Posted on

Rusland vergemakkelijkt verstrekking paspoort aan inwoners Donbass

De Russische president Poetin heeft een presidentieel decreet getekend waardoor inwoners van de Donbass gemakkelijker een Russisch paspoort kunnen krijgen. Dat kwam hem op een sterke veroordeling vanuit Oekraïne en de VS te staan. Een dag na de uitvaardiging van het decreet nam de Verchnova Rada een reeds lang besproken voorstel voor een ingrijpende nieuwe taalwet aan, die niet-Oekraïense talen verder uitbant.

Sprekend voor de Raad van Wetgevers (een gremium bestaande uit de voorzitters van de Doema en de Federatieraad en hun plaatsvervangers, alsmede de voorzitters van verschillende commissies in beide kamers van het parlement en de voorzitters van de parlementen van de deelgebieden van de federatie) lichtte president Poetin zijn decreet waardoor inwoners van de Donbass gemakkelijker de Russische nationaliteit kunnen ontvangen toe.

“In principe hebben wij geen behoefte om problemen te creëren voor de nieuwe Oekraïense macht. Maar om een situatie te tolereren waarin mensen die leven op het territorium van deze Donetsk- en Loeganskrepublieken hun burgerrechten volledig ontnomen worden, dit gaat de grenzen al te buiten in termen van mensenrechten. Ze mogen niet normaal heen en weer bewegen, ze mogen niet in hun meest elementaire behoeftes voorzien. Dit is een zuiver humanitair vraagstuk.”

Het verwijzen naar humanitaire gronden voor de versimpeling is niet uit de lucht gegrepen. Dat de Volksrepublieken Donetsk en Loegansk niet worden erkend betekent dat veel inwoners van het gebied geen internationaal paspoort meer hebben. Als ze al een Oekraïens internationaal paspoort hadden aan het begin van het conflict kan deze zijn verlopen of kwijtgeraakt in de oorlog. Sommigen kunnen mogelijk het territorium van Oekraïne niet meer in vanwege mogelijke represailles. Paspoorten kunnen om die redenen niet opnieuw worden aangevraagd. Wel hebben de twee niet-erkende landen hun eigen paspoorten uitgegeven. Die worden echter alleen in Rusland geaccepteerd.

Paspoorten niet uitgedeeld, maar aan te vragen

Het Russische ministerie van Binnenlandse Zaken legt in een verklaring uit dat de regeling vooral bedoeld is voor personen die permanent wonen op het territorium van de Volksrepublieken Donetsk en Loegansk (DNR en LNR). Hierbij hoeft de aanvrager geen afstand te doen van zijn Oekraïense nationaliteit, mocht hij deze nog bezitten. In de verklaring is sprake van het accepteren van verzoeken van personen in de bovenstaande categorie langs ambtelijke weg vanuit de LNR en de DNR. De verzoeken zullen vervolgens worden beoordeeld in het Russische Rostov Oblast. Binnen drie maanden moet er een antwoord volgen, waarna het paspoort zal moeten worden opgehaald in Rusland. Mogelijk zal het ophalen aan de grens zelf kunnen.

Dat paspoorten worden ‘uitgedeeld’, zoals de Volkskrant beweert, is op basis van informatie die nu bekend is onjuist. Ook is er geen sprake van dat Rusland de nationaliteit van inwoners van de Donbass verandert zoals de scheidende Oekraïense president Porosjenko beweert. Inwoners moeten zelf de aanvraag indienen en worden niet gevraagd de Oekraïense nationaliteit op te geven.

Nieuwe president

Het presidentiële decreet komt slechts drie dagen na de Oekraïense presidentsverkiezingen waarin Zelensky met een overgrote meerderheid van de stemmen heeft gewonnen. De toekomstige president van Oekraïne heeft te kennen gegeven met Rusland (maar niet met de DNR en LNR) te willen onderhandelen over het stoppen van de oorlog in Donbass. Zelensky stelde daarnaast een ‘informatie-oorlog’ te willen starten om de oorlog in Oekraïne te beëindigen. Hij nodigde journalisten en bloggers uit hem te helpen.

Nauw contact met oligarch Kolomoisky

Zelensky wordt ervan verdacht de kandidaat te zijn voor de oligarch Kolomoisky. In de afgelopen paar weken is meer duidelijk geworden over de verhouding tussen Kolomoisky en Zelensky. Onder andere is gebleken dat de acteur die in dienst was bij het TV-kanaal 1+1 van Kolomoisky en tijdens de campagne stelde geen contact met Kolomoisky te onderhouden, de oligarch de afgelopen jaren 14 keer heeft bezocht in Geneve en Tel Aviv. Daarnaast zou de zender van Kolomoisky veel aandacht besteed hebben aan de kandidatuur van Zelensky en zouden ze dezelfde advocaat hebben.

Kolomoisky is mogelijk de machtigste oligarch van Oekraïne. De eigenaar van PrivatBank is er vandoor gegaan met de tegoeden van veel inwoners van de Krim. Daarnaast is Kolomoisky betrokken bij een omvangrijk fraudeschandaal. Verder is de oligarch bekend om zijn financiële steun aan een reeks ultranationalistische gewapende groeperingen die tegen de separatisten in Oost-Oekraïne vechten.

Oekraïense reacties

De Oekraïense minister van Defensie Oleksandr Toertsjynov stelde: “Poetin creëert de wettelijke voorwaarden voor het officieel gebruik van de strijdkrachten van de Russische Federatie tegen Oekraïne. (…) Dit omdat de Russische wetgeving het toelaat haar strijdkrachten in te zetten om Russische burgers te beschermen buiten de Russische grenzen.” Toertsjynov voegt eraan toe dat de enige reactie hierop het versterken van de defensiecapaciteiten en het invoeren van strengere sancties is.

De permanente vertegenwoordiger van Oekraïne naar de VN, Volodimir Jeltsjenkov, meldde op twitter:

“Opgedragen door Petro Porosjenko, heb ik al een beroep gedaan op de VN Veiligheidsraad. Deze onbeschaamde stap is in tegenspraak met de Minsk-akkoorden die zijn goedgekeurd door de Veiligheidsraad.”

Ook de VS hebben fel gereageerd. In een verklaring schreef het State Department: “De VS veroordeelt de beslissing (…) door Poetin om versneld Russisch burgerschap te verlenen aan Oekraïners die leven in het door Rusland gecontroleerde deel van Oost-Oekraïne. Rusland, via deze hoogst provocatieve actie, intensiveert zijn aanval op Oekraïnes soevereiniteit en haar territoriale onafhankelijkheid.”

Nieuwe Oekraïense taalwet

De dag na het Russische presidentiele decreet nam de Verchnova Rada, het Oekraïense parlement, de wet ‘Over de Oekraïense taal’ aan. Een wet die 7 maanden geleden al besproken werd. De wet stelt dat de officiële taal van Oekraïne Oekraïens wordt. Voor veel functies wordt het daarom verplicht om de taal te spreken. In alle educatieve instellingen moeten lessen worden gegeven in het Oekraïens. In gebieden waar minderheidstalen worden gesproken (bijvoorbeeld Hongaars of Russisch) wordt de balans geregeld via de wet ‘Over de nationale minderheden’.

TV-uitzendingen moeten in het Oekraïens zijn, indien het buitenlandse programma’s zijn moeten ze worden overgesproken in het Oekraïens. Gasten die geen Oekraïens spreken moet het kanaal vertalen. In de gedrukte media moeten 50% van de boeken en tijdschriften die worden aangeboden in het Oekraïens zijn. Geprinte media mogen worden gedrukt in andere talen, maar verplicht is dat er ook in het Oekraïens wordt gedrukt. Verslag van sportevenementen moet in het Oekraïens. De wet wordt gehandhaafd met boetes die dezelfde orde van grote hebben als een gemiddeld maandsalaris. Ook wordt het voor Oekraïners verplicht de Oekraïense taal te spreken.

