

Wat zegt die Russische overheid dan wél? Eén van de meest recente voorbeelden van verklaringen van de Russische overheid is van de Russische president zelf. In een interview van Oliver Stone met  president Poetin (12 – https://tvrain.ru/news/pravda_vyjdet_naruzhu-443523/) wijst Poetin op een verklaring van de Oekraïense luchtverkeersleider ‘Carlos’. Poetin zei: “Zover het mij bekend was, direct na deze vreselijke ramp heeft een Oekraïense luchtverkeersleider, een specialist van Spaanse afkomst, verklaard dat hij in de corridor van het passagiersvliegtuig een militair toestel heeft gezien.” Eerder werd Carlos echter al ontmaskerd als een oplichter door de burgerjournalist Marcel van den Berg (13 – http://www.whathappenedtoflightmh17.com/atc-carlos-spainbuca-sent-first-tweet-two-hours-after-mh17-fdr-stopped/) (Pas later zouden Radio Free Europe/Radio Liberty (14 – https://www.rferl.org/a/catch-carlos-if-you-can-mh17-russia-ukraine/29065244.html) en Nieuwsuur (15 – https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2222351-mh17-luchtverkeersleider-kiev-ontmaskerd-hij-blijkt-een-fantast.html) deze conclusie overnemen.) Met andere woorden, president Poetin verwees naar de woorden van een oplichter.

De meest gedetailleerde uitspraken van de Russische overheid over de MH17 zijn gedaan door het Russische ministerie van Defensie. Het gaat hier om een presentatie die gegeven is vlak na het neerschieten van de MH17 en om een presentatie van radarbeelden gegeven een paar dagen voor de presentatie van het JIT.

In deze presentatie van het ministerie van defensie gehouden vlak na de ramp met de MH17 wordt er gewezen op de aanwezigheid van Oekraïense luchtdoelraketsystemen in het gebied die door Rusland zou zijn gedetecteerd. Volgens het Russische ministerie van defensie neemt de hoeveelheid van deze installaties toe voor de ramp, om vervolgens in de dagen na de catastrofe weer snel af te nemen. Ook laat het Russische ministerie van defensie satellietbeelden zien van wat een vermeende BUK-installatie zou zijn die vlak bij het dorpje Zarosjtjenskoje zou staan. Daarnaast maakt Rusland een harde claim: er vloog ten tijde van de catastrofe een SU25 straaljager vlak in de buurt van de MH17. Rusland stelt de vraag: ‘Wat deden deze vliegtuigen en BUKs daar?’ Wat Rusland niet doet is stellen dat de SU25 of de Oekraïense luchtdoelraketsystemen hebben geschoten. (https://www.youtube.com/watch?v=acd_67jrXxM)

Daarnaast heeft het Russische ministerie van defensie nog een andere belangrijke presentatie gegeven waar weer een heel ander verhaal klinkt. In deze presentatie worden radarbeelden gepresenteerd waarvan het Russische ministerie van defensie beweert dat ze lang zoek zouden zijn geweest. Op de radarbeelden zou volgens het Russische ministerie van defensie geen BUK-raket te zien zijn op de plaats waar JIT zegt dat er zo’n raket zou moeten zijn. Het Russische ministerie van defensie beweert dat dit aangeeft dat er daarom geen lancering heeft kunnen plaatsvinden vanaf de JIT-lanceerlocatie. Het JIT zou dit later tegen spreken, stellende dat ‘afwezigheid van de raket op de radarbeelden niet zou betekenen dat de raket er niet was.’ De radarbeelden laten nog iets anders zien: er zijn namelijk ook geen vliegtuigen, inclusief de eerdergenoemde SU25. (17 – https://www.youtube.com/watch?v=o8SHZriRbi8 ) Eerst wordt het ene vertelt, daarna het ander. De radarbeelden van een ander station waar het JIT om heeft gevraagd zijn tot de dag van vandaag nog niet door Rusland vrijgegeven.

