Posted on

Koranscholen en het destabiliseren van de wereld

In Nederland en ook in België lijkt men het probleem van de Koranscholen en de verspreiding van het salafisme plots ontdekt te hebben. Dat de media het pas nu volop zien zegt veel over de aanpak in België en Nederland van dit maatschappelijk kankergezwel. Men negeerde het totaal of nog erger, men steunde hun opmars, zeker in het Midden-Oosten.

Overal in onze grote steden zijn er tegenwoordig Koranscholen waar allerlei veelal dubieuze imams onderwijs geven in het Arabisch en vooral de Koran. En dit in veel gevallen volgens de interpretatie van de salafistische koninkrijken en emiraten van het Arabisch schiereiland, Saoedi-Arabië, Qatar, Bahrein, Koeweit en de Verenigde Arabische Emiraten, met hier vooral Dubai en Abu Dhabi.

Op Koranscholen gangbare salafisme is ketterij

Het is hierbij totaal verkeerd zich alleen te focussen op Saoedi-Arabië, hoe afschuwelijk die regering ook moge zijn. De buurlanden zijn geen haar beter en steunen al decennia wereldwijd dit salafisme door onder meer het financieren van die Koranscholen en het verspreiden van die sektarische vorm van islam. Het is de speerpunt van hun strategie.

Toen het salafisme op het Arabisch schiereiland vorm kreeg via de leer van imam Mohammed ibn Abdul Wahhab (1703-1792) werd hij door de overgrote meerderheid van de islamitische schriftgeleerden van die tijd gezien als een ketter. Driehonderd jaar later is deze stroming van een onbetekenend fenomeen uitgegroeid tot een grote kracht in de islam. In essentie dankzij de oliegelden van die heersers op het Arabisch schiereiland.

Ogen dichtgeknepen

In het Westen heeft men voor die ontwikkeling steeds de ogen dichtgeknepen. De Britten steunden de politiek gelieerde Moslimbroeders vanaf hun ontstaan en doen dat nog steeds. Zelfs Al Qaida kan daar, zij het onder een andere naam, openlijk opereren.

Kind onthoofd man - Khaled ibn al Waleed Brigade - Najaar 2012 - Homs
De Koranschool Syrische versie. Een foto van het nu door Al Qaida opgeslorpte Khaled ibn al Walleed Bataljon waarbij men op de foto dit kind de waarden van het salafisme leert. Deze groep was een der eerste gewapende bendes die vocht tegen het Syrische leger in de provincie Homs en vooral rond de stad al Rastan. Ze ontstond al in 2011 toen figuren als Rik Coolsaet hen de hemel in prezen als ‘idealisten.’ Een van hun kindsoldaten zou volgens Wikipedia zelfs twee onthoofdingen hebben gedaan. Mogelijks is dit een scene uit dit luguber verhaal. Idealisten dus.

En hier en elders in de wereld liet men betijen. Waarom? De daar heersende families hebben nu eenmaal enorme zakken vol geld waarmee ze hier wapenfabrieken recht houden en dollars rondstrooien als zou het confetti zijn.

Europese steun voor de ‘helden’

Ondertussen ondermijnen de Saoedi’s en hun buren op die wijze wereldwijd allerlei landen, van de Filipijnen tot Mali en West-Europa. De EU laat betijen en organiseerde zelfs mee de door de Moslimbroeders en al Qaida geleide opstanden in Syrië, Egypte, Libië en Jemen. De vernielde staat van landen als Jemen, Libië en Syrië zijn er getuige van.

http://www.novini.nl/bin-laden-is-dood-maar-al-qaida-nog-springlevend/

Maar neen, men geeft ze zelfs nog steeds wapens, Al Qaida schiet in Jemen met wapens uit o.m. België terwijl ISIS in Jemen het doet met door de VS in Servië voor hen aangekochte mortieren. Toen men enkele jaren geleden in Algerije een onderzoek deed naar de verspreiding van religieuze boeken bleken die allemaal te komen uit Saoedi-Arabië.

http://www.novini.nl/islamitische-staat-breidt-activiteiten-uit-op-diverse-continenten/

Jorn De Cock

En dan was men in Algiers verrast dat lokale terreurbewegingen als het Front Islamique du Salut (FIS) op zeker ogenblik zelfs dreigden de staat over te nemen. Hetzelfde hier waar Jorn De Cock, de correspondent van De Standaard voor het Midden-Oosten, naar hij zelf stelde opleiding gaf aan die opstandelingen in Syrië. Dit terwijl zijn vrouw werkte in Qatar, de mogelijk grootste financier van al Qaida, om zo de opstand in Libië aan te vuren.

In zijn boek ‘De Arabische Lente’,(1) hemelde Jorn De Cock trouwens de Libische terrorist Abdel Hakim Belhaj, man van al Qaida en Qatar, op als een soort van nieuwe democraat, een jongen die alleen goed wil doen. Qatar zal tevreden geweest zijn over dit boek.

Corry Hancké

En toen journaliste Corry Hancké van diezelfde krant in 2014 naar de Krim trok, was haar gesprekspartner over de problemen van de Krimtataren de lokale topman van Hizb ut Tahrir, een o.m. in Duitsland verboden salafistische internationaal gestructureerde terreurgroep. Deze kan wel nog steeds in België legaal opereren. Men laat begaan.