Videobijschrift: Nadat bekend wordt dat de Verchnova Rada de wet ‘Over Oekraïense taal’ heeft aangenomen, scandeert een groep demonstranten ‘Goed gedaan!’ en de (inmiddels ingeburgerde, maar van Nazi-collaborateurs afkomstige) groet schreeuwende: “Eer aan Oekraïne! Eer aan de helden!”) Waarna de groep het Oekraïense volkslied inzet.

‘200 000 ton aan diplomatie’

Bijna tegelijkertijd met het bekend maken van het decreet bleek dat de Amerikaanse ambassadeur in Rusland, Jon Huntsman was afgereisd naar een vliegdekschip in de Middellandse Zee. Voor het eerst sinds 2016 zijn er in de Middellandse Zee twee Carrier Task Groups aanwezig, beide bestaande uit een vliegdekschip begeleid door andere marineschepen. Aan boord verklaarde Huntsman aan CNN:

“Als je 200 000 ton aan diplomatie hebt dat door de Middellandse Zee kruist – dat is wat ik diplomatie noem, dat is wat ik voorwaarts ingezette diplomatie noem – dan hoeft niets meer te worden gezegd. Je hebt alle zelfvertrouwen dat je nodig hebt om aan tafel te zitten en te proberen oplossingen te vinden voor de problemen die ons nu al vele jaren verdelen.”

Inmiddels is bekend geworden dat Rusland een onderzeeër van de Zwarte Zeevloot door de Bosporus heeft laten varen. Het Verdrag van Montreux staat het varen van onderzeeërs door de straat alleen toe indien de onderzeeër wordt gerepareerd. De Stary Oskol, die in dienst is genomen in 2015, zou inderdaad op weg zijn naar reparatie. Dergelijke transits door de Bosporus zijn zeer zeldzaam. Toch is dit nu de tweede onderzeeër die doorvaart binnen 40 dagen.

Oekraïne zegt verdrag op

Vlak voor het uitvaardigen van het decreet door Poetin zegde Oekraïne een verdrag op dat haar verplicht geheime uitvindingen uit de Sovjet-tijd daadwerkelijk geheim te houden.

Uitgifte Russische paspoorten in het verleden

Het is niet de eerste keer dat Rusland paspoorten verstrekt aan mensen buiten de Russische Federatie. Een vergelijkbaar scenario speelde zich af in Zuid-Ossetië en Abchazië, twee niet-erkende landen die zich af hebben gescheiden van Georgië. Nadat toenmalig president Saakasjvili bekend maakte geen pensioenen en andere sociale zekerheid meer uit te betalen aan de burgers van Abchazië en Zuid-Ossetië, begon Rusland met het uitgeven van Russische paspoorten. Op die manier werd het voor inwoners van de niet-erkende landen makkelijker om een pensioen te ontvangen, zij het via de Russische Federatie.

Het Russische burgerschap van een groot aantal Abchazen en Zuid-Osseten en het willen beschermen van haar burgers in het buitenland, was een bijkomend argument voor Rusland om Zuid-Ossetië bij te staan toen er oorlog uitbrak met Georgië.

De Russische Federatie is overigens niet het enige land in de wereld dat buitenlanders (onder voorwaarden) in staat stelt het staatsburgerschap te verwerven. Ook Israël, Duitsland, Griekenland en Hongarije hebben bijvoorbeeld dergelijk beleid.

Posted on

Opnieuw Nederlands fregat naar Zwarte Zee

Het Nederlandse fregat Evertsen (F805) is de Zwarte Zee binnen gevaren als commandoschip van Standing NATO Response Force Maritime Group 2 (SNMG2). Kortgeleden heeft ook het Amerikaanse schip de USS Fort McHenry de Zwarte Zee bezocht.

Vanaf 5 januari werd het luchtverdedigings- en commandofregat Evertsen aangesteld als stafschip van de SNMG2. De groep wordt verder gevormd door schepen van Canada, Turkije en Spanje. De groep valt onder het commando van de Nederlandse Commandeur Boudewijn Boots. Een aantal van deze schepen zal ook de haven van het Oekraïense Odessa bezoeken.

Niet de eerste keer

Het is niet de eerste keer dat een Nederlands fregat de Zwarte Zee bezoekt. Eerder bezocht het fregat De Ruyter de Zwarte Zee op een moment dat de spanningen tussen Oekraïne en Rusland al toenamen. Toen had Rusland haar controle van vrachtschepen in de Zee van Azov al opgevoerd naar aanleiding van Oekraïense dreigementen naar de Russische Kertsj-brug en het door Oekraïne innemen van 15 Russische schepen.

Het huidige bezoek aan de Zwarte Zee door Zr. Ms. Evertsen is het eerste sinds het incident in de Straat van Kertsj waarbij Russische schepen een drietal Oekraïense schepen overnamen nadat deze de Russische territoriale wateren doorkruisten.

Toename

Defensie over SNMG2:
“De SNMG2 vormt de maritieme component van de NATO Response Force. Met deze permanente snelle reactiemacht reageert het bondgenootschap snel en flexibel op veiligheidssituaties. Voor Nederland werd de veiligheidsomgeving de laatste jaren minder stabiel en voorspelbaar. Dat komt onder andere doordat machtsverhoudingen in de wereld veranderen. Zo is Rusland de afgelopen jaren bijvoorbeeld bereid gebleken militaire middelen in te zetten in bijvoorbeeld Georgië, Oekraïne en Syrië.”

De aanwezigheid van de NAVO-schepen is een aanzienlijke steun voor de positie van Oekraïne in de regio aangezien Oekraïne zelf niet beschikt over een marine van betekenis. Des te meer daar de aanwezigheid van NAVO-schepen in de Zwarte Zee is toegenomen van 80 dagen in 2017 naar 120 dagen in 2018. De verwachting is dat dit getal verder zal toenemen in 2019. In de eerste drie maanden van het jaar 2019 heeft de Amerikaanse torpedobootjager Donald Cook de Zwarte Zee al tweemaal bezocht. Ook een Amerikaans amfibisch transportschip USS Fort McHenry bezocht de Zwarte Zee begin dit jaar, net als de Franse mijnenjager Capricorne en het Duitse bevoorradingschip FGS Werra.

Posted on

Geen blokkade van Oekraïense havens

Uit data van de site MarineTraffic.com blijkt dat schepen met een Oekraïense haven als bestemming niet worden geblokkeerd in de straat van Kertsj. Wel worden lange controles uitgevoerd op zowel Russische als Oekraïense schepen.

Eerder deze week verklaarde de Oekraïense president Petro Porosjenko dat Rusland de straat van Kertsj had gesloten voor schepen met een Oekraïense haven als bestemming.

Monitoren

De afgelopen dagen heeft Novini een aantal schepen gemonitord die voor de Straat van Kertsj lagen te wachten op doorgang. Op zondag werd van minstens één schip, de Yunus Emre, bekend dat zij de Zee van Azov is ingevaren. Het schip ligt nu in de haven van Marioepol. Op maandag zijn ook de C.Epsilon en de Elaziz door gevaren naar de haven van Marioepol.

Tevens zijn er minstens twee schepen de Zee van Azov uit gevaren. Het gaat hier om de Sider Luck, die uit Marioepol kwam. En de Adastar, die uit de haven van Berdjansk kwam. Beide schepen zijn waargenomen zuidelijk van de Kertsj-brug. Het zelfde geldt voor de Merry M en vermoedelijk ook voor de Behcet-C. Een aantal schepen ligt al lange tijd te wachten op doorgang door de Straat van Kertsj. Het gaat hier bijvoorbeeld om de Island Bay. Dit schip ligt tenminste sinds vrijdag te wachten.

