Posted on

Kramp-Karrenbauer onder druk om Altmaier in te ruilen voor Merz

Uitgerekend een partijgenoot uit haar eigen deelstaat, minister van Economische Zaken Peter Altmaier, zou CDU-leider Annegret Kramp-Karrenbauer nu op moeten offeren om plaats te maken voor haar toenmalige concurrent voor het partijleiderschap, Friedrich Merz.

Als toegewijd chef van Merkels Kanzleramt ten tijde van de immigratiecrisis speelde de Saarlander Peter Altmaier de rol van bliksemafleider voor de bondskanselier, toen deze in het nauw kwam. Ook nu richt de kritiek van de rechtervleugel van de partij zich eigenlijk tegen de weifelende Kramp-Karrenbauer, maar treft ze opnieuw Altmaier, nu als minister van Economische Zaken. De ondernemersorganisaties roepen op tot het inruilen van Altmaier voor Friedrich Merz.

http://www.novini.nl/altmaier-merkels-crisismanager/

Plaatsvervangende discussie

De Unie van CDU en CSU kan zich momenteel echter geen debat over personele bezetting veroorloven, want dat zou onvermijdelijk ook discussie over de minister van Defensie en de bondskanselier in gang zetten. Velen die eigenlijk op Angela Merkel doelen, maar het niet aandurven dat te berde te brengen, oefenen in plaats daarvan kritiek op Altmaier. Niet toevallig hebben zich derhalve fractievoorzitter Ralph Brinkhaus en zijn vice Alexander Dobrindt (CSU), beide niet bepaald vrienden van Altmaier, demonstratief achter hem gesteld. Zoals bekend is het in de geen goed teken voor de positie van een minister, wanneer zijn partijgenoten het nodig achten hem ongevraagd in verdediging te nemen.

Merz onder Merkel?

Merz zou weliswaar graag minister worden, zoals hij zelf gezegd heeft, maar of hij daarbij aan een post onder Merkel denkt is een andere vraag. Hij heeft zich destijds immers vanwege haar uit de politiek teruggetrokken. Wanneer hij nu onder haar weer terug zou keren, zou dit met Merkel, die volgens Wolfgang Schäuble slecht met kritiek om kan gaan, zeker tot nieuwe conflicten leiden. Wellicht was de angst daarvoor voor sommige CDU-partijbaronnen ook een reden om destijds Merz’ niet te steunen in de race om het partijleiderschap.

Berlijn sluit de rangen

Kramp-Karrenbauer heeft haar toenmalige concurrent echter nodig. Merz staat symbool voor de rechtervleugel van de partij, die zij aan haar kant moet zien te krijgen. Dan kan ze zich namelijk aan andere zaken wijden dan het bij elkaar houden van de verschillende vleugels. Juist omdat men Merz liever vandaag dan morgen nodig heeft, sluit de partij demonstratief de rangen achter Altmaier, die nooit te beroerd was om Merkels vuile werk op te knappen tijdens de asielcrisis. Dat de ondernemers hun begrijpelijke ontevredenheid over de grote coalitie nu op Altmaier afreageren – hij kon net zo goed een SPD’er zijn, zo klinkt het achter de schermen – zou volgens CDU-politici niet fair zijn.

Verkiezingsdebacle

Dat de CDU het lucratieve ministerie van Financiën verloor en het ondankbare ministerie van Economische Zaken er voor terug kreeg, was mede het resultaat van het verkiezingsdebacle in de laatste Bondsdagverkiezingen. En dat debacle was een gevolg van Merkels asielbeleid, waarvoor Altmaiers kop nu indirect alsnog moet rollen.

Economische competentie

De jurist Altmaier heeft Economische Zaken niet gekregen omdat hij er affiniteit mee heeft, maar enkel om dat niemand anders de positie wilde. In een jaar waarin naast de Europese Parlementsverkiezingen nog vier landdagen (Bremen, Brandenburg, Saksen en Thüringen) en talrijke gemeentelijke verkiezingen op de rol staan, zou Merz de economische competentie die ooit de kracht van de CDU/CSU was, aanzienlijk beter in de verf kunnen zetten. Vele partijgenoten zien in hem de ideale minister van Economische Zaken.

Conflictschuw

Altmaier heeft in zijn hoedanigheid van coördinator van de immigratiecrisis laten zien conflicten te schuwen en heeft net als Merkel de neiging om die uit te zitten in plaats van op te lossen. Dat is echter in de economie, waar beslissingen die op zich laten wachten geld kosten, funest. Derhalve is Altmaier bij industrie en middenstand, twee domeinen waar de CDU ooit domineerde, in ongenade gevallen.

Positie Kramp-Karrenbauer ter discussie

Na de nipte overwinning van Kramp-Karrenbauer in de race om het partijleiderschap, zijn de door velen geanticipeerde twisten binnen de Unie uitgebleven. Fervente ondersteuners van Merz hebben zich verzoend met de nieuwe partijleidster. Niettemin weet Kramp-Karrenbauer dat het beter is Merz in haar kamp te halen dan als potentiële tegenstander te houden. Dat haar positie binnen de partij nu al weer ter discussie staat, laat zien dat de nieuwe partijleidster haar onduidelijke koers moet beëindigen. Die is namelijk niet alleen ten aanzien van de economie funest. Ook in de peilingen heeft de CDU sinds de leiderschapswissel in december nog geen winst kunnen boeken.

Posted on

Toeloop conservatieven binnen CDU na toetreding Hans-Georg Maaßen tot WerteUnion

Dat de voormalige directeur van de Duitse binnenlandse veiligheidsdienst Bundesverfassungsschutz Hans-Georg Maaßen en de bekende politicoloog Werner Patzelt lid zijn geworden van de WerteUnion, bezorgt CDU-partijleider Annegret Kramp-Karrenbauer slapeloze nachten. Sinds hun toetreden wint de pressiegroep, die CDU en CSU weer op een conservatieve koers wil brengen, binnen de partij snel aan leden en invloed.

Maaßen geldt als gedecideerd criticus van Angela Merkels immigratiebeleid. Eerder sloeg hij een aanbod om over te stappen naar de AfD af. Patzelt werd door de mainstream bekritiseert omdat hij als wetenschapper enkele keren op verzoek een rapport (een zogeheten Gutachten) had geschreven voor de AfD. Daarnaast sprak de politicoloog ook een paar keer op een AfD-congres.

De voorzitter van de Werte-Union, Alexander Mitsch stelde dat de toetreding van “twee zulke gerenommeerde conservatieve CDU-leden” tot de WerteUnion laat zien dat deze organisatie zich “ondanks alle weerstand” gevestigd heeft binnen de CDU en CSU.

Conservatief profiel

Terwijl de SPD zich weer links probeert te profileren, zou de CDU weer aantrekkelijker kunnen worden voor de kiezers door de voorstellen van de conservatieven binnen de partij serieus te nemen. Inmiddels is de Werte-Union met zo’n tweeduizend leden ruimschoots groot genoeg om zich om te vormen tot een zogenaamde basisbeweging binnen CDU/CSU, die zelf over het benodigde quorum van 500 leden beschikt om op partijcongressen voorstellen te kunnen doen. De WerteUnion zou bijvoorbeeld kunnen voorkomen dat er in de toekomst een coalitie met de Groenen gevormd wordt, zoals Kramp-Karrenbauer lijkt te willen. De WerteUnion zou het liefst centrumrechtse coalities met de FDP zien, zoals ten tijde van Helmut Kohl.

Factor om mee te rekenen

Met zo’n tweeduizend leden is de Werte-Union, in een tijd dat CDU en CSU massaal leden verloren hebben, uitgegroeid tot een factor die de partijleiding niet meer kan negeren. De door Merkel veroorzaakte immigratiechaos vanaf 2015 was voor Mitsch en anderen binnen de CDU een keerpunt. Ooit was hij “vanwege Helmut Kohls pleidooi voor een ‘geistig-moralische Wende'” lid geworden van de CDU. In de herfst van 2015 richtte hij met gelijkgestemden de groep ‘Adenauers Erben’ op, die in maart 2017 omgevormd werd tot de Werte-Union. In een ‘Conservatief Manifest’ riep de groep in april 2018 tot een fundamentele programmatische ommekeer op.