Mohammed ibn Abdul Wahhab - 1
Mohammed ibn Abdul Wahhab leefde van 1703 tot 1792 in de provincie Najd waar nu de Saoedische hoofdstad Riaad gelegen is. Hun macht komt voort uit de alliantie die hij in 1744 sloot met Muhammed ibn Saoed, patriarch van de familie al Saoed. Zijn theorieën zijn een verdere uitwerking van wat men de Hanbali school van islamitische wet noemt. Een visie op de islam die in dit toen afgelegen gebied populair was maar die in de ontwikkelde gebieden van de islam als ketters werd gezien. Het is naar hem dat het wahhabisme wordt genoemd. Zijn volgelingen spreken echter van het salafisme.

En voor figuren als emeritus professor Rik Coolsaet, Koert Debeuf, Guy Van Vlierden en Montasser Alde’ emeh waren het idealisten die streden voor een betere maatschappij tegen de dictatuur van het ‘monster’ Bashar al Assad.

Zelfs Pax Christi deed vlijtig mee met deze in wezen christenvervolging. Hetzelfde natuurlijk voor onze politici, behoudens dan na verloop van tijd Filip Dewinter en zijn fractie binnen het Vlaams Belang. De VRT gaf deze salafistische terroristen zelfs een vrije tribune tijdens hun actie voor (sic) steun aan Syrië van 14 oktober 2013.

Ironisch dat NRC bericht over Koranscholen

Men kan het zelfs ironisch noemen dat juist de NRC, de Nederlandse krant, samen met Nieuwsuur van de Nederlandse televisie, dit verhaal over de Koranscholen uitbrachten. Ironisch want het is toch de NRC die al straks een decennium die salafistische opstanden in het Midden-Oosten steunt.

In Nederland zijn het voor de NRC ongewensten en staatsgevaarlijke typetjes die men niet hard genoeg kan bestrijden. In Syrië zijn het voor dit blad helden die men moet steunen, de toekomst van het land. De hypocrisie van die NRC ten volle.

Salafisme Koranscholen aanpakken met racismewetgeving

Wil men dit probleem effectief aanpakken dan dringen zich dan ook een aantal maatregelen op. Zo dienen de relaties met die landen van het Arabisch schiereiland op een laag pitje gezet te worden. Ze voeren immers een ons vijandig gezinde politiek. Het verlagen van onze diplomatieke vertegenwoordiging tot het niveau van zaakgelastigde is een mogelijkheid.

Verder dienen wij hen allen, en niet alleen de familie al Saoed, ook op andere vlakken publiek de wacht aanzeggen. Dat in Qatar de wereldbeker voetbal gaat plaatsgrijpen is gewoon een regelrechte schande die toont hoe corrupt die relaties zijn. Misschien kunnen onze regeringen die beweren begaan te zijn met de mensenrechten ter gelegenheid van die wereldbeker voetbal Qatar in het publiek aanklagen. Wedden dat ze zwijgen?

Verbieden salafistische literatuur moet geen probleem zijn

Nu rijden er in onze wielerwedstrijden door Bahrein en de Verenigde Arabische Emiraten gesponsorde ploegen mee. Dat kan toch niet. Verder kan men het salafisme heel gemakkelijk beschouwen als racistisch. Het is immers wij de goeden versus de anderen die men zelfs moet onthoofden. Veel racistischer kan men toch niet gaan. Het verbieden van dat soort boeken en literatuur moet dus geen probleem zijn.

Er is natuurlijk de vrijheid van meningsuiting maar die is nooit absoluut geweest. Lasterlijke uitingen, het ontkennen van de holocaust en racisme, wat in wezen laster is, zijn door de wet expliciet verboden met al meerdere veroordelingen tot gevolg. Men hoeft hier niet de terrorismewetgeving pogen toe te passen want dat zal juridisch moeilijk liggen. Immers niet alle salafisten zijn ook terroristen. Salafisme is er gewoon wel een voedingsbodem voor.

Abdel Rahman Ayachi
Abdelrahman Ayachi (links), zoon van Bassam Ayachi, de peetvader van het Molenbeekse salafisme, sneuvelde in 2013 in Syrië en zit dus nu bij zijn 40 of zo maagden te neuken. Hij kreeg in Brussel in eerste aanleg 8 jaar effectieve celstraf en in beroep werd dat 4 jaar. Dit voor terreurdaden in Irak. In 2012 was hij desondanks gids en tolk voor de propagandaverhalen van Rudi Vranckx van de VRT. De Vlaamse belastingbetaler financierde dus deze terrorist. Tijdens de zogenaamd (sic) humanitaire actie van de VRT voor Syrië kreeg hij van Vranckx op tv een vrij tribune om uit te leggen wat er in Syrië exact aan de hand was. Echt humanitair dus.

En diegenen die dat soort praatjes verspreiden, via Koranscholen of anderszins, kan men dan ook zo gewoon om reden van racisme voor de rechter slepen, veroordelen en desnoods uit het land zetten. Verder lijkt het raadzaam om via allerlei avondleergangen het gemakkelijker te maken om het Arabisch te leren.