Eén van de meest recente berichten afkomstig uit Rusland over de MH17 betreft een aantal reacties op de recent gepubliceerde resultaten van het JIT-onderzoek. In een persconferentie meldde het ministerie van defensie dat er nooit een Russisch luchtafweersysteem de Oekraïens-Russische grens over is gestoken. (bron: https://tvzvezda.ru/news/vstrane_i_mire/content/201805241601-amtm.htm ) Nog sterker is het antwoord dat president Poetin gaf op de vraag “Dus het was geen Russische raket?” Poetin beantwoordt met “Nee, natuurlijk. Natuurlijk niet.” (bron: https://www.youtube.com/watch?v=R6x-q8ul1KY )

Ook de Russische overheid maakt tegenstrijdige en onjuiste claims. Maar wat eveneens opvalt, is dat in de Nederlandse berichtgeving veel details verloren gaan. (‘Als het een BUK was’, niet noemen wat de MH17 neerschoot.) Of het nu gaat om een Russisch bedrijf of om de Russische staat, veelal wordt het aangeduid als ‘Rusland zegt’, dat is dus niet altijd waar.

De onderste steen

Het maakt dus niet uit of het gaat om Rusland, Oekraïne of Nederland, overal gebeuren verdachte dingen. De bovengenoemde feiten dragen ertoe bij dat er in Nederland veel wantrouwen is naar het onderzoek. Er is pessimisme over of ‘de onderste steen’ ooit boven komt. Onder journalisten en politici is dit echter anders, daar is een bijna algemeen vertrouwen aanwezig in het onderzoek van zowel de OVV als dat van het OM/JIT. Afwijken van het officiële onderzoek kan een politicus duur komen te staan, zo is middels gebleken bij de Kamerleden Pieter Omtzigt en Thierry Baudet. In de Nederlandse pers is het niet veel anders; ook in de pers roept de bijzondere constructie van het JIT-onderzoek maar weinig vragen op. Scepsis richt zich voornamelijk op Rusland.

De bovengenoemde feiten suggereren dat vertrouwen in het onderzoek op zijn zachtst gezegd niet vanzelfsprekend is. Er is hier sprake van een onderzoek waarin één van de verdachten ook onderzoeker is. Het gevolg is dat één van de verdachten ook bekend is met veel bewijs en dus getuigen. Het is een onderzoek waarin er maar zeer beperkt is gewerkt op de crime scene en waarbij grote geopolitieke belangen een rol spelen. Het is moeilijk zo’n onderzoek te begroeten met vertrouwen.

Op zijn beurt betekent het ook niet noodzakelijk dat wat het OM zegt niet waar is. Maar als het waar is dan zullen er mensen te vinden moeten zijn die hebben gezien wat er die dag is gebeurd. Mensen die bepaalde gebeurtenissen kunnen bevestigen of juist niet. In de hoop bepaalde theorieën te kunnen verifiëren reis ik af naar Oost-Oekraïne, om te kijken welke verhalen zijn blijven liggen, wat de achtergrond is geweest waartegen vlucht MH17 neer is gehaald. Voor één ding wordt wel gewaarschuwd: de woorden van de getuigen worden zo waarheidsgetrouw mogelijk weergegeven. Dat betekent dat er verklaringen zullen komen die niet met elkaar in overeenstemming zijn. Aan u om er iets van te vinden.

Terug op Schiphol, inmiddels in het vliegtuig dat op het punt staat te vertrekken, overvalt mij weer dezelfde gedachte. Nog één dag, dan is het precies drie jaar geleden dat vlucht MH17 opsteeg van hetzelfde vliegveld om nooit meer terug te keren. Alle 298 passagiers zouden de vlucht niet overleven. De motoren van mijn vliegtuig trekken op, ik voel hoe de versnelling mij in mijn stoel duwt en even denk ik dat ook voor mij dit mijn laatste reis kan zijn. Maar al een moment later realiseer ik me dat de vliegroutes inmiddels veranderd zijn. Het is immers al vier jaar later. Vier jaar later… Ik twijfel, zal er überhaupt nog iets te vinden zijn?