Ingrijpende veranderingen nodig

De lijst met punten waarop het beleid van CDU en CSU moet veranderen is lang. Het reikt van inperking van de immigratie tot belastingverlagingen, kapitaal-gedekte pensioenen, een offensief gezinsbeleid, meer realisme in het klimaat- en energiedebat tot inperking van het aantal periodes dat iemand bondskanselier kan zijn. Met partijleider Merkel, die iedere dialoog met critici weigert, was een nieuwe, conservatievere koers niet haalbaar. Nu Merkel geen partijleider meer is, benadrukt de WerteUnion echter dat de CDU sowieso niet meer vanuit het Kanzleramt gestuurd mag worden. De Unie van CDU en CSU moet volgens Mitsch “na jaren van opschuiven naar links onder Angela Merkel weer een duidelijk conservatief profiel krijgen”.

Prominenten

Waar het de conservatieven binnen CDU/CSU vooralsnog echter vrijwel aan ontbreekt, zijn gelijkgestemden op sleutelposities in Berlijn. De toetreding van de prominenten Maaßen en Patzelt zijn echter een plus voor het imago van de WerteUnion. Dit heeft dan ook een stroom nieuwe leden opgeleverd. Voor CDU-leider Annegret Kramp-Karrenbauer kon dit wel eens gevaarlijk worden. Ze kan de conservatieven binnen haar partij niet meer zonder risico negeren.

Posted on

Merkels opvolger wacht een explosieve erfenis

Merkel kocht de politieke stabiliteit van haar kanselierschap op kosten van een toekomst die nu langzaam aanbreekt.

Wie een persoon van dergelijke historische impact als Angela Merkel opvolgt, moet zich voorbereiden op een zware tijd. De manier waarop Merkel met de problemen van haar tijd omging, maakt het voor de toekomstige leider van de CDU bijzonder moeilijk.

Tijdbommen

Het was en is typisch voor de scheidende partijleidster en voorlopig nog bondskanselier om geen enkel probleem echt op te lossen. Steeds ging het haar er vooral om de negatieve uitwerking van een crisis op haar eigen machtspositie te verminderen. Maar niet om een optredend gevaar in de kern te bestrijden en zo duurzaam onschadelijk te maken. Zodoende laat Merkel voor haar opvolger een arsenaal van tijdbommen achter, die een voor een af zullen gaan.

Of het nu gaat om de Energiewende, de ‘euroredding’, het verval van de Bundeswehr, de uitdijende immigratie en de gevolgen daarvan, zoals de afbrokkelende binnenlandse veiligheid en een uit elkaar groeiende samenleving, een opgeblazen verzorgingsstaat (die ondanks stevige conjunctuur alleen in 2017 al twee keer zo snel groeide als de economie) of het eroderende partijensysteem na de trek naar links van de Unie van CDU en CSU. Alles waarmee de CDU-leidster haar land de afgelopen jaren opgezadeld heeft, zal zijn volle explosieve uitwerking pas na het tijdperk Merkel als CDU-leidster en bondskanselier ontvouwen. Pas dan zal deze karaktertrek van Merkels regeringsstijl zich volledig wreken.

‘Goede toekomst’ brokkelt

De vrouw die nu al meer dan 13 jaar aan het hoofd van de Duitse regering staat, heeft de problemen echter niet alleen voor zich uitgeschoven. Ze heeft ze op deze manier ook steeds ernstig vergroot. Maar in veel gevallen wel zonder dat haar tijdgenoten dit onmiddellijk merkten, zodat ze zich overwegend rustig en veilig voelden onder haar bewind.

Bij het slotstuk van het tijdperk Merkel begint de illusie van de “goede toekomst” die de vertrekkende CDU-leider de Duitsers een- en andermaal voorgespiegeld heeft, echter scheurtjes te vertonen. En dit zeker niet alleen ter zaken van asiel en immigratie, waar het verraderlijk goede gevoel al aanzienlijk omgeslagen is onder indruk van de dagelijkse realiteit. Eigenlijk failliete bedrijven en banken, die een vertraagd gevolg zijn van de ‘euroredding’ en het daarvoor afgedwongen nulrentebeleid, kunnen al heel snel een hausse in gang zetten die Duitsland en daarmee Europa economisch in zwaar weer zullen storten.

Daarmee zal ook een abrupt einde komen aan de (momenteel zeer ruime) financiële speelruimte van de Duitse staat. Hoe en waarmee dan al de opgespaarde problemen uit het Merkel-tijdperk opgelost moeten worden, staat in de sterren geschreven. Wie de partijleidster ook opvolgt, hij/zij zal de CDU juist in die toekomst moeten leiden op kosten waarvan de huidige bondskanselier de politieke stabiliteit van haar bewind gekocht heeft.

Posted on

Merkels favoriete opvolger heeft twee voordelen

Annegret Kramp-Karrenbauer heeft twee voordelen in de strijd om de opvolging van Angela Merkel als partijleider. Ten eerste heeft ze op de linkervleugel van de partij het rijk voor zich alleen, terwijl haar beide hoofdconcurrenten Jens Spahn en Friedrich Merz de rechter moeten delen. Ten tweede ziet het er naar uit dat de keuze wie Merkel opvolgt door de gedelegeerden op het congres in Hamburg gemaakt zal worden en niet door gewone partijleden.

Tenzij er nog een democratisch wonder gebeurt, stemmen op 7 en 8 december circa 1.000 afgevaardigden over de vraag wie Angela Merkel opvolgt als partijleider van de CDU. De spaarzame oproepen om een stemming onder alle momenteel 417.000 leden te houden, zullen naar alle waarschijnlijkheid geen meerderheid vinden.

Zo prees plaatsvervangend CDU-voorzitter Thomas Strobl de afgevaardigden als “mensen uit het midden van de partij [..] die het vertrouwen verdiend hebben”.  De zwager van Wolfgang Schäuble geldt als vertrouweling van Merkel en het is geen geheim dat de bondskanselier de huidige secretaris en voormalig deelstaatpremier van Saarland, Annegret Kramp-Karrenbauer het liefst als haar opvolger zou zien.

Meerdere kandidaten

Naast Kramp-Karrenbauer zijn er nog vijf andere kandidaten, echte kansen worden daarbij echter alleen gezien voor minister van Volksgezondheid Jens Spahn en de voormalige fractievoorzitter Friedrich Merz. De overige kandidaten, waaronder de Hessische ondernemer Andreas Ritzenhoff, zijn outsiders met nauwelijks een kans om gekozen te worden.

De CDU is weinig gewend aan het kiezen tussen meerdere kandidaten voor het partijleiderschap. Zodoende zijn de machtsverhoudingen ook niet eenvoudig in te schatten. Veel zal er van afhangen hoe de stemming in de partijafdelingen in de grote deelstaten is. Noord-Rijnland-Westfalen is met 140.000 leden de grootste afdelingen, daarna volgen Nedersaksen en Baden-Württemberg met ieder 60.000 en Hessen en Rijnland-Palts met ieder 40.000 leden.

Geen openlijke steun

Merkel heeft de veelheid aan kandidaten als “democratisch proces in een levendige partij” geduid en zich er tot nog toe van onthouden zich openlijk uit te spreken voor Kramp-Karrenbauer. Dat heeft een reden: Toen er onlangs een nieuwe voorzitter van de fractie van CDU en CSU in de bondsdag gekozen moest worden, koos een meerderheid tegen Merkels kandidaat Volker Kauder en koos in plaats daarvan voor Ralph Brinkhaus. Merkel moet er dus mee rekenen dat openlijke steun een kandidaat mogelijk eerder schaadt dan baat.