Tijd om terug te slaan met alternatieven voor Koranscholen

Veel ouders uit de Arabische wereld willen immers dat hun kinderen hun taal, hun erfgoed, ook kennen. Dat moet men respecteren. Veel kinderen volgen die Koranlessen immers om zo het Arabisch te leren. Gratis Arabisch kunnen leren is een lokmiddel van die salafisten.

Het onderwijzen van het Arabisch makkelijker maken zal die kinderen immers weghouden van die Koranscholen waar men gratis onderwijs kan volgen en die racistische literatuur er zo bijkrijgt. De emirs en koningen uit die regio betalen immers alles dankzij die te dure olie. Ook moet men in het onderwijs en de media meer tegengas geven. Wat figuren als Rik Coolsaet, Jorn De Cock en anderen in de media deden was schandelijk.

Salafisme is geen ‘pure islam’

Stellen dat het salafisme teruggaat tot de zogenaamde pure islam, het prille begin van deze religie, zoals velen hier beweren, is onzin. Het salafisme, zeker in zijn huidige vorm, is geheel nieuw en heeft niets te maken met hoe bijvoorbeeld het kalifaat van de Oemmayaden, het eerste kalifaat na de dood van Mohammed, dit zagen. Zij leefden immers grotendeels in harmonie met de andere daar aanwezige godsdiensten.

Het overnemen door de regering van de door de Saoedi’s geleide Grote Moskee in Brussel was maar een eerste stap. Het ten gronde bestuderen van dit groot probleem en het nemen van de noodzakelijke drastische maatregelen moet volgen.

Wil men dit reëel salafistisch gevaar de kop indrukken dan zal alleen kordaat optreden helpen. Vanuit het Arabisch schiereiland is men al decennia bezig landen als Nederland en België aan het destabiliseren. Tijd om stevig terug te slaan.


Noten

1) Jorn De Cock, “Arabische Lente, een reis tussen revolutie en fatwa” De Bezige Bij, 2011.

Citaat op pagina 319: “Belhaj had weliswaar nooit een lidkaart van al Qaeda gehad, maar in de gevangenisjaren legde hij wel zijn mantel van streng orthodoxe salafist af. ‘Libië is een gematigd moslimland’, zei hij begin september. ‘We willen een beschaafd land zijn dat wordt geregeerd als een rechtstaat, wat ons onder Khadaffi werd ontzegd. Over de religieuze identiteit van het land moeten de burgers zich uitspreken.”

Die lidkaart van al Qaeda, wie zou die hebben? Abdel Hakim Belhaj werd na de machtsovername in Libië het hoofd van de militaire raad voor de hoofdstad Tripoli. Hij poogde ook via de al Wattan Partij die gelieerd was aan de Moslimbroederschap, Qatar en al Qaeda, verkozen te geraken. Bij de verkiezingen haalde de partij echter geen enkele zetel.

Volgens een serie bronnen was hij ook betrokken bij een aantal moordaanslagen in buurland Tunesië waaronder die op Chokri Belaid en Mohamed Brahmi, tegenstanders van het salafisme,. Dit gebeurde in samenwerking met Ansar al Sharia, de Tunesische tak van het salafisme. Volgens Tunesische onderzoekers was het de bedoeling een kalifaat op te richten voor Noord-Afrika.

Posted on

“Ik hou heel erg van Russen”

Bas van der Plas woont in de stad Narva in Estland, op 100 meter afstand van de Russische Federatie. “Ik heb de NAVO al gezegd dat ze hier geen troepen hoeven stationeren, want ik kijk goed uit mijn raam en als ik de Russische tanks zie aankomen dan bel ik wel even”, aldus de schrijver annex activist.

Hoewel zeer kritisch over de NAVO, het buitenlandbeleid van de VS en de ‘koude oorlogsjournalistiek’ van de Westerse media, kan Van der Plas onmogelijk verdacht worden van pro-Poetin-sympathieën. “Op 7 mei wordt Poetin president van een politiestaat”, twitterde hij in 2012 vanuit zijn toenmalige woonplaats Sint-Petersburg. “Tijd om te vertrekken. In de herfst ben ik hier weg.”

Het is een zienswijze die je in Nederland niet vaak aantreft. Althans niet in de mainstreammedia, waarin het anti-Poetin-geluid vrijwel altijd gelijk opgaat met een pro-NAVO, pro-liberale en pro-VS ideologie.

Bas van der Plas stelt in zijn laatste boek, gewijd aan de oppositie in Rusland, dat de VS protesten aansturen, via liberale partijen die nauwe betrekkingen onderhouden met het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken. Tegelijk beweert hij dat de protesten, die ‘in aantal en kracht toenemen’, een getrouwe afspiegeling zijn van de maatschappelijk onvrede die zou heersen onder brede lagen van de bevolking, over onder meer de stijgende sociale ongelijkheid, de dalende levensstandaard en diverse oneerlijk verlopen verkiezingen. Vandaar de titel van het boek, Hij maakt alleen de dood leefbaarder, die Van der Plas ontleende aan de tekst die hij op een spandoek zag van een oudere dame die in Sint-Petersburg demonstreerde tegen Poetin.

