Posted on

Wie er werkelijk achter nominatie Von der Leyen zit

Farage zat achter nominatie Von der Leyen

Wie heeft het lumineuze idee gehad om Ursula von der Leyen aan de spits van de EU te zetten? Eerst heette het dat scheidend voorzitter van de Europese Raad Donald Tusk het op de kerfstok had. Later stelde menigeen dat de Franse president Emmanuel Macron erachter zat. Of is het toch Angela Merkel als eerste ingevallen? Allemaal speculatie, daar doen wij uiteraard niet aan mee. Hebben wij ook niet nodig, want wij weten precies wie erachter zit: Nigel Farage, de leider van de Brexit-partij.

Hoe we dat weten? Dat hebben we helemaal zelf uitgedacht. Ga maar na: Het moet wel om iemand gaan die weinig opheeft met de Europese Unie. Alleen zo iemand kan immers op het idee komen om uitgerekend Frau Ursula de leiding in handen te geven, zodat ze de EU in net zo’n slechte toestand kan manoeuvreren als eerder de Duitse krijgsmacht.

Goedkeuring Europees Parlement

Nu weten we op dit moment nog niet of Von der Leyen de functie ook daadwerkelijk krijgt. Farage moet de afloop van zijn geniale plan nog even afwachten. Het Europees Parlement moet de fatale personeelskeuze namelijk nog goedkeuren. Krijgt ze die goedkeuring, dan is de schade al aangericht. Want het zogenaamde parlement zal er niet ongehavend uit komen.

Spitzenkandidaten

De kiezers was immers voorgehouden dat de winnende Spitzenkandidat de chef van de Europese Commissie zou worden, in het kader van de ‘democratisering’ van de EU. Toen zoals verwacht de Europese Volkspartij opnieuw de grootste fractie werd, deden de sociaaldemocraten ineens alsof het niet om het winnen gaat, als het maar een Spitzenkandidat was (lees: Frans Timmermans). Uiteindelijk wordt het überhaupt geen Spitzenkandidat.

Regeringsleiders

De regeringsleiders besloten met hun eigen democratische mandaat immers om zich niets gelegen te laten liggen aan het Spitzenkandidatenproces. Het Europees Parlement heeft zich zo in een hoekje geschilderd. Ondertussen steekt Farage nog maar eens een sigaartje op. Aan het eind van Von der Leyens termijn als commissievoorzitter zal het kistje wel leeg zijn. 

Bild in de bocht

Ondertussen zijn de Duitse media weer eens bezig met iets waar ze bedreven in zijn: Net zo lang aan het licht draaien tot zelfs de donkerste plekken op het gelaat van de politieke leiding lijken te stralen. Een groot boulevardblad heeft niets dan lof voor de nominatie van Von der Leyen voor het hoogste EU-ambt. Von der Leyen zou “een zeer rechtlijnige vrouw” zijn, zo citeert men oud-eurocommissaris Viviane Reding. De Luxemburgse behoort volgens het blad tot “Von der Leyens internationale vrouwennetwerk”. De beoogde commissievoorzitter zou volgens de krant verder “naar perfectionisme neigen”, over “ijzeren discipline” beschikken en van mening zijn dat “vrouwen iedere baan aankunnen”.

Tussen de regels door lezen

Vroeger zouden dergelijke loftuitingen voor de persoon in kwestie een propagandistische bonus geweest zijn, omdat menig lezer het voor zoete koek zou slikken. De Duitsers hebben in de afgelopen jaren namelijk geleerd tussen de regels door te lezen.

Ja, Von der Leyen heeft de Bundeswehr inderdaad met verbazingwekkende “rechtlijnigheid” in de prak gereden en bij die koers “ijzeren discipline” aan de dag gelegd. De ramp is tot in het “perfectionistische” uitgevoerd. De Duitse krijgsmacht kan iedere vijand aan. Vrouwenquota en vaderschapsverlof zullen de vijand zoveel angst inboezemen, dat hij het wel uit zijn hoofd laat iets te wagen. Ook dat vrouwen iedere baa aankunnen, waagt tegenwoordig nog nauwelijks iemand te betwijfelen. Maar om daarvoor juist deze minister als voorbeeld aan te voeren, zullen zelfs Bild-lezers als slechte grap zien.