De breuklijnen lopen intussen dwars door de deelstaatafdelingen. Dit is vooral zichtbaar in Noord-Rijnland-Westfalen. Deelstaatpremier Armin Laschet geldt als voorstander van een opvolger die voortgaat in de lijn van Merkel. Hij kan echter niet openlijk zijn steun voor Kramp-Karrenbauer uitspreken, omdat zowel Spahn als Merz uit zijn eigen deelstaat stammen. Ook Strobl zou graag Kramp-Karrenbauer als nieuwe partijleider zien, maar aan de partijbasis in zijn deelstaat Baden-Württemberg zijn Spahn en Merz veel populairder.

Spahn en Merz

Inhoudelijk hebben de drie meest kansrijke kandidaten een verdeeld profiel. Spahn is met 39 jaar de jongste. Hij geldt inzake immigratie als vertegenwoordiger van de rechtervleugel. Sociaal presenteert hij zich als conservatief. Zijn homoseksualiteit en rol als voorvechter van het homohuwelijk zouden traditioneel gezinde afgevaardigden echter weer af kunnen schrikken.

De 62-jarige Merz is een neoconservatief en uitgesproken atlanticus. Zijn werkzaamheid in de bankwereld zal hem weinig aantrekkelijk maken voor de deelstaatafdelingen in de voormalige DDR. De Deutschlandfunk bericht intussen dat er in bepaalde Berlijnse kringen reeds gesuggereerd zou zijn dat de nog jonge Spahn zich terug zou kunnen trekken ten gunste van Merz.

Bij een debat van het dagblad Rheinische Post in Düsseldorf maakt Spahn echter nog eens duidelijk dat hij zichzelf als de beste kandidaat ziet om de CDU weer sterk te maken. Daarbij kan hij tot nu toe vooral rekenen op steun van de jongerenafdeling van de partij. De Junge Union is één van de zeven officieel erkende ledenverenigingen van de partij. Spahn is daar favoriet, maar ook Merz kan er wel op sympathie rekenen. Het zelfde geldt voor de middenstandersvereniging. De vrouwen-  en seniorenverenigingen hebben zich daarentegen voor Kramp-Karrenbauer uitgesproken. De Saarlandse heeft op het congres vooral goede kansen, omdat de critici van Merkel de keuze hebben uit Spahn en Merz en zodoende verdeeld zijn.

Continuïteit

“De modernisering van onze partij moet insluiten dat juist in tijden van migratie en globalisering nationale identiteit en traditionele waarden een vaste plaats in ons denken en handelen innemen”, zo verklaarde Merz. Bij Spahn zijn vergelijkbare geluiden te horen. De vraag is echter of de CDU-afgevaardigden wel klaar zijn voor een koerswending.

Bernhard Vogel, voormalig deelstaatpremier van respectievelijk Rijnland-Palts en Thüringen sprak zich tegenover de Deutschlandfunk als volgt uit: “Mevrouw Kramp-Karrenbauer is zeker geen Merkel 2, maar ze garandeert wel een zekere continuïteit. En we hebben immers regeringsverantwoordelijkheid tot 2021.” Zoals Vogel zullen wel meer partijfunctionarissen denken.

Posted on

Wordt ‘Duitse Macron’ Merz opvolger Merkel?

Angela Merkel heeft gebruik gemaakt van haar laatste kans om het einde van haar tijdperk zelf in te luiden. In de CDU worden de kaarten opnieuw geschud. 

De grote omslag is ingezet. Met haar aankondiging dat ze in december geen kandidaat meer zal zijn voor het partijvoorzitterschap van de CDU, heeft Angela Merkel van de verkiezingen voor de landdag van Hessen een historische gebeurtenis gemaakt.

Merkel heeft weliswaar tegelijk aangekondigd tot het einde van de zittingsperiode van de huidige bondsdag bondskanselier te willen blijven. Maar niemand kan van tevoren zeggen hoe lang die periode nog duurt. Momenteel lijkt het onwaarschijnlijk, dat de volgende bondsdagverkiezingen daadwerkelijk pas op het reguliere moment in 2021 plaats zullen vinden.

Slinkende volkspartijen

De sociaaldemocratische coalitiegenoten van de CDU zijn immers gegrepen door existentiële angst. Haastig probeert SPD-leider Andrea Nahles alle verantwoordelijkheid voor de voortdurende neergang van haar partij op het imago van de grote coalitie en daarmee op de opstelling van de Unie van CDU en met name CSU te schuiven.

Dat deze manoeuvre niet werkt, heeft na Beieren de uitslag van de verkiezingen in Hessen zeer duidelijk gemaakt. De kern van de neergang van christendemocraten en sociaaldemocraten ligt dieper: Beide slinkende volkspartijen zijn er niet in geslaagd de Duitsers een beeld te schilderen van de toekomst waar ze hen naartoe willen leiden. Dat voedt de verdenking dat het hen ook helemaal niet om een ‘Duitse’ toekomst gaat, omdat ze andere plannen hebben met het grondgebied van de Bondsrepubliek die men de kiezers beter slechts mondjesmaat verklapt. Plannen zoals vervat zijn in het ‘migratiepact’ van de Verenigde Naties dat Merkel in december wil ondertekenen.

Kandidaten om Merkel op te volgen

In de CDU maken ondertussen de mogelijke opvolgers als partijleider zich gereed. Drie namen worden vooral genoemd. Na negen jaar buiten de actieve politiek – voor de schermen althans – zal ook Friedrich Merz kandidaat zijn. Velen zien in hem een ‘Duitse Macron’. Macron is erin geslaagd als een soort ‘burgerlijke revolutionair’ waargenomen te worden, terwijl hij in feite uit het zelfde hout gesneden is als de politiek-bestuurlijke elite die hij voorgaf van de troon te stoten. Inmiddels is dit spel blootgelegd.

Merz is als bestuursvoorzitter van de Duitse tak van investeringsfonds BlackRock, de grootste vermogensbeheerder ter wereld, die zetelt in New York, als voorzitter van de Atlantik-Brücke en als lid van de Trilaterale commissie niet minder vervlochten met de transatlantische en financiële structuren dan Macron. Hij zal pogen door zijn charisma en eloquentie de bedenkingen die sommige CDU-leden hierbij zullen hebben weg te nemen.

http://www.novini.nl/klaver-schulz-macron-politici-als-vleesgeworden-fake-news/

Oud-bondsdaglid en staatssecretaris voor de CDU, Willy Wimmer waarschuwt dat de CDU met een keuze voor Merz als partijleider volledig een afgeleide van het beleid van de Amerikaanse regering en de globalisten zou worden. Dat Merz in dienst staat van de Amerikaanse en globalistische agenda is volgens Wimmer voor iedereen zichtbaar, gezien zijn posities bij de Atlantik-Brücke en BlackRock. “De vertwijfeling in de CDU moet gigantisch zijn om een dergelijk risico met de heer Merz aan te gaan”, aldus de Merkel-criticus.

De beide overige kandidaten, Merkels favoriet Annegret Kramp-Karrenbauer en Jens Spahn, zijn anders dan Merz besmet met het jaren lange geduw en getrek rond Merkels beleid en leiderschapsstijl. Dat vermindert hun kansen om de charme van een echte frisse start uit te stralen.

Posted on

Merkel niet herkiesbaar als partijleider

Bondskanselier Angela Merkel heeft na de landdagverkiezingen in Hessen van zondag bekendgemaakt niet herkiesbaar te zijn als partijleider van de CDU. Ze blijft wel aan als bondskanselier.

Duitse media melden dat Merkel maandagmorgen haar besluit bekendmaakte, nadat de CDU zondag fors stemmenverlies leed in Hessen. De CDU maakt al langer een neerwaartse trend door. Ze wil evenwel aanblijven als bondskanselier. Dat is opmerkelijk, omdat ze in het verleden altijd benadrukt heeft dat het partijleiderschap en het ambt van bondskanselier in een persoon verenigd moeten zijn.

Eerder was Merkel van plan geweest op het partijcongres in december herkiesbaar te zijn. Er waren wel enkele tegenkandidaten, maar geen serieuze kanshebbers.