In de bijlage van zijn boek heeft Van der Plas een opmerkelijk document opgenomen, getiteld De Witte Revolutie, waarvan hij zegt dat het circuleert in liberale kringen. In het document wordt beschreven hoe de liberalen de macht willen grijpen in Rusland. Onder meer door te infiltreren in de redacties van kranten, radio en tv. Volgens het document zou de oppositie de ‘hoogwaardige media’ inmiddels al domineren.

Het is weer bijna Kerst. Ik las vorig jaar op uw Facebook-pagina dat er dan jaarlijks bij uw woonplaats Narva een opmerkelijk vredesinitiatief plaatsheeft?

De Russische Kerstman ontmoet dan op de brug boven de grensrivier de Narva de Estse Kerstman. Die brug wordt genoemd: de Brug van de Vriendschap. Het is om aan te tonen dat het wel meevalt met die zogenaamde vijandigheid tussen de twee landen.

Die Estse Kerstman is niet toevallig een etnische Rus?

Nee, een Est. Een groot deel van de Russen in Estland heeft na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie de Estse nationaliteit aangenomen.

De Esten hebben volgens u geen Russische inval te vrezen?

Hier in Narva krijgen we regelmatig Westerse journalisten op bezoek die duidelijk proberen te maken dat de etnische Russen in Estland een soort vijfde colonne van Poetin vormen. Dat slaat nergens op. Het is propaganda om te rechtvaardigen dat de NAVO troepen plaatst en oefeningen houdt in de Baltische staten.

In 2015 was er in Narva een militaire parade van de NAVO. Het wrange was: Die parade begon op 10 meter van de Russische grens. Dat was een duidelijke provocatie aan het adres van de Russen. Van militair machtsvertoon aan de Russische kant van de grens met Narva heb ik nooit iets gemerkt.

Boze brieven schrijven naar de krant heeft geen zin. Die worden toch niet geplaatst. Zoals mijn ingezonden brief aan Trouw over een tendentieus artikel in die krant over Narva. En lees ook vooral mijn open brief aan mijn vrienden en kennissen in Nederland, getiteld Laat je niet ongerust maken door de oorlogshitserij van de Nederlandse media! 

Maar aan een vergelijking tussen de Nederlandse en Russische media wilt u zich niet wagen?

Ik lees met enige regelmaat vier Russische kranten: Novaya Gazeta, Sovetskaya Rossiya, Rossiyskaya Gazeta en Nezavisimaya Gazeta. Ik kijk ook dagelijks op televisie naar de uitzendingen van Vesti, Vremya en Segodnya. Maar van de Nederlandse kranten lees ik alleen nog wat ik toegestuurd krijg van vrienden en kennissen in Nederland, en wat ik voorbij zie komen op Facebook. Via Uitzending Gemist kijk ik nog wel eens naar het NOS Journaal. Dat heeft mij regelmatig bloeduitstortingen aan mijn voeten opgeleverd omdat ik mijn tenen tegen elkaar moest knijpen als ik David Jan Godfroid weer over Rusland hoorde. De suggesties en de verdachtmakingen vliegen je om de oren. Zoals toen met MH17. Godfroid meldde vanuit het oosten van Oekraïne dat “de rebellen enkele dagen de tijd hadden gehad om bewijsmateriaal te laten verdwijnen.” Hij vervolgde: “Ik zeg niet dat ze dat gedaan hebben, maar het zou zomaar kunnen.” Dat is dan het niveau van ‘nieuwsgaring’ over de tragiek van bijna 300 mensen. Het is valse stemmingmakerij, en hij doet dat regelmatig. Hetzelfde gebeurde met zijn voorganger, Peter d’Hamecourt, die er dezelfde verborgen agenda op na hield. De enige tv-correspondent voor wie ik nog enige waardering kon opbrengen was Jeroen Akkermans van RTL4 vanwege zijn open manier van verslaggeving. 

Wat is dan de verborgen agenda van Godfroid en d’Hamecourt? En waarom denkt u dat ze die hebben?

Zij moeten een bepaald beeld in Nederland neerzetten over hoe de situatie in Rusland is, om bijvoorbeeld de sancties tegen Rusland te rechtvaardigen.

U denkt dat ze aangestuurd worden?

Dat zou kunnen. 

Hoe ziet u de website Raam op Rusland van Hubert Smeets en Laura Starink die hiervoor drie ton subsidie hebben gekregen van het Rijk?

Ik heb een paar boeken gelezen van Laura Starink en Hubert Smeets, en ze schrijven op zich best goed en ik ben het ook in sommige opzichten met ze eens. Maar dat ze zich verbonden hebben aan Raam op Rusland heeft mijn woede gewekt. Met die drie ton belastinggeld hebben ze hun onafhankelijkheid verkwanseld. Daarbij kan ik Laura Starink ook niet meer serieus nemen vanwege haar propagandistische boekje over Oekraïne. Dat verscheen in de aanloop naar het referendum van 2016 en was alleen maar bedoeld om mensen ervan te overtuigen dat ze moesten stemmen voor het associatieakkoord.

We gaan het over uw boek hebben. U stelt daarin dat de VS protesten aansturen via liberale partijen in Rusland. Waaruit blijkt dat? En wat willen ze er mee bereiken?