Oekraïense minister

Eerder deze week verklaarde de Oekraïense minister van Transport, Volodymyr Omelyan:

“… Rusland heeft Oekraïense havens geblokkeerd in de Zee van Azov. Ruslands handelingen zijn het bewijs van een opzettelijke escalatie van de situatie in de Zee van Azov en de destabilisatie van de regio. Het doel is duidelijk: Om de werking van Oekraïense havens in de wateren van de Zee van Azov te blokkeren, en langzaam Oekraïne uit haar territoriale wateren te dwingen, die zijn gewaarborgd door internationaal recht.”

Dit bericht werd ook overgenomen door sommige journalisten.

Uitgebreide inspecties

Zo’n twee maanden na het vastleggen van het Russische vissersschip Nord door Oekraïne eind maart, is Rusland begonnen met uitgebreide inspecties van schepen die naar de Zee van Azov varen. Het gaat hier om controles die vaak enkele dagen duren. Door de duur van de inspecties was het niet sneller mogelijk te controleren of het om een blokkade van Oekraïense havens gaat, zoals Omelyan beweerde, of de al langer durende uitgebreide inspecties. Het laatste blijkt dus het geval te zijn.

Posted on

Gevolgen confrontatie over straat van Kertsj

Naar aanleiding van het incident nabij de Straat van Kertsj hebben zowel Oekraïne als Rusland een reeks  maatregelen genomen. Zo heeft Rusland een raketsysteem geplaatst op de Krim. Oekraïne heeft van haar kant Russische mannen van 16 tot 60 jaar de toegang tot haar grondgebied ontzegd. Inmiddels is ook meer informatie naar buitengekomen die een ander licht werpt op het incident in de Zee van Azov.

Volgend op het incident van afgelopen zondag kondigde Oekraïne een staat van beleg af. De duur van de staat beleg werd echter door het parlement beperkt van 60 dagen naar 30 dagen. Bij een duur van de oorspronkelijke 60 dagen zouden namelijk de verkiezingen van eind maart moeten worden verplaatst.Het huidige besluit om voor 30 dagen de staat van beleg in te voeren, betekent echter wel dat in tien regio’s de lokale verkiezingen uitgesteld worden. De staat van beleg is namelijk niet geldig in heel Oekraïne maar is beperkt tot de provincies die grenzen aan Rusland, de Zee van Azov, de Zwarte Zee en aan Transnistrië (een gebied dat zich begin jaren ’90 onafhankelijk verklaarde van Moldavië en waar een contingent Russische troepen is gestationeerd).

Onder de staat van beleg hebben machtsorganen zoals politie en leger meer bevoegdheden en kunnen bijvoorbeeld controleposten worden opgesteld. Verder worden verkiezingen opgeschort en is het mogelijk persorganen te ‘reguleren’ en demonstraties en stakingen te verbieden. Transnistrië en de van Oekraïne afgescheiden Volksrepublieken Donetsk en Loegansk hebben als antwoord op het invoeren van de staat van beleg hun burgers opgeroepen voorzichtig te zijn met bezoeken aan Oekraïne.

Raketsystemen

Als antwoord op o.a. het Oekraïense uitroepen van de staat van beleg heeft Rusland een vierde luchtdoelraketsysteem gestationeerd op de Krim. Het gaat om een S400-systeem. Eerder, in september werd het derde S400-systeem gestationeerd op de Krim. Eveneens verscheen er een video van een BAL kustverdedigingsraketsysteem dat werd gestationeerd op de Krim. Elk BAL-lanceervoertuig is in staat acht Kh-35 raketten af te vuren, ieder uitgerust met 145 kg aan explosieven.

Het stationeren van dergelijke wapensystemen en het ook publiekelijk presenteren van de aanwezigheid van dergelijke systemen benadrukt hun A2AD-functie. Deze boodschap is zowel bedoeld voor Oekraïne als voor eventuele NAVO-landen. Vooral voor Oekraïne betekent de aanwezigheid van de S400-luchtdoelraketten een sterke beperking op haar militaire handelen daar zij, door haar beperkte marine, erg afhankelijk is van haar luchtmacht.

Russische mannen niet welkom

Naast het uitroepen van de Staat van Beleg heeft Oekraïne ook afgekondigd dat zij geen Russische mannen in de gevechtsleeftijd meer toelaat via haar grenzen. Alle Russische mannen in de leeftijd van 16 tot en met 60 jaar worden daarom geweigerd aan de grens.

Dit is een ingrijpende beslissing aangezien er veel families zijn in Oekraïne met familie in Rusland. Ook heeft Oekraïne ondanks alles nog altijd sterke zakenrelaties met Rusland die hierdoor onder druk komen te staan.

De reden die vanuit Oekraïne wordt gegeven voor het inreisverbod is dat zij wil voorkomen dat Rusland paramilitaire cellen op kan zetten op Oekraïens grondgebied.

Verbod op reizen naar de Krim

Daarnaast heeft het land ook de toegang tot de Krim ontzegd aan alle niet-Oekraïners. Er bestaat natuurlijk voor niet-Oekraïners de optie om de Krim via Rusland te bereiken. Maar omdat Oekraïne de Krim als haar grondgebied beschouwt, ziet het land een dergelijke reis als het illegaal oversteken van haar landsgrenzen. Op een reis naar de Krim (overigens ook naar Donbass) via Rusland staat een gevangenisstraf in Oekraïne. Het reisverbod naar de Krim geldt ook buitenlandse journalisten.

Bosporus

President Porosjenko heeft volgend op het incident Turkije opgeroepen om de Bosporus, de doorgang van de Middellandse naar de Zwarte Zee te blokkeren. Het lijkt op dit moment onwaarschijnlijk dat Turkije aan deze oproep gehoor zal geven, aangezien Rusland samen met Turkije in het kader van Turkish Stream bezig is met de aanleg van een nieuwe pijpleiding en het verder ook een S-400-systeem aan Turkije levert.

Blokkade straat van Kertsj

Er zijn op dit moment berichten dat de Straat van Kertsj is afgesloten voor schepen die een Oekraïense haven als eindbestemming hebben. Dit werd ook gesteld door president Porosjenko. Het is duidelijk te zien op sites als Marine Traffic dat aan beide zijden van de Krim-brug grote hoeveelheden schepen liggen. Door vaak lange controles die worden uitgevoerd op schepen door Rusland in de Zee van Azov is het vooralsnog onduidelijk of schepen ook daadwerkelijk vastgehouden worden. In ieder geval is wel duidelijk dat er niet alleen schepen in de wacht staan die als eindbestemming een Oekraïense haven hebben.

Incident straat van Kertsj

Inmiddels is meer informatie naar buitengekomen over het incident dat zich heeft voortgedaan tussen Oekraïense en Russische schepen nabij de straat van Kertsj.

Hoewel het al langer duidelijk was dat één van de Oekraïense patrouillevaartuigen is beschoten door een Russisch schip, zijn inmiddels foto’s vrij gekomen over de schade. Hoogst waarschijnlijk is het Oekraïense schip geraakt door een HE 30mm kanon. Minsten drie leden van de bemanning zouden hierbij verwondingen hebben opgelopen.

Inmiddels zijn twee belangrijke documenten naar buitengekomen. Een betreft een bevel aan de Oekraïense schepen om ongezien naar de Zee van Azov te varen. De andere betreft een opgenomen radiogesprek tussen de Russische en Oekraïense schepen, hieronder besproken. Eveneens zijn een aantal verklaringen afgelegd door Oekraïense matrozen aan de Russische geheime dienst FSB waarin zij stellen dat ze de Russische grens zijn overgestoken. Oekraïne spreekt de verklaringen tegen en stelt dat de ze onder extreme druk tot stand zijn gekomen.