1 – Ik wijs er op dat, ondanks dat Pervij Kanal een staatsomroep is, het niet betekent dat de ‘Russische staat liegt’, zo’n bewering is net zo fout als dat bij het vertonen van verkeerde informatie bij het NOS het zou betekenen dat ‘de Nederlandse staat liegt’.
Bron: https://www.1tv.ru/news/2014-11-14/29049-za_mgnoveniya_do_krusheniya_boinga_pod_donetskom_unikalnyy_kadr_v_analiticheskoy_programme_odnako

2 – http://www.bbc.com/news/magazine-35706048 / https://www.bellingcat.com/news/2014/11/14/russian-state-television-shares-fake-images-of-mh17-being-attacked/

3 – https://www.reuters.com/article/ukraine-crisis-blackboxes/ukraine-says-pro-russian-rebels-tampered-with-airliner-recorders-idUSL6N0PW41G20140721

4 – MH17 Crash – Onderzoeksraad voor Veiligheid – Blz 47.OVV: ZWARTE DOZEN NIET BEWERKT

5 – https://www.youtube.com/watch?v=2BtBEV_rAd0

6 – https://www.novayagazeta.ru/articles/2017/10/16/74192-the-purpose-is-to-bring-this-matter-to-court

7 – https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2015/04/30/repatrieringsmissie-mh17-ten-einde

8 – https://www.om.nl/onderwerpen/mh17-vliegramp/@97493/mh17-voorwerpen/

9 – https://www.volkskrant.nl/foto/rebellen-dragen-zwarte-doos-over-aan-maleisie~p3694187/

10 – https://www.youtube.com/watch?v=od8hg-UL3nc

11 – http://tass.ru/eksperiment-almaz-anteya/naturnyy-eksperiment/2343662 / https://www.youtube.com/watch?v=LKAXKwnUTg0

12 – https://tvrain.ru/news/pravda_vyjdet_naruzhu-443523/

13 – http://www.whathappenedtoflightmh17.com/atc-carlos-spainbuca-sent-first-tweet-two-hours-after-mh17-fdr-stopped/

14 – https://www.rferl.org/a/catch-carlos-if-you-can-mh17-russia-ukraine/29065244.html

15 – https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2222351-mh17-luchtverkeersleider-kiev-ontmaskerd-hij-blijkt-een-fantast.html?

16 – Beelden Russische minsterie van defensie over BUKs en SU25s – https://www.youtube.com/watch?v=acd_67jrXxM

17 – Russische ministerie van defensie over RADAR beelden. https://www.youtube.com/watch?v=o8SHZriRbi8

18 – www.rtlnieuws.nl/nieuws/australische-documenten-over-geheimhoudingsovereenkomst-mh17

19 – https://www.rtlnieuws.nl/nieuws/binnenland/vetorecht-oekraine-strafonderzoek-mh17

20 – https://www.rijksoverheid.nl/binaries/rijksoverheid/documenten/rapporten/2017/08/16/tk-bijlage-besluit-vervolgingsmechanisme-mh17/tk-bijlage-besluit-vervolgingsmechanisme-mh17.pdf

21 –  https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fanton.gerashchenko.7%2Fposts%2F694953173924866&width=500

This very moment Putin in a desperate attempt to hide the consequences of his deeds is trying to hide rocket complex “Buk” on Russian territory.

Ten minutes ago a row of military machinery including the above–mentioned “Buk” has passed the point  48.011623, 38.763036  on the road T-0522. It is only ten kilometers left to Russia.

It is most likely that the machinery which fired the missiles at Malaysian aircraft will be destroyed and the people who committed the act of terror will be annihilated.