Er lopen diverse geldstromen naar de liberale oppositie, onder meer via de Amerikaanse ambassade in Moskou en organisaties die gelieerd zijn aan met name kringen rond personen uit de Democratische Partij als Hillary Clinton en Madeleine Albright. Er is bijvoorbeeld een fonds, Democracy Promotion Community, waaruit diverse organisaties worden gefinancierd, waaronder USAID, National Endowment For Democracy, The Orange Ring en Freedom House. Dat soort organisaties maakt zich sterk voor politieke veranderingen in de Russische Federatie.

Het zijn organisaties die de democratie willen bevorderen in Rusland en in andere landen. Dat betekent niet noodzakelijk dat ze aansturen op protesten, onrust en revolutie.

Juist wel. Want kijk hoe dat gegaan is in onder meer voormalig Joegoslavië, Georgië, Tadzjikistan en Oekraïne.

U merkt in uw boek op dat, hoewel de protesten tegen Poetin vooral georganiseerd worden door de liberalen, het complete politieke spectrum van Rusland er aan deelneemt. Toch maakt dit de liberalen er niet populairder op. Ze blijven een marginale politieke groepering. Hoe verklaart u dat?

Liberalisme en democratie worden in Rusland nog steeds heel sterk geassocieerd met de Jeltsin-periode, toen mensen hun spaargeld en werk kwijtraakten, de roebel zijn waarde verloor, de kosten voor levensonderhoud heel erg stegen, de maffia de macht overnam en de oligarchen opkwamen. Zie mijn boek over de Russische maffia, waarin ik beschrijf hoe in de jaren negentig de georganiseerde misdaad een samenwerking aanging met hoge ambtenaren die doorgaven welke maatregelen er aan kwamen en jonge economen die wisten hoe een kapitalistische maatschappij functioneert.

Is het terecht dat de liberalen van nu in verband gebracht worden met wat er in de jaren negentig is gebeurd?

Dat niet. Maar ze hebben nog wel steeds die naam. Het zit bij de mensen nog stevig verankerd tussen de oren. Het is nog maar kort geleden. De liberalen, of eigenlijk de democraten, want zo worden ze in Rusland genoemd, zijn tot zondebok gemaakt.

U heeft in uw boek een opmerkelijke bijlage opgenomen. Een vertrouwelijke document getiteld De Witte Revolutie, waarvan u zegt dat het in liberale kringen rondgaat, en waarin beschreven staat hoe ze de macht willen overnemen in Rusland. Weet u zeker dat dit een authentiek document is, en niet zoiets als de Protocollen van Zion, bedoeld om een bepaalde groep mensen zwart te maken? 

Ik weet zeker dat het authentiek is. Ik heb het gekregen van mensen die actief zijn in die bewegingen.

Het is niet op internet te vinden?

Dat weet ik niet. Ik denk het niet, want het is mij gepresenteerd als een vertrouwelijk document dat in besloten bijeenkomsten besproken is.

Het is nog niet gelekt naar de Russische pers?

Natuurlijk niet.

U heeft dus de primeur?

Ik ben geen journalist. Ik houd mij niet met primeurs bezig. Ik heb het bij toeval in handen gekregen. Ik heb een groot en breed netwerk in Rusland, dat ik heb opgebouwd via het reisbureau Czarina dat ik jarenlang heb gehad.

Waarom denkt u dat ze u het document hebben toegespeeld? Omdat ze in u een liberaal of democraat vermoeden?

Dat in elk geval niet. Ik had zelf een klein partijtje in Rusland dat bestond uit maar acht leden. Ik heb nooit een geheim gemaakt van mijn politieke overtuiging.

Wat is dan uw politieke overtuiging?

Ik was revolutionair socialist en tegenwoordig ben ik anarcho-socialist. Als revolutionair socialist streef je naar een voorhoedepartij en een sterke staat die de voorwaarden moet scheppen om het socialisme te bereiken. Als je naar de Russische geschiedenis kijkt, dan zie je wat er gebeurt als zo’n partij de macht overneemt. Ik heb het revolutionaire socialisme afgezworen. Het gaat mij er nu om dat mensen vanuit de onderste lagen van de bevolking tot zelfbeheer komen. Daar past geen voorhoedepartij bij en ook geen sterke staat.

Hoe ziet u het document van de Witte Revolutie?

Het document bevat niet alleen een stapsgewijs plan over hoe van Poetin af te komen, maar ook een analyse van de huidige situatie. Zo wordt gesteld dat de oppositie al een belangrijk deel van de sociale media en de ‘hoogwaardige media’ domineren. Genoemd worden: Novaya Gazeta, The New Times, Vedomosti, Moskovsky Komsomolets, Ogonyok, Nezavismaya Gazeta, Echo van Moskou, REN TV en een deel van Kommersant. Als enige hoogwaardige kranten die nog op de hand van de autoriteiten zijn worden genoemd: Komsomolskaya Pravda, de Rossiyskaya Gazeta en een deel van de Izvestia.

Ziet u dat ook zo? Domineren de liberalen de belangrijkste media? Laten de genoemde media een duidelijk liberaal geluid horen?

Toen Garri Kasparov het in de Russische presidentsverkiezingen opnam tegen Poetin beklaagde hij zich er over dat hij geen enkele toegang had tot de Russische media.

Was het terecht dat hij zich hierover beklaagde? Had hij geen toegang tot de Russische media?

Voor een deel niet.