Geluidsopnamen

Een populaire Oekraïense blogger en onderzoeksjournalist, Anatolij Sharij, bracht de opname naar buiten van de schepen vlak voordat de Russische marine het vuur opende op Oekraïense schepen. De Russische Douane roept op de opname de Oekraïense schepen meerdere keren op zich buiten de territoriale wateren van Rusland te begeven en daar te wachten terwijl er op een hoger niveau tussen Oekraïne en Rusland wordt besloten wat er moet gebeuren. De douane meldt daarbij dat hun doorgang niet is aangevraagd bij Kertsj. Dit is belangrijk omdat het hier om een doorgang door een zeestraat, hetgeen vermoedelijk wordt bemoeilijkt door stromingen, tegenverkeer en een relatief nauwe doorgang. De Russen wijzen er ook op dat eerder ook Oekraïense schepen mochten passeren, zij het onder een escorte.

Na enige tijd veranderen de Russen hun houding en verbieden de Oekraïense schepen de territoriale wateren van Rusland te verlaten. De Oekraïense schepen stellen dat de straat van Kertsj Russisch én Oekraïens is. Op een gegeven moment geeft het Oekraïense schip aan te vertrekken terug naar Odessa. De Russen blijven echter eisen dat de schepen stoppen. Het Oekraïense schip wijst erop dat zij geen wapengeweld gebruikt en blijft stellen dat de straat van Kertsj en Zee van Azov Russisch én Oekraïens zijn. De Russische schepen herhalen nu hun eis dat het moet stoppen. Het Oekraïense schip begint nu te herhalen dat het geen geweld gebruikt, wijst op het gedeelde bezit van de straat van Kertsj van Oekraïne en Rusland en dat het terug gaat naar de Zwarte Zee en begint dit ook alle andere schepen in de buurt dit te melden. Overigens tot de frustratie van andere schepen in de buurt.

Tijdens het Kertsj-incident bleek zich overigens ook een voor de Russische marine gênant incident te hebben voorgedaan. Zo is zeer waarschijnlijk het Russische douaneschip Don tegen haar zusterschip aangevaren nadat de Don de Oekraïense sleepboot ramde. Dit wordt duidelijk doordat in de film het andere Russische douaneschip, niet zichtbaar, zich aan bakboordzijde bevindt van de Don. Ook zijn foto’s te vinden van na het incident met daarop een duidelijk zichtbare beschadiging op de het zusterschip van de Don, ongeveer op de hoogte van de boeg van de Don.

Eveneens geeft een geluidsopname van de generale staf van het Oekraïense leger inzicht in hetgeen er is gebeurd. Er moet wel rekening mee worden gehouden dat hier bepaalde aspecten uit zijn gesneden die onvoordelig zijn voor Oekraïne.

Incident Straat van Kerst en Zeerecht

Direct na het incident hebben beide partijen elkaar beschuldigd van het over treden van het VN-zeerechtsverdrag. Zo stelt artikel 17 van het verdrag dat onschuldig verkeer door de straat niet opgeschort mag worden. Ook hebben onder het verdrag van de Zee van Azov zowel Oekraïne als Rusland vrije doorgang naar de Zee van Azov via de straat van Kertsj.

De Oekraïense schepen hadden echter hun kanonnen niet afgedekt, en het feit dat één foto zeer waarschijnlijk is gemaakt door het vizier van het boordkanon, doet vermoeden dat haar vuurgeleidingscomputer aanstond. Dit alles heeft weinig weg van de onschuldige passage als genoemd in het VN-zeerechtsverdrag.

Genoemd moet worden dat eerder in september een aantal Oekraïense schepen uit de Zee van Azov is vertrokken via de Straat van Kertsj. Destijds werd dit in de Oekraïense media met veel poeha gepresenteerd als het door die Oekraïense schepen doorbreken van een Russische marine-blokkade. De schepen werden destijds echter geëscorteerd door een Russisch douaneschip terwijl ze door de straat van Kertsj voeren.

Achtergrond

De spanningen tussen Rusland en Oekraïne in de Zee van Azov spelen al sinds maart toen een Russische vissersboot (Nord) werd vastgezet door Oekraïne omdat het een haven in de Krim had aangedaan. Rusland reageerde daarop door tijd- (en daarmee geld) rovende inspecties in te stellen voor vrachtschepen met Oekraïense havens als bestemming. Kortgeleden werd bekend dat inmiddels al 15 schepen zijn vastgehouden door de Oekraïense douane voor bezoeken aan de Krim. In ieder geval liggen sommige van die schepen tot op de dag van vandaag nog in Oekraïne. Afgelopen zondag escaleerde de situatie in de regio doordat Rusland drie Oekraïense schepen vastzette voor het illegaal oversteken van de Russische grens.

Posted on

Tegenslagen treffen Russische marine

Het recente zinken van een droogdok waarin het Russische vliegdekschip Admiraal Koeznetsov was gestationeerd, is slechts een van de vele problemen waar de Russische marine mee te kampen heeft. Ook de constructie van nieuwe schepen verloopt stroef. Het valt nog maar te bezien of deze problemen binnen afzienbare tijd kunnen worden opgelost.

De Russische marine heeft te maken met een aantal grote problemen. Sommige daarvan vormen de erfenis van de economisch slechte jaren ’90. De enorme investeringen die nodig zijn om een vloot op te bouwen en te onderhouden zijn in deze moeilijke periode uitgesteld. Als gevolg daarvan is de Russische vloot grotendeels verouderd; schepen dienen te worden vervangen of gemoderniseerd. Daar komt nog bij dat een deel van de technologische kennis en het industriële potentieel verwaterd zijn. Hierdoor komt het herstel van de Russische marine maar moeizaam op gang. In de afgelopen maanden werd de Russische marine opnieuw getroffen door een reeks tegenslagen. De problemen met betrekking tot de bouw van Russische marineschepen bespreek ik in dit artikel.

Zinkend droogdok

Op 29 oktober 2018 trok het Russische vliegdekschip Admiraal Koeznetsov de aandacht van de wereldpers toen het droogdok waarin zij zich bevond zonk. De Koeznetsov was in dit droogdok geplaatst voor moderniseringswerkzaamheden. Het droogdok was op het moment van zinken afhankelijk van elektriciteit die vanaf de wal werd geleverd. Toen die om onduidelijke redenen uitviel, lieten ook de pompen die de ballast van het droogdok regelden het afweten. Dieselgeneratoren op het dok bleken niet voorzien van brandstof, waardoor er geen noodstroomvoorziening aanwezig was.[1]

Aanvankelijk werd gemeld dat de moderniseringswerkzaamheden geen vertraging zouden oplopen, maar het is maar de vraag of dat zo is. De val van een kraan van het droogdok op het dek van de Koeznetsov heeft een gat van enkele vierkante meters achtergelaten. Plaatsvervangend premier Borisov meldde dat het incident geen gevolgen zou hebben voor de reparatiewerkzaamheden aan de Koeznetsov en hoopt dat het schip in 2021 weer in dienst kan worden genomen.[2] Maar de verwachtingen zijn dat, als het droogdok al te redden valt, dit al snel een half jaar kan duren. Dat betekent dat ook de reparatie en modernisatie van andere schepen vertraging zullen oplopen.

De Koeznetsov wordt overigens al langer geplaagd door problemen. Een van haar bemanningsleden kwam om toen er brand uitbrak in de machinekamer. Ook verloor het schip drie van haar straaljagers tijdens de uitzending naar Syrië.

Vertraging

In augustus 2018 werd bekend dat de modernisatie van de slagkruiser Admiraal Nachimov langer zou duren dan verwacht, namelijk tot 2022. Maar dit kan nog verder oplopen door financieringsproblemen. De Nachimov ligt al sinds 1999 in een droogdok. Nadat in 2014 de opdracht werd gegeven om haar te moderniseren, zou zij oorspronkelijk in 2018 weer in dienst worden genomen. Inmiddels is dit dus al 2022 geworden. Dit betekent dat ook de modernisatie van het zusterschip van de Nachimov, de Pjotr Velikij, wordt uitgesteld.[3] Herstel- en moderniseringswerkzaamheden op de Slava-klasse kruisers, waarvan de laatste in 2016 opnieuw in dienst trad, bleken succesvoller te zijn.