Ironie

Von der Leyen kan er qua ironie trouwens zelf ook wat van. Ze vindt het Spitzenkandidaten-systeem eigenlijk goed, zo meldde ze, en over vijf jaar zou het weer toegepast moeten worden. Wablief? Als ze dit serieus meende, zou ze haar nominatie – die dat systeem doorkruiste – uiteraard niet aangenomen hebben. Von der Leyen klinkt hier als een putschist in een bananenrepubliek, die beweert alleen maar de democratie te willen redden. Dergelijk putschisten blijven doorgaans aan de macht tot ze er zelf weer van verstoten worden door de volgende democratieredder. In ieder geval is daarmee nu vast duidelijk wat beloftes van Von der Leyen waard zijn.

Posted on

Poolse oppositie neemt gezamenlijk aan Europese verkiezingen deel

Enkele Poolse oppositiepartijen hebben zondag aangekondigd dat ze gezamenlijk aan de verkiezingen voor het Europees Parlement deel zullen nemen. Ze beschuldigen de conservatieve regeringspartij PiS ervan een vertrek van Polen uit de Europese Unie na te streven.

“We zullen het onmogelijk maken om Polen uit de Europese Unie te halen”, aldus de vijf partijen in een persverklaring. De oppositie lijkt hiermee stemming te willen maken in de aanloop naar de verkiezingen voor het Europees Parlement. Noch de regering, noch de haar dragende conservatieve partij ‘Recht en Gerechtigheid’ zijn immers voorstander van een vertrek uit de Europese Unie. De oppositiepartijen haken hiermee aan op het frame dat de Poolse conservatieven tegen de zogenaamde ‘Europese waarden’ ingaan, bijvoorbeeld met hun, inmiddels deels teruggedraaide, hervorming van de rechterlijke macht.

Kiesdrempel

De vijf oppositiepartijen die nu samen aan de verkiezingen voor het Europees Parlement deel willen nemen, hopen daarmee groter te worden dan PiS, dat ruim aan kop gaat in de peilingen. In recente peilingen hebben de conservatieven zo’n veertig procent van de stemmen, gevolgd door het liberale Burgerplatform (PO) met een kleine drieëntwintig procent. Door samen te werken met kleinere oppositiepartijen hopen de liberalen de conservatieven voorbij te streven. Naast het Burgerplatform nemen de boerenpartij PSL, de sociaaldemocratische SLD, de neoliberale partij Modern, de Groenen en diverse splinterpartijtjes aan de samenwerking deel. De laatste drie partijen komen in de peilingen zelfstandig niet over de kiesdrempel, terwijl de boerenpartij op het randje zit.

Andere oppositiepartijen

Andere oppositiepartijen, zoals het populistische Kukiz ’15 en de nieuwe progressieve partij Wiosna van Robert Biedron, doen niet aan het verkiezingsblok mee.

Posted on

Is er licht aan het einde van de vluchtelingencrisis?

De reactie van een aantal Amerikaanse commentatoren op de Europese topbijeenkomst van 28 juni jongstleden over de Afrikaanse vluchtelingencrisis, is even pragmatisch als onuitvoerbaar en even onmenselijk als verwerpelijk. Er wordt gesproken van een Trumpiaanse oplossing. “Laat Europa gewoon een hoge muur bouwen langs de Noord-Afrikaanse kustlijn en doe dat op kosten van Afrika zelf” In feite de Mexicaanse aanpak, die echter zelfs in Amerika als onnodig hard en meedogenloos wordt ervaren, maar die tot op heden niet wordt gestopt. Zoveel is zeker. De Amerikaanse politiek evenals de Europese, lopen beide op hun achterste benen en zijn in feite disfunctioneel geworden ten opzichte van oude idealen als vrijheid en verlichting, menselijkheid en beschaving, tolerantie en democratie.

Bijzonder is het niet, maar nog steeds is het wel opmerkelijk dat de betaalplicht voor zo’n nieuw te bouwen muur bij Afrika zelf wordt gelegd, ook nu naar voorbeeld van Amerika. Op zich niet zo’n gekke gedachte. Laten we beginnen bij het zwaar tot zeer zwaar fiscaal belasten van de rijke tot allerrijkste bovenlaag van veel Afrikaanse landen, inclusief het geld dat deze elites in het buitenland hebben gestald. Nee, dat geld moet Europa niet in eigen zak steken, maar juist terug laten vloeien naar Afrika zelf  in de vorm van onderwijs en innovatie.