Several hours ago Putin made a statement in regard the catastrophic crash of Malaysian Boing in which he blamed it all on Ukrainian side. What else is there to be done for an international terrorist?! Only lie!

The video of him lying is here:

https://www.youtube.com/watch?v=iCxVzkRc5oM

I kindly ask everyone for REPOST

22 – https://interfax.com.ua/news/general/270029.html

“Насколько мне известно, последний боеспособный дивизион зенитно-ракетного комплекса “Бук-М” с боеспособными частями и ракетами был продан Грузии”.

“На период июня 2014 года, когда был сбит малайзийский “Боинг”, боеспособных частей и ракет зенитно-ракетного комплекса “Бук-М” Украины в том регионе страны не было”, – сказал советник президента Украины Игорь Смешко.

23 – https://debatgemist.tweedekamer.nl/debatten/debat-over-het-besluit-vervolgingsmechanisme-mh17

24 – http://politiek.tpo.nl/2016/02/02/mh17-oekraine-mellde-uitstaan-radars-niet-aan-eurocontrol/

25 – https://www.rtlnieuws.nl/nieuws/binnenland/oekraine-onderzoeksraad-vroeg-wel-om-radarbeelden-van-mh17-crash?_sp=2b3c99db-a4c3-4aa8-be8f-e8847ed4aa5b.1524269267907

26 – http://www.bbc.com/news/world-europe-28309034

**OVV: Onderzoeksraad Voor Veiligheid, een onafhankelijk orgaan van de overheid dat belast is met het onderzoeken van de oorzaak en niet van de schuldvraag van een ramp.

***OM: Openbaar Ministerie

****: JIT: Joint Investigation Team, het internationaal onderzoek orgaan naar de oorzaak en schuldvraag rond de MH17. De landen die deel uitmaken van het JIT zijn Nederland, Oekraïne, Australië, België en Maleisië. Rusland maakt geen deel uit van het JIT.

Posted on

Waarom is NRC een NAVO-krant?

NRC zegt in haar beginselprogramma de NAVO te steunen. Verklaart dit de heksenjacht op Nederlanders die een vreedzame co-existentie nastreven met Rusland? Wie zijn eigenlijk de financiers van NRC?

Toeval of niet. Drie dagen voordat minister Kajsa Ollongren het jachtseizoen opende op Russisch nepnieuws, verscheen in NRC een artikel waarin CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt beschuldigd werd van het verspreiden van Russische propaganda. Geheel ten onrechte, zoals later bleek, maar het gevolg was wel dat Omtzigt politiek kaltgestellt werd. Hij mocht niet langer namens zijn fractie het woord voeren over MH17. Tot grote teleurstelling van velen. Er was geen ander Kamerlid dat zich zo kritisch had getoond over de rol van het kabinet Rutte bij het boven krijgen van de onderste steen in het onderzoek naar de ramp met MH17.

Wilmer Heck
Wilmer Heck

De karaktermoord van NRC op Omtzigt staat niet op zichzelf. NRC publiceert sinds vorig jaar het ene na het andere artikel over ‘Russische beïnvloeding’. Nederlanders die een andere kijk hebben op MH17 of op andere aan Rusland gerelateerde onderwerpen krijgen vroeg of laat NRC-journalist Wilmer Heck op hun dak. Niet uit interesse voor hun ideeën, maar om uit te vissen met wie ze in contact staan en waar ze hun geld vandaan halen. De achterliggende gedachte hierbij lijkt steeds te zijn dat deze mensen optreden als doorgeefluik van Russische propaganda, zonder dat ze er zelf erg in hebben (de zogeheten ‘nuttige idioten’), of omdat het Kremlin ze er voor betaalt. Kortom: achter elke boom schuilt een Rus. Het is een vorm van paranoia die doet denken aan de donkere dagen van het Mccarthyisme in de VS, toen senator Joseph McCarthy een heksenjacht voerde op Amerikaanse burgers die hij verdacht van communistische activiteiten of sympathieën.