Opvolging

nmiddels wordt druk gespeculeerd wie haar op zou kunnen volgen. Daarbij worden onder andere de partijsecretaris Annegret Kramp-Karrenbauer, van 2011 tot 2018 minister-president van het Saarland, federaal minister van Gezondheid Jens Spahn en de minister-president van Noord-Rijnland-Westfalen, Armin Laschet genoemd. Het boulevardblad Bild meldt dat ook Friedrich Merz, oud-fractievoorzitter van de bondsdagsfractie van de CDU zou overwegen te kandideren voor het partijleiderschap.

Kramp-Karrenbauer geldt als vertrouweling van Merkel, Laschet als pragmaticus, Spahn als meer conservatief. De neoconservatief Merz werkt momenteel bij het beleggingsfonds BlackRock, is voorzitter van het netwerk Atlantik-Brücke en van de Europese tak van de Trilaterale commissie.

Hessen

De CDU leed zoals verwacht ruim 11 procentpunten verlies in Hessen, maar blijft met 27 procent van de stemmen wel de grootste partij. Ook de in Hessen oppositionele SPD verliest met een kleine 11 procentpunten fors en komt op gelijke hoogte te liggen met de Groenen op 19,8 procent van de stemmen. De Groenen profiteren van het verlies van CDU en SPD en zodoende kan de coalitie van CDU en Groenen voortgezet worden, de partijen hebben samen nog net een meerderheid van de zetels. De liberale FDP komt met 7,5 procent weliswaar over de kiesdrempel, maar heeft nauwelijks weten te profiteren van het verlies van de CDU. De Freie Wähler blijven met drie procent zoals verwacht onder de kiesdrempel van vijf, maar de nationaal-conservatieve AfD komt met 13,1 procent de landdag van Hessen binnen. Verder komt de socialistische partij Die Linke met 6,3 procent ditmaal over de kiesdrempel. Voor een coalitie van SPD, Groenen en Die Linke is echter geen meerderheid.

AfD blijvende factor

De AfD is na de verkiezingen in Hessen in alle zestien deelstaatparlementen vertegenwoordigd. Het is uniek voor een nieuwe partij om bij 16 landdagverkiezingen op rij boven de kiesdrempel te komen. De AfD heeft zich daarmee bewezen als een blijvende factor in de Duitse politiek. Zelfs inmiddels gevestigde partijen als de Groenen en de FDP zijn niet in de parlementen van alle Duitse deelstaten vertegenwoordigd.

Posted on

CDU is zo doormerkeld, daar helpt geen nieuwe fractievoorzitter aan

Ondanks veel tamtam in zowel Duitse als internationale media, is er van een opstand in de Bondsdagfractie van de CDU/CSU geen sprake. Daarvoor ontbreekt het ook aan de kracht en de oriëntatie. Een echte ommezwaai zal groter moeten zijn en meer kosten.

De nieuwe leider van de CDU/CSU-fractie in de Bondsdag, Ralph Brinkhaus, haastte zich, nadat hij het verrassend won van Angela Merkels favoriet Volker Kauder, om te benadrukken dat er geen streepje licht tussen hem en de bondskanselier zit. Om zijn loyaliteit te bewijzen, sprak hij zich er zelfs meteen maar voor uit dat Merkel zich in december opnieuw herkiesbaar stelt voor het partijleiderschap

Wat even had geleken op de emancipatie van de parlementsleden van CDU/CSU van de oppermachtige partijleidster, was daarmee al heel snel vervlogen. Dat het Merkel-tijdperk ten einde loopt was al minstens een jaar duidelijk, dat Kauder niet herkozen werd als fractievoorzitter is daar alleen maar het zoveelste teken van. Het einde van het tijdperk Merkel betekent echter nog niet automatisch dat haar partij ook een andere koers gaat varen. De lauwheid van Brinkhaus’ eerste stappen laat veeleer zien dat het de Unie van CDU en CSU zowel aan het personeel als ook aan de oriëntatie ontbreekt die nodig zijn voor een krachtige koerswijziging na Merkel.

Wending naar links

Waaraan ligt dat? De CDU-leidster heeft niet alleen personeel zo lang om zich heen gebeten tot alle potentieel concurrerende zwaargewichten verdwenen waren. Door de CDU naar links te wenden, heeft ze ook het coördinatensysteem van het gehele Duitse partijenstelsel uit het lood getrokken. Haar eigen partij heeft intussen door de tendens naar links ieder idee verloren van waar ze eigenlijk voor zou moeten staan. De ondergang van de SPD als volkspartij is de vanzelfsprekende collaterale schade van deze ontwikkeling, omdat er op centrumlinks geen ruimte meer overblijft voor de sociaaldemocraten naast de CDU.

De wending naar links van de Union heeft de politieke debatten in Duitsland in het irreële af laten glijden. De concurrentie tussen linkse en rechtse standpunten dwong eerder nog tot een zekere worteling in de realiteit, omdat standpunten van de tegenstander anders eenvoudig als luchtfietserij te ontmaskeren waren. Tegenwoordig heerst echter een eensgezinde loochening van de realiteit die beschermd wordt voor tegenspraak uit de realiteit van alledag door middel van hysterie over de ‘strijd tegen rechts’ en dat er weer nazi’s in de Bondsdag zouden zitten.

Ideologie versus volksheid

De Groenen kunnen met deze situatie nog het beste uit de voeten. Zij kunnen het zich veroorloven om zich helemaal op te sluiten in hun eigen wereldbeschouwing, want hun kiezersachterban is die met de hoogste inkomens. De socialistische partij Die Linke heeft het op dit punt al moeilijker, zoals fractievoorzitter Sahra Wagenknecht wel maar grote delen van de rest van de top van die partij niet begrepen heeft. Ook de liberale FDP zwalkt.

Het zwaarst getroffen zijn echter de beide oude volkspartijen, die het nooit moesten hebben van sterk ideologisch gekleurde profilering, maar van aan de realiteit gekoppelde ‘volksheid’. Juist die volksheid zijn ze op weg naar hun huidige links-groene positie verloren. Dat ze deze volksheid nog kunnen herwinnen lijkt intussen steeds onwaarschijnlijker. En daarmee neemt tegelijk de waarschijnlijkheid van een grondige herverkaveling van het partijlandschap toe.

Posted on

De impotentie van een Tweede Kamerlid

Onlangs las ik op Novini het begeesterende artikel van Sid Lukkassen over Thierry Baudet en de representatieve democratie. Hij legt op heldere wijze bloot dat het huis van Thorbecke kraakt aan alle kanten. Paradoxaal genoeg legt de samenleving steeds meer problemen op het bordje van de politiek; tegelijk sijpelt de macht gestaag weg van politici naar mondiale multinationals. Graag reageer ik op Lukkassens betoog met een eigen relaas.

Het leven van een Tweede Kamerlid is vast niet altijd even prettig. De meesten verslijten hun jaren in volstrekte anonimiteit, en het betaaldt bovendien verrot slecht in verhouding tot een goede baan in het bedrijfsleven. Bovendien wonen ze verspreid over het hele land, en velen van hen moeten een onderkomen extra huren in Den Haag om niet elke dag te veel te moeten reizen. Ik heb die deprimerende kamertjes wel eens bekeken. Het is bovendien, zelfs voor wie dat zouden willen heel moeilijk om te zien wat een Kamerlid nu eigenlijk allemaal doet, nog minder wat ze bereiken (effectiviteit), laat staan om je daarover een oordeel te kunnen vormen als buitenstaander. De meeste burgers komen niet tot 10 als ze worden gevraagd om de namen van 10 Kamerleden op te noemen. Hier mijn lijstje: Omtzigt, Wilders, Buma, Agema, Graus, Bosma, Pechtold, Beertema, Asscher, Klaver, Baudet, Hiddema en de nieuwste aanwinst van de PVV Kops[1]. Het kostte me moeite. Ik ben de kleinere partijen vergeten en zelfs als ik erg mijn best doe, komt alleen de naam van Thieme boven.