Sommige commentatoren zoeken de oplossing voor de vluchtelingencrisis meer in het opzetten van gevangeniseilanden, vanwege de afschrikwekkende werking die er van deze eilanden uitgaat. Hoe berucht is niet het eiland Alcatraz in de baai van San Fransisco dat al in 1963 werd gesloten, maar zelfs nu nog tot de verbeelding spreekt? Of het Noorse gevangeniseiland Bastoy dat als schoolvoorbeeld moet dienen voor een humaan beleid voor criminelen. In Nederland kennen we ook een soort gevangeniseiland maar dan op het land, namelijk in Veenhuizen. Ooit is deze concentratie van gevangenissen begonnen als heropvoedingsplek voor schooiers en vandalen, naar het verlichte ideaal van Jonkheer van den Bosch.

Hongarije kent inmiddels al een muur en weet zich daarin gesteund door de Visegrad-landen, een groep van EU-lidstaten (Polen, Hongarije, Tsjechië en Slowakije) die samenwerkt op diverse terreinen, waaronder op het gebied van identiteit en veiligheid. Langzaam maar zeker vormen deze lidstaten op die thema’s een beetje een eiland van eensgezindheid in de zee van politieke onbekwaamheid van Europa. Helaas wordt er steeds meer gesproken van een Europa dat in zijn huidige vorm stervende is. Ik had het graag anders gezien.

Een muur helpt niet. Een eiland helpt ook niet. Opvangkampen helpen niet, net zo min als detentiecentra. Is er iets wat nog wel zou kunnen werken? Ja, eigenlijk wel. Europa zou bijvoorbeeld in samenspraak met de  UNHCR een enorme reeks van universiteiten en hogescholen langs de gehele kustlijn van Noord-Afrika kunnen vestigen naar voorbeeld van het bestaande campusmodel van Amerikaanse universiteiten. Alle mogelijke vormen van onderwijs, ontwikkeling en innovatie kunnen in deze ‘politieke vrijplaatsen’ worden gegeven en hele nieuwe steden van economische slagkracht kunnen ontstaan, waarna afgestudeerde studenten zelf kunnen kiezen in welk land zij zich uiteindelijk willen vestigen. Zo’n aanpak kost inderdaad veel geld. Maar dat kost de huidige crisis ook.

Posted on

Interview met Nigel Farage over Brexit, Merkel en de toekomst van Europa

De Duitse europarlementariër Beatrix von Storch (AfD) heeft onlangs oud-UKIP-leider Nigel Farage geïnterviewd toen hij een bezoek bracht aan Berlijn in het kader van de Duitse verkiezingscampagne. Von Storch en Farage spraken over de aanloop naar de Brexit en de toekomst na de Brexit, over de moeilijkheden bij het van de grond komen van eurosceptische partijen als UKIP en AfD en over politieke factoren die daarbij een rol speelden, uiteenlopend van het Britse kiesstelsel tot Merkels besluit om de grenzen open te gooien voor iedereen die maar komen wil. Het is een interessant, goed gedraaid interview geworden, dat in twee delen op YouTube gepubliceerd is, Engels gesproken en Duits ondertiteld. Zeer de moeite waard om te bekijken:

Posted on

Vrijhandel met EU vergroot handelstekort Oekraïne met 2,2 miljard euro

Per 1 januari 2016 trad de overeenkomst over een Deep and Comprehensive Free Trade Area (DCFTA) dat onderdeel was van het associatieverdrag tussen de Europese Unie en Oekraïne in werking. Het zou de Oekraïense economische ontwikkeling en vooral de heroriëntatie op het Westen hebben moeten ondersteunen. Een goed jaar later is het beeld echter ontnuchterend.

De voormalige Sovjetrepubliek Oekraïne verloor door de ‘vrijhandel’ met de EU 2,2 miljard euro. De import uit de EU schoot naar ongekende hoogten, maar de export van Oekraïne naar de EU nam nauwelijks toe. Dat komt naar voren uit cijfers van Eurostat, het statistiekbureau van de EU.