Opstartproblemen door Oekraïne

De bouw van zes Grigorovitsj-klasse fregatten (Project 11356, tonnage: 4000 ton) had al eerder veel vertraging opgelopen doordat de motoren voor de schepen niet geleverd werden. De turbinemotoren zouden van een Oekraïens bedrijf afkomstig zijn, maar door de gebeurtenissen in Oost-Oekraïne en op de Krim zag Oekraïne hiervan af. Hierdoor konden drie van de zes fregatten niet worden afgebouwd. Er was een tijd sprake van om de drie overige Grigorovitsj-fregatten, ironisch genoeg wél voorzien van Oekraïense motoren, te verkopen aan India, maar door de ontwikkeling van Russische turbinemotoren worden de fregatten momenteel toch afgebouwd voor de Russische vloot zelf. De verwachting is dat de overige schepen van de Project 11356-reeks voor 2021 in dienst zullen worden genomen.[4]

Ondanks de ‘opstartproblemen’ met de Oekraïense motoren is Project 11356 uiteindelijk toch een succesverhaal voor de moderne Russische scheepsbouw. De fregatten namen deel aan de operatie in Syrië en raakten beroemd door de salvo’s Kalibr-M-raketten die ze afvuurden op doelwitten aldaar. De schepen zijn eveneens ingezet in A2AD-operaties tegen NAVO-schepen toen er een raketaanval dreigde aan de vooravond van het Idlib-offensief, en al eerder in april, toen Amerikaanse en Franse schepen een vergeldingsaanval uitvoerden voor de vermeende chemische aanvallen in Syrië. Het gevolg is dat India geïnteresseerd is geraakt in het schip en er in totaal vier wil aanschaffen.[5]

Het ontbreken van turbinemotoren teisterde eveneens de constructie van een andere type fregat, de Gorshkov-klasse (Project 22350, tonnage: 5400 ton). Mede door het ontbreken van de motor heeft de bouw van het Gorshkov-klasse fregat geduurd van 2006 tot 2018. Pas enkele maanden geleden is het eerste schip van de Project 22350-serie in dienst genomen: de Admiraal Gorshkov. De verwachting is dat het volgende schip van de Gorshkov-klasse in 2020 gereed is voor dienst.

Succesvolle korvetten

Een onderdeel van de Russische scheepsbouw dat relatief voorspoedig loopt, is de bouw van de kleinere korvetten. Die bleken erg effectief in de oorlog in Syrië, toen een aantal Boejan-M-korvetten Kalibr-M kruisraketten afvuurden op doelwitten in Syrië vanuit de Kaspische Zee. Het was een unicum dat schepen met een dergelijke kleine waterverplaatsing voor zulke grondaanvallen werden gebruikt. Daarom heeft Rusland een reeks van deze korvetten gebouwd, allen capabel om kruisraketten af te vuren. Het gaat hier om de bovengenoemde Boejan-M-klasse, de Steregoesjsjiy-klasse (een multipurpose-fregat met anti-onderzeeër-capaciteit) en de Karakoert-klasse. Daarnaast is de ontwikkeling en bouw van het Bykov anti-piraterij-korvet relatief succesvol tot stand gekomen.

Toch blijkt ook de afbouw van Karakoert-klasse korvetten problemen te ondervinden, wederom met betrekking tot de levering van motoren. De problemen liggen ditmaal niet bij Oekraïne, maar bij de binnenlandse productie van de dieselmotoren. Het gebruik van Chinese motoren bleek niet mogelijk te zijn, omdat dat een aanpassing van de al bestaande schepen zou betekenen. De scheepswerf heeft hierdoor de levering van twee korvetten al met een jaar moeten uitstellen.[6]

De weg naar herstel

Al met al kampt de Russische marine met grote problemen. Moderniseringswerkzaamheden lopen vertraging op, net als de bouw van nieuwe schepen. Desondanks lijkt een aantal problemen te worden verholpen, meer specifiek die veroorzaakt door het gebrek aan turbinemotoren. Het valt nog te bezien hoe goed de Russische marine in staat zal zijn de bouw van grote schepen in goede banen te leiden. De bouw van de Lider-klasse torpedobootjagers, het Sjtoerm-vliegdekschip en de helikopterschepen zullen een nieuwe uitdaging vormen voor de Russische scheepsbouwsector. Maar ondanks de problemen kent de Russische scheepsbouw ook een aantal successen, namelijk de Grigorovitsj-klasse fregatten en de vele verschillende korvetten die zijn ontwikkeld. Het zal echter nog wel een tijdje duren voor de Russische marine zich volledig heeft hersteld.


[1] http://navyrecognition.com/index.php/news/naval-exhibitions/2018/euronaval-2018/6650-first-locally-built-11356-frigate-to-be-handed-over-to-indian-navy-in-2023.html

[2] http://tass.com/defense/1028625

[3] https://russiandefpolicy.blog/2018/10/30/admiral-nakhimov-slipping/

[4] https://sputniknews.com/russia/201707011055145630-russian-navy-frigates/

[5] http://navyrecognition.com/index.php/news/naval-exhibitions/2018/euronaval-2018/6650-first-locally-built-11356-frigate-to-be-handed-over-to-indian-navy-in-2023.html

[6] http://www.navyrecognition.com/index.php/news/defence-news/2018/october-2018-navy-naval-defense-news/6556-russian-navy-rejects-switch-to-chinese-engine-for-project-22800-corvettes.html

Posted on

Idlib – De tranen van oorlogsmisdadigers

Stilaan maar zeker nadert het uur 0 voor wat uiteindelijk moeilijk anders dan de bevrijding van de Syrische provincie Idlib genoemd kan worden. Het Syrische leger heeft zich massaal samengetrokken in een cordon rond dit vooral door al Qaida gecontroleerde gebied. Het is de laatste bewoonde kern in het land die door deze jihadisten bezet wordt en de opkuis ervan is gewoon een kwestie van tijd.

In fasen

Hoe hard die gevechten zullen zijn en hoe lang ze zullen duren is koffiedik kijken. Maar vermoedelijk zal dit tegen Nieuwjaar voorbij zijn en kan het land dan eindelijk herademen. Maar al Qaida en bondgenoten zitten ditmaal met de rug tegen de muur en dus wordt het of overgave of de dood. In zoverre velen al niet gevlucht zijn, ondergedoken onder de massa’s vluchtelingen.

Hoeveel jihadisten er zich daar nog bevinden is onduidelijk, maar het zijn er heel vermoedelijk meer dan 50.000, waaronder veel buitenlanders zoals de Chinese Oeigoeren van de Turkestan Islamic Party. Ooit met hulp van de VS en Turkije – ze waren aan het begin van deze waanzinnige oorlog zelfs bondgenoten – vanuit China naar Syrië en Irak gelokt.

De erg complexe toestand rond Idlib. De groene bolletjes zijn Turkse militaire observatieposten rond deze provincie, de blauwe Russische en de rode bollen zijn die van het Syrische leger en aanverwante milities. Deze posten zijn er gekomen als een gevolg van een akkoord tussen Rusland, Turkije en Iran. Bovenaan zijn er twee driehoeken die grensposten met Turkije voorstellen. De groene is open en de rode is gesloten. De kaart komt van de Turkse overheidsinstelling het Omran Center for Strategic Studies.

Hoe groot de invloed van al Qaida hier is is merkbaar aan het feit dat volgens Joshua Landis, een Amerikaanse specialist in deze materie, bijna 90% van alle goederen die vanuit Turkije het gebied binnenkomen passeren via de grensovergang van Bab al Hawa.

Deze douanepost is in handen van Al Qaida en daar heft deze groep (hier officieel Hayat Tahrir al Sham) belastingen op. Volgens sommige analyses gebeurt dat niet in geld maar in de vorm van goederen die men in beslag neemt. Met een taks die zelfs kan oplopen tot 50%. Wie de mensen in deze provincie dus hulp geeft financiert zo al Qaida.