Het laatste slachtoffer in de kruistocht van NRC tegen ‘Russische beïnvloeding’ is De Andere Krant. Dit is een krant die in maart van dit jaar in een oplage van 50.000 exemplaren is verschenen, gratis is verspreid, is bekostigd uit donaties van lezers, tot doel heeft de ‘andere kant’ van het nieuws te belichten en waarvan de eerste editie geheel was gewijd aan het thema ‘Rusland’. Ik ben als auteur en eindredacteur betrokken geweest bij deze eerste editie van de krant. NRC zette meteen de aanval in. NRC-journalist Wilmer Heck oordeelde in zijn eerste artikel over De Andere Krant dat deze ‘pro-Russisch’ is. Geheel ten onrechte, zoals ik heb uitgelegd in mijn artikel ‘NRC op Russenjacht’. De komende nummers van De Andere Krant hebben niks met Rusland te maken, en in het eerste nummer wordt het land nergens opgehemeld.

Smadelijk artikel

Het was nog tot daaraan toe dat Heck De Andere Krant als ‘pro-Russisch’ framede. Zijn tweede artikel over De Andere Krant was ronduit smadelijk. Hij bracht in dit artikel de krant in verband met antisemitisme. Was dat omdat Heck antisemitische teksten had aangetroffen in De Andere Krant? Zeker niet. Geen spoor daarvan. Niks wat er in de verste verte ook maar in die richting wees. Heck schreef dit keer over één van de ruim 150 financiers van de krant, bioboer Hugo Jansen, die hoofdredacteur Sander Compagner had toegezegd financieel bij te springen in het geval er te weinig zou worden opgehaald aan donaties om de kosten van de krant te dekken (6000 euro). Heck onthulde dat deze Jansen onder pseudoniem op zijn eigen blog een strijd voert tegen wat hij noemt ‘de joodse elite’.

Het moet voor Heck een teleurstelling zijn geweest dat de borgsteller van De Andere Krant geen Rus was, en zelfs geen Nederlander die zich laat betalen door het Kremlin of zakelijke belangen heeft in Rusland. Maar gelukkig was het een persoon die zich ‘in antisemitische bewoordingen’ uitliet. Zo kon de ‘pro-Russische’ krant alsnog verdacht worden gemaakt. Het is dezelfde truc die Heck uithaalde met Omtzigt. Door de CDA-politicus in verband te brengen met iemand die zogenaamd niet deugde (een MH17-nepgetuige) werd de suggestie gewekt dat hij dan zelf ook wel niet zou deugen. Guilty by association.

NRC Ombudsman Sjoerd de Jong
NRC Ombudsman Sjoerd de Jong

Overigens was Jansen een roepende in de woestijn met zijn blog over ‘de joodse elite’. Door hem volop in de schijnwerpers te plaatsen heeft NRC ervoor gezorgd dat hij nu met zijn boodschap een veel groter publiek bereikt dan toen hij nog anoniem op zijn blog in de marge rommelde. Ik heb NRC Ombudsman Sjoerd de Jong gevraagd wat hij ervan vindt dat zijn krant een podium heeft geboden aan iemand die zich ‘in antisemitische bewoordingen’ uitlaat, compleet met een linkje naar diens blog.

Ik ontving van De Jong een vriendelijke en ook uitgebreide brief terug, maar op deze vraag heeft hij niet geantwoord. Ook niet op mijn vraag trouwens of de hoofdredactie had moeten nadenken over de consequenties voor Jansen. Wat als hem iets ernstigs overkomt? Zoals een aanslag op zijn leven? Zouden Heck en diens werkgever NRC zich hiervoor verantwoordelijk voelen? Aangezien de woonplaats van Jansen in het artikel staat vermeld, en hij enige lokale bekendheid geniet, is het voor kwaadwillenden een peulenschil hem te traceren.

Een klacht van mij over het artikel van Heck heb ik ter beoordeling voorgelegd aan de Raad voor de Journalistiek.