Volgens de cijfers van Eurostat steeg de export van de EU naar Oekraïne met 17,6% van 14 miljard naar 16,5 miljard euro, terwijl de export van Oekraïne naar de EU slechts met 1,9% toenam, oftewel van 12,8 miljard naar 13 miljard euro. Zodoende groeide het Oekraïense handelstekort met de EU van 1,2 naar 3,43 miljard euro.

Dit bewijst het gelijk van kritische stemmen, die vanaf het begin ervoor waarschuwden dat de Oekraïense economie helemaal niet klaar was om met westerse bedrijven te concurreren. Naar inschatting van deskundigen zal het nog jaren duren voor Oekraïense ondernemingen, vooral het midden- en kleinbedrijf, in staat zal zijn zich op het Westen in plaats van op Rusland te oriënteren.

Posted on

Babyboom: Polen beleeft geboortegolf

Polen beleeft momenteel een geboortegolf, tegen het einde van 2017 zullen naar schatting 400.000 kinderen geboren zijn. Dat meldt de zakenkrant Dziennik Gazeta Prawna.

Volgens het dagblad is het aantal geboorten gestaag toegenomen sinds oktober 2016 en heeft het geboortecijfer in januari het hoogste niveau sinds zeven jaar bereikt.

Het dagblad ziet verschillende redenen voor de geboortegolf. De belangrijkste is misschien wel gelegen in het ‘500+’-programma van de huidige, conservatieve regering, dat alle gezinnen met twee of meer kinderen 500 Poolse guldens (zo’n 115 euro) per maand per kind uitkeert.

Dat de vorige regering het ouderschapsverlof verlengd heeft, kan volgens de krant ook een rol spelen. Het lage geboortecijfer en het grote aantal Polen dat naar andere EU-lidstaten vertrok om daar te werken, maakten dat zelfs de liberalen zich genoodzaakt zagen aandacht te geven aan gezinsbeleid. Verder wijst DGP op de gunstige Poolse arbeidsmarkt.

Hoewel het geboortecijfer hiermee een duidelijke sprong maakt, verkeert het nog altijd onder de vervangingsgraad. Sinds eind jaren negentig vergrijst en krimpt de Poolse bevolking.

 

Posted on

EU-voorzitter Slowakije: Terug naar intergouvernementele besluitvorming

De regeringen van de lidstaten moeten de leiding hebben in het bepalen van de koers van de Europese Unie en de Europese Commissie moet die besluiten alleen uitvoeren en de consistentie bewaken. Dat zeiden de Slowaakse premier Robert Fico en de minister van Buitenlandse Zaken Miroslav Lajcak op persconferenties in Bratislava aan de vooravond van het Slowaakse EU-voorzitterschap dat vandaag begint.

Premier Fico legde er de nadruk op dat het belangrijk is dat alle lidstaten zich kunnen vinden in besluiten van de EU. Hij noemde het besluit om immigranten te verdelen over de lidstaten en lidstaten die hier niet aan meewerken te beboeten als voorbeeld van een besluit waartegen veel weerstand bestaat bij verschillende lidstaten. Er moet volgens Fico meer besloten worden op basis van consensus in de Raad.

Minister van Buitenlandse Zaken Lajcak weidde gevraagd naar de uitspraak van Fico op een andere persconferentie wat  verder uit:

Ik denk dat dat logisch is, want dat is waar de Europese burgers wonen. Ze wonen niet in de instellingen, maar in de lidstaten. Dus het is logisch dat Europees beleid door de lidstaten wordt aangestuurd, op basis van overeenstemming tussen onze democratisch gekozen regeringsleiders.

Volgens Lajcak komt daar ook een groot deel van de onvrede onder burgers uit voort, dat ze “te veel van de instellingen en te weinig van de lidstaten” terug zien in de Europese beleidsagenda.

Miroslav LajčákDe minister verduidelijkte vervolgens dat het aan de lidstaten moet zijn om het beleid te bepalen en dat de Europese Commissie dat beleid vervolgens uit moet voeren en moet waken over de consistentie.

Vervolgens zette Lajcak uiteen hoe het instellen van de positie van de vaste Raadsvoorzitter en de Hoge Vertegenwoordiger voor Buitenlandse Zaken in het Verdrag van Lissabon, het belang van het roterende voorzitterschap had gereduceerd. Dat heeft echter de balans tussen de instellingen verstoord, net als het experiment met de EU-brede lijsttrekkers, de zogenaamde ‘Spitzenkandidaten’, voor het voorzitterschap van de Commissie.