Vermoedelijk zal de strijd dit weekend definitief losbarsten. De reden is dat de Syrische geallieerden, Iran, Rusland en, raar maar waar, ook Turkije op 7 september nog maar eens vergaderen. En daar zal praktisch zeker het licht definitief op groen gezet worden voor de laatste veldslag van het Syrische leger tegen die salafistische terreurgroepen die Syrië met steun ook van Nederland en België zolang teisterden.

Vermoedelijk zal deze slag in fasen verlopen en zal men vooral het zuiden en westen van Idlib aanvallen. Met als voornaamste eerste doelwit Jisr al Shughur, de normaal qua inwoners derde stad van die provincie. In een latere fase zou men dan de provinciehoofdstad Idlib innemen. Afhangend van het verzet dat al Qaida & co hier dan nog gaan bieden. Men hoopt nog steeds op een overgave.

Mislukte onderhandelingen

Probleem was dat Turkije, Rusland en Iran wekenlang gesprekken voerden met al die jihadistische groepen, zelfs met Al Qaida. Het idee was om de al bestaande kloof tussen groepen als de alliantie (Het Nationaal Bevrijdingsleger) van Nour al Din al Zinki, Suqur al Sham en Ahrar al Sham en de alliantie rond al Qaida verder uit elkaar te drijven. Ook hoopten sommigen op de ontbinding van al Qaida in Syrië. Een waanzinnig idee dat geen enkele kans maakte.

De groep rond Ahrar al Sham krijgt veel steun van Turkije maar bleek uiteindelijk niet bereid tot een compromis met de Syrische regering. Alhoewel zij al jaren tegen al Qaida een bloedige strijd voeren, besloten ze hun lot met elkaar te verbinden en dus samen te sterven.

Uiteraard tot ongenoegen van Turkije dat snel af wil van deze oorlog. Die willen opnieuw handel voeren in plaats van oorlog. Opvallend daarbij is dat Turkije eind augustus Hayat Tahrir al Sham voor het eerst officieel bestempelde als een terreurgroep. Voordien telde dit alleen voor de vroegere benamingen van de lokale afdeling van al Qaida zoals Jabhat Fatah al Nusra.

De controle van al Qaida, nu Hayat Tahrir al Sham geheten, over de provincie Idlib is heel sterk. Merk op hoe het financieel cruciale grensgebied met Turkije in handen is van deze terreurgroep en hoe ze ook alle enigszins interessante steden bezetten. Deze machtsgreep kon uiteraard alleen met steun van Turkije en de westerse alliantie tot stand komen. Bovendien betekent dit dat alle andere terreurgroepen zoals Ahrar al Sham voor hun bevoorrading afhankelijk zijn van al Qaida en dat alle organisaties die er humanitaire hulp geven zo ook al Qaida steunen. Wel is het gebied in het oosten rond de stad Abu Duhur sinds begin dit jaar in handen van het leger. Het is trouwens een van de speerpunten voor de aanval op Idlib.

Om zoveel mogelijk burgers aan het komende geweld te laten ontsnappen maakten Syrië en Rusland daarvoor in het zuidoosten van de provincie een vluchtroute. Die werd echter recent onder druk van die jihadistische groepen gesloten. Vooral al Qaida arresteert continu mensen die men er van verdenkt een akkoord te willen sluiten met de regering in Damascus.

En natuurlijk hoopte ook de regering in Damascus op een zo vreedzaam mogelijke verovering van de provincie. Dat scheelt in de kosten voor de latere wederopbouw en het leger en zorgt voor minder vluchtelingen die men dan moet herhuisvesten.

Ook voor Turkije zou dit een goede zaak geweest zijn. Daar heeft men immers grote schrik voor de mogelijk honderdduizenden vluchtelingen die in Turkije een veilig heenkomen zouden willen zoeken. Het Turkse leger heeft aan haar grens om dit te verhinderen trouwens ook zwaar legermaterieel samengetrokken.

Een verschil met vroeger, toen Turkije wel veel interesse had voor vluchtelingen die ze dan in kampen onderbracht van waar men uit die hongerige wanhopige massa nieuwe huurlingen voor die jihadistische oorlog kon rekruteren. Maar dat is geschiedenis.

Turkije voelt zich tegenwoordig terecht in gevaar omwille van de VS en ook de EU die voluit achter de PKK/YPG gingen staan en zo de eenheid van Turkije bedreigden. En dus kon president Recep Erdogan moeilijk anders dan de kant van zijn vroegere tegenstanders kiezen, Assad en Poetin. Simpele logica, maar men moet het natuurlijk willen zien. Wel is deze ontwikkeling voor Erdogan een enorme opdoffer en een zeer zware nederlaag.

Al Qaida redden

Ondertussen klinkt overal in westerse regeringskringen, de media en het wereldje van corrupte ngo’s genre Amnesty International de noodkreet want ze beweren te vrezen voor het lot van die mensen in Idlib. VN-bemiddelaar Staffan De Mistura, Federica Mogherini, verantwoordelijk voor het buitenlands beleid van de EU, het Rode Kruis, president Donald Trump en Antonio Guterres,secretaris-generaal van de VN luiden allemaal de noodklok.

Je moet maar durven, eerst stuurt men vanuit het Westen vele tienduizenden jihadisten naar Syrië en Irak en bezorgt hen massa’s wapens, materieel en politieke steun in de vorm van de meest walgelijke propaganda. En nu dat hun luguber oorlogsspel op zijn einde loopt roepen zij de Syrische regering op tot terughoudendheid. Voor hen mag het Syrische leger niet aanvallen. Het toont nog maar eens aan hoe het Westen al Qaida nog steeds steunt.

Turkije, Rusland, Iran en Syrië hebben er de voorbije maanden alles aan gedaan om hier een zwaar bloedbad te vermijden. Tevergeefs. En wat deden Guterres, Mogherini en de anderen in diezelfde periode? Niets, behoudens zoals voorheen al Qaida alle steun verlenen om die oorlog toch maar te laten voortduren.

Clownesk hierbij was zeker het voorstel van De Mistura om eigenhandig burgers uit dat gebied weg te halen. Wat een onbenul moet je zijn om dit in het publiek voor te stellen? Uiteraard zal die veldslag om Idlib uiterst bloedig zijn en massa’s onschuldigen treffen. Maar de ware schuldigen hiervoor zitten in Israël, Washington, Riaad, Doha, Ankara en bij de EU in Brussel. Zij stuurden die jihadisten en gaven hen wapens.

De ingewikkelde toestand rond die jihadistische bewegingen in Idlib blijkt uit dit van september 2017 daterende organigram. Sindsdien is Nour al Din al Zinki toegetreden tot de alliantie van Ahrar al Sham en Suqour al Sham. Deze laatste terreurgroep is die waartoe de Molenbeekse salafistische sjeik Bassam Ayachi behoort. Praktisch al die veranderingen zijn het gevolg van ruzies over geld met al Qaida. Die laatste is dankzij de controle over de invoer uit Turkije de veruit sterkste partner en dus een aanlokkelijke bruid voor de anderen. Dit uit elkaar spelen is zoals verwacht was mislukt.

Er is een al eeuwen geldend principe dat wie het potje breekt dat ook moet betalen. Het Westen heeft Syrië doen vernielen en dus stelt de logica dat ze de wederopbouw nu ook maar betalen. Waarbij men de verantwoordelijken voor dit bloedbad zoals Barack Obama naar het Internationaal Strafhof in Den Haag stuurt, liefst om hen levenslang te laten opsluiten. En daar mogen best ook wat persmensen tussen zitten. Zij wisten immers beter maar verkozen de kant van al Qaida te kiezen.