Van het totaal van 150 volksvertegenwoordigers er maar 10 kunnen opnoemen is een indicatie op zich. Het meest actieve Kamerlid en een echte volksvertegenwoordiger Pieter Omtzigt van het CDA zou niet eens Kamerlid zijn gebleven als het aan het partijbestuur onder leiding van Ruth Peetoom en de lijsttrekker Sybrand Buma had gelegen. Hij kwam op eigen kracht en met voorkeurstemmen in de kamer, 36.750 in totaal. Een geweldige prestatie. Bij eerdere verkiezingen stond hij respectievelijk op plaats 51 (2003) 37 (2006) en 29 (2010) alle drie de keren op een vrij onverkiesbare plaats. Het lijkt erop dat dr. Pieter Omtzigt niet zo goed lag bij zijn partij en zelfs nu zie je zelden of nooit dat partijleider Buma zijn meest actieve en aansprekende Kamerlid ondersteunt of in het zonnetje zet. Een beetje leider, zou hem regelmatig publiekelijk complimenteren.

Voor het onderzoek naar de vraag hoe het democratisch gehalte van de Tweede Kamer zou kunnen worden verhoogd, denk ik al langere tijd aan de volgende alternatieven:

  1. Verkleinen van het aantal Kamerleden. In plaats van 150, tenminste de helft minder. Bij een lager aantal doen de individuele stemmen er veel meer toe. De visibiliteit verbetert.
  2. Introductie van het regeerakkoord voor de Nederlandse coalitieconstructies legt al sinds het begin van de 20e eeuw steeds meer vast. Kan dat niet anders, en zo ja hoe dan? Voor het VVD/PvdA regeerakkoord kregen de leden van de beide fracties 2 uur de tijd om het 79 pagina’s tellende akkoord te lezen, en hieraan hun instemming te geven. Het laatste regeerakkoord tussen VVD/CDA/D66 en CU was dusdanig lang uitonderhandeld (225 dagen) en dusdanig gedetailleerd, met als enige doel 100% van alle mogelijke besluiten voor een periode van 4 jaar vast te leggen, dat ook daar geen coalitie-Kamerlid – met slechts 76 zetels meerderheid – enige kanttekening bij durfde te plaatsen. Het zou hem of haar de kop kosten. Mevrouw Ybeltje Berckmoes, tot maart 2017 kamerlid voor de VVD, schreef een prachtige inkijk over het ware leven binnen de Tweede Kamerfractie van de VVD.[2] Een ontluisterend relaas. Sharon Gesthuizen schreef als voormalig Tweede Kamerlid voor de SP, Macht en Liefde over het heimelijke ongezonde leven binnen de Socialistische Partij.[3] Ik kon mij, in tegenstelling tot het boek van Berckmoes, er niet doorheen werken. Het ging teveel over Sharon.
  3. Het debat in de Tweede Kamer is formeel, indirect en loopt altijd via de voorzitter. Het wordt daarmee afstandelijk en meestal saai. Er zijn landen waar dat heel anders gaat, bijvoorbeeld in het Engelse parlement of zelfs in het Oostenrijkse, het Duitse, Italiaanse, Spaanse parlement of zelfs het Europese nepparlement.[4] Thierry Baudet is een van de weinigen die deze regel van de Tweede Kamer durft te tarten.
  4. Fractie- of partijdiscipline: vanwege het eensgezinde optreden van fracties in de Tweede Kamer wordt in iedere fractie op de één of andere manier fractiediscipline afgedwongen, d.m.v. het bespelen van carrièrebelangen, party whip en vertrouwenskwesties volgens een gedetailleerde analyse van Thomassen en Andeweg.[5]
  5. Toegangsdrempels: iedere partij heeft zo zijn eigen regels en procedures, waardoor kandidaten voor de Tweede Kamer worden geselecteerd en uiteindelijk op de kandidatenlijst van een partij komen. Het is een machtig instrument, met de nadruk op macht. Het maakt onder andere dat er vooral beroepspolitici in de Tweede Kamer komen. Mensen die zich als partijtijgers door de interne bureaucratische organisatie en politieke machtsverhoudingen hebben heen geworsteld, soms geslijmd, soms gelikt. Ruim 90% heeft niet tot nauwelijks enige relevante werk- c.q. praktijkervaring.

Hieronder zal ik op elk van de bovengenoemde vijf punten ingaan. Voor het gemak beperk ik deze analyse tot de Tweede Kamer, die slechts een onderdeel is van de gezamenlijke democratische instituties in Nederland.

1. verkleinen aantal volksvertegenwoordigers:
Veruit de meeste Tweede Kamerleden zijn volstrekt onzichtbaar. Volgens de Volkskrant[6] zijn wij inmiddels gewend aan de mediacratie: niet het aantal ingediende moties, amendementen, wetsvoorstellen of schriftelijke vragen bepaalt de moderne Haagse hiërarchie, maar het aantal optredens in de media. Tussen de 500 en 1000 keer de landelijke pers halen in één jaar is de eredivisie en de rest doet er eigenlijk niet toe, is onbekend en onbemind. Ze gaan wel wanhopig op maandag op werkbezoek de provincie in, maar het haalt het nieuws vrijwel nooit. Het is ook verklaarbaar dat de rol van volksvertegenwoordiger is uitgekleed. Ze vertegenwoordigen het volk niet meer, ze stonden toevallig op een lijst van een partij en vertegenwoordigen die partij of lijst in de Tweede Kamer. Ik kan er niet meer van maken. Ze praten ook niet meer zonder last of ruggespraak[7]. Zonder ruggespraak sneuvelde bij een grondwetswijziging in 1983, dus sindsdien kunnen zij altijd overleggen, onderhandelen, de partij raadplegen of overleggen in het torentje van de premier. Zonder last bleef wel gehandhaafd. Formeel dan, want zonder last; het zonder bindend mandaat mogen stemmen zoals men goeddunkt, is ook al lang om zeep geholpen door de volgende punten 2, 4 en zelfs 5. Veel Tweede Kamerleden zijn verworden tot stemvee.

Als ze dan toch stemvee zijn en vrijwel altijd doen wat anderen hen opdragen, dan heb je er geen 150 nodig. Met 60 of 65 van die poppetjes, verhoog je de herkenbaarheid, het belang en het gewicht van hun stem, kun je hun armetierige salaris verdubbelen en kun je op die manier wél kwaliteit aantrekken. Voor 100.000 Euro bruto komt kwaliteit uit het bedrijfsleven niet naar Den Haag om zich vervolgens te laten muilkorven en ringeloren. Gewezen Kamerleden vinden na hun periode in de Tweede Kamer nauwelijks emplooi. Vooral ex-Tweede Kamerleden van de PVV worden getroffen door stelselmatige uitsluiting. Engeland en de VS doen het beter omdat daar via het systeem van het kiesdistrict politici zelf moeten zorgen dat zij in hun eigen district worden gekozen. Ze liften dus niet mee op een obscuur lijstje dat door de partijkartelleiding werd samengesteld op basis van volstrekt ondoorzichtige en ondemocratische methoden, i.e. willekeur en bovenal vriendjespolitiek. Vergist u zich niet, want dat is het: vriendjespolitiek of lobbycratie, waarover Elsevier-columnist Syp Wynia met zoveel hartstocht heeft gepubliceerd.[8]

2. Beperken van de reikwijdte van het regeerakkoord.

In coalitieland Nederland zijn akkoorden tussen regeringspartijen en soms gedoogpartijen over bepaalde aspecten van het te voeren beleid (soms zelfs de visie) onvermijdelijk.

De formatie van het Nederlandse kabinet in 2017 begon na bekendmaking van de uitslag van de Tweede Kamerverkiezingen van 15 maart 2017 en eindigde 225 dagen later, op 26 oktober 2017, met de beëdiging van het kabinet-Rutte III. Het was de langste kabinetsformatie in de Nederlandse geschiedenis.[9]

Binnen de Nederlandse cultuur geldt de regel “afspraak is afspraak”, dus tenzij er hele schokkende dingen gebeuren zijn de regeringsfracties strikt gehouden om zich gedurende 4 jaar aan de afspraken te houden. Ieder bedrijf dat in de echte wereld opereert gaat geheid failliet als het zo rigide te werk gaat, maar voor de politiek geldt een andere werkelijkheid, een door henzelf gecreëerde virtuele werkelijkheid. In die wereld is niets zoals het lijkt.