Lajcak benadrukte echter nog eens dat de democratische legitimiteit bij de staats- en regeringshoofden ligt, die zijn gekozen en de 500 miljoen burgers vertegenwoordigen. Onder het Slowaakse voorzitterschap moet dat weer meer uit de verf komen.

Posted on

Europese Commissie speelt machtsspel, met Polen als instrument

De Europese Commissie is een onderzoek begonnen naar recente nieuwe wetgeving in Polen ten aanzien van het Grondwettelijk Hof en de publieke media. De Hongaarse regering heeft al aangegeven sancties tegen Polen te zullen blokkeren in de Raad, waarom neemt de Commissie dan toch deze stappen? Het is een geraffineerd machtsspel waarmee de Brusselse technocraten een precedent kunnen scheppen om zo hun macht ook op de langere termijn te doen gelden.

Volgens artikel 7 van het Verdrag van de Europese Unie kan of een lidstaat ingaat tegen ‘fundamentele Europese waarden’ in de Europese Raad alleen unaniem – met uitsluiting van het desbetreffende land – vastgesteld worden. De Hongaarse premier Viktor Orbán heeft echter al aangegeven dat hij onder geen beding zal instemmen met sancties tegen Polen. Procedureel-technisch is daarmee de kous af. De leden van de Europese Commissie weten dat natuurlijk ook wel, maar waarom starten ze dan toch een onderzoek?

Het onderzoek van de Europese Commissie is een eerste stap in een procedure om vast te stellen of een lidstaat de in art. 2 EU-verdrag vastgelegde waarden “zwaarwegend en aanhoudend” schaadt. Als de Europese Commissie dit inderdaad meent vast te stellen en het Europees Parlement daarmee instemt, gaat de zaak naar de Europese Raad die het definitief moet vaststellen.

Gezichtsverlies

Voor gezichtsverlies hoeft de Commissie daarbij, in tegenstelling tot wat veel commentatoren nu stellen, niet te vrezen. Als Hongarije en eventueel nog een ander land dit besluit in de Europese Raad blokkeert, dan heeft men de gelegenheid er op te wijzen hoe de ‘rechts-populisten’ in de betrokken landen elkaar wederzijds ondersteunen in hun ‘anti-democratische’ streven. Slechts als de vaststelling door een groter aantal landen wordt afgewezen, gaat de Europese Commissie af.

De gevestigde EU-politiek neemt met deze stap dan ook een gecalculeerd risico. Brussel wil de pas gekozen nieuwe Poolse regering intimideren en de Poolse oppositie versterken. De Poolse oppositie kan door de Europese Commissie gesteund worden in haar streven, wanneer de EU-ministerraad met vier vijfde van haar leden vaststelt dat de in art. 2 EU-verdrag genoemde waarden in Polen in gevaar zouden zijn. In zo’n geval kan de ministerraad de lidstaat aanbevelingen geven.

Psychologische druk

Zulke aanbevelingen zijn weliswaar niet bindend, maar zullen wel de psychologische druk op de Poolse regering vergroten, doordat de eenheid van Europa tegenover de Poolse ketter wordt gesuggereerd. Eventuele feitelijke verdeeldheid binnen de EU die daarbij komt kijken, kan de Europese Commissie op de koop toenemen omdat het daarbij om landen zoals Hongarije zal gaan die het in de Brusselse optiek toch al aan de Europese geest ontbreekt.

De bestrijding van de PiS-regering in Polen is al met al een sterkere vorm van de acties tegen de Hongaarse regering. En anders dan in het Hongaarse geval kan het EU-establishment in Polen slagen in zijn opzet, want Kaczynski’s PiS staat in Polen duidelijk zwakker dan de regering van Viktor Orbán in Hongarije.

Zo bereikte Fidesz-KDNP bij de verkiezingen in 2010 in Hongarije maar liefst 52,73 procent van de stemmen en 263 van de 386 zetels. Daarmee had men de mogelijkheid om zonder steun van anderen de grondwet te wijzigen. Aan de grote verkiezingsoverwinning van Fidesz ging een massief verlies aan geloofwaardigheid van de Socialisten vooraf. Ook in 2014 behaalde Fidesz nog altijd 44,87 procent van de stemmen en 133 van de 199 zetels in het verkleinde parlement.