De Lange arm van Uncle Sam

Vanwaar die obsessie van NRC met ‘Russische beïnvloeding’? Het is toch inmiddels voor iedereen duidelijk dat minister Ollongren zelf doet wat ze Rusland verwijt? Haar verhaal over Russen die de publieke opinie in Nederland beïnvloeden was immers het grootste nepnieuws van 2017. Ze noemde als voorbeeld een Russische website die nepnieuws verspreidde over MH17. Heel Nederland heeft naar die website gezocht, maar niemand heeft deze gevonden. De minister noemde later nog een ander voorbeeld, een video op GeenStijl met gemaskerde mannen die dreigende taal uitten jegens de tegenstanders van het associatieakkoord met Oekraïne. Die video was weliswaar nep, maar het is het enige duidelijke voorbeeld van desinformatie in de Nederlandse media afkomstig uit Rusland (al dan niet mede mogelijk gemaakt door de Russische staat).

Vergelijk dit met de invloed die de VS uitoefenen op onze media en politiek. Is die niet vele malen groter? En zo ja, zou NRC daar niet beter een artikelenserie aan kunnen wijden? Ik heb deze vraag voorgelegd aan Wilmer Heck. Zijn antwoord: ‘Is er iemand die de lange arm van Uncle Sam in Nederland ontkent? Ik niet hoor. We zitten niet voor niets samen met de VS in de NAVO. Dat lijkt me geen geheim’.

Ik heb daarom zelf maar eens uitgezocht hoe het zit met de Amerikaanse invloed op de publieke opinie in Nederland. Zie mijn hoofdstuk ‘De Lange arm van Uncle Sam’ in het boek ‘Nepnieuwsexplosie‘. Of zie wat ik hierover gezegd heb in een interview bij Café Weltschmerz. In Nepnieuwsexplosie meld ik onder meer dat er bij NRC en andere landelijke media nogal wat journalisten rondlopen die ‘fellow’ zijn van het German Marshall Fund of the United States. Over de activiteiten van deze Atlantische lobbyclub, zie het boek ‘Gekochte journalisten‘, waarin de auteur, Udo Ulfkotte, uit eigen ervaring hierover vertelt.

Ook meld ik in het boek dat NRC zich indertijd ontdaan heeft van correspondent Jan van der Putten omdat die kritisch berichtte over de militaire dictatuur van Augusto Pinochet in Chili. Van der Putten ging met zijn kritiek in tegen ‘de Atlantische lijn’ van de krant, zo gaf toenmalig hoofdredacteur André Spoor hem te verstaan.

Steun aan de NAVO

Wat meer is: NRC verklaart in haar Beginselen dat zij de NAVO steunt.  ‘Vandaar dat wij de grondslagen van het Atlantisch bondgenootschap aanvaarden’, zo staat er te lezen. Zou het kunnen dat er een NAVO-agenda schuilgaat achter de heksenjacht op vermeende pro-Russische Nederlanders? Anders gezegd: Staat NRC zo vijandig tegenover Rusland en vermeende pro-Russen omdat de NAVO zo vijandig staat tegenover Rusland?

NRC zegt de NAVO te steunen, ‘niet om ideologische redenen’, maar vanuit het idee dat deze ‘vrede en veiligheid’ brengt. Zo staat in de Beginselen te lezen. Hoe geloofwaardig is dat nog?

De NAVO-aanval van 2011 op Libië stortte het land in chaos, wakkerde het terrorisme aan (ISIS kreeg voet aan wal) en zorgde voor een ongekende stroom vluchtelingen van Afrika naar Europa.