De vorig jaar nieuw aangetreden Thierry Baudet heeft een flink aantal frisse ideeën gelanceerd sinds hij in de Tweede Kamer zit, ten einde het democratische proces nieuw leven in te blazen: het referendum, de regeringspartijen en de overige partijen speerpunten laten aanbrengen en die dan door de echte volksvertegenwoordiging te laten beslissen, met wisselende meerderheden, zonder dichtgetimmerd coalitieakkoord (met bijbehorende handtekeningen), en een kenniskabinet laten samenstellen van vakmensen uit de praktijk, in plaats van partijbobo’s die aan de beurt waren voor een bewindspositie. Er moesten in deze huidige coalitie zoveel beloften worden ingelost dat de vier partijen maar liefst 26 bewindspersonen benoemden. Het lijkt wel een Afrikaans land.

3. Het debat is doodsaai.

Het debat in de Tweede Kamer is doodsaai en vreselijk indirect. Het is enkel en alleen te danken aan Geert Wilders en de frisse fractie van de FvD, dat het af en toe aantrekkelijk wordt en amusant. Hetzelfde geldt voor het 760 tellende EU-parlement. Was het niet vanwege Nigel Farage[10], dan zou er geen hond kijken.

Hierboven een video van een briljant optreden van Ewald Stadler in het Oostenrijkse parlement. Zelf in dat land doen ze het met meer emotie, directer, en aansprekender. Het gedoe in Nederland, met geachte voorzitter dit en mevrouw de voorzitter dat, is dodelijk. Kom maar niet aan met de flauwekul dat het om de inhoud gaat, want dat gaat het al een jaar of 25 nauwelijks meer. Het is theater, zoals Thierry Baudet terecht aanvoert. Het is een debat tussen partijen en zogenaamde volksvertegenwoordigers, waarbij het uitwisselen van argumenten er totaal niet meer toe doet. Het enige doel is steun geven aan het kabinet door de nipte meerderheid van Kamerleden die het kabinet verplicht zijn te steunen. Dat kabinet en de bewindslieden komen dus met van alles weg.

4. Fractie en/ of partij discipline:

In het eerder genoemde doorwrochte stuk van Thomassen en Andeweg wordt uitgelegd waarom fractiediscipline positief zou zijn en zij formuleren dat als volgt: “In het publieke debat wordt fractiediscipline veelal als onwenselijk voorgesteld. Deze zou afbreuk doen aan de zelfstandige positie van leden van de volksvertegenwoordiging en de relatie van individuele volksvertegenwoordigers met hun eigen specifieke achterban in de weg staan. Deze negatieve waardering van fractiediscipline is allerminst vanzelfsprekend.” Zij voeren aan dat mensen stemmen op een partijprogramma/c.q. een partij en dat individueel afwijkend stemgedrag van Tweede Kamerleden het vertrouwen in de keus voor die partij zou schaden.

Deze redenering gaat mank op verschillende aspecten. Ten eerste, zoals wij vooral nu wederom bij de coalitievorming van VVD/CDA/D66/CU hebben kunnen zien, beschouwen veel kiezers van die partijen zich bekocht. Het CDA stond vierkant achter het verlagen van de eigen bijdrage, D66 maakte zich al sinds 1966 “hard” voor bestuurlijke vernieuwing, waaronder het referendum, VVD liet na om in haar partijprogramma op te nemen dat zij zou komen met een voorstel voor het coalitieakkoord dat er in voorzag dat de dividendbelasting voor buitenlandse aandeelhouders zou moeten worden afgeschaft (1,4 miljard ten behoeve van Unilever en Shell) en van alle flinke woorden over het aanpakken van de volledig uit de hand gelopen immigratie kwam niets. De CU haalde nog even ruim een miljard meer binnen voor ontwikkelingssamenwerking.  Daarnaast is het juist vanwege de manier waarop kandidatenlijsten worden samengesteld, dat er in de Nederlandse politiek (met uitzondering van Pieter Omtzigt) totaal geen sprake meer is van een relatie van individuele volksvertegenwoordigers met hun eigen specifieke achterban. Democratie en volksvertegenwoordiging zijn een farce geworden. Een klucht. Een schijnvertoning. Theater. Fractie- en partijdiscipline zoals die invulling krijgt in de Nederlandse politiek is dodelijk. Het vergroot de kloof tussen de burger (!) en de zogenaamde volksvertegenwoordigers. Het kan welhaast niet groter, vandaar de enorme frustratie bij een (overgrote) meerderheid van de kiezers.

http://www.novini.nl/illusie-interne-partijdemocratie/

Bovendien zijn politieke partijstructuren uit de tijd, zoals Wilders zo goed heeft begrepen. Dat gezeur van die vreselijke dinosauruspartijen dat alleen zij democratisch zijn. Van het ledenaantal van iets meer dan 300.000 is een klein percentage actief (5%) en het is de toplaag van die 5% (hooguit 10.000 mensen) die uitmaakt wat goed en democratisch is binnen die partij.  Het is uit de tijd. Gebruik open verkiezingen. Gebruik sociale media. Gebruik je verstand. Het FvD heeft in deze YouTube clip precies laten zien hoe het partijkartel dit heeft georganiseerd:

5. Toegangsdrempels politieke partijen:

Wie wordt er nu Tweede Kamerlid? Behalve bij de PVV zitten er bij de meeste andere fracties in de Tweede Kamer vrijwel uitsluitend beroepspolitici. Ik kan hun cv’s wel dromen. Ze deden doorgaans heel erg lang over hun vrij onbetekenende studies, waren lid van dit of dat, idealiter van de jongerenafdeling van een partij, kwamen in besturen, gemeenteraden, werden wethouder en stroomden door in de wondere wereld van Chriet Titulaer. Uitzonderingen hebben enkele jaren irrelevante ‘werkervaring’, meestal in veilige publieke sectorfuncties, waar nooit iets bijzonders van hen werd verwacht.  Mark Rutte werkte enkele jaren bij Unilever op personeelszaken, Alexander Pechtold was 2 jaar veilingmeester (!) en Diederik Samsom verdiende zijn sporen als actievoerder bij Greenpeace.  Alleen bij de PVV zitten mensen die echt iets gedaan hebben in het normale leven, maar die worden met de nek aangekeken, niet alleen omdat ze tot de PVV behoren, maar ook omdat het geen beroepspolitici zijn. Ze zijn echter en dat past niet bij het soort dames en heren die hun leven lang uit de publieke ruif vraten en dat ook willen blijven doen tot de dag dat ze er dood bij neervallen: Loek Hermans, Ed Nijpels, Job Cohen, Hans Wiegel, Dries van Agt, Ernst Hirsch Balin, Piet Hein Donner, Roger van Boxtel, Thom de Graaf, Maxime Verhagen, Frans Timmermans, Bert Koenders, Ad Melkert en vele, vele anderen.

Als u het blijft slikken, dan verandert er nooit iets, dan klagen uw kinderen en kleinkinderen straks, net zoals u, dat ze in een soort van ‘Animal Farm’ leven. Nu vind ik het leven en wonen op een echte animal farm heerlijk, maar zoals het beschreven werd door George Orwell is onmenselijk, voor mij zelfs ondragelijk:

Na een revolutie op een boerderij, waarbij de mensen verjaagd worden, nemen de varkens, die de doctrine van Animalisme hebben ontwikkeld en de revolutie hebben geleid, geleidelijk aan de touwtjes in handen op het bedrijf. Twee varkens, Napoleon en Sneeuwbal, raken verwikkeld in een machtsstrijd die in de uitwijzing van Sneeuwbal culmineert. Het leven op het bedrijf wordt harder en harder voor de rest van de dieren. De varkens leggen steeds meer controles aan hen op terwijl ze voor zichzelf voorrechten opeisen. Uiteindelijk is alles dat van de ‘Principes van Animalisme’ overblijft de regel dat “alle dieren gelijk zijn, maar sommige meer gelijk zijn dan andere.” Elke stap van deze ontwikkeling wordt gerechtvaardigd door propaganda. Met een groep wrede honden als stok achter de deur, drukt Napoleon zijn zin door en zorgt hij voor een gemakkelijk leven voor zichzelf. De varkens gaan op twee benen lopen. In de laatste scène van het boek bekijken de dieren de varkens en mensen, maar kunnen geen verschil meer zien.[12]

 Ik wens u sterkte.