In Polen daarentegen bereikte ‘Recht en Gerechtigheid’ (PiS) “slechts” 37,58 procent van de stemmen voor de Sejm, het Lagerhuis van het Poolse parlement. Door een combinatie van factoren – een kiesdrempel van 5 procent, een districtenstelsel en de zogenaamde d’Hondt-methode die grote partijen begunstigd – was dit genoeg voor een krappe meerderheid van 5 zetels (235 van de 460).

De voortvarende stappen van de nieuwe regering hebben dan ook meteen tot grote weerstand in delen van de Poolse bevolking geleid. De aantallen van de demonstranten in Warschau zullen door in dit geval gunstig gezinde media wel naar boven afgerond zijn, niettemin hebben Kaczynski en zijn partij met aanzienlijk binnenlandse weerstand te maken. Als deze oppositie de Europese Commissie en het leeuwendeel van de Europese Raad achter zich krijgt, dan kan dat genoeg zijn om de Poolse regering te doen inbinden.

Politieke cultuur

De uitgezette koers van de Europese Commissie zou natuurlijk ook averechts kunnen werken, zodat de Polen de kont tegen de krib gooien en de steun voor de regering nog toeneemt. Peilingen wijzen hier vooralsnog echter niet op. PiS boet daarin licht aan steun in, de liberale voormalige regeringspartij Burgerplatform (PO) heeft een duidelijke deconfiture gemaakt en verliest nog verder aan steun en een nieuwe liberale partij die bij de verkiezingen voor het eerst in het parlement kwam komt fors op.

Voorlopig is PiS echter wel aan de regering in Polen. En de vraag is dan ook of de Poolse regering naast Hongarije ook andere Midden-Europese landen achter zich weet te krijgen. Te denken valt aan Visegrad-landen als Slowakije.

Ook als het optreden van de Hongaarse, Poolse of Slowaakse regeringen niet werkelijk anti-democratisch is, laat het wel zien dat het naïef was om te veronderstellen dat de integratie van deze landen in de Europese Unie ook automátisch zou betekenen dat deze landen de West-Europese politieke cultuur overnemen. Er zijn in Midden-Europa nog restanten van katholieke, conservatieve en nationaal-liberale politieke tradities aanwezig die in West-Europa allang niet politiek-correct meer zijn. Het democratiebegrip van het West-Europese establishment lijkt te veronderstellen dat democratische ontwikkelingen maar in één richting plaats kunnen vinden, namelijk bij deze tradities vandaan.

Posted on

Polen: Conservatieven kunnen zonder coalitiepartner regeren

De conservatieve partij ‘Recht en Gerechtigheid’ (PiS) heeft zondag volgens de exit poll en een late peiling met 38 à 39 procent van de stemmen de parlementsverkiezingen in Polen gewonnen. Volgens de peilingen heeft PiS daarmee meer dan de helft van de 460 zetels in de Sejm, het lagerhuis van het parlement, en kunnen de conservatieven alleen regeren.

In de aanloop naar de verkiezingen werd nog gespeculeerd over mogelijke coalitiepartners voor PiS, te denken viel aan de boerenpartij PSL die in de afgelopen regeerperiode een regeringscoalitie vormde met het liberale Burgerplatform (PO), aan de libertarische partij ‘KORWiN’ van de markante Janusz Korwin-Mikke of aan Kukiz ’15, een nieuwe anti-establishment-partij van de rockmuzikant Pawel Kukiz. KORWiN lijkt echter met 4,9 procent in de exit poll de kiesdrempel van 5 procent precies gemist te hebben. Kukiz ’15 haalde met zo’n 9 procent wel de kiesdrempel. Doordat de conservatieven echter zelfstandig een meerderheid van de zetels in de Sejm hebben veroverd, kunnen ze zich het gedoe van het tevreden stellen en houden van radicale coalitiepartners besparen. PiS is overigens voorstander van een hervorming van het kiesstelsel waarvan Kukiz een speerpunt heeft gemaakt. De partijen hebben samen echter niet de twee derde meerderheid die nodig is om de grondwet te wijzigen.