Dus de Russische autoriteiten hoeven zich geen zorgen te maken over de liberale infiltratie van de sociale media en kwaliteitsmedia?

Ik denk het niet. In elk geval niet zolang de overheid nog de belangrijkste televisiekanalen in handen heeft. Ze hebben daarmee een belangrijk propagandamiddel in handen. De meeste mensen in Rusland laten zich informeren over het nieuws via de televisie. Ik kijk daar met kromme tenen naar. Zoals afgelopen maandag, naar het Russische journaal op Kanaal 1 dat een half uur duurt. Het ging een kwartier lang over het feit dat Poetin in Syrië was, daarna acht minuten over een nieuwe televisieserie en tussendoor nog even een halve minuut over een aanslag in New York. Dat was dan het nieuws. Dat is dus de manier waarop het gros van de Russische bevolking geïnformeerd wordt.

Daarnaast is het zo dat de mensen die buiten de grote steden wonen nauwelijks landelijke kranten lezen, maar wel de regionale en lokale kranten. Ik lees die ook graag, omdat de inhoud ervan minder wordt aangestuurd en gecontroleerd door de liberalen of de Poetin-clan. De journalisten van die kranten functioneren redelijk zelfstandig. Ik vind het belangrijkere bronnen dan de grote kranten.

Over de liberale oppositieleider Aleksej Navalny, die het in de presidentsverkiezingen van maart 2018 wil opnemen tegen Poetin, wordt in het document gezegd dat hij niet de juiste figuur is om de  Witte Revolutie te leiden. Men lijkt te wachten op een soort Verlosser?

Eigenlijk wel ja.

Komt het document over de Witte Revolutie uit een Amerikaanse koker?

Het zou kunnen. Ik kan het niet zeggen.

In welke vorm heeft u het ontvangen?

Op een CD-ROM. Het beslaat ongeveer 40 pagina’s. In mijn boek staat alleen een samenvatting. Poetin wordt in het document overigens geen Poetin genoemd, maar ‘VVP’, dus bij zijn initialen, Vladimir Vladimirovitsj Poetin. Ik heb het vertaald naar ‘Poetin’.

Over naar een ander onderwerp: de maatschappelijk onvrede in Rusland, waarvan u zegt dat die breed leeft en grotendeels te verklaren is uit de dalende levensstandaard. U schrijft dat er fors is bezuinigd op sociale voorzieningen; dat de kosten voor het levensonderhoud al jaren sneller stijgen dan de lonen en uitkeringen; dat de lonen steeds vaker vaak niet of niet op tijd worden uitbetaald; en dat steeds meer mensen steeds zwaarder in de schulden komen te zitten.

Op 18 maart 2018 zijn er weer verkiezingen, dus we kunnen voor die datum weer een verhoging van de pensioenen tegemoet zien, om Poetin in een gunstig daglicht te stellen. Maar geen enkele verhoging van de pensioenen compenseert de sterk gestegen kosten voor het levensonderhoud. Ik ben getrouwd met een Russische vrouw. Zij was wetenschapster en ontvangt nu een Russisch pensioen van 120 euro per maand. De woonlasten van de flat die ik met haar bewoonde in Sint-Petersburg bedragen inmiddels 70 euro per maand. Blijft over 50 euro in de maand om van te leven. Zo zijn er dus heel veel mensen in Rusland. Ik heb een groot netwerk van Russen uit alle lagen van de bevolking, werknemers, werklozen, gepensioneerden, geslaagde zakenlieden, stedelingen, mensen in de provincie. Iedereen klaagt over sterke stijging van de woonlasten en de prijzen in de winkels.

De onvrede is te begrijpen. Maar is het terecht de overheid de schuld te geven? U schrijft zelf in uw boek dat de economische problemen van Rusland grotendeels het gevolg zijn van externe factoren: de gedaalde olieprijzen en de Westerse sancties. De inkomsten voor de overheid zijn daardoor flink afgenomen. 

Dat klopt. Maar het geld dat er is wordt op een verkeerde manier uitgegeven. Want wie van de Russische bevolking heeft gevraagd om Olympische Winterspelen en om een WK Voetbal? Het nieuwe voetbalstadion in Sint-Petersburg heeft maar liefst een miljard dollar gekost, en de helft van dat bedrag is verdwenen in de verkeerde zakken.

Maar de overheid kan er toch niks aan doen als de lonen niet of niet op tijd worden uitbetaald?

De overheid zou dan moeten bijspringen. Dat kan ze doen als er niet zoveel winst vanuit de bedrijven zou verdwijnen naar het buitenland, via Cyprus en andere offshore constructies. Zie de Panama Papers en de Paradise Papers.

Poetin heeft niks gedaan tegen de belastingvlucht? In de eerste jaren van zijn presidentschap maakte hij naam met gemaskerde politieteams die binnenvielen bij machtige bedrijven.

Dat was alleen maar schijn. In werkelijkheid veranderde er niets. Het heeft niet geleid tot minder belastingontduiking van de grote bedrijven.

Als oorzaak voor de groeiende maatschappelijke onvrede wijst u in uw boek ook naar de sociale ongelijkheid. U spreekt over een ‘staatskapitalistische onderneming’ en over een ‘ongebreidelde zelfverrijking van de Kremlin-clan’. U verwijst naar het Global Wealth Report 2016 waaruit blijkt dat er in geen ander land ter wereld zoveel rijkdom in handen is van zo weinig mensen. Niettemin wordt Poetin nog steeds gezien als de man die de macht van de oligarchen heeft gebroken die zich onder Jeltsin het land hadden toegeëigend.