Het roekeloze gedrag van sommige NAVO-leden maakt Nederland er ook al niet veiliger op. Op 14 april 2018 voerden de VS, Frankrijk en Groot-Brittannië een raketaanval uit op Syrië. Wat als er daarbij Russische doelen waren geraakt? Dan had Rusland wellicht gedaan wat het beloofd had te zullen doen: het uitschakelen van de lanceerinstallaties van de raketten. En dan was NAVO-artikel 5 in werking getreden: een aanval op één is een aanval op allen. Dan waren we in oorlog gekomen met Rusland. Hoe veilig zouden we dan zijn geweest als NAVO-partner? We hoeven ons geen illusies te maken over de Russische bommenwerpers die geregeld langs onze kustlijn vliegen. Die hebben zeker geen confetti en feestneuzen aan boord. De Russen weten ook wat wij weten: op de Noord-Brabantse vliegbasis Volkel liggen Amerikaanse kernbommen opgeslagen.

Het hele idee van NRC dat de NAVO garant staat voor onze vrede en veiligheid dateert uit een tijd dat er nog zoiets bestond als het ‘Rode Gevaar’. Dat gevaar hield op te bestaan in 1991, toen de Sovjet-Unie en het Warschau Pact implodeerden. Daarna hebben achtereenvolgens Boris Jeltsin en diens opvolger Vladimir Poetin de VS te kennen gegeven aansluiting te zoeken bij de NAVO. De uitgestoken hand van de Russen werd echter volledig genegeerd. De NAVO beantwoordde deze met uitbreiding van het aantal lidstaten tot aan de Russische grens en een bijbehorend propaganda-offensief over een Russische dreiging voor Europa.

Wie gelooft nog in het gevaar van Russische invasie? Diverse Nederlandse Ruslandkenners hebben het afgedaan als lariekoek, onder wie Derk Sauer, Alexander Münninghoff en Bas van der Plas. Dat we in Nederland een minister van Buitenlandse Zaken hadden, Halbe Zijlstra, die loog over Poetin die gezegd zou hebben te streven naar een ‘Groot Rusland’, maakt het gevaar van een Russische invasie voor de Baltische staten er niet geloofwaardiger op. Bij gebrek aan overtuigende feiten worden er letterlijk feiten verzonnen die alsnog moeten overtuigen.

Niettemin blijven politiek Den Haag en de landelijke media, NRC voorop, stug volhouden dat we ons tot op de tanden moeten wapenen omdat anders ‘de Russen’ komen. ‘Onze zwakte is Poetins kracht’, schreef onlangs nog NRC-columnist Bas Heijne. Dat alle NAVO-landen bij elkaar twaalf keer meer uitgeven aan bewapening dan Rusland wordt in dit soort berichtgeving stelselmatig buiten beschouwing gelaten. En ook dat het uiteindelijk Rusland is geweest dat in Syrië de strijd tegen ISIS en Al Qaida beslecht heeft.

Wie financiert NRC?

Vanwaar toch die stelselmatige demonisering van Rusland en de heksenjacht op landgenoten die streven naar een vreedzame co-existentie met Rusland? Als dat is vanwege de steun van NRC aan de NAVO, zoals vastgelegd in de Beginselen, dan kan de hoofdredactie die Beginselen toch herschrijven? Mits uiteraard de financiers van NRC haar die ruimte laten. Want wie zijn dat eigenlijk, die financiers? Nu is het algemeen bekend dat NRC en NRC Next worden uitgegeven door het Vlaamse concern Mediahuis, en dat de aandelen hiervan in handen zijn van Corelio, Concentra en VP exploitatie. Maar… wie zijn de eigenaren van deze bedrijven? Wie zijn de mensen achter de aandelen? Waar wonen ze? Wat zijn hun activiteiten en politieke overtuigingen? Horen daar misschien ook activiteiten en overtuigingen bij die zij liever verborgen houden voor de buitenwereld? Wilmer Heck vond in zijn onderzoek naar de ruim 150 donateurs van De Andere Krant iemand die anoniem blogde over ‘de joodse elite’. Wie weet wat sommige NRC-financiers uitvoeren in hun vrije tijd? Misschien zitten er wel satanisten tussen, kindermisbruikers, necrofielen of verzamelaars van nazi-uniformen. Ik laat dergelijk onderzoek graag over aan anderen. Ik voel mij daar namelijk teveel journalist voor. De overtuigingen en activiteiten van de NRC-eigenaren acht ik alleen van belang voor zover deze iets verklaren over de hoofdredactionele koers van de krant.