Historisch hoogtepunt
Voor PiS is de verkiezingsuitslag een historisch hoogtepunt. Met zo’n 39 procent heeft de partij meer steun gekregen dan ooit tevoren. In de eerste parlementsverkiezingen waaraan PiS in z’n huidige vorm deelnam (2001), behaalde de partij 9,5% van de stemmen. In 2005 werd PiS de grootste partij met 27% van de stemmen, waarop een turbulente regeringscoalitie werd gevormd met de links-nationalistische partij ‘Zelfverdediging’ en de nationaal-katholieke ‘Liga van Poolse Gezinnen’. In 2007 groeide PiS ten koste van haar coalitiepartners naar 32% van de stemmen, werd echter verslagen door het Burgerplatform, dat daarop de regering vormde. Er volgde een reeks verkiezingsnederlagen voor de conservatieven, tot ze eerder dit jaar de presidentsverkiezingen wonnen. Nu kunnen ze dus ook weer de regering overnemen.

De verkiezingen van 2015 vormen temeer een historisch hoogtepunt voor PiS, omdat het de eerste keer is sinds de ontmanteling van het Warschaupact, dat één partij de meerderheid van de zetels behaalt en zonder coalitiepartners de regering kan vormen. Premier Ewa Kopacz (PO) gaf zondagavond de verkiezingsnederlaag toe en feliciteerde PiS-lijsttrekker Beata Szydlo. De verwachting is dat Szydlo premier zal worden van de nieuwe regering, en niet partijleider Jaroslaw Kaczynski, de tweelingbroer van de in 2010 bij een vliegtuigongeval omgekomen president Lech Kaczynski. Met het aantreden van een conservatieve, gematigd eurosceptische, regering, moet men er in Europees verband rekening mee houden, dat Polen zich bijvoorbeeld in de immigratiecrisis fermer op zal stellen. Kaczynski en andere PiS-politici hebben geregeld lovend gesproken over het beleid van de Hongaarse premier Viktor Orbán.

Samen zwak
Een ander opmerkelijk feit aan deze verkiezingen is dat de linkse partijen, die in recente jaren toch al marginaal geworden waren, nu geheel zijn verdwenen uit het parlement. En dat terwijl de sociaaldemocratische SLD en de links-liberale TR van Janusz Palikot aan de verkiezingen deelnamen met een gezamenlijke lijst met diverse kleinere partijen. Waar de toen nieuwe partij van Palikot in 2010 nog met 10% van de stemmen de Sejm binnenstormde, kon ze nu samen met de sociaaldemocraten en anderen nog niet de voor coalities geldende kiesdrempel van 8 procent halen. En dat terwijl ook de sociaaldemocraten in 2010 zo’n 8 procent van de stemmen kregen. Ook de uiterst linkse coalitie ‘Samen’ haalde met, volgens de peilingen, zo’n 3,9 procent de kiesdrempel niet. De neoliberale ‘Moderne partij’ van de econoom Ryszard Petru lijkt met zo’n 7 procent echter wel de kiesdrempel gehaald te hebben.

Posted on 1 Comment

EU-chef Tusk: ‘Migratievloed is hybride oorlogvoering’

Buurlanden van de Europese Unie gebruiken de migratiestroom om concessies af te dwingen, dat zegt voorzitter van de Europese Raad Donald Tusk. Hij neemt ook Angela Merkels besluit om de sluizen open te zetten op de hak.

Een stroom van honderdduizenden mensen is een “wapen” en een “pressiemiddel” dat door buurlanden van de EU gebruikt wordt om het continent schade toe te brengen, aldus Tusk.

Hij maakte de opvallend scherpe opmerkingen, terwijl de Europese Unie bekend maakte een miljard euro extra aan hulp te geven en Turkije het aanbod van visa-vrij reizen voor haar burgers voorhield, om het land waar veel migranten doorheen trekken zo ver te krijgen haar grenzen te sluiten.

Op wie de opmerkingen van Tusk precies gericht waren, liet hij in het midden. Het ligt voor de hand aan Turkije te denken, dat graag wil dat de EU de Turkse lijn ten aanzien van Syrië steunt. In de Brusselse wandelgangen heet het dat de opmerkingen van Tusk niet specifiek op Turkije gericht waren, maar dat hij aan diverse leiders uit de regio dacht, waaronder wijlen Muammar Khadaffi die al eerder financiële steun wist af te dwingen met het dreigement alle Afrikaanse migranten door te laten naar Europa. Hoe Khadaffi dan een ‘voorbeeld’ van ‘leiders in de regio’ zou zijn, blijft in nevelen gehuld. Bovendien is de huidige migratiestroom in Libië natuurlijk juist niet aan Khadaffi te wijten, maar aan de chaos in het land die ontstaan is door het omverwerpen van het bewind van Khadaffi waarbij diverse EU-lidstaten een voorname rol speelden.