Russische oorlogsvloot

Bovendien heerst er volgens informatie komende uit die terreurgroepen zelf een erg deprimerende stemming in dit milieu. Velen zien geen uitweg meer en wantrouwen iedereen, ook de eigen leden. Om de haverklap zijn er ook aanslagen onder die groepen en gaat het gerucht dat ook westerse inlichtingendiensten er actief bezig zijn met het uitschakelen van als te gevaarlijk geziene terroristen. Niet onlogisch natuurlijk.

Verder is de spanning internationaal op dit ogenblik zeer hoog. Zo trok Rusland een belangrijk deel van zijn oorlogsvloot, goed voor een dertigtal oorlogsbodems en 25 vliegtuigen, samen voor de Syrische kust. Officieel om er militaire oefeningen te houden. Die stoppen op 8 september, de dag na de nieuwe geallieerde topconferentie in Teheran met Moskou en Ankara. Toeval?

De Russische kruiser Moskva. Het Russische leger toont in het noorden voor de Syrische kust op dit ogenblik met 30 oorlogsschepen en 25 gevechtsvliegtuigen haar tanden. Niet toevallig ligt dit vlakbij de gevechtszone.

Ook waarschuwde men vanuit Syrië en Rusland herhaaldelijk voor een zoveelste nepaanval met chemische wapens door de Witte Helmen en al Qaida. Waarbij men in Moskou en Damascus zelfs de naam van het Verenigd Koninkrijk liet vallen, de oprichters van de Witte Helmen.

Zowel Londen, Parijs als Washington dreigden er immers de voorbije weken mee om bij een nieuwe vermeende aanval met chemische wapens zware represailles te zullen nemen. Met de VS die, zoals minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo vandaag deed, het ene uur haar zegen geven voor deze operatie en een uur later dan waarschuwen voor de gevolgen van een aanval en dreigen. De klassiek geworden Amerikaanse kakafonie.

Veel meer dan de stuiptrekkingen van de verliezers van deze oorlog zullen dat echter niet zijn. Zoals ook de serie Israëlische aanvallen op Syrië in essentie alleen maar dienen om de woede van het zionistische establishment omwille van hun nederlaag te koelen. Slechte verliezers.

Posted on

Hoofd Volksrepubliek Donetsk gedood in aanslag

Het hoofd van de Volksrepubliek Donetsk (DNR), Aleksandr Zachartsjenko, is bij een aanslag in een restaurant in Donetsk om het leven gekomen. Oekraïne ontkent betrokkenheid.

De raad van ministers van de DNR is bijeengekomen om de situatie te bespreken. De noodtoestand is inmiddels afgekondigd en het is iedereen verboden de DNR in of uit te reizen. Het leger van de Volksrepubliek heeft alle eenheden in de hoogste staat van paraatheid gebracht.

“Deze terroristische daad heeft tot doel  om de situatie in de republiek te destabiliseren en is uitgevoerd door een speciale operatie van Oekraïne onder de controle van de geheime diensten van de VS. (…) Alle eenheden van de militie zijn overgeplaatst naar de hoogste staat van gevechtsparaatheid. De vijand heeft geen mogelijkheden om de gecreëerde situatie te gebruiken en onze grenzen aan te vallen. Het Oekraïense regime zal bitter betalen voor de vuile slag die ons is toegebracht.”

De Oekraïense veiligheidsdienst (SBU) ontkent betrokkenheid. Igor Goeskov van de SBU zegt dat hij aanwijzingen heeft dat de aanslag het gevolg zou zijn van een interne machtsstrijd tussen de huidige regering in Donetsk en mensen die in 2014 uit de macht zijn verstoten. Ook sluit hij tussenkomst van de Russische geheime dienst niet uit.

Na de dood van Zachartsjenko treedt Dmitry Trapeznikov als waarnemend president van de Volksrepubliek op. Trapeznikov heeft voorheen gewerkt als manager bij de voetbalclub Sjachtyorsk Donetsk en heeft zich in 2014 aangesloten bij de milities tegen de Maidan-regering. Sinds 2014 bekleed Trapezhnikov een hoge functie binnen de regering van Zachartsjenko en is vanaf 2016 vicevoorzitter van de raad van ministers.

Inmiddels heeft ook het Kremlin gereageerd op de aanslag op Zachartsjenko, hoewel Rusland de Volksrepubliek niet officieel erkent. Woordvoerster Maria Zacharova van het ministerie van buitenlandse zaken verklaarde:

“Er is alle reden om te geloven dat (de moord op Zachartsjenko) door het Kiev-regime is georganiseerd, dat herhaaldelijk zulke methoden heeft gebruikt om dissidenten en ongewensten te elimineren. In plaats van het Minsk-akkoord uit te voeren en een manier te vinden om het interne conflict op te lossen, voert de Kievse oorlogspartij een terroristisch scenario uit, dat de toch al moeilijke situatie in het gebied verergert.”

Het is niet de eerste keer dat er een moordaanslag plaatsvindt in de Volksrepubliek Donetsk. Eerder dit jaar werd een mislukte moordaanslag gepleegd op de minister van Defensie. Ook een aantal beroemde commandanten zijn om het leven gebracht door aanslagen.

De vraag is wat de aanslag zal doen met de stabiliteit in de Volksrepubliek Donetsk. In de afgelopen tijd zijn een aantal ministers uit hun functie gezet vanwege corruptie. Ook heeft zich vorig jaar een staatsgreep voorgedaan in de naburige Volksrepubliek Loegansk, waar destijds het leger van de DNR tussen kwam. Dit duidt op interne problemen die verergerd kunnen worden door de dood van Zachartsjenko. Oekraïne kan op zijn beurt van een dergelijke verdeeldheid eventueel voordeel trekken in de burgeroorlog in Donbass.

De aanslag komt op een moment dat Moskou meerdere malen heeft gewaarschuwd voor een provocatie met chemische wapens in Syrië en een nieuwe bombardement van de VS op het land. In de afgelopen dagen zijn er in de buurt van Syrië een groot aantal NAVO-schepen gesignaleerd, waaronder drie Amerikaanse torpedobootjagers en een B1-bommenwerper. Als gevolg van de situatie heeft Rusland een groot deel van haar Zwarte Zeevloot (inclusief drie moderne Admiral Grigorovich-klasse fregatten) en een groot deel van de Noordelijke vloot naar de Middellandse Zee gestuurd. Deze inzet van militaire middelen in het gebied is hoogstwaarschijnlijk uitgevoerd ter afschrikking van een potentiele aanval op Syrië.

Posted on

Nederlands fregat houdt oefening met Oekraïense marine

Na eerder te hebben aangemeerd in de Oekraïense havenstad Odessa heeft het Nederlandse fregat Zr. Ms. De Ruyter deelgenomen aan een oefening waaraan ook de Oekraïense Marine deelnam. Het Nederlandse fregat maakte tijdens deze oefening deel uit van de Standing NATO Maritime Group 2 (SNMG2) waarvan ook Duitsland, Turkije en Roemenië deel uitmaakten.

Oekraïne, dat geen lid is van de NAVO, deed mee aan de oefening met haar fregat Hetman Sagaydachniy. Het doel van de oefening is om de interoperabiliteit te verbeteren en interactie te oefenen binnen een multinationale tactische eenheid volgens NAVO-standaarden. De oefening bestond uit een aantal manoeuvres en er werden artillerie-aanvallen uitgevoerd tegen gevechtseenheden van multi-purpose-schepen.

Hoewel de oefening van de SNMG2 en de Oekraïense marine al eerder was gepland, valt de oefening samen met oplopende spanningen tussen Oekraïne en Rusland in de Zee van Azov. In dit opzicht is het belangrijk te vermelden dat de Oekraïense marine van bescheiden formaat is. De Oekraïense marine bestaat, naast kleinere en ondersteunende schepen, uit één fregat en één korvet. Ter vergelijking: De Nederlandse Marine beschikt over vier korvetten en zes fregatten. Doordat de NAVO (inclusief Nederland) gezamenlijk oefent met Oekraïense schepen geeft NAVO Oekraïne een sterkere positie, ook in de Zee van Azov.