[1] Wat een verfrissing deze Kops: https://youtu.be/sojpJnxk_7k

[2] https://www.bol.com/nl/f/voorlichting-loopt-met-u-mee-tot-het-ravijn/9200000083037524/

[3] https://www.bol.com/nl/f/schoonheid-macht-liefde/9200000071825012/

[4] https://youtu.be/6dh15ZipMxI Originele bijdrage van Thierry Baudet in militaire outfit.

[5] http://dnpp.eldoc.ub.rug.nl/FILES/root/jb-dnpp/jb05/Thomassen.pdf

[6] http://www.volkskrant.nl/politiek/het-meest-gevoelige-lijstje~a641643/

[7]http://www.parlement.com/id/vituefrhhaq8/het_begrip_zonder_last_en_ruggespraak

[8] https://www.elsevierweekblad.nl/nederland/blog/2016/11/waar-blijft-de-ontmanteling-van-lobbystaat-nederland-406137/

[9] https://nl.wikipedia.org/wiki/Kabinetsformatie_Nederland_2017

[10]  Heerlijke bijdrage van Nigel Farage https://youtu.be/SJzRa7HWVqs

[12] http://nl.wikipedia.org/wiki/Animal_Farm

Posted on

Thierry Baudet en de representatieve democratie

In het bevrijdingsweekend verscheen in de Telegraaf een uitgebreid interview met Thierry Baudet (FvD). Als we het interview destilleren komen we tot drie kernpunten, die licht werpen op de democratie in Nederland vandaag de dag:

  1. Kamerleden worden gerekruteerd op hun vermogen om onbewegelijk te blijven onder argumenten.
  2. Geen Kamerlid laat zich ooit overtuigen: alles is al “bedisseld” en dan slechts door een handvol centrale figuren. De rest van de Kamerleden is min of meer klapvee. Of, nog harder gesteld: stemvee.
  3. Zogezegd worden debatten gevoerd om zaken “opgehelderd” te krijgen. Echter de oppositie weet bij voorbaat dat de coalitie de regering zal steunen. De debatten die de oppositie aanzwengelt zijn dus feitelijk uitputtingsslagen, die worden gevoerd in de hoop dat iemand (in de coalitie) zich verspreekt.

Levenswijsheden ingeruild voor lobbyisme

Deze punten zijn – weliswaar op academische wijze – behandeld in mijn proefschrift De Democratie en haar Media. De drie punten zijn ook op een andere wijze te duiden: onderaan de streep blijkt helaas dat de ruimte om écht inhoudelijk van gedachten te wisselen zeer beperkt is. Vandaag is in de politiek geen ruimte meer om partijprogramma’s bij te schaven op basis van levenswijsheden en filosofische inzichten. Het zijn de belangen van lobbyisten die de politieke melodie bepalen: hierdoor is de politiek vandaag een plek van levensbeschouwelijke en ideologische leegheid.

Sid Lukkassen ~ De democratie en haar media

Vroeger was er nog zoiets als een zuil of een kerk, die op basis van een inhoudelijke visie de politiek kon bijsturen. Dit alles is vandaag echter opgelost in één overkoepelend globalistisch progressivisme, met binnenskamers een ons-kent-ons bestuurscultuur. Een debat om elkaar oprecht te overtuigen is tegen deze achtergrond onmogelijk: bij gebrek aan zuilen achter de partijen hebben spindoctors en managers van vluchtige indrukken de macht gegrepen. Een meetup van Jesse Klaver, om een voorbeeld te nemen, is feitelijk een exercitie in zenden door een populaire voorman. Politici worden tot stijliconen: esthetiek neemt het over van de inhoud. Dit is kenmerkend voor de alomvattende beeldcultuur die ik analyseerde in mijn proefschrift.

Argumenten pro- en contra

Evengoed kan men tegenwerpen dat een goed debat veronderstelt dat de partijen zich niet laten overtuigen. Deze wijze van redeneren stelt echter de ratio buiten werking: de politicus wordt dan een handpop van voorgegeven belangen. Met als gevolg dat het debat puur een showtje voor de bühne wordt. Ook toont deze opvatting minachting voor zowel het dualisme als de controlerende rol van gekozen volksvertegenwoordigers. Een fractievoorzitter van een coalitiepartij mag het debat niet ingaan met de onwankelbare mening dat de premier hoe dan ook gelijk heeft en dat hij de regering koste wat kost moet beschermen.

Men kan op de drie punten ook tegenwerpen dat partijen nu eenmaal vaste belangengroepen hebben als achterban, en dat die kiezers rechtstreeks vertegenwoordigd moeten worden.

Die opvatting van democratie gaat echter in tegen de filosofie van Edmund Burke: namelijk dat de gekozen volksvertegenwoordiger zijn rationele oordeelsvermogen nooit mag uitschakelen of laten gijzelen door een extern belang. Vandaag zien we in Groot Brittannië hoe Labour-politici nu clausules in de mediawetgeving bouwen die miljonairs beschermen tegen kritische journalisten. Denken in termen van louter belangen brengt parlementariërs namelijk tot de conclusie: ‘Ik kan niemand overtuigen – in het hele parlement is er maar een handjevol mensen met alle inside informatie. Dan laat ik mezelf maar inpalmen en fêteren door lobbyisten. Hopelijk ligt er voor mij dan een invloedrijke baan in het verschiet na mijn Kamerlidmaatschap waar ik wél impact kan maken.’

Onderwerp die handpoppen aan waarheidsvinding!

Als het uitgangspunt is dat je geen parlementariërs kunt overtuigen – omdat iedereen de handpop is van één of ander belang – dan nóg is overreding op basis van waarheidsvinding van grote importantie. Bij ieder politiek debat moet namelijk eerst worden vastgesteld wat precies het probleem is, voordat men kan bepalen wat voor de eigen achterban de beste omgang is met het probleem.

Een SP’er zal bijvoorbeeld de lijn uitdragen dat ontslagbescherming in het belang is van zijn kiezer. Maar een VVD’er kan vervolgens inbrengen dat een werkgever minder snel een werkloze zal aannemen, als hij moeilijk van deze persoon kan afkomen. Zodoende moet de politicus zich openstellen om de belangen van zijn achterban in een nieuw licht te zien. Een PVV’er kan vervolgens weer het punt maken dat mensen niet aan een gezin beginnen als er geen financiële zekerheid is, wat betekent dat een totale flexibilisering van de arbeidsmarkt een bevolkingsverandering versterkt.

Druk van de massa leidt tot slechte besluiten

Al deze argumenten zijn relevant en verdienen het om serieus genomen te worden op basis van waarheidsvinding, en niet op basis van louter retorica ofwel ‘een showtje voor de bühne’. Helaas betekent de praktijk van onze democratie dat het heroverwegen van een standpunt wordt geframed als zwakte. Dit betekent dat volharding in domheid en destructie dus meer loont dan ‘beter ten halve gekeerd, dan ten hele gedwaald’.

Democratieën drijven op kiezersdoelgroepen, en dus op groepsidentificatie wat leidt tot groepsdruk. Onder groepsdruk worden er ondoordachte besluiten doorgeramd die zijn gericht op de korte termijn. Daarin had Burke volkomen gelijk: het is een universeel bewezen feit van de geschiedenis dat het zelfstandig denkende individu betere beslissingen maakt dan mensenmassa’s. Vaak stond ik toen er een trein uitviel in een rumoerige massa te wachten op een vervangende bus. Terwijl ik op een app zag dat er ook een reguliere stadsbus naar de bestemming vertrok vanaf de andere kant van het station. “Al deze mensen kunnen er toch niet naast zitten?” dacht ik toen. Totdat ik als individu de proef op de som nam en naar de andere kant van het station liep. Daar nam ik in alle rust de lijnbus.