In werkelijkheid zal Tusk dan ook vooral aan Turkije gedacht hebben. In Brussel neemt de frustratie toe over de weigering van Erdogan om de Turkse kust en de grens met Griekenland af te sluiten. De Turkse politie zou slechts een klein deel van de migranten tegenhouden. Europese leiders zijn ervan overtuigd dat Turkije gemakkelijk meer zou kunnen doen.

“Veel van onze buren kijken met genoegen naar onze problemen” en zijn bereid gunsten af te dwingen in ruil voor het ophouden van de stroom, aldus de voorzitter van de Europese Raad tegenover het Europees Parlement.

“Voor ons zijn vluchtelingen specifieke mensen, individuen, die onze hulp verwachten. Er zijn echter krachten om ons heen waarvoor de golf vluchtelingen alleen maar een vuile manier om geld te verdienen is of een politiek pressiemiddel.

We worden langzaam getuigen van de geboorte van een nieuwe vorm van politieke druk, sommigen noemen het zelfs een nieuwe vorm van hybride oorlogvoering, waarin migratiegolven een instrument, een wapen tegen buurlanden zijn geworden. Dit vraagt om bijzondere gevoeligheid en verantwoordelijkheid van onze kant.”

Intussen werd in Brussel dus een akkoord gesloten, dat inhoudt dat de EU meer gaat doen aan het hervestigen van vluchtelingen uit Turkije, in het document worden geen aantallen genoemd, maar in de wandelgangen is sprake van een half miljoen mensen. Verder gaat de EU helpen om de Turkse kustwacht te versterken, om zo de stroom bootjes over zee naar Griekenland te stoppen.

De lidstaten moeten in het plan een extra miljard euro bij elkaar brengen, terwijl Turkije prioriteit geeft aan het opzetten van zes nieuwe ontvangstcentra voor vluchtelingen die mede gefinancierd zullen worden door de EU. Turkije heeft naar eigen zeggen tot nu toe 6,5 miljard euro uitgegeven aan steun voor Syrische vluchtelingen.

Het plan gaat ook in op de Turkse wens dat haar 75 miljoen burgers visa-vrij kunnen reizen naar de EU. Dit lange-termijn-doel wordt afhankelijk gemaakt van de Turkse aanpak van haar grenzen.

Terwijl bondskanselier Angela Merkel woensdag samen met de Franse president François Hollande het Europees Parlement toe zal spreken, gaf Tusk vast een schot voor de boeg door Merkel op de hak te nemen vanwege haar besluit Syriërs asiel toe te kennen in Duitsland ongeacht of ze eerst al in andere EU-lidstaten geweest waren. Volgens Tusk waren hiermee niet alleen de Verordeningen van Dublin op losse schroeven gezet, maar trekt dit ook “als een magneet” miljoenen Afghanen en Pakistanen aan. Het was een “mooi moreel gebaar”, schertste Tusk, maar Merkel staat nu voor een “examen in verantwoordelijkheid voor de bescherming van de Europese politieke gemeenschap en haar buitengrenzen.”

Tusk waarschuwde dat het Schengensysteem in zal storten en Europa een “voedingsbodem voor angst” zal worden, tenzij de Europese buitengrenzen veilig gesteld worden. Als de huidige politieke leiders geen orde en veiligheid kunnen garanderen, dat zullen burgers kiezen voor “roekeloze en radicale” partijen. “De rij politieke macho’s is tamelijk lang”, aldus Tusk.

Intussen treedt deze week ook het controversiële plan voor de hervestiging van 160.000 mensen vanuit Italië en Griekenland naar andere EU-lidstaten in werking. Komende vrijdag worden enkele tientallen Eritreeërs van Italië naar Zweden gevlogen en volgende week enkele Syriërs van Griekenland naar Luxemburg.  Het blijft de vraag of het plan in zijn geheel wel gaat functioneren, aangezien maar weinig vluchtelingen in een EU-lidstaat als Bulgarije willen blijven. De meesten willen door naar Duitsland.