P.S.: NRC Ombudsman Sjoerd de Jong heeft een column gewijd aan de vragen die ik hem per brief heb gesteld over de steun van de krant aan de NAVO. Zijn reactie komt neer op: ‘NRC steunt de NAVO, in beginsel. Maar dat is iets anders dan salueren en in de houding springen.’

In een persoonlijke reactie op mijn brief heeft hij verder laten weten mijn kritiek niet te delen op de artikelen van Wilmer Heck over De Andere Krant.

En hoewel hij zich eerder kritisch uitliet over het artikel van Heck over Omtzigt, schrijft hij nu:

“Onweersproken is dat Omtzigt het (irrelevante) relaas van de man (‘MH17-nepgetuige’, EvdB) interessant genoeg vond voor een persoonlijk gesprek, daarna het initiatief nam spreektijd voor betrokkene aan te vragen, en hem een tekst souffleerde die opnieuw twijfel wekte aan de vastgestelde feiten rond de ramp. Dat roept vragen op over het beoordelingsvermogen van het Kamerlid, die in het artikel terecht aan de orde zijn gesteld.”

Posted on

Zweden: Burgerlijke oppositie wil NAVO-lidmaatschap

De burgerlijke oppositiepartijen in Zweden, dat al sinds de Napoleontische Oorlogen formeel neutraal is, zijn het er over eens dat het land lid moet worden van de NAVO.

Terwijl er parlementsverkiezingen op de rol staan voor september van dit jaar, zijn de vier partijen van het centrumrechtse oppositieblok in Zweden het er over eens dat hun land lid zou moeten worden van de NAVO. De liberaalconservatieve Gematigden en de Liberalen waren dit al langer van mening, maar de agrarisch-liberale Centrumpartij en de Christendemocraten hebben zich hier nu bij aan gesloten, zogezegd vanwege de toegenomen dreiging die uit zou gaan van Rusland (steekwoord: imaginaire onderzeeër).  Daarmee zijn alle partijen in de centrumrechtse verkiezingsalliantie voor toetreding tot de NAVO en is dit scenario een stap dichterbij gekomen.

Een gelopen race is het echter allerminst, aangezien NAVO-lidmaatschap voor de Sociaaldemocratische Arbeiderspartij van premier Stefan Löfven en zijn coalitiepartners van de Milieupartij nog altijd een brug te ver is. Ook de socialistische Linkspartij, die Löfvens minderheidskabinet gedoogd, is tegen NAVO-lidmaatschap. Ook op rechts is men het echter nog niet eens, aangezien de nationalistische Zweden Democraten tegen zijn.

Of de centrumrechtse oppositie er in september in slaagt de parlementsverkiezingen te winnen is echter nog zeer de vraag. Hoewel de Sociaaldemocraten in de peilingen enkele procentpunten hebben ingeboet ten opzichte van 2014, gaan ze nog altijd aan kop. Daarnaast voelen de Gematigden de hete adem van de Zweden Democraten in hun nek en is het maar de vraag of de Christendemocraten opnieuw de kiesdrempel van 4 procent weten te overstijgen.

Sinds Zweden in de Napoleontische Oorlogen grote delen van zijn territorium, waaronder Finland, aan het Russische Rijk verloor, was Zweden formeel neutraal, totdat het in 2009 verschillende defensieverdragen sloot met de Europese Unie en andere Noordse staten. De Zweedse strijdkrachten werken in toenemende mate samen, niet alleen met het eveneens formeel neutrale buurland Finland, maar ook met de NAVO. Vorig jaar voerde Zweden opnieuw de militaire dienstplicht in.