Moet visievorming in het parlement überhaupt meespelen?

Wat er over de conclusies van het interview met Baudet voorts nog beweerd kan worden, is dat ideologische overreding in de Tweede Kamer irrelevant zou zijn: visievorming zou namelijk al hebben plaatsgevonden in het maatschappelijk debat. Deze bewering mondt uit in twee belangrijke argumenten.

Ten eerste ben ik juist hierom bezig met de opbouw van een ‘Nieuwe Kerk’ – een nieuw levensbeschouwelijk huis van het Westen, waar verhalen uit de samenleving kunnen klinken die niet door managersjargon zijn besmet. Want de hele gang van zaken die überhaupt tot de oprichting van Forum voor Democratie leidde, is dat er in het maatschappelijke debat geen brood te verdienen is met visievorming op basis van realisme. Dit hangt weer samen met het linksliberale subsidiekartel, dat zo goed als alle betaalde talkshows, universiteiten en dagbladen beheerst. Precies hierom is het van belang dat lezers overwegen om mijn crowdfunding te steunen, om een tegenhanger te bieden.

Het tweede argument is dat Baudet in dat geval terecht redeneert (al zal hij dit niet letterlijk zo zeggen): “Ik kan al mijn energie opgebruiken om met mijn twee zetels achter ieder dossier aan te rennen en daar ons plasje over te doen. Maar omdat de maatschappelijke visievorming elders plaatsvindt, bereik ik daar weinig mee, buiten dat mijn achterban dan precies zal weten wat ik van ieder dossier vind. Mijn achterban weet echter al wat ik vind. Ik heb er meer aan om mezelf alvast te oriënteren op de toekomst en op de dossiers die zullen spelen zodra ik wél een meerderheid in de Kamer achter me kan krijgen – ook aan visievorming via boekpublicaties heb ik meer.”

Reflectie op Wilders en de PVV

Dit laat onverlet dat een andere aanpak op zijn plaats zou zijn wanneer FvD met twaalf of meer zetels in de Kamer komt. Met al deze overwegingen in het achterhoofd, is het tot slot interessant om nog kort te reflecteren op Geert Wilders.

De PVV speelt het parlementaire spel precies volgens de regels en doet mee in ieder debat. Hoewel de kiezer terecht waardering heeft voor deze plichtsbetrachting, steekt het systeem wel zo in elkaar dat de PVV-bevindingen niet terugkomen in de machinekamer van de macht. Naar verluid hebben topambtenaren zelfs geweigerd om de inbreng van de PVV in het coalitieakkoord uit te voeren, toen de PVV van 2010 tot 2012 deel was van een gedoogkabinet. De ministers en staatssecretarissen hebben dit destijds maar met de ‘mantel der liefde’ bedekt: de PVV trok haar eigen conclusies.

Tot besluit

Deze kennis maakt Baudets positie des te meer sympathiek. Het systeem is broken en in het interview komt hij daar openlijk voor uit. Hij zou zich wel helemaal kunnen identificeren met het parlementaire stelsel; daarmee zou hij echter ook verwachtingen opwekken die hij in het huidige systeem niet kán waarmaken – hij zou een agent of disillusion worden. Daarom is het goed dat hij wat mentale afstand tot het parlementswerk houdt.

De realiteit is namelijk dat een selecte groep de hoofdlijnen uitzet: de rest vangt de broodkruimels op die van de tafel vallen. Backbenchers brengen deze bijzaken onder tromgeroffel naar de achterban in de regio, in de hoop om zo weer herkozen te worden. Het is een trieste cyclus zonder uitweg. Dit is een mentale gevangenis waar Baudet met zijn intellectuele activiteiten aan ontsnapt.

Qua intellectuele activiteiten ben ik momenteel bezig met een crowdfunding, om de inhoudelijke discussies mogelijk te maken die in de politiek niet aan de orde zijn. Volg mijn project:

https://www.voordekunst.nl/index.php/projecten/7175-verhalen-uit-de-samenleving-1

Aanbieding: bibliotheek der democratie

Posted on

Grote coalitie om politieke overleven Merkel en Schulz veilig te stellen

De partijleiders van CDU/CSU en SPD hebben er de mond van vol dat een nieuwe grote coalitie niet ‘meer van hetzelfde’ kan betekenen. In werkelijkheid is dat natuurlijk de meest waarschijnlijke uitkomst van de coalitieonderhandelingen.

Bij de SPD blijft het spannend. De weerstand onder het partijkader en de partijbasis tegen opnieuw een grote coalitie met Angela Merkel blijkt veel sterker te zijn dan de partijtop rond Martin Schulz had aangenomen. Het partijcongres komend weekend in Bonn belooft spannend te worden. Dat direct na de afronding van de verkennende gesprekken met de Unie van CDU en CSU verschillende SPD-bonzen, waaronder sommigen die zelf deel uitmaakten van het onderhandelingsteam, vroegen om wijzigingen in het gezamenlijk overeengekomen document, laat hun angst voor het oordeel van de partijbasis doorschemeren.

De partijleiding hoopt deze energie aan de basis door hun oproep te absorberen, door strijdlust en hoop op nog meer SPD-punten in het uiteindelijke coalitieakkoord op te wekken. Schulz weet immers dat als het partijcongres hem niet volgt, zijn politieke carrière strandt. Het geraas van de partijbonzen die zelf aan de onderhandelingstafel zaten dat het resultaat niet voldoende is, kan echter niet verhullen dat de kern van waar het hen om te doen is een voortzetting van de grote coalitie is.

Een ‘nieuw begin’ moest het worden, niet ‘meer van hetzelfde’, aldus de drie partijleiders Merkel, Schulz en Horst Seehofer bij de presentatie van het resultaat van de verkennende gesprekken. Op de vraag waarin dat nieuwe begin dan bestaat, begon de bondskanselier dermate lubberiaans te ouwehoeren dat het op de lachspieren werkte. Ze presteerde het te stellen dat alleen de vorming van nog een grote coalitie op zich toch al een nieuw begin is.

Het gaat kortom om niets anders dan aan de macht blijven. De SPD heeft een paar eisen binnengehaald, CDU en CSU hebben niet ingestemd met een paar andere. Vooral Merkels CDU had uit zichzelf eigenlijk niets nieuws in te brengen in de gesprekken. In plaats daarvan wordt er wat geschoven met geld in de begroting, in de hoop bepaalde groepen in de samenleving die hun vertrouwen in de gevestigde politieke verliezen daarmee gerust te stellen. Resultaat is verder dat de staat op het hoogtepunt van de conjunctuur meer geld uitgeeft en lange termijnverplichtingen aangaat, die ze ook in slechtere jaren zal moeten nakomen. Verantwoord staatsmanschap werkt precies andersom: In goede jaren houdt de staat zich in met de uitgaven om een reserve te hebben voor de mindere jaren, zodat er dan middelen beschikbaar zijn om te handelen.

De nieuwe grote coalitie in Duitsland wordt echter weer een regering uitsluitend van het hier en nu, zonder aan morgen te denken. De belangrijkste actoren, Merkel, Schulz, zijn immers politici van gisteren en proberen vandaag politiek te overleven. Daarvoor moeten alle andere belangen wijken, die van hun land net zo goed als die van hun respectievelijke partijen.

De mediareacties op het hangen en wurgen om toch maar weer tot een grote coalitie te komen die eigenlijk niemand wil, laten ook goed zien dat de mogelijke herhaling van deze regeringscoalitie er zelfs bij de systeemmedia slechts met lange tanden in wil. Uit de geschiedenis leren we echter dat wanneer een tijdperk te lang aangehouden wordt de omwenteling uiteindelijk des te heftiger is.