Het fregat Hetman Sagaydachniy is het vlaggenschip van de kleine Oekraïense marine (foto: NAVO).

De aanwezigheid van marineschepen van niet-Zwarte Zeelanden in de Zwarte Zee ligt gevoelig. Dit heeft onder andere te maken met het Verdrag van Montreux dat uit de jaren ’30 stamt. Dit verdrag legt sterke beperkingen op aan de soort en hoeveelheid oorlogsschepen van niet-Zwarte Zee-landen en de duur van hun verblijf, ook indien er sprake is van een uitnodiging. Daarmee is het een soort binnenlandse zee van de verschillende Zwarte Zee-landen. De aanwezigheid van marineschepen van NAVO-landen van buiten de regio in de Zwarte Zee kan dan ook als een bedreiging voor Rusland gezien worden.

Posted on

Spanningen tussen Rusland en Oekraïne in Zee van Azov nemen toe

De controle over territoriale wateren rond de Krim is inzet geworden van spanningen tussen Rusland en Oekraïne. Sancties, het inspecteren en zelfs in beslag nemen van schepen, worden hierbij niet geschuwd. Tezelfdertijd voltrekt zich nabij een eerder geplande militaire oefening waaraan ook NAVO-schepen deelnamen, waaronder een Nederlands fregat.

Aanleiding voor de toename van spanningen in de Zee van Azov is dat Oekraïne in maart beslag heeft gelegd op een vissersboot die in de Krim geregistreerd staat. De vissersboot stak volgens de Oekraïense wet illegaal de grens over naar de Krim, een gebied dat Oekraïne als haar territorium beschouwt ondanks dat ze geen controle heeft over het grondgebied van de Krim. Rusland beschouwt de Krim als haar territorium en bijgevolg beschouwt Rusland de actie van Oekraïne om de boot in beslag te nemen als het niet respecteren van haar grondgebied.

Als repercussie heeft de Russische overheid het aantal schepen wat zij doorzoekt verhoogd. Waren er in april nog slechts vier van dergelijke doorzoekingen, in mei is dit aantal gestegen naar meer dan 30, in juli naar meer dan 100. Formeel is er niets in te brengen tegen het handelen van Rusland, omdat Oekraïne en Rusland reeds in 2003 hebben besloten gezamenlijk de Zee van Azov te controleren. De boodschap die van de stijging van het aantal doorzoekingen uitgaat is echter wel duidelijk. Daarnaast heeft Rusland een Oekraïense vissersboot in beslag genomen, vanwege illegale visserij.

De Oekraïense minister van infrastructuur Vladimir Omeljan beschouwt de controles van Rusland als een blokkade voor schepen die de Oekraïense havensteden Berdjansk en Marioepol aan willen doen. Omeljan heeft verklaard sancties op te willen leggen tegen Russische Zwarte Zeehavens: “We zijn aan het onderhandelen met onze Europese en Amerikaanse partners om passende sancties in te voeren tegen Zwarte Zeehavens van de Russische Federatie vanwege de blokkade van de Zee van Azov en Oekraïense havens in de Zee van Azov.”

Rusland heeft inmiddels haar militaire aanwezigheid in de Zee van Azov verhoogd naar 40 patrouilleboten en twee raketboten.

NAVO-oefeningen in Zwarte Zee

De Oekraïense oproep tot sancties tegen Russische Zwarte Zeehavens valt samen met twee marine-oefeningen in de Zwarte Zee waar ook NAVO-landen aan mee doen: het Bulgaarse Breeze en het Amerikaans-Oekraïense Sea Breeze 2018. Beide oefeningen worden jaarlijks gehouden. Naast Turkije, Roemenië en Oekraïne deden ook een aantal niet-Zwarte Zeelanden mee aan de oefeningen. Twee Amerikaanse schepen deden mee aan de Oekraïnse oefening en het Nederlandse fregat Zr. Ms. De Ruyter nam deel aan de Bulgaarse Breeze-oefening. Er is geen informatie dat het Nederlandse fregat ook meedeed aan het Oekraïnse Sea Breeze. Wel heeft het fregat de Oekraïense havenstad Odessa aangedaan.

Video vermoedelijk van de Bulgaarse oefening Breeze, naam Sea Breeze in de titel is waarschijnlijk onjuist.

Boudewijn Boots, commandant van de Standing NATO Response Force Maritime Group 2, lichtte de aanwezigheid van de NAVO-schepen als volgt toe:

“Dit is het derde bezoek van de groep NAVO schepen aan Oekraïne sinds de annexatie van de Krim in 2014 dat steun laat zien voor Oekraïne als een onafhankelijke partner en oprichter van het Partnership for Peace-programma. Het bezoek laat ook het commitment van de NAVO zien om de gespannen situatie in het Zwarte Zeegebied te adresseren. We zullen doorgaan met het versterken van onze partnerschap met Oekraïne dat de belangen dient van zowel onze bondgenoten als partners.”

De aanwezigheid van schepen van niet-Zwarte Zeelanden in de Zwarte Zee ligt gevoelig in verband met het Verdrag van Montreux dat sterke beperkingen oplegt aan de soort en hoeveelheid oorlogsschepen van niet-Zwarte Zeelanden en de duur van hun verblijf in de Zwarte Zee.

Posted on

Neusje van de zalm: Russische marine uitgerust met supertorpedo’s

Rusland gaat zijn onderzeeërs en andere marineschepen vanaf 2018 uitrusten met zogeheten supercavitatietorpedo’s. Dat deelde de directeur van het Russische staatsbedrijf Tactical Missiles Corporation, Boris Obnosov mee.

De hoge snelheid van de torpedo wordt bereikt door een gasbel aan de neus.

De troef van de hoogmoderne supertorpedo’s, die bij de Russische marine bekend staan onder de naam ‘Sjkval’ (Windstoot), ligt in hun ongelooflijke snelheid van meer dan 370 kilometer per uur. Deze snelheid wordt enerzijds bereikt door middel van raketaandrijving met waterstofperoxide en kerosine als brandstof, anderzijds door de vorming van een soort gasbel, die aan de neus van de torpedo gevormd wordt, waardoor deze minder weerstand ondervindt.

Ondanks zijn aanzienlijke lengte van 8,2 meter en een gewicht van 2700 kilo kunnen de torpedo’s snelheden bereiken van meer dan 370 kilometer. Dat is een groot tactisch voordeel, omdat dit naar inschatting van deskundigen betekent dat de supertorpedo’s door de huidige afweersystemen niet gestopt kunnen worden. Militaire deskundigen houden de Sjkval derhalve voor een zeer effectief wapen. Een zwerm van deze ultrasnelle torpedo’s zou in staan zijn een hele groep schepen ineens te kelderen. Bovendien zijn de torpedo’s door hun snelheid moeilijker te ontdekken, moeilijker te onderscheppen en kunnen ze een grotere springlading dragen dan conventionele torpedo’s of schip-tot-schipraketten.

Sjkval-torpedo op de International Maritime Defence Show 2007

Overigens is de supertorpedo geen geheel nieuwe ontwikkeling. De Sovjet-Unie nam de Sjkval namelijk al in 1977 in gebruik en sinds 1992 worden de torpedo’s op grotere schaal geproduceerd. Hoewel de Verenigde Staten, Duitsland (‘Barracuda’) en Iran vergelijkbare supertorpedo’s hebben ontwikkeld, beschikt momenteel geen enkele andere marine ter wereld over grote hoeveelheden van dergelijke torpedo’s. Nieuw is bovendien dat de torpedo’s vanaf 2018 breed in gebruik genomen zullen worden door de Russische marine, bovendien zijn de prestaties van de huidige generatie Russische supertorpedo’s sterk verbeterd ten opzichte van eerdere modellen. Zo zou de kruissnelheid nu bij 400 km/u liggen, met een topsnelheid tot 530 km/u.