De macht van een paar oligarchen is gebroken, waaronder die van de inmiddels overleden Boris Berezovski. Hetzelfde verhaal met Michail Chodorkovski. Maar bijvoorbeeld Roman Abramovitsj spreidt nog steeds zijn rijkdom ten toon, en zo zijn er nog een paar. Je kunt in Rusland gerust een oligarch zijn, als je Poetin maar met rust laat, geen politieke aspiraties toont en wat douceurtjes aan de Russische staat gunt. Zie Alisjer Oesmanov. Die werd aanvankelijk bedreigd met eenzelfde proces als Chodorkovski vanwege zogenaamde belastingontduiking. Die heeft dat afgekocht door de complete kunstcollectie van de cellist Mstislav Rostropovitsj te kopen en die cadeau te doen aan de Russische staat. De collectie staat nu tentoongesteld in het paleis dat Poetin zich heeft toegeëigend in het paleis net buiten Sint-Petersburg.

Rekent u het Poetin persoonlijk aan dat er in Rusland zo’n grote sociale ongelijkheid bestaat? Die was er toch al voor Poetin?

Toen Poetin eind 1999 aan de macht kwam, werd hij gezien als de man die orde op zaken zou stellen en een einde zou maken aan het zogeheten ‘junglekapitalisme’ van Boris Jeltsin. Die belofte heeft hij voor een deel ingelost. Hij heeft gezorgd voor rust en orde in het land. Zo heeft hij met de verhoging van de salarissen van de politie een einde gemaakt aan de ergste uitwassen van de corruptie binnen het politiekorps. En zoals gezegd: Hij is de strijd aangegaan met Berezovski en Chodorkovski. Dat is in het collectieve geheugen gegrift. Hij wordt daarom nog steeds door velen gezien als de redder des vaderlands. Ze zien over het hoofd dat Poetin het met de overige oligarchen heeft laten afweten; dat hij het met ze op een akkoordje heeft gegooid.

Toch geniet Poetin nog steeds een grote populariteit in Rusland.

Dat heeft dus te maken met de successen uit zijn eerste jaren als president. Maar het heeft er ook mee te maken dat er geen alternatief is. Er is geen tegenkandidaat die een serieuze kans maakt op het presidentschap.

Waarom is er geen serieuze tegenkandidaat? Is dat omdat bijvoorbeeld Aleksej Navalny niet mag meedoen aan de verkiezingen?

Het is allerminst zeker dat Navalny niet zal meedoen aan de verkiezingen. Van een adviseur uit het Kremlin hoorde ik dat overwogen wordt hem toch mee te laten doen. Dit om een democratisch tintje te geven aan de verkiezingen, en ook omdat hij gezien wordt als ongevaarlijke kandidaat en zijn deelname de aandacht zou kunnen afleiden van de serieuzere kandidaten.

Heeft Poetin zijn populariteit misschien ook te danken aan het oprukken van de NAVO en de manier waarop hij hierop heeft gereageerd?

Dat denk ik niet. Russen zijn niet bang voor de NAVO. Dat is omdat het Kremlin al heel lang benadrukt dat Rusland een sterke natie is, die veel geld uitgeeft aan de ontwikkeling van nieuwe wapensystemen. Dat wordt ook breed in de pers uitgemeten.

Poetin heeft zich wel populair gemaakt inzake Oekraïne en de Krim?

Daar wel mee. Het was een welkome afleiding voor de belabberde economische situatie.
Maar even terug naar de Jeltsin-periode: Rusland werd toen als een derderangs-natie beschouwd, zonder enige macht internationaal. Onder Poetin werd Rusland terug op de kaart gezet als wereldmacht. Dat was belangrijk voor de Russen. Er is niemand die in een ondergeschikt, derde wereldland wil leven.
Poetin was de juiste man op de juiste plaats, maar die tijd is voorbij. Ik heb de hoop dat de Russische bevolking tot een andere keuze gaat komen.

Uit uw boek spreekt teleurstelling over de linkse oppositie in Rusland. De liberalen gaan voorop in het protest, de Communistische Partij is niet echt communistisch meer en de autoriteiten hebben geweigerd Links Front mee te laten doen aan de verkiezingen.

Ik ben teleurgesteld, niet alleen in de linkse oppositie in Rusland. Ik ben teleurgesteld in de linkse oppositie in de hele wereld. Als ik naar Nederland kijk dan zie ik ook geen enkele linkse partij meer.

In mijn adolescentie werd ik links. Toen ik in de twintig was had ik de overtuiging dat ik tijdens mijn leven nog een andere maatschappij zou meemaken. Ik maak nu een andere maatschappij mee, maar precies het tegenovergestelde van wat ik voor ogen had.

Maar het komt wel weer. Ik blijf hoop houden en ik blijf trouw aan mijn idealen. Van de onlangs overleden PSP-voorman Fred van der Spek, die in een interview erkend heeft dat hij in zijn leven niks heeft bereikt, heb ik het adagium overgenomen ‘Ik wankel niet in mijn overtuiging’. Je kunt toch niet, zoals veel linkse mensen gedaan hebben, van de ene op de andere dag lid worden van D66? Of van een neoliberale club als GroenLinks?

Hoe is uw interesse ontstaan voor Rusland?

Ik heb een tijd gewoond met mijn ouders in Amsterdam-Noord. Daar had je de Oostzanerdijk. Vandaaruit kon je op de fiets naar Zaandam. Daar had je houtzagerijen, en daar lagen schepen uit Rusland die hout kwamen brengen. Ik ben toen als jongetje, een beetje brutaal, de loopplank van zo’n Russisch schip opgelopen. Ik werd daar hartelijk ontvangen door de matrozen. Ik kreeg thee, koekjes en ze gaven mij Russische kopeken. Ik vond dat heel exotisch. Ik heb daarna nog een paar keer dat soort bezoeken gebracht, en heb toen mijn vader gevraagd of hij voor mij een boekje wilde kopen over de Russische taal, Hoe en wat zeg je in het Russisch? Ik leerde zo met handen en voeten met die scheepsbemanningen communiceren. In 1973 ben ik voor het eerst naar Moskou gegaan om bij het Poesjkin Instituut een cursus Russisch te volgen, daarna nog een vervolgcursus. In 1978 heb ik INSUDOK, een informatie en documentatiecentrum over de Sovjet-Unie, opgezet. En zo is het eigenlijk allemaal een beetje gaan lopen.

Ik hou heel erg van Russen. Ze zijn heel warm in vergelijking met Nederlanders. Ik keek laatst naar een uitzending van Nieuwsuur. Die opende met de vraag: ‘Wat kost een dag sneeuw in Nederland?’ Dat is dus typisch Nederlands, het gaat altijd in de eerste plaats over de kosten, en daarna pas over wat het voor mensen betekent. Dat zal je in Rusland nooit meemaken.

Een ander voorbeeld: uitvaarten. Ik was twee weken geleden in Nederland vanwege het overlijden van mijn moeder. Mijn vrouw, die voor het eerst zoiets meemaakte in Nederland, was verbijsterd. Je komt in zo’n uitvaartcentrum, er wordt een toespraak gehouden, na afloop krijg je twee kopjes koffie en een koekje, en dat was het dan. Terwijl in Rusland ga je met z’n allen naar een restaurant of ergens anders heen, om uitgebreid te eten. Voor de overledene wordt ook nog een bordje neergezet en een glaasje wodka ingeschonken Er wordt op hem of haar een toast uitgebracht. Het blijkt dan dat degene die overleden is een hele belangrijke plek innam en ook blijft innemen.

Ik voel mij tegenwoordig meer Rus dan Nederlander, juist vanwege de warmte die je van Russische mensen krijgt, en vanwege de meer intense verhoudingen zonder dat er ook maar over geld of wat dan ook gesproken wordt. Eén van de grootste complimenten die ik ooit gekregen heb was van mijn zwager die zei: ‘Bas is geen buitenlander, hij is één van ons.’ Het is sowieso het mooiste compliment dat je kunt krijgen daar. 

Hij maakt alleen de dood leefbaar is verkrijgbaar via bol.com voor €20,95 (incl. verzendkosten binnen Nederland).

Voor een gesigneerd exemplaar aangetekend verstuurd vanuit Estland: maak €25 over op rekeningnummer NL37INGB0002142763 ten name van B.H.K. van der Plas, onder vermelding van ‘oppositie’ of ‘oppositie gesigneerd’ en de eigen adresgegevens.

Russische media en Nederlandse Ruslandverslaggeving

Dit interview is het laatste deel van een reeks interviews en artikelen van Eric van de Beek over de Russische media en de verslaggeving van Nederlandse media over Rusland. Eerder verschenen in deze reeks:

Posted on

Schieten op Qatar, om FIFA te treffen

Voor de Europese voetbalorganisaties komt de diplomatieke crisis rond Qatar als geroepen. Eindelijk is er een geschikte aanleiding om de onvrede over het wereldkampioenschap voetbal dat in 2022 in het emiraat gehouden moet worden, de vrije loop te laten.

Dat de woestijnstaat vermoedelijk terroristen ondersteunt, dat het het WK met steekpenningen gekocht heeft, dat de buitenlandse arbeiders die aan de bouw van de WK-stadions werken als slaven behandeld worden – het was allemaal al lang bekend. Wie dat nu als reden aanvoert om zelfs een boycot voor te stellen, is meer dan hypocriet.

De voetbalfunctionarissen schieten op Qatar, maar willen de FIFA treffen. Het is hen een doorn in het oog, dat het WK vanwege de hitte tussen 21 november en 18 december gehouden moet worden. Dat schopt het wedstrijdrooster van de Europese clubs in de war, die dan midden in hun seizoen zitten.

Bovendien vreest men in de dwergstaat, waar niet het voetbal maar veeleer het racen met kamelen volkssport is, lege stadions aan te treffen tijdens het toernooi. Dat is slecht voor het imago.

Maar, geen zorgen: Zolang clubs als FC Bayern München of FC Barcelona sponsorcontracten met Qatarese bedrijven hebben, zal de officiële proteststem tegen het Golfstaatje wel weer verstommen. Business